Sağlık taraması
........................... tarih ve ...................... sayılı ilamın ............................ inci maddesi ile;
Belediye personelinin, özel bir sağlık kuruluşunca değişik testler uygulanmak suretiyle sağlık taramasından geçirilmesi ve yapılan sağlık giderinin de bütçeden ödenmesi sonucu oluşan ........................... TL kamu zararının, Harcama Yetkilisi, Geçekleştirme Görevlisi ve Diğer Sorumluya ödettirilmesine karar verilmişti.
Bu defa, Harcama Yetkilisi ....................... (...................), Gerçekleştirme Görevlisi ...................... (....................) ve Diğer Sorumlu .........................’nun (........................) temyiz başvuruları üzerine Sayıştay Temyiz Kurulu’nun .................... tarih ................................ tutanak sayılı kararında;
“Söz konusu hizmetten yararlandırılan personelin görev, unvan ve fiilen çalıştıkları konuma ilişkin bir ayrışmaya gidilmediği anlaşılmaktadır. İlam hükmüne konu olayda çalışanın ve işin niteliği ile işyerinin tehlike sınıfına hükmün esasını etkileyecek mahiyette bilgilere yer verilmemektedir.
Bu itibarla, Sayıştay .............. Dairesince ................... sayılı ilamın .................... Maddesinde verilen hükmün BOZULARAK, ilgili sağlık hizmetinin muhatabı belediye çalışanlarının iş niteliği ile çalıştıkları işyerinin tehlike sınıfına göre ayrıştırması ve varılacak neticenin hükümde dikkate alınmasını teminen Dairesine Gönderilmesine;”
denilerek, belediye çalışanlarının iş niteliği ile çalıştıkları işyerinin tehlike sınıfının hükme etki edeceğini belirtilmiştir.
Söz konusu karar doğrultusunda ........................ tarihli ek rapor düzenlenerek Dairemize havale edilmiştir.
Temyiz Kurulunun söz konusu kararı üzerine ....................... sayılı ilamın ....................... inci maddesinin, 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 55 inci maddesinin (7) nci fıkrası hükmü gereğince yeniden görüşülmesine karar verildi.
Belediye personelinin özel bir sağlık kuruluşunca değişik testler uygulanarak sağlık taramasından geçirilmesi ve yapılan sağlık giderinin bütçeden ödenmesi suretiyle ............................... TL kamu zararına sebebiyet verildiği hususu ile ilgili olarak,
6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanununu “Sağlık gözetimi” başlıklı 15 inci maddesinde;
“ (1) İşveren;
a) Çalışanların işyerinde maruz kalacakları sağlık ve güvenlik risklerini dikkate alarak sağlık gözetimine tabi tutulmalarını sağlar.
b) Aşağıdaki hallerde çalışanların sağlık muayenelerinin yapılmasını sağlamak zorundadır:
1) İşe girişlerinde.
2) İş değişikliğinde.
3) İş kazası, meslek hastalığı veya sağlık nedeniyle tekrarlanan işten uzaklaşmalarından sonra işe dönüşlerinde talep etmeleri hâlinde.
4) İşin devamı süresince, çalışanın ve işin niteliği ile işyerinin tehlike sınıfına göre Bakanlıkça belirlenen düzenli aralıklarla.
(2) Tehlikeli ve çok tehlikeli sınıfta yer alan işlerde çalışacaklar, yapacakları işe uygun olduklarını belirten sağlık raporu olmadan işe başlatılamaz.
(3) (Değişik birinci cümle: 10/9/2014-6552/17 md.) Bu Kanun kapsamında alınması gereken sağlık raporları işyeri hekiminden alınır. 50’den az çalışanı bulunan ve az tehlikeli işyerleri için ise kamu hizmet sunucuları veya aile hekimlerinden de alınabilir. Raporlara itirazlar Sağlık Bakanlığı tarafından belirlenen hakem hastanelere yapılır, verilen kararlar kesindir.
(4) Sağlık gözetiminden doğan maliyet ve bu gözetimden kaynaklı her türlü ek maliyet işverence karşılanır, çalışana yansıtılamaz.
(5) Sağlık muayenesi yaptırılan çalışanın özel hayatı ve itibarının korunması açısından sağlık bilgileri gizli tutulur.”
denilmektedir.
Belediye işveren olarak yukarıdaki hükmün 1 inci fıkrasının “a” bendi gereği çalışanların işyerinde maruz kalacakları sağlık ve güvenlik risklerini dikkate alarak sağlık gözetimine tabi tutulmalarını sağlamalıdır. Belediye, mezkur maddenin 1 inci fıkrasının “b” bendinin “4” alt bendi kapsamında halihazırda çalışan personeli için yükümlü olduğu sağlık gözetimi vazifesini çalışanların sağlık muayenelerinin yapılması şeklinde ifa etmelidir. Çalışanların sağlık muayeneleri de 5510 sayılı Sosyal Sigortalar Ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun “Hizmet basamakları ve sevk zinciri” başlıklı 70 inci maddesi gereği işyeri hekimi varsa işyeri hekimi tarafından, işyeri hekimi yoksa sırasıyla 1 inci, 2 nci ve 3 üncü basamak kamu hizmet sunucularından temin edilerek belediye bütçesinden herhangi bir gider gerçekleştirilmeden yapması gerekir iken belediyenin bu yükümlülüğünü kamu hizmet sunucularının bulunduğu bir yerde özel bir kuruluş vasıtasıyla yerine getirmesinde isabet bulunmamaktadır.
