Danışmanlık hizmet alımı
İdare personelinin yapması gereken iş için ihale yoluyla Stratejik Planlama ve Eğitim Danışmanlık Hizmet alınması suretiyle ....................... TL kamu zararına sebebiyet verildiği hususu ile ilgili olarak,
5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 8 inci maddesinde; her türlü kamu kaynağının elde edilmesi ve kullanılmasında görevli ve yetkili olanların, kaynakların etkili, ekonomik, verimli ve hukuka uygun olarak elde edilmesinden, kullanılmasından, muhasebeleştirilmesinden, raporlanmasından ve kötüye kullanılmaması için gerekli önlemlerin alınmasından sorumlu olduğu ve yetkili kılınmış mercilere hesap vermek zorunda olduğu, 32 nci maddesinde; harcama yetkililerinin, harcama talimatlarının bütçe ilke ve esaslarına, kanun, tüzük ve yönetmelikler ile diğer mevzuata uygun olmasından, ödeneklerin etkili, ekonomik ve verimli kullanılmasından ve bu Kanun çerçevesinde yapmaları gereken diğer işlemlerden sorumlu olduğu, 5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 61 inci maddesinde, harcama yetkisi verilen diğer görevlilerin, bütçe ödeneklerinin verimli, tutumlu ve yerinde harcanmasından sorumlu olduğu belirtilmiştir.
5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 9 uncu maddesine dayanılarak hazırlanan 26.05.2006 gün ve 26179 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren Kamu İdarelerinde Stratejik Planlamaya İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik’in “ Genel ilkeler” başlıklı 5 inci maddesinde,
‘‘Stratejik planlama sürecinde;
…..
c) Stratejik planların doğrudan doğruya kamu idarelerince ve idarelerin kendi çalışanları tarafından hazırlanması zorunludur. İhtiyaç duyulması hâlinde idare dışından temin edilecek danışmanlık hizmetleri sadece yöntem ve süreç danışmanlığı ile eğitim hizmetleri konularıyla sınırlıdır.’’
denilmiş,
26.05.2006 gün ve 26179 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren Kamu İdarelerinde Stratejik Planlamaya İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik 26.02.2018 gün ve 30344 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Kamu İdarelerinde Stratejik Planlamaya İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik’in 23 üncü maddesi yürürlükten kaldırılmıştır.
26.02.2018 gün ve 30344 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Kamu İdarelerinde Stratejik Planlamaya İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik’in “Genel ilkeler” başlıklı 5 inci maddesi;
‘‘Stratejik planlama sürecinde aşağıdaki genel ilkelere uyulur:
a) Stratejik planlar bilfiil kamu idarelerince ve idarelerin kendi çalışanları tarafından hazırlanır.
b) Kamu idaresi çalışanlarının, kamu idaresinin hizmetlerinden yararlananların, kamu idaresinin faaliyet alanı ve hizmetleri ile ilgili sivil toplum kuruluşlarının, ilgili kamu idareleri ile diğer paydaşların katılımları sağlanır ve katkıları alınır.
c) Taşra teşkilatı bulunan kamu idareleri, stratejik plan hazırlama sürecinde hedef ve performans göstergelerini taşra teşkilatlarıyla işbirliği içerisinde belirler.
ç) Çalışmalar, üst yönetici başkanlığında, tüm birimlerin aktif katılım ve katkılarıyla strateji geliştirme biriminin koordinatörlüğünde yürütülür.
d) Stratejik planlama sürecinin etkili ve etkin bir şekilde yürütülmesinden tüm birimler sorumludur.
e) Kamu idareleri için uzun süreli analiz gerektiren çalışmalar stratejik plan hazırlık sürecinden önce özel bir çalışma olarak başlatılır.
f) Taşra teşkilatı bulunan kamu idarelerinde, taşra teşkilatlarının stratejik yönetim kapasitesinin artırılmasına yönelik önlemler merkez teşkilatınca alınır.
g) İlgili tüm kamu idareleri birbirleri ile uyum, işbirliği ve eşgüdüm içerisinde çalışır.
