Gecikme Cezası
Denetçi sorgusunda yer alan, … yükleniminde bulunan ….TL sözleşme bedelli “... İşi”nde yüklenici firmaya mevzuata aykırı olarak süre uzatımı verildiği ve bu suretle işin sözleşmesi uyarınca kesilmesi gereken gecikme cezasının kesilmemesi sonucu toplam …. TL kamu zararına neden olunduğu iddiasına ilişkin olarak dosya kapsamındaki bilgi ve belgelerin incelenmesi sonucunda,
04.03.2009 tarih ve 27159 sayılı mükerrer Resmi Gazetede yayımlanan Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği eki Yapım İşleri Genel Şartnamesinin “İşin süresi ve sürenin uzatılması” başlıklı 29’uncu maddesinde,
“(Değişik:RG-16/7/2011-27996) (1) İşin, sözleşmesinde belirlenen zamanda tamamlanıp geçici kabule hazır hale getirilmemesi durumunda, gecikilen her gün için sözleşmesinde öngörülen günlük gecikme cezası uygulanır.
(2) Mücbir sebepler nedeniyle süre uzatımı verilebilecek haller aşağıda sayılmıştır:
a) Doğal afetler.
b) Kanuni grev.
c) Genel salgın hastalık.
ç) Kısmi veya genel seferberlik ilanı.
d) Gerektiğinde Kamu İhale Kurumu tarafından belirlenecek benzeri diğer haller.
(3) İkinci fıkrada belirtilen hallerin mücbir sebep olarak kabul edilmesi ve Yükleniciye süre uzatımı verilebilmesi için, mücbir sebep olarak kabul edilecek durumun,
a) Yüklenicinin kusurundan kaynaklanmamış olması,
b) Taahhüdün yerine getirilmesine engel nitelikte olması,
c) Yüklenicinin bu engeli ortadan kaldırmaya gücünün yetmemesi,
ç) Mücbir sebebin meydana geldiği tarihi izleyen yirmi gün içinde Yüklenicinin İdareye yazılı olarak bildirimde bulunması,
d) Yetkili merciler tarafından belgelendirilmesi,
zorunludur.
(4) İdarenin, sözleşmenin ifasına ilişkin yükümlülüklerini Yüklenicinin kusuru olmaksızın yerine getirmemesi (yer teslimi, projelerin onaylanması, iş programının onaylanması, ödenek yetersizliği gibi) ve bu sebeple sorumluluğu Yükleniciye ait olmayan gecikmelerin meydana gelmesi, bu durumun taahhüdün yerine getirilmesine engel nitelikte olması ve Yüklenicinin bu engeli ortadan kaldırmaya gücünün yetmemiş olması halinde, işi engelleyici sebeplere ve yapılacak işin niteliğine göre, işin bir kısmına veya tamamına ait süre en az gecikilen süre kadar uzatılır.
…”
denilmekte olup söz konusu işe ait Sözleşmede işin bitim tarihi “12.09.2012 olarak belirlenmiş ve Sözleşmenin 25’inci maddesinde ise yüklenicinin sözleşmeye uygun olarak işi süresinde bitirmemesi halinde gecikilen her gün için sözleşme bedelinin %0,05’i oranında gecikme cezası uygulanacağı belirtilmiştir.
Anılan hükümler uyarınca, bahse konu yapım işinin, mücbir sebepler veya idareden kaynaklanan nedenlerle süre uzatımı verilmesi durumu haricinde, 12.09.2012 tarihi itibariyle bitirilmesi gerekmekte olup aksi halde yükleniciye gecikilen her gün için sözleşme bedelinin %0,05 oranında gecikme cezası uygulanması gerekmektedir.
Buna karşın, söz konusu yapım işinde yüklenicinin 10.09.2012 tarihli dilekçesine istinaden ….tarihli ve ….sayılı olurla 45 gün süre uzatımına kararı verildiği, ancak, her ne kadar anılan olur yazısında süre uzatımına gerekçe olarak binanın mevcut asansörlerinin kullanılması dolayısıyla önce 2 adet asansörün bitirilmesi ve daha sonra diğer 2 adet asansörün yapımına başlanılması gösterilmiş ise de, söz konusu olur yazısından işin zaten en baştan beri bu koşullarla ihale edilip edilmediğinin belli olmadığı, dolayısıyla, bahse konu gecikmeye gerekçe olarak bir mücbir sebebin veya idarenin kusurunun net olarak ortaya konmadığı anlaşılmıştır. Bu suretle, 45 gün gecikmeyle bitirilen söz konusu yapım işinde yükleniciden tahsil edilmesi gereken ….TL gecikme cezasının ilgili hak ediş ödemesinden kesilmediği görülmüş ise de, sorumlularca yapılan savunmalardan, bu tutarın 01.01.2014 tarih ve 829/1 nolu muhasebe işlem fişi ile ahizi …’tan mahsuben tahsil edildiği görülmüştür.
Bu itibarla, sorumlularca tahsil edildiği anlaşıldığından kamu zararı tutarı …..TL için ilişilecek husus kalmadığına,
(Üye …’ın, “Söz konusu süre uzatımına ilişkin ….tarihli ve ….sayılı olur yazısında aynen,
“Taahhütlüğünü …’ın üstlendiği Belediye Hizmet Binası panoramik asansör yapım işi’nde yüklenici firma talebi ve dilekçesinde binanın mevcut olan asansörlerinin kullanılmasından dolayı önce 2 adet asansör bitirilmiş daha sonra diğer 2 adet asansörlere başlanmıştır. Ancak asansörlerin montaj ve demontaj işlemlerine başlanamamıştır. Firma montaj ve demontaj işlemlerini gerçekleştiremediklerini belirterek 45 gün ek süre talebinde bulunmuştur. Kontrol teşkilatının yerinde yaptığı incelemede yüklenicinin talebinin yerinde olduğu tespit edilmiş olup 45 günlük ek sürenin verilmesi ile işin bitebileceği uygun görülmüştür.
Yukarıda da belirtilen sebeplerden dolayı yüklenici firmaya 45 günlük bir ek sürenin verilerek yeni iş bitim tarihinin 26.10.2012 olması ve aynı sözleşme şartlarıyla işin yürütülmesi onayını tensiplerinize arz ederim.”
denilmekte olup söz konusu Karar’dan süre uzatımına neden olan gecikmeye İdarenin sebep olduğu anlaşılmaktadır. Bu nedenle, Denetçisince kamu zararı olarak hesap edilen ….TL için ilişilecek husus bulunmadığına ve sorumlularca yapılan tahsilatın iadesine karar verilmesi gerekir.” şeklindeki ayrışık görüşüne karşı)
oy çokluğuyla,