Gecikme Cezası Kesilmemesi
Dosya kapsamındaki bilgi ve belgelerin incelenmesi sonucunda, …………. İnşaat yükleniminde bulunan ………….-TL sözleşme bedelli ‘………… Yapım İşine ait 2 no’lu hakedişte mevzuata aykırı süre uzatımı verilmek suretiyle kamu zararına neden olunduğu ileri sürülmüş ise de,
Söz konusu işe ait süre uzatım kararı incelendiğinde, Müteahhitin …………. tarihinde hava muhalefeti nedeniyle elli gün süre uzatımı istediği, dolayısıyla süre uzatımı isteminin iş bitim tarihinden (iş bitim tarihi:…………) önce yapıldığı görülmüştür.
Diğer yandan, sorumluların savunmalarında, Esentepe sokağın, sokağın başından sonuna tamamı eğimli bir yapıya sahip olmasından dolayı en hafif bir yağışta dahi paletli ve lastikli iş makinelerinin yürüyüşte zorlandığı, beton mikserlerinin çalışamadığı durumlar oluştuğu, ayrıca o tarihlerde şehirde ve özellikle bu iş yerinin olduğu gibi yüksek kesimlerde iki kez ayrı tarihlerde oldukça şiddetli kar yağışı olduğu ve tüm işlerin olumsuz etkilendiği, hazırlanan ihalede kazı-nakliye işi belediyece olup imalata hazırlanamayan işyeri yükleniciye teslim edilemediği için bu sebeplerden dolayı uzun süreli beklemeler oluştuğu, ayrıca mahalle muhtar ve mahalle sakinlerinin gerekli yazılı ve sözlü izinlerinin olmasına rağmen çalışma esnasında bir kısım mülk sahibinin itiraz ve davacı olmasından dolayı da belli bir süre çalışmaların durdurulmuş olduğu anlaşılmıştır.
Bu itibarla, idareden kaynaklanan sebeplerle gecikmeler yaşandığı, iş yeri teslim edilmiş olsa dahi fiilen işe başlanmasına engel bir durum mevcut olduğundan ve hava muhalefeti ve uygunsuz hava şartları nedeniyle işin tamamlanması için ek süre verildiğinden, bahse konu işte süre uzatımı verilerek gecikme cezasının uygulanmamasının mevzuata aykırılık teşkil etmediği değerlendirilmektedir.
Belirtilen gerekçelerle, ………. İnşaat yükleniminde bulunan …………-TL sözleşme bedelli ‘‘……….. Yapım İşi’’ ne ait 2 no’lu hakedişte mücbir sebep kapsamında süre uzatımı verilmesi mevzuata uygun olduğundan konu hakkında ilişilecek husus bulunmadığına, 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 55’inci maddesi uyarınca İlamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy çokluğuyla karar verildi.
Karşı oy,
Üye ……… ve …………’ın karşı oy gerekçesi:
Sorumluların savunmalarında işin olduğu bölgede iki defa şiddetli kar yağışının olması yükleniciye ek süre verilmesi sebebi olarak değerlendirilmekteyse de, havanın fen noktasından çalışmaya uygun olmayan devresi dışındaki doğal hava koşullarının ihale konusu işe etkisinin hem idare, hem de istekliler tarafından biliniyor olduğu, sözleşmede belirlenen sürenin yüklenici açısından bağlayıcı olduğu, yüklenicinin basiretli bir tacir olarak söz konusu işi zamanında bitirmek için gerekli önlemleri alması gerekeceğinden hareketle, normal mevsim koşullarının gereği olan yağışların mücbir sebebin unsurları olan kaçınılmazlık ve öngörülemezlik unsurlarının her ikisini de taşımadığı anlaşılmaktadır.
Diğer yandan, sorumluların savunmalarında mahalle muhtar ve mahalle sakinlerinin gerekli yazılı ve sözlü izinlerinin olmasına rağmen çalışma esnasında bir kısım mülk sahibinin itiraz ve davacı olmasından dolayı da belli bir süre çalışmaların durdurulmuş olduğu belirtilmiş ise de bu husus ne yüklenici tarafından idareye verilen ek süre isteminde ne de süre uzatımı verilmesi kararında konu edilmemiştir.
İdare tarafından yağışların mücbir sebep olarak kabul edilebilmesi için, yükleniciden kaynaklanan bir kusurdan ileri gelmemiş olması, taahhüdün yerine getirilmesine engel nitelikte olması, yüklenicinin bu engeli ortadan kaldırmaya gücünün yetmemiş bulunması, mücbir sebebin meydana geldiği tarihi izleyen yirmi gün içinde yüklenicinin idareye yazılı olarak bildirimde bulunması ve yetkili merciler tarafından belgelendirilmesi zorunludur.
Ayrıca, süre uzatım kararından, Müteahhitin ………. tarihinde hava muhalefeti nedeniyle elli gün süre uzatımı istediği, bu isteğin Fen İşleri’ne …….. tarihinde geldiği, dolayısıyla süre uzatımı isteminin iş bitim tarihinden (iş bitim tarihi:………..) sonra olduğu görülmüştür. Söz konusu dilekçede hava muhalefeti sebebiyle hangi işlerin aksadığının ayrıntısı belirtilmemiş olup söz konusu durum yapı kontrol görevlisince incelenerek süre uzatım teklif raporu düzenlenmemiştir. Ayrıca hava muhalefetinin olduğu tarihlerin yetkili makamlarca belgelendirilmediği görülmüştür. Öte yandan verilen süre uzatımında süre uzatım teklifinin olmadığı süre uzatım komisyonunca görüşülüp karara bağlanmadığı anlaşılmıştır.
Bu itibarla, mevzuat hükümlerine uygun olmadan verilen süre uzatımı ile işin bitim tarihi ileri bir tarihe ötelenerek ilk sözleşme hükmüne göre belirlenen iş bitim tarihi esas alınarak gecikilen günler için gecikme cezası kesilmesi gerekmektedir.
Belirtilen gerekçelerle, ………… İnşaat yükleniminde bulunan ‘‘……….Yapım İşi’’ ne ait …………. no’lu hakedişte mevzuata aykırı süre uzatımı verilerek gecikme cezasının uygulanmaması sonucu neden olunan kamu zararı tutarı ……….TL’nin sorumlularına müştereken ve müteselsilen ödettirilmesi gerektiği gerekçesiyle çoğunluk görüşüne katılmıyoruz.