ğ) Stratejik plan hazırlama süreci Bakanlık ile yakın işbirliği içerisinde yürütülür.
h) Kamu idarelerinin stratejik planları; Kanuna, bu Yönetmeliğe, Kılavuza, rehberlere ve Bakanlıkça yayımlanan stratejik planlamaya ilişkin tebliğlere uygun olarak hazırlanır.’’
şeklindedir.
İlgili yönetmeliğin ilk halinde, sadece yöntem ve süreç danışmanlığı ile eğitim hizmetleri konularında ihtiyaç duyulması hâlinde idare dışından danışmanlık hizmetleri alınabileceğine izin verilmişken, 2018 yılında yapılan düzenleme ile bu hüküm de kaldırılarak stratejik planların bilfiil kamu idarelerince ve idarelerin kendi çalışanları tarafından hazırlanması zorunlu kılınmıştır.
Nitekim idare “hizmet” tanımı içerisine giren işlerini, 4734 sayılı Kanunda yazılı esas ve usuller çerçevesinde hizmet sunucularından hizmet satın almak suretiyle yerine getirebilmektedir. Ancak, idarelerin kendi personeli eliyle yürütmesi gereken hizmetler için hizmet alım ihalesine çıkılmaması gerekir. 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu kapsamındaki kamu idarelerinin, ihtiyaç duydukları hizmetleri ihale yoluyla satın alırken, satın alacakları hizmetin gerçek ve zorunlu bir ihtiyaç olup olmadığını, “hizmet” tanımı içine girip girmediğini, satın almak suretiyle verecekleri hizmetin kendi personeline verilmiş görevler arasında sayılıp sayılmadığını değerlendirmeleri gerekmektedir.
Bu kapsamda, alımı yapılan “Stratejik Planlama ve Eğitim Danışmanlık Hizmeti” işi Kamu İdarelerinde Stratejik Planlamaya İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik gereği bilfiil kamu idarelerince ve idarelerin kendi çalışanları tarafından yapılması gereken iş olduğundan ihale yoluyla alınması mümkün olmayan hizmet için yapılan harcamalarda da mevzuata uyarlık bulunmamaktadır.
Sorumluluk yönünden yapılan inceleme;
Harcama talimatında Stratejik Plan hizmetinin alınmasını teklif eden (Şef) ......................... ile Olur veren ve aynı zamanda sözleşme ve şartnameyi idare adına imzalayan Mali Hizmetler Müdürü ...................... mevzuata aykırı işlem nedeniyle Harcama Yetkilisi ve Gerçekleştirme Görevlisi ile birlikte sorumlulukları bulunmaktadır.
Bu itibarla, yapılan açıklamalara ve mevzuata aykırı olarak idare personelinin yapması gereken iş için ihale yoluyla Stratejik Planlama ve Eğitim Danışmanlık Hizmet alınması sonucu oluşan ........................ TL kamu zararının;
Harcama Yetkilisi ve harcama talimatında stratejik plan hizmetinin alınmasına Olur veren ile aynı zamanda sözleşme ve şartnameyi idare adına imzalayan .... ...................... Gerçekleştirme Görevlisi ..................... ve Diğer Sorumlu harcama talimatında stratejik plan hizmetinin alınmasını teklif eden .........................’a,
Müştereken ve müteselsilen 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 53 üncü maddesi gereğince işleyecek faizleri ile birlikte ödettirilmesine,
İş bu ilamın tebliğ tarihinden itibaren aynı Kanunun 55 inci maddesi gereğince altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oyçokluğuyla karar verildi.
Azınlık Görüşü:
Üye ....................................in karşı oy gerekçesi;
“5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun “Stratejik planlama ve performans esaslı bütçeleme” başlıklı 9 uncu maddesinde; “Kamu idareleri; kalkınma planları, programlar, ilgili mevzuat ve benimsedikleri temel ilkeler çerçevesinde geleceğe ilişkin misyon ve vizyonlarını oluşturmak, stratejik amaçlar ve ölçülebilir hedefler saptamak, performanslarını önceden belirlenmiş olan göstergeler doğrultusunda ölçmek ve bu sürecin izleme ve değerlendirilmesini yapmak amacıyla katılımcı yöntemlerle stratejik plan hazırlarlar.” denilmektedir. Danışmanlık hizmet alımını da bu kapsamda değerlendirmek gerektiğinden mevzuatına uygunluğuna kararı verilmesi gerekir.”