GECİKME CEZASI
Dosya kapsamındaki bilgi ve belgelerin incelenmesi sonucunda,
Denetçi sorgusunda, .......... Büyükşehir Belediyesi Fen İşleri Daire Başkanlığınca 21.01.2011 tarihinde ….. Tic. Ltd. Şti.’ne ihale edilen ……….-TL sözleşme bedelli “……… Kavşağı Yapım” işinde gecikme cezasının eksik hesaplandığı iddia edilmekte ise de,
Öncelikle, Kamu İhale Kanunu ve Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu hükümleri ve uygulamaları bakımından “sözleşme bedeli” ile “toplam sözleşme bedeli” kavramlarının farklı anlamlar taşıdığını belirtmek gerekmektedir.
Sözleşme bedeli, idare tarafından ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak kabul edilip, yüklenici ile idare arasında imzalanan sözleşmenin, sözleşme hanesinde gösterilen tutarı ifade etmektedir. Toplam sözleşme bedeli ise, yasal oranlar içinde kalmak şartıyla iş artışları dahil tutarı ifade etmektedir. Toplam sözleşme bedelinin gerçek tutarı ise işin kesin hesabında ortaya çıkmaktadır.
Tip Sözleşmenin 25’inci maddesi 2’nci bendindeki düzenleme “……gecikilen her gün için sözleşme bedelinin…..oranında gecikme cezası uygulanır” şeklindedir.
Gecikme cezasının hesabında, ileride sözleşme bedelinde meydana gelen artışların da dikkate alınması sözleşmede belirtilmiş bir cezai şartın sonradan tek taraflı olarak değiştirilmesi sonucunu doğurur ki bu uygulamayı sözleşmenin bağlayıcılığı ilkesi le bağdaştırmak mümkün değildir. Keza, KİSK’in 24’üncü maddesinde düzenlendiği şekilde sözleşme bedelinde azalış da ihtimal dahilindedir. Ceza matrahına iş artışlarının da eklenmesi anlayışı benimsenecek olursa, aynı doğrultu da iş azalışları da dikkate alınmalıdır ki bu uygulama hem belirsizlik oluşturur hem de doğru bir uygulama olmaz.
Bütün bu nedenlerle günlük gecikme cezasının tatbikinde, ilk sözleşme bedelinin esas alınarak hesaplama yapılmasının yasal düzenlemelere uygun olduğu anlaşılmış olup, yapılan yersiz tahsilatın ahizine iadesine,
(Üye ………’nun, “Gecikme cezasının matrahına sözleşme bedelindeki iş artışları da dahil edilerek, gecikme cezasının toplam sözleşme bedeli üzerinden hesaplanmasının gerektiği, bu nedenle ………….TL tutarındaki tahsilatın ilamda gösterilmesinin uygun olacağı,” yönündeki ayrışık görüşlerine karşı) oy çokluğuyla,