HARCIRAH
Dosya kapsamındaki bilgi ve belgelerin incelenmesi sonucunda,
A-) Denetçi sorgusunda, Amerika’da yapılmış olan “World of Asphalt 2013” programına katılmak üzere ........... Büyükşehir Belediyesi personeli … ve …’e yurt dışı harcırahı ödenmesinin yanında ayrıca …’ye ödemede bulunulması nedeniyle ………. TL kamu zararına sebebiyet verildiği,
B-) Denetçi sorgusunda, söz konusu kişilere yurtdışı gündeliği ödenmesinde, yurt dışı gündeliklerin hesaplanmasında esas alınacak cetvele göre aylık/kadro derecesi 5-15 olanlara ödenecek gündelik yerine, aylık/kadro derecesi 1-4 olanlara ödenecek gündelik esas alınması suretiyle ……….. TL kamu zararına sebebiyet verildiği,
iddia edilmekte ise de,
A ve B bentleri birlikte değerlendirildiğinde,
6245 sayılı Harcırah Kanununun “Muvakkat vazife harcırahı (Yol masrafı ve yevmiye) başlıklı 14’üncü maddesinin birinci fıkrasında aynen:
“Aşağıda gösterilen memur ve hizmetlilere muvakkat vazife harcırahı olarak yol masrafı ile yevmiye verilir ve hamal (Cins ve adedi beyannamede gösterilmek suretiyle) bagaj ve ikametgah veya vazife mahalli ile istasyon, iskele veya durak arasındaki nakil vasıtası masrafları da ayrıca tediye olunur”. hükmü yer almaktadır.
Yine aynı Kanun’un “Yurtdışında yol masrafı” başlıklı 29’uncu maddesinin birinci fıkrasında aynen,
“Yurtdışında sürekli ve geçici görev yolculuklarında, ekspres ve yataklı vagon ücreti dahil olmak üzere, tren, vapur veya uçak bilet bedeli yol masrafı olarak ödenir. Ayrıca, buna istasyon, liman veya terminal ile ikamet yeri arasındaki taşıt ve hamal ücreti ilave olunur.” denilmektedir.
Yurtdışı gündeliklerine dair 2007/11912 sayılı Bakanlar Kurulu Kararının 2’nci maddesinde ise,
“(1) Bu Karar hükümlerine göre yurtdışına gönderilenlere, Türkiye’den her çıkışlarında, seyahat ve ikamet süresinin ilk on günü için ödenecek gündelikler, ekli cetveldeki miktarların % 50 artırılması suretiyle hesaplanır.
(2) Bunlardan, aynı süre ile sınırlı olmak kaydıyla yurtdışında yatacak yer temini için ödedikleri ücretleri fatura ile belgelendirenlere faturada gösterilen günlük yatak ücretinin yukarıdaki şekilde artırımlı olarak hesaplanan gündeliklerinin % 40’ını aşması halinde aşan kısmın % 70’i ayrıca ödenir…” hükmü yer almaktadır.
Buna göre konaklama bedelleri, tespit edilen yurtdışı gündeliklerine dahildir. Ancak konaklama için ödenen bedel, gündelik için belirlenen tutarın % 40’ından fazla olduğu takdirde konaklama için ayrıca bedel ödenebilecektir.
Yurtdışı görevlendirmelerde harcırah unsurlarının ödenmesi yanında, ihale yapılarak hizmet alımı yöntemiyle de yurtdışı seyahat giderlerinin karşılanması mümkün bulunmaktadır. Bahse konu işte de en uygun teklifi veren firmadan organizasyon hizmeti satın alınmış ve ödemeler bu firmaya yapılmıştır.
Söz konusu seyahat masrafları organizasyon hizmeti satın alınarak karşılandığı için, burada yapılan masrafların harcırahın unsurlarından olup olmadığından ziyade, söz konusu giderlerin gerçekte yapılıp yapılmadığına bakılması gerekir. Organizasyon firmasının sunduğu faturadan bahse konu giderlerin fiilen yapıldığı anlaşılmakta olduğundan yapılan ödeme mevzuat hükümlerine uygundur ve herhangi bir kamu zararı oluşmamıştır.
Açıklanan gerekçelerle, yurtdışı seyahat masraflarının hizmet satın alınmak suretiyle karşılanmasının yasal düzenlemelere uygun olduğu anlaşılmış olup bu konuda ilişilecek husus bulunmadığına,
(Üye …’nun, “Harcırah Kanun’u hükümlerine göre yurtdışı görevlendirmelerde yurt dışı harcırahı olarak, ilk on gün için %50 artırımlı günlük yevmiye olarak ve ayrıca belgelendirmesi şartıyla %50 artırımlı gündeliğinin %40’nı aşan kısmı için konaklama belgesinin %70’i konaklama gideri olarak ödenebilir. Ayrıca Mahalli İdareler Harcama Belgeleri Yönetmeliğinin hükümlerine göre yurtdışı geçici görev yolluğu ödemesinde yatacak yer temini için ödenen ücretlere ilişkin faturanın ve uçakla yapılan seyahatlerde yolcu biletinin ödeme emri belgesine eklenmesi gerekmektedir.
Yukarıdaki açıklamalardan da anlaşılacağı gibi yurt dışı harcırahı olarak mevzuatta öngörülen yevmiye ile birlikte, belgelendirilmesi şartıyla ulaşım ve konaklama giderleri ödenebilir. Bu ödemelerin haricinde, yurtdışında görevlendirilen kişi için özel bir şirkete organizasyon hizmeti karşılığında herhangi bir ödemede bulunulması mümkün değildir.
Ancak rapor maddesinden herhangi bir harcırah beyanının bulunmadığı, doğrudan teminle ‘Organizasyon Hizmet Bedeli’ karşılığı olarak yüklenici firmadan alınan bir faturanın bulunduğu anlaşılmıştır. Ancak harcırahın ödenebilmesi için gerekli kanıtlayıcı belge olmadan ve harcırahın unsurları dışındaki kalemlerin de dâhil edilerek hizmet alımı yoluyla, sadece firmaya ait fatura karşılığında ödemede bulunulması mümkün değildir.
Bu hususta İçişleri Bakanlığının 20.06.2005 tarih ve 2005/62 sayılı “Yurtdışı İlişkiler” konulu Genelgesinin 8’inci maddesinde “Görevlendirilen personele 6245 sayılı Harcırah Kanunu hükümlerine göre harcırah (yol+yevmiye) giderleri dışında herhangi bir ödeme yapılmayacaktır.” denilmek ve 9’uncu maddesinde de “Organizasyonu düzenleyen kuruluşa (var ise) herhangi bir ad altında (eğitim giderleri, hizmet satın alınması, konaklama ücreti, rehberlik ücreti vb.) ödeme yapılması mümkün değildir.” denilmek suretiyle harcırah adı altında başkaca bir masrafın karşılanmasına sınır getirilmiştir.
Dolayısıyla yurtdışı seyahatlerde yurt dışı harcırahı olarak mevzuatta öngörülen yevmiye ile birlikte, belgelendirilmesi şartıyla sınırları dahilinde ulaşım ve konaklama giderleri ödenebilir. Bunun dışında bir ödeme yapılması mümkün değildir.
Yukarıda açıklamalar doğrultusunda organizasyon hizmeti karşılığında özel şirkete harcırah unsurları dışında ödenen ………. TL kamu zararının sorumlulara ödettirilmesine karar verilmesi gerekir.” yönündeki ayrışık görüşlerine karşı,) oy çokluğuyla,