Harcırah
Geçici görevli olarak başka yere görevlendirilen personele mutat taşıt tutarı yerine mevzuata aykırı olarak özel aracının giderlerinin ödenmesi suretiyle …. TL kamu zararına sebebiyet verildiği hususu ile ilgili olarak;
6245 sayılı Harcırah Kanunu’nun “Muvakkat vazife harcırahı (Yol masrafı ve yevmiye)” başlıklı 14’üncü maddesinde, bir görevin yaptırılması amacıyla geçici olarak yurt içinde veya dışında başka bir yere gönderilenlere yol gideri ve gündelik olmak üzere geçici görev yolluğu verileceği ve hamal, bagaj ve ikametgâh veya görev yeri ile istasyon veya durak arasındaki taşıt aracı giderinin de ayrıca ödeneceği, “Harcırah hesabında esas tutulacak yol” başlıklı 6’ncı maddesinde, harcırahın bu kanunda aksine hüküm bulunmadıkça, gidip gelmeye en uygun ve kullanılması mutat (alışılmış, herkesçe kullanılan) olan yol ve taşıt araçları üzerinden verileceği, gidip gelmeye en uygun ve kullanılması mutat (alışılmış) olan bu yolda hem muayyen (belirli) hem gayrimuayyen (belirsiz) tarifeli taşıt işletilmekte ise harcırah hesabında muayyen (belirli) tarifeli taşıt esas alınacağı, “Yurt içinde yol masrafı” başlıklı 27’nci maddesinde de, yurt içinde yol masrafının, muayyen tarifeli nakil vasıtaları ile seyahatte, bu Kanun’a bağlı (1) sayılı cetvelin birinci sütununda yazılı makam ve sıfatlar ile vazifeli aylık veya ücret tutarlarına göre aynı cetvelin ikinci sütununda yazılı mevkiin tarife üzerinden bilet parası ve muayyen tarifeli olmayan nakil vasıtalarıyla seyahat halinde ise 3 numaralı sütunda gösterilen nakil vasıtalarına göre ihtiyar olunan hakiki masraftan oluştuğu belirtilmiştir.
6245 sayılı Kanun’un 27’nci maddesine ekli (1) sayılı cetvelde ise, yol giderlerinin mutat ve ekonomik olan taşıtlara ait hakiki yol masrafına göre ödeneceği ifade edilmiş ve aynı cetvelin açıklama kısmının ikinci sırasında, “Muayyen tarifeli olmayan taşıtlarla seyahatte “mutat ve ekonomik olan taşıt”tan maksat, iki mahal arasında mutat olarak otomobil, otobüs gibi taşıtlar işlemekte ise bunlardan ucuz olanıdır” ve beşinci sırasında, “Özel otomobilleriyle seyahat edenlere, müstahak oldukları taşıt ücreti ile bu taşıta göre geçecek günler için verilmesi gereken gündelikten fazla ödeme yapılmaz.” denilmektedir.
Yukarıda belirtilen düzenlemelere göre, geçici görev mahalline kendi özel otomobilleriyle gidenlere, şehirlerarası yolculuklarda müstahak oldukları mutat ve ekonomik taşıtlara ait ücret üzerinden ödeme yapılması gerekmektedir.
Dosya kapsamındaki bilgi ve belgelerden; geçici görevli olarak başka yere görevlendirilen personelin özel aracına görev/makina kağıdı düzenlendiği, görev kağıdı esas alınarak özel aracın yakıt ve HGS gibi giderlerinin belediye bütçesinden karşılandığı anlaşılmaktadır. Resmi olmayan özel araçlar için görev kağıdı düzenlenmesi mümkün değildir. Bu bağlamda mutat taşıt tutarını aşan, görev kağıdı esas alınarak yapılan özel araç giderleri kamu zararını oluşturmaktadır.
Sorumluluk yönünden yapılan inceleme;
Geçici görevli olarak başka yere görevlendirilen personelin özel aracı için mevzuata aykırı olarak makina görev kağıdı düzenlendiği, araç giderinin de buna istinaden belediye bütçesinden karşılandığı görüldüğünden belgeyi düzenleyen Belediye Başkan Yardımcısı …..’ in oluşan kamu zararından sorumluluğu bulunmaktadır.
5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunun “Harcama Talimatı ve Sorumluluk” başlıklı 32 nci maddesinde; “Bütçelerden harcama yapılabilmesi, harcama yetkilisinin harcama talimatı vermesiyle mümkündür. Harcama talimatlarında hizmet gerekçesi, yapılacak işin konusu ve tutarı, süresi, kullanılabilir ödeneği, gerçekleştirme usulü ile gerçekleştirmeyle görevli olanlara ilişkin bilgiler yer alır.
Harcama yetkilileri, harcama talimatlarının bütçe ilke ve esaslarına, kanun, tüzük ve yönetmelikler ile diğer mevzuata uygun olmasından, ödeneklerin etkili, ekonomik ve verimli kullanılmasından ve bu Kanun çerçevesinde yapmaları gereken diğer işlemlerden sorumludur.” denilmekle birlikte, “Giderlerin Gerçekleştirilmesi” başlıklı 33 üncü maddesi; “Bütçelerden bir giderin yapılabilmesi için iş, mal veya hizmetin belirlenmiş usul ve esaslara uygun olarak alındığının veya gerçekleştirildiğinin, görevlendirilmiş kişi veya komisyonlarca onaylanması ve gerçekleştirme belgelerinin düzenlenmiş olması gerekir. Giderlerin gerçekleştirilmesi; harcama yetkililerince belirlenen görevli tarafından düzenlenen ödeme emri belgesinin harcama yetkilisince imzalanması ve tutarın hak sahibine ödenmesiyle tamamlanır. Gerçekleştirme görevlileri, harcama talimatı üzerine; işin yaptırılması, mal veya hizmetin alınması, teslim almaya ilişkin işlemlerin yapılması, belgelendirilmesi ve ödeme için gerekli belgelerin hazırlanması görevlerini yürütürler” hükümleri uyarınca da, harcama yetkilileri ve gerçekleştirme görevlileri, giderin gerçekleştirilmesi ve harcamanın yapılması süreçlerinde, mevzuata uygunluk açısından kontrolleri sağlamakla yükümlüdürler. Yapılacak harcama, nitelik itibariyle hukuka aykırı nitelik taşıyorsa, söz konusu işlemleri yapmaktan kaçınmak durumundadırlar. Dolayısıyla, hukuka aykırı nitelik taşıyan özel araç için görev kağıdı ile ilgili yapılan ödemelerde harcama yetkilileri ve gerçekleştirme görevlilerinin de sorumluluğu bulunmaktadır.
Bu itibarla, geçici görevli olarak başka yere görevlendirilen personele mutat taşıt tutarı yerine mevzuata aykırı olarak özel aracının giderlerinin ödenmesi suretiyle oluşan ….. TL kamu zararının;
…. TL’sinin Harcama Yetkilisi ….. ve Gerçekleştirme Görevlisi ….. ile Diğer Gerçekleştirme Görevlisi …..’e,
….. TL’sinin Harcama Yetkilisi ….. ve Gerçekleştirme Görevlisi …. ile Diğer Gerçekleştirme Görevlisi …..’e,
Müştereken ve müteselsilen 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 53 üncü maddesi gereğince işleyecek faizleri ile birlikte ödettirilmesine,
İş bu ilamın tebliğ tarihinden itibaren aynı Kanunun 55 inci maddesi gereğince altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oybirliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy