Çevre Temizlik Vergisi Alacaklarının Zamanaşımına Uğratılması
Asıl İlamın 8’inci maddesi ile tazminine hükmolunan konu ile ilgili olarak Temyiz Kurulunun .... tarih ve .... tutanak numaralı bozma kararı üzerine 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 55’inci maddesinin yedinci fıkrası hükmü gereğince konunun görüşülmesine karar verildi.
Asıl İlamın 8’inci maddesiyle .... Belediyesinde 2007 yılında tahakkuk etmiş çevre temizlik vergisinin, 2012 yılı sonu itibariyle tahsil edilmeyerek zamanaşımına uğratılması ve tahsil imkanının kanunen ortadan kalkmış olmasından dolayı kamu zararına neden olunduğu gerekçesiyle .... TL’nin tazminine karar verilmişti.
Bu tazmin hükmüne karşı sorumlulardan .... (Belediye Başkanı) ve .... (Mali Hizmetler Müdürü) tarafından Sayıştay Temyiz Kuruluna yapılan temyiz başvurusu üzerine anılan Kurulca .... tarih ve .... tutanak sayılı kararın 1’inci maddesiyle,
“...
Çevre temizlik vergisi alacaklarına ilişkin tespitlerin icmali rakamlar üzerinden yapılan incelemelere dayandırıldığı, söz konusu alacaklara ilişkin mükellef bazında ayrıntıların ortaya konmadığı, bu tutarla ilgili olarak sorumlularca bildirilen ve zamanaşımını kesen (tahsilat, terkin, ödeme emri tebliği, 6111 sayılı Kanuna istinaden borcun yeniden yapılandırılması vb.) durumlarla ilgili iddiaların somut ve açık olarak karşılanmadığı ve bunlardan tahsil ve terkin işlemlerinin gerçekleştirildikleri tarihlerde tahakkuk ettirilen gecikme faizlerinin ilamda tespit edilen tutardan ayrıştırılmadığı ve kısmi tahsil işlemlerinin zamanaşımına etkilerinin tespit edilmediği anlaşılmaktadır.
Bu itibarla, tazmin hükmüne konu olan alacaklardan zamanaşımına uğrayanların mükellefleri itibariyle tespit edilmesinin sağlanması ve olay bazında zamanaşımını kesen veya durduran nedenlerin gerçekleşip gerçekleşmediğinin de ortaya konulması suretiyle yeniden hüküm tesisini teminen .... sayılı ilamın 8’inci maddesiyle verilen tazmin hükmünün BOZULARAK dosyanın kararı veren Daireye GÖNDERİLMESİNE,”
karar verilmiştir.
Temyiz Kurulunun anılan kararına istinaden Dairemize havale edilen söz konusu dosyanın incelenmesi sonucunda gereği düşünüldü:
2007 yılında tahakkuk ettirilen çevre temizlik vergisi alacaklarının 31.12.2012 tarihi itibariyle tahsil edilmeyerek tahsil zamanaşımına uğratılması sonucu gecikme faizleri dahil toplam ....-TL kamu zararına neden olunduğu isnat edilmiş ise de;
Dosya kapsamındaki bilgi ve belgelerin incelenmesi sonucunda; kamu zararı iddiasının belediyenin yönetim bilgi sisteminde mevcut olan dijital veriler baz alınarak tespit edildiği, mükelleflere ait vergi borçlarına ilişkin olarak sorumlularca yapılan ve 6183 sayılı Amme Alacakları Tahsil Usulü Hakkında Kanun’un anılan hükümleri gereği zamanaşımını kesen ve durduran takibat, tahsilat vb. (tahsilat, terkin, ödeme emri tebliği, 6111 sayılı Kanuna istinaden borcun yeniden yapılandırılması vb.) işlemlerin denetçi tarafından mükellef bazında açılan takibat dosyaları üzerinden incelenmediği görülmüştür.
Belediyelere ait vergi, gecikme zammı, faiz gibi amme alacakları ve bunların takip masrafları hakkında 6183 sayılı Amme Alacakları Tahsil Usulü Hakkında Kanun’un; ‘Kanunun şümulü’ başlıklı 1’inci maddesine göre, bu kanun hükümleri tatbik olunur.
6183 Sayılı Amme Alacakları Tahsil Usulü Hakkında Kanun’un ‘Tahsil zamanaşımı’ başlıklı 102’nci maddesinde;
“Amme alacağı, vadesinin rastladığı takvim yılını takip eden takvim yılı başından itibaren 5 yıl içinde tahsil edilmezse zamanaşımına uğrar. Para cezalarına ait hususi kanunlardaki zamanaşımı hükümleri mahfuzdur.
Zamanaşımından sonra mükellefin rızaen yapacağı ödemeler kabul olunur.”
“Zamanaşımının kesilmesi” başlıklı 103’üncü maddesinde;
“Aşağıdaki hallerde zamanaşımı kesilir;
1. Ödeme,
2. Haciz tatbiki,
3. Cebren tahsil ve takip muameleleri sonucunda yapılan her türlü tahsilat,
4. Ödeme emri tebliği,
…”
denilmektedir.
