Yangın Sigorta Vergisi
Denetçi sorgusunda yer alan, … Büyükşehir Belediyesi’ne ait gelirlerden takipli alacakların izlendiği 121 Gelirlerden Takipli Alacaklar Hesabında yer alan Yangın Sigorta Vergisine ilişkin 2005 yılında ve öncesinde tahakkuk etmiş alacakların 2010 yılı sonu itibariyle tahsil edilmeyerek zaman aşımına uğratılması sonucunda … TL kamu zararına neden olunduğu iddiasına ilişkin olarak dosya kapsamındaki bilgi ve belgelerin incelenmesi ve yapılan duruşmada hazır bulunan Genel Sekreter Yardımcısı … tarafından yapılan sözlü savunmanın dinlenmesi sonucunda,
2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’nun Yangın Sigorta Vergisine ilişkin “ Beyan ve ödeme” başlıklı 44’üncü maddesinde,
“Mükellefler bir ay içindeki vergiye tabi muamelelerini ertesi ayın 20 nci günü akşamına kadar bağlı bulundukları belediyeye bir beyanname ile bildirmeye ve hesaplanan vergiyi aynı sürede ödemeye mecburdurlar. Beyannamelerin şekil ve muhtevası Maliye ve Ticaret bakanlıklarının görüşü alınarak İçişleri Bakanlığınca tayin ve tespit olunur.”
“Usul hükümleri” başlıklı 98’inci maddesinde,
“Bu Kanunda aksine hüküm bulunmayan hallerde, bu Kanuna göre alınacak vergi, harç ve katılma payları hakkında 213 sayılı Vergi Usul Kanunu ile 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun ve bunların ek ve tadilleri hükümleri uygulanır.
denilmektedir.
6183 sayılı Amme Alacakları Tahsil Usulü Hakkında Kanunun,
“Ödeme zamanı ve önce ödeme” başlıklı 37’inci maddesinde, “Amme alacakların hususi kanunlarda belli edilen zamanlarda ödenir.
Hususi kanunlarda ödeme zamanı tespit edilmemiş amme alacakları Maliye Vekaletince belirtilecek usule göre yapılacak tebliğden itibaren bir ay içinde ödenir.
…”
“Tahsil zamanaşımı” başlıklı 102’inci maddesinde,
“Amme alacağı, vadesinin rastladığı takvim yılını takip eden takvim yılı başından itibaren 5 yıl içinde tahsil edilmezse zamanaşımına uğrar. Para cezalarına ait hususi kanunlardaki zamanaşımı hükümleri mahfuzdur.
Zamanaşımından sonra mükellefin rızaen yapacağı ödemeler kabul olunur.”
“Zamanaşımını kesilmesi” başlıklı 103’üncü maddesinde,
“Aşağıdaki hallerde zamanaşımı kesilir,
1. Ödeme,
2. Haciz tatbiki,
3. Cebren tahsil ve takip muameleleri sonucunda yapılan her türlü tahsilat,
4. Ödeme emri tebliği,
…”
denilmektedir.
213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun “İlan Yoluyla Tebliğ Usulü” başlıklı 3’üncü bölümünde yer alan “İlanın Şekli” başlıklı 104’üncü maddesinde,
“ (Değişik: 25/12/2003-5035/1 md.)
İlan aşağıdaki şekilde yapılır:
1. İlan yazısı tebliğ yapan vergi dairesinin ilan koymaya mahsus mahalline asılır ve (3) numaralı bende göre ilana çıkarılır. Tebliğin konusu, her biri için ayrı ayrı olmak üzere, birmilyar liradan (1.800 TL) az vergi veya vergi cezasına taalluk ettiği takdirde ayrıca (3) numaralı bende göre ilan yapılmaz ve ilan yazısının askıya çıkarıldığı tarihi izleyen onbeşinci gün ilan tarihi olarak kabul edilir.
2. İlan yazısının bir sureti mükellefin bilinen son adresinin bağlı olduğu muhtarlığa gönderilir.
3.İlan ile yapılan tebliğin konusu birmilyar ila yüzmilyar lira arasındaki (1.800 – 180.000 TL) vergi veya vergi cezasına taalluk ettiği takdirde ilan, ilgili vergi dairesinin bulunduğu yerin belediye sınırları içinde çıkan bir veya daha fazla gazetede yayımlanır. Tutarın yüzmilyar lirayı (180.000 TL) aşması halinde ilan, Türkiye genelinde yayın yapan günlük gazetelerden birinde ayrıca yapılır.
