İşyeri açma ve çalıştırma ruhsatı
2012 Yılı Gelir kayıtları ile Ruhsat Denetim Müdürlüğü’ nün Ruhsatsız İşyerleri Tespit Çalışması’nın incelenmesi sonucu, ................. Belediyesi sınırları ve mücavir alanlar içinde İş yeri Açma ve Çalıştırma Ruhsatı almadan faaliyette bulunan iş yeri sahiplerine İş Yeri Açma İzin Harcının tahakkuk ettirilmemesiyle ilgili olarak,
25.08.2005 Tarih ve 25902 Sayılı İş yeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin 6 ncı maddesinde,
“Yetkili idarelerden usulüne uygun olarak işyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan işyeri açılamaz ve çalıştırılamaz. İşyerlerine bu Yönetmelikte belirtilen yetkili idareler dışında diğer kamu kurum ve kuruluşları ile ilgili meslek kuruluşları tarafından özel mevzuatına göre verilen izinler ile tescil ve benzeri işlemler bu Yönetmelik hükümlerine göre ruhsat alma mükellefiyetini ortadan kaldırmaz. İşyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan açılan işyerleri yetkili idareler tarafından kapatılır." hükmü yer almaktadır.
Aynı yönetmeliğin 4-a maddesinde “Yetkili İdare” şu şekilde tanımlanmıştır,
“4-a) Yetkili İdare: Belediye sınırları ve mücavir alanlar dışı ile kanunlarda münhasıran il özel idaresine yetki verilen hususlarda il özel idaresini, büyükşehir belediyesi sınırları ve mücavir alanlar içinde büyükşehir belediyesinin yetkili olduğu konularda büyükşehir belediyesini, bunların dışında kalan hususlarda büyükşehir ilçe veya ilk kademe belediyesini, belediye sınırları ve mücavir alanlar içinde belediyeyi ve organize sanayi bölgesi sınırları içinde organize sanayi bölgesi tüzel kişiliğini ifade eder.”
2464 Sayılı Belediye Gelirleri Kanununun 81 inci maddesinde “Belediye sınırları veya mücavir alanlar içinde bir işyerinin açılması "İşyeri Açma İzni Harcına" tabidir.” denilmektedir.
2464 Sayılı Belediye Gelirleri Kanununun 84’ inci maddesinde ise, “Bu bölümde yazılı çeşitli harçlar aşağıdaki tarifeye göre alınır.
Harcın Tutarı (YTL)
3. İşyeri açma izni harcı:(beher metrekare için işin mahiyetine göre) En az
0,10
hükmü yer almaktadır.
Belediye Meclisinin ...... tarih ve ....sayılı kararında, İşyeri açma izni harcı beher metrekare için 1.00 TL olarak belirlenmiştir.
5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun “Gelirlerin toplanması sorumluluğu” başlıklı 38 inci maddesinde, “Kamu gelirlerinin tarh, tahakkuk, tahsiliyle yetkili ve görevli olanlar, ilgili kanunlarda öngörülen tarh, tahakkuk ve tahsil işlemlerinin zamanında ve eksiksiz olarak yapılmasından sorumludur.”
“Muhasebe hizmeti ve muhasebe yetkilisinin yetki ve sorumlulukları” başlıklı 61 inci maddesinde, “Muhasebe hizmeti, gelirlerin ve alacakların tahsili, giderlerin hak sahiplerine ödenmesi, para ve parayla ifade edilebilen değerler ile emanetlerin alınması, saklanması, ilgililere verilmesi, gönderilmesi ve diğer tüm malî işlemlerin kayıtlarının yapılması ve raporlanması işlemleridir. Bu işlemleri yürütenler muhasebe yetkilisidir. Memuriyet kadro ve unvanlarının muhasebe yetkilisi niteliğine etkisi yoktur.”
“Muhasebe yetkilisi, bu hizmetlerin yapılmasından ve muhasebe kayıtlarının usulüne uygun, saydam ve erişilebilir şekilde tutulmasından sorumludur. 9.12.1994 tarihli ve 4059 sayılı Kanun hükümleri saklı kalmak kaydıyla, genel bütçe kapsamındaki kamu idarelerinin muhasebe hizmetleri Maliye Bakanlığınca yürütülür. Muhasebe yetkilileri gerekli bilgi ve raporları düzenli olarak kamu idarelerine verirler.” hükmü yer almaktadır.
Kanunun “Kamu zararı” başlıklı 71 inci maddesinde ise, “Kamu zararı, kamu görevlilerinin kasıt, kusur veya ihmallerinden kaynaklanan mevzuata aykırı karar, işlem veya eylemleri sonucunda kamu kaynağında artışa engel veya eksilmeye neden olunmasıdır.”
“Kamu zararının belirlenmesinde,…e) İdare gelirlerinin tarh, tahakkuk veya tahsil işlemlerinin mevzuata uygun bir şekilde yapılmaması, …esas alınır.” hükümleri yer almaktadır.
5393 sayılı Belediye Kanununun 38 inci maddesinde ise, “Belediyenin gelir ve alacaklarını takip ve tahsil etmek” Belediye Başkanının görev ve yetkileri arasında sayılmıştır.
Yukarıda yer alan mevzuat hükümlerinden de anlaşılacağı üzere herhangi bir faaliyet kolunda iş yeri açmak isteyen kişi, ilk önce bulunduğu yerdeki yetkili idareden gerekli yasal prosedürleri izleyerek işyeri açma ve çalıştırma ruhsatı almalı ve söz konusu idareye işyeri açma izin harcını ödemelidir.
....... Belediye sınırları içinde İşyeri Açma İzin Harcını ödemeyen ve İş Yeri Açma ve Çalıştırma Ruhsatı almadan faaliyette bulunan 2930 adet işyeri tespit edilmiştir. Söz konusu işyerlerinin ruhsatsız faaliyette bulunması sonucunda bu durum kurum açısından bir gelir kaybına sebep olmuştur.
Sorumlularca gönderilen savunmalar ve eki belgelerin incelenmesinde, iş yeri açma ruhsatı olmadan faaliyette bulunan iş yerlerine ruhsat başvurusunda bulunmalarını sağlamak üzere tebligat yapıldığı, söz konusu işyerlerinin bir kısmının ruhsat başvurusunda bulunduğu ve bu iş yerlerinin alan ölçümlerinin yapılarak ilgililere harç tahakkuk ettirildiği anlaşılmıştır.
Bu itibarla, ............... Belediyesi sınırları ve mücavir alanlar içinde İş yeri Açma ve Çalıştırma Ruhsatı almadan faaliyette bulunan iş yeri sahiplerine İş Yeri Açma İzin Harcının tahakkuk ettirilmesi için yasal tebligatların yapıldığı anlaşıldığından hesap ve işlemlerin yasal düzenlemelere uygun olduğuna oybirliğiyle karar verildi.