Anılan hükümler uyarınca; belediyelerin vergi, resim, harç, ceza tahkik ve takiplerine ait muhakeme masrafı, vergi cezası, para cezası gibi asli ve gecikme zammı, faiz gibi fer’i amme alacakları, zamanaşımının kesilmesi ve durması halleri ile mevzuatta belirtilen diğer hallerin vuku bulmaması durumunda vadesinin rastladığı takvim yılını takip eden takvim yılı başından itibaren 5 yıl içinde tahsil edilmediğinde zamanaşımına uğrar. Bununla beraber zamanaşımından sonra mükellefin rızaen yapacağı ödemeler ise kabul olunur.
121 Gelirlerden Takipli Alacaklar Hesabında yer alan 2007 yılında tahakkuk etmiş Çevre Temizlik Vergisinin, 2012 yılı sonu itibariyle tahsil edilmeyerek zamanaşımına uğratıldığı ve bu suretle de ....-TL kamu zararına neden olunduğu hususunda savunma ve eki belgelerin incelenmesi neticesinde;
31.12.2012 tarihi itibari ile, Mükellef Borç Bordrosu raporuna göre, 2007 ve öncesi çevre temizlik vergisi beyanlarının 01.01.2007-31.12.2007 arası tahakkuklarının ….-TL olduğu,
21.06.2016 tarihi itibariyle Mükellef Borç Bordrosu raporuna göre, 01.01.2007-31.12.2007 arasında tahakkuk edip tahsil edilmeyen çevre temizlik vergisi alacağının …. TL’ye düştüğü, diğer bir deyişle 31.12.2012 ile 21.06.2016 tarihleri arasında mükelleflerin rızaen yaptığı ödemeler sonucu toplam …. TL’nin zamanaşımına uğramadığı,
Tahsil edilmeyen …. TL’nin;
- ….TL’si için …. sicil no.lu ….’ya ait gayrimenkullere .... Tapu Müdürlüğünce haciz konulduğu, …. TL’si için …. sicil no.lu ….’e ait 2 adet araca .... Trafik Tescil Müdürlüğünce yakalamalı haciz şerhi konulduğu, …. TL’si için …. sicil no.lu ….’ye ait gayrimenkullere .... Tapu Müdürlüğünce kamu haczi konulduğu, …. TL’si için …. sicil no.lu …. Ltd. Şti.’ne ait gayrimenkullere .... Tapu Müdürlüğünce kamu haczi konulduğu, tahsil zamanaşımı süresi içinde gerçekleşen haciz işlemlerinin 6183 sayılı Kanun’un 103’üncü maddesi hükmü gereği zamanaşımını kestiği ve bu suretle söz konusu tutarların zamanaşımına uğramadığı,
- …. TL’si için …. sicil no.lu ….Tic. A.Ş. adına iflas erteleme kararı bulunduğu ve bu durumun 2004 sayılı İcra İflas Kanunu’nun 179’uncu maddesinin (b) bendinde yer alan; “Erteleme kararı üzerine borçlu aleyhine 6183 sayılı Kanuna göre yapılan takipler de dâhil olmak üzere hiçbir takip yapılamaz ve evvelce başlamış takipler durur, ihtiyati tedbir ile ihtiyati haciz kararları uygulanmaz; bir takip muamelesi ile kesilebilen zamanaşımı ve hak düşüren müddetler işlemez.” hükmü uyarınca zamanaşımını kestiği, bu suretle söz konusu tutarların zamanaşımına uğramadığı,
- …. TL’si için …. sicil no.lu ….A.Ş.’nin borcu ile ilgili olarak .... 7. İcra Müdürlüğü tarafından 2004/…. E. sayılı dosyada gayrimenkul satışının 25.07.2014 tarihinde gerçekleştirildiği ve sıra cetveline itirazda bulunulduğu, söz konusu icra işlemlerinin 6183 sayılı Kanun’un 103’üncü maddesi hükmü gereği zamanaşımını kestiği ve bu suretle söz konusu tutarların zamanaşımına uğramadığı,
- …. TL’sinin (13 mükellef ait) 6183 sayılı Kanun’un 106’ncı maddesi gereğince terkin edildiği,
- …. TL’si için Takipli Alacakları Tahakkuk Bordrosuna göre vefat, işyeri kapatma gibi nedenlerle 279 adet mükellefle alakalı eksilten yapıldığı,
görülmüştür.
Sonuç olarak, sorgu konusu 121 Gelirlerden Alacaklar Hesabında yer alan 2007 yılında tahakkuk etmiş çevre temizlik vergisi alacağının ....-TL olmayıp ….-TL olduğu, söz konusu tutarın hesap yılı olan 2012 yılı itibariyle tahsil zamanaşımına uğramadığı ve savunmalardan gerekli takibatların yapıldığı anlaşıldığından konu hakkında ilişilecek husus bulunmadığına İlamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.