Tebliğ olunacak evrakın örnekleri yabancı memlekette bulunan mükellefin bilinen adresine ayrıca posta ile gönderilir.
“İlanın neticeleri” başlıklı 106’ıncı maddesinde,
“İlan üzerine bizzat veya bilvekale müracaat edenlere, yerinde, adres bildirenlere ise posta ile tebliğ yapılır.
…
İlan tarihinden başlıyarak bir ay içinde ne vergi dairesine müracaat yapmış ve ne de adresini bildirmiş olanlara bir ayın sonunda tebliğ yapılmış sayılır.”
hükümlerine yer verilmiştir.
Anılan hükümlere göre, Yangın Sigorta Vergisinde mükellefler vergiye tabi işlemlerini ertesi ayın 20’nci günü akşamına kadar bağlı bulundukları belediyeye bir beyanname ile bildirmek ve belediyece hesaplanacak tutarda vergiyi aynı süre içerisinde ödemekle yükümlü tutulmuşlardır. Ancak söz konusu vergi, vadesinin rastladığı takvim yılını takip eden takvim yılı başından itibaren 5 yıl içinde tahsil edilmediği takdirde zamanaşımına uğrayacak ve mükellefin rızaen ödemesi dışında tahsil edilemeyecektir. Ancak, zamanaşımı süresi içerisinde belediye tarafından mükellefe usulüne uygun şekilde yapılan tebliğ zamanaşımı süresini keserek yeniden başlatacaktır.
Denetçi sorgusunda, … Büyükşehir Belediyesince 2005 yılında ve öncesinde tahakkuk ettirilen ve beş yıllık zamanaşımı süresine tabi bir kısım yangın sigorta vergisi alacaklarının 2010 yılında tahsil edilmeyerek zamanaşımına uğratıldığı ve bu suretle toplam … TL kamu zararına neden olunduğu iddia olunmakta ise de, yapılan incelemede,
121 Gelirlerden Takipli Alacaklar Hesabında kayıtlı söz konusu yangın sigorta vergisi alacaklarından 2005 yılı öncesinde tahakkuk ettirilen vergiler için 5 yıl olan zamanaşımı süresinin 2010 yılından önce dolduğu,
Bahse konu sorgu maddesine ekli kamu zararı tablosunda yer alan yangın sigorta vergisi alacaklarından,
- Tutarı ve sorumlularca hakkında yapılan açıklamanın yer aldığı … TL yangın sigorta vergilerine ilişkin tahakkukun terkin edildiği,
- Tutarı ve sorumlularca hakkında yapılan açıklamanın yer aldığı toplam … TL’ye ilişkin yangın sigorta vergilerinin, bu vergilerin zamanaşımı sürelerinin dolduğu tarihlerden önce ilgili firma ve şahıslara … Büyükşehir Belediyesince ödeme emri tebliğinde bulunulmak suretiyle zamanaşımı sürelerinin kesilmesinin sağlandığı,
- Tutarı ve sorumlularca hakkında yapılan açıklamanın yer aldığı toplam … TL’ye ilişkin yangın sigorta vergilerinin, bu vergilerin zamanaşımı sürelerinin dolduğu tarihlerden önce ilgili firma ve şahıslardan, toplam … TL kısmi tahsilat yapılmak suretiyle zamanaşımı sürelerinin kesilmesinin sağlandığı,
- Tutarı ve sorumlularca hakkında yapılan açıklamanın yer aldığı toplam … TL’ye ilişkin yangın sigorta vergilerinin zamanaşımı sürelerinin dolduğu ve bu suretle kamu zararına neden olunduğu anlaşılmakla beraber, … Büyükşehir Belediyesince ilgili firma ve şahıslardan bahse konu kamu zararı tutarı rızaen tahsil edilmek suretiyle söz konusu kamu zararının giderildiği,
- Tutarı ve sorumlularca hakkında yapılan açıklamanın yer aldığı toplam … TL’ye ilişkin yangın sigorta vergilerinin zamanaşımı sürelerinin dolduğu anlaşılmakla beraber, bu tutardan … TL’sinin … Büyükşehir Belediyesince ilgili firma ve şahıslardan, rızaen tahsil edildiği, kalan … TL ile ilgili olarak ise herhangi bir tahsilat belgesi gönderilmediği ve dolayısıyla tahsil edilmeyen … TL’nin 2010 yılı öncesinde ve aşağıda gösterilen tarihlerde zamanaşımına uğratılarak kamu zararı neden olunduğu,
- Tutarı ve sorumlularca hakkında yapılan açıklamanın yer aldığı toplam … TL’ye ilişkin yangın sigorta vergileriyle ilgili olarak sorumlularca takibat işlemlerine devam edildiğinin ifade edildiği ancak söz konusu yangın sigorta vergileriyle ilgili zamanaşımı süresinin kesildiğine ilişkin herhangi bir belge gönderilmediği, dolayısıyla, söz konusu yangın sigorta vergilerine ilişkin tutarların, 2010 yılı öncesinde ve aşağıda gösterilen tarihlerde, zamanaşımına uğratılarak kamu zararına neden olunduğu,
- Tutarı ve sorumlularca hakkında yapılan açıklamanın yer aldığı toplam … TL’ye ilişkin yangın sigorta vergileriyle ilgili olarak sorumlularca takibat işlemlerine devam edildiğinin ifade edildiği ancak söz konusu yangın sigorta vergileriyle ilgili zamanaşımı süresinin kesildiğine ilişkin herhangi bir belge gönderilmediği, dolayısıyla, söz konusu yangın sigorta vergilerine ilişkin tutarların 31.12.2010 tarihi itibariyle zamanaşımına uğratılarak kamu zararına neden olunduğu,
anlaşılmıştır.
