Bütçe içi işletmelerin muhasebesinin, hizmet alım ihalesi yapılmaksızın mali müşavire yaptırılması.
Denetçi sorgusunda, 5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 71’inci maddesine dayanarak kurulan bütçe içi işletmelerin muhasebesinin, hizmet alım ihalesi yapılmaksızın mali müşavir tespit edilerek yürütülmesi dolayısıyla kamu zararına neden olunduğu iddiası ileri sürülmüşse de,
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 4’üncü maddesi, bakım ve onarım, taşıma, haberleşme, sigorta, araştırma ve geliştirme, muhasebe, piyasa araştırması ve anket, danışmanlık, tanıtım, basım ve yayın, temizlik, yemek hazırlama ve dağıtım, toplantı, organizasyon, sergileme, koruma ve güvenlik, mesleki eğitim, fotoğraf, film, fikri ve güzel sanat, bilgisayar sistemlerine yönelik hizmetler ile yazılım hizmetlerini, taşınır ve taşınmaz mal ve hakların kiralanmasını ve benzeri diğer hizmetleri, “hizmet” kapsamında değerlendirmiş, ayrıca aynı Kanunun 62’nci maddesi (e) bendindeki,
“İdarelerce kanun, tüzük ve yönetmeliklere göre istihdam edilen personelin yeterli nitelik veya sayıda olmaması halinde, bu Kanunda belirtilen hizmetler için ihaleye çıkılabilir” hükmü çerçevesinde, personel çalıştırma esaslı ihaleler yapılabilmesi hüküm altına alınmıştır.
Kamu İhale Genel Tebliği’nin “4734 sayılı Kanunun 4’üncü maddesinde yer alan hizmet tanımında ismen sayılmayan işler” başlıklı 85’inci maddesinde,
“4734 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinde “Hizmet: Bakım ve onarım, taşıma, haberleşme, sigorta, araştırma ve geliştirme, muhasebe, piyasa araştırması ve anket, danışmanlık, tanıtım, basım ve yayım, temizlik, yemek hazırlama ve dağıtım, toplantı, organizasyon, sergileme, koruma ve güvenlik, meslekî eğitim, fotoğraf, film, fikrî ve güzel sanat, bilgisayar sistemlerine yönelik hizmetler ile yazılım hizmetlerini, taşınır ve taşınmaz mal ve hakların kiralanmasını ve benzeri diğer hizmetleri … ifade eder” hükmüne yer verilmiştir.
Anılan maddede ismen sayılmayan ve mal alımı veya yapım işi niteliği taşımayan işlerin “benzeri diğer hizmetler” kapsamında ihale yoluyla alınıp alınamayacağının, ilgili mevzuatında, alım konusunun idarenin görev alanında olup olmadığı, söz konusu işin ihale yoluyla yaptırılmasına engel olan bir düzenleme bulunup bulunmadığı hususlarının değerlendirilmesi suretiyle belirlenmesi gerekmektedir.” ifadesi yer almaktadır.
Belediye bütçe içi işletmelerin (örneğin … Belediyesi Otopark İşletmesi) kurumlar vergisi ve diğer vergiler bakımından mükellefiyeti mevcut olup, bu durum bu işletmeler için, ilgili vergi dairesine tescil edilmiş olma, yıllık beyanname düzenleme (basılı veya elektronik ortamda), defter tutma ve buna benzer teknik ayrıntılar içeren ciddi sorumlulukları beraberinde getirmektedir. Ayrıca, teknik ve/veya vergi hukuku yönünden yanlış veya eksik işlem tesis edilmesi, vergi kanunlarındaki (süreler başta olmak üzere usullere) aykırı beyanlarda bulunulması gibi aksaklılar, özellikle mali yönden telafisi güç sorunlara da yol açabilecektir.
Belediyenin ilgili birimlerindeki personel sayısının azlığı ve/veya bu personelin vergi hukuku ve muhasebe konularında yeterince ayrıntılı bilgiye sahip olmayışı karşısında, Belediye bütçe içi işletmelerin muhasebe işlerinin bu konuda profesyonel düzeyde bilgi sahibi olan meslek mensuplarına yaptırılması, kabul edilebilir bir durumdur. Çünkü Belediyelerin mali hizmetlerle ilgili birimleri, ticari muhasebe ile ilgili her türlü kaydın ve belgenin tam doğru ve eksiksiz olarak düzenlenmesi/muhafaza edilmesi ile bu konuların vergi hukuku ve uygulamalarını ilgilendiren yönleri hakkında üst düzey bilgi ve donanıma sahip değillerdir.
Açıklanan gerekçeler ve ilgili mevzuat hükümleri uyarınca, Belediye bütçe içi işletmelerin muhasebesi işleri için, hizmet alım ihalesi yapılmaksızın mali müşavir hizmeti satın almasında hukuka aykırılık bulunmamaktadır.
Sonuç olarak, kamu zararı oluşmadığından sorgu konusu edilen … TL hakkında ilişilecek bir husus bulunmadığına,
(Üye …’ nun, “Belediye bütçe içi işletmelerin muhasebesi işleri için, hizmet alım ihalesi yapılmaksızın mali müşavir hizmeti satın alması ve bedelinin Belediye bütçesinden ödenmesi, 4734 sayılı Kanunun 2 ve 4’üncü maddelerine ve ayrıca Mahalli İdareler Bütçe İçi İşletme Yönetmeliğinin 7 ve 9’uncu maddelerine açıkça aykırılık teşkil ettiğinden, kamu zararının sorumlularına ödettirilmesi, yönünde karar verilmesi uygun olur” şeklindeki ayrışık görüşüne karşı)
Oy çokluğuyla,