Sosyal Denge Tazminatı
Dosya kapsamındaki bilgi ve belgelerin incelenmesi sonucunda,
..... Belediye Başkanlığı ile ..... Sendikası ..... arasında imzalanan ve 02/04/2016 tarihinden itibaren geçerli olan Toplu İş Sözleşmesinin mevzuata aykırı hükümler içerdiği, ..... Belediyesi Etüt Proje Müdürlüğünde çalışan ..... üyesi memura 2017 yılında mevzuatın öngördüğü tutardan daha fazla tutarda sosyal denge tazminatı (iyileştirme zammı adı altında) ödemesi yapıldığı görülmüştür.
375 sayılı Kanun Hükmünde Kararname’nin Ek 15’nci maddesinde, “Belediyeler ve bağlı kuruluşları ile il özel idarelerinin kadro ve pozisyonlarında istihdam edilen kamu görevlilerine sosyal denge tazminatı ödenebilir. Sosyal denge tazminatının ödenebilecek aylık tutarı, 4688 sayılı Kamu Görevlileri Sendikaları ve Toplu Sözleşme Kanununa göre yapılan toplu sözleşmede belirlenen tavan tutarı geçmemek üzere ilgili belediye ve il özel idaresi ile ilgili belediye ve il özel idaresinde en çok üyeye sahip kamu görevlileri sendikası arasında anılan Kanunda öngörülen hükümler çerçevesinde yapılabilecek sözleşmeyle belirlenir” denilmektedir.
4688 Sayılı Kamu Görevlileri Sendikaları ve Toplu Sözleşme Kanununun “Mahalli İdarelerde Sözleşme İmzalanması” başlıklı 32’nci maddesinde “27/6/1989 tarihli ve 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin ek 15 inci maddesi hükümleri çerçevesinde sosyal denge tazminatının ödenmesine belediyelerde belediye başkanının teklifi üzerine belediye meclisince, il özel idaresinde valinin teklifi üzerine il genel meclisince karar verilmesi halinde, sözleşme döneminde verilecek sosyal denge tazminatı tutarını belirlemek üzere ilgili mahalli idarede en çok üyeye sahip sendikanın genel başkanı veya sendika yönetim kurulu tarafından yetkilendirilecek bir temsilcisi ile belediyelerde belediye başkanı, il özel idaresinde vali arasında toplu sözleşme sürecinin tamamlanmasını izleyen üç ay içerisinde sözleşme yapılabilir…” hükmü yer almaktadır.
Yukarıda söz konusu edilen 32’nci maddeye dayanılarak akdedilen Kamu Görevlilerinin Geneline ve Hizmet Kollarına Yönelik Mali ve Sosyal Haklara İlişkin 2016 ve 2017 Yıllarını Kapsayan 3. Dönem Toplu Sözleşme’nin ‘‘Yerel Yönetim Hizmet Koluna İlişkin Toplu Sözleşme’’ başlıklı dördüncü bölümünün 1’inci maddesinde, Belediyeler ve bağlı kuruluşları ile il özel idarelerinin kadro ve pozisyonlarında istihdam edilen kamu görevlilerine ödenebilecek sosyal denge tazminatının aylık tavan tutarı en yüksek devlet memuru aylığının (ek gösterge dahil) yüzde yüzü olarak belirlenmiştir.
Buna göre memurlara ödenecek olan sosyal denge tazminatı tutarları en yüksek devlet memuru aylığının yüzde yüzünden fazla olamayacaktır. En yüksek devlet memuru aylığı ise, 01/01/2017-30/06/2017 tarihleri arası için aylık 912,55-TL’dir.
..... Belediye Başkanlığı ile ..... Sendikası ..... arasında imzalanan ve 02/04/2016 -02/04/2018 tarihleri arasında geçerli olan Toplu İş Sözleşmesinin ‘‘İyileştirme Zammı’’ başlıklı 27’nci maddesinde, ‘‘..... üyesi çalışanlara, halen almakta oldukları aylıklarına ilaveten her ayın maaş günü en yüksek devlet memuru aylığının (ek gösterge dahil) %100’ünün net tutarı iyileştirme zammı olarak ödenir.’’ denilmiş olmasına karşın yine ..... Belediye Başkanlığı ile ..... arasında 02/03/2017-02/04/2018 tarihleri arasında geçerli olmak üzere 02/03/2017 tarihinde imzalanan ek protokolde ‘‘İyileştirme Zammı’’ başlıklı 27’nci madde, ‘‘..... üyesi çalışanlara, halen almakta oldukları aylıklarına ilaveten her ayın maaş günü en yüksek devlet memuru aylığının (ek gösterge dahil) %100’ü brüt iyileştirme zammı olarak ödenir.’’ şeklinde değiştirilmiştir
Dolayısıyla ..... Belediyesi 2017’nin ilk iki ayında sosyal denge tazminatı tavan tutarını brüt yerine net olarak belirleyip ödemek suretiyle sosyal denge tazminatının yasal sınırının aşılmasına sebebiyet vermiştir. Yapılan incelemede ilk iki ay itibariyle memurun gelir vergisi diliminin %15 olduğu, belediyenin ödediği net tutarı brüte iblağ etmek suretiyle gelir vergisi ve damga vergisi kesintisi (binde 7,59) yaptığı belirlenmiştir. Buna göre, Belediye’nin …. TL tutarında brüt ödeme yapması gerekirken …..-TL (brüte iblağ edilmiş tutar) tutarında brüt ödeme yaptığı yani mevzuatta öngörülen tutardan …. TL tutarında fazla ödemede bulunduğu görülmüştür.
Yukarıda yer alan mevzuat hükümleri ve yapılan açıklamalar çerçevesinde ..... Belediye Başkanlığı ile ..... Sendikası ..... arasında imzalanan ve 02.04.2016 tarihinden itibaren geçerli olan sözleşmede Etüt Proje Müdürlüğünde çalışan ..... üyesi memura 2017 yılında mevzuatın öngördüğü tutardan daha yüksek tutarda sosyal denge tazminatı ödemesi yapılması neticesinde ….-TL kamu zararına neden olunmuştur.
Bununla birlikte söz konusu kamu zararı tutarı …-TL’nin … tarih ve … nolu ödeme emri belgesi ile tahsil edildiği anlaşıldığından konu hakkında ilişilecek husus kalmadığına, 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 55’inci maddesi uyarınca İlamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.