Sorumluluğa ilişkin olarak ise, her ne kadar Denetçisince bahse konu yangın sigorta vergisi alacaklarından zamanaşımına uğrayanlarla ilgili olarak doğan sorumluluğa Üst Yönetici (Belediye Başkanı) … da ortak edilmiş ise de, üst yöneticinin idari gözetim sorumluluğu bulunmasının tek başına mali sorumluluk doğurmayacağı ve tahakkuk etmiş yangın sigorta vergilerinin zamanında tahsil edilmeyerek zamanaşımına uğratılmasından doğan bahse konu kamu zararının oluşmasında üst yöneticinin kusurunun bulunmadığı kanaatine varıldığından söz konusu kamu zararıyla ilgili olarak Üst Yönetici (Belediye Başkanı) …’ nun mali sorumluluğunun bulunmadığına,
Bu itibarla, Denetçi sorgusuyla kamu zararı olarak hesap edilen … TL’nin,
… TL’si için, bu tutara ilişkin yangın sigorta vergisi hatalı tahakkuk nedeniyle terkin edildiğinden, ilişilecek husus bulunmadığına,
… TL’si için, bu tutara ilişkin yangın sigorta vergilerinin, bu vergilerin zamanaşımı sürelerinin dolduğu tarihler öncesinde ilgili firma ve şahıslara … Büyükşehir Belediyesince ödeme emri tebliğinde bulunulmak suretiyle, zamanaşımı sürelerinin kesilmesi sağlandığından, ilişilecek husus bulunmadığına,
… TL’si için, bu tutara ilişkin yangın sigorta vergilerinin, bu vergilerin zamanaşımı sürelerinin dolduğu tarihlerden önce ilgili firma ve şahıslardan toplam … TL kısmi tahsilat yapılmak suretiyle zamanaşımı sürelerinin kesilmesinin sağlandığından, ilişilecek husus bulunmadığına,
… TL’si için, bu tutara ilişkin yangın sigorta vergilerinin zamanaşımı sürelerinin dolduğu ve bu suretle kamu zararına neden olunduğu anlaşılmakla beraber, bahse konu kamu zararı tutarı … TL’nin ilgili firma ve şahıslardan rızaen tahsil edildiğinden, ilişilecek husus kalmadığına,
… TL’sinin, bu tutara ilişkin yangın sigorta vergileriyle ilgili olarak sorumlularca takibat işlemlerine devam edildiği ifade edilmekle beraber söz konusu yangın sigorta vergileriyle ilgili zamanaşımı süresinin kesildiğine ilişkin herhangi bir belge gönderilmediğinden, 31.12.2010 tarihi itibariyle zamanaşımına uğrayan söz konusu tutarın, tahakkuk etmiş Belediye gelirlerine ilişkin takip ve tahsil işlemlerini yerine getirmekle sorumlu Muhasebe Yetkilileri (Mali Hizmetler Daire Başkanı ) … ve (Mali Hizmetler Daire Başkanı) … ile (Gelir Şube Müdürü) …’e müştereken ve müteselsilen, 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 53’üncü maddesi gereğince hüküm tarihinden itibaren işleyecek faizleri ile ödettirilmesine,
Oy birliğiyle karar verildi.