İş Sağlığı ve Güvenliği Kanununu “Sağlık gözetimi” başlıklı 15 inci maddesinde; “(2) Tehlikeli ve çok tehlikeli sınıfta yer alan işlerde çalışacaklar, yapacakları işe uygun olduklarını belirten sağlık raporu olmadan işe başlatılamaz.” denilerek, tehlikeli ve çok tehlikeli sınıfta yer alan işlerde çalışacakların, yapacakları işe uygun olduklarını belirten sağlık raporu olmadan işe başlatılamayacağı, Yine, “(3) (Değişik birinci cümle: 10/9/2014-6552/17 md.) Bu Kanun kapsamında alınması gereken sağlık raporları işyeri hekiminden alınır. 50’den az çalışanı bulunan ve az tehlikeli işyerleri için ise kamu hizmet sunucuları veya aile hekimlerinden de alınabilir. Raporlara itirazlar Sağlık Bakanlığı tarafından belirlenen hakem hastanelere yapılır, verilen kararlar kesindir.” denilerek de, mezkur Kanun kapsamında alınması gereken sağlık raporlarının işyeri hekiminden alınacağı ve 50’den az çalışanı bulunan ve az tehlikeli işyerleri için ise kamu hizmet sunucuları veya aile hekimlerinden de alınabileceği belirtilmiştir. Somut olay ise işe başlayacak olanlar ile ilgili değildir. Diğer bir ifadeyle halihazırda çalışan personel için yapılan sağlık testleri Rapora konu edilmiştir. Dolayısıyla bahse konu olayın sağlık raporu alınması ile ilgili olmadığı, sağlık gözetimi için muayene yaptırılması ile ilgili olduğu, bu sebeple ilgili sağlık hizmetinin muhatabı belediye çalışanlarının iş niteliği ile çalıştıkları işyerinin tehlike sınıfına göre ayrıştırmasının hükme etki etmeyeceği, ayrıca çalışanların sağlık gözetimi için yaptırılacak muayenenin, kamu sağlık hizmet sunucularından yaptırılması, belediye bütçesinden Sağlık Uygulama Tebliği’nde söz konusu testler için belirlenen tutar kadar da bir ödeme yapılmasını gerektirmediğinden kamu zararının hesabında Sağlık Uygulama Tebliği’nde belirlenen birim fiyatların da dikkate alınması gerekmemektedir.
Diğer taraftan, ................................... Belediyesinin temizlik işleri, insan kaynakları ve belediye fırını olarak 3 işyeri şeklinde sosyal sigorta sistemine kayıtlı olduğu, söz konusu işyerlerinin tamamının “az tehlikeli” sınıfta olduğuna dair SGK ................................ Sosyal Güvenlik Merkezinden belgelerin temin edildiği, Temyiz Kurulu’nun gerekçeli kararı doğrultusunda çalışanların iş niteliğinin (Ahiz Tablo) belirtildiği, dolayısıyla anılan Kanun hükmünün 3 üncü fıkrası gereği ................................ Belediyesi ile ilgili mezkur Kanun kapsamında alınması gereken sağlık raporlarının işyeri hekiminden alınacağı, aynı şekilde bu raporların kamu hizmet sunucuları veya aile hekimlerinden alınabileceği, yargılamaya esas husus bu sağlık raporları olmamasına rağmen söz konusu raporların dahil özel bir kurumdan alınıp giderin belediye bütçesinden karşılanmasının mevzuata uygun olmayacağı anlaşılmıştır.
Bu itibarla, 6085 sayılı Kanunun 55 inci maddesinin (8) inci fıkrası gereğince ........................ tarih ve ............................. ilamın .......................... inci maddesi ile verilen tazmin hükmünde ısrar edilmesine ve açıklanan nedenlerle,
Belediye personelinin özel bir sağlık kuruluşunca değişik testler uygulanarak sağlık taramasından geçirilmesi ve yapılan sağlık giderinin bütçeden ödenmesi sonucu oluşan ........................... TL kamu zararının;
Harcama Yetkilisi .......................... (....................), Geçekleştirme Görevlisi ......................... (.............) ile Diğer Sorumlu ...........................’ya (...........................)
Müştereken ve müteselsilen 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 53 üncü maddesi gereğince işleyecek faizleri ile birlikte ödettirilmesine,
İş bu ilamın tebliğ tarihinden itibaren aynı Kanunun 55 inci maddesi gereğince altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oybirliğiyle,
karar verildi.