Özel Hizmet Tazminatı
Dosya kapsamındaki bilgi ve belgelerin incelenmesi sonucunda,
....... Belediyesi Memur kadrosunda bulunan ve 3’üncü dereceden kazanılmış hak aylığı ile bu kadro ve derece için öngörülmüş ödemeler yapılan ….’in 20.11.2013 tarihinde alınan Olur ile Belediye Başkanı ….’un onayı ile Emlak ve İstimlak Müdürlüğü görevini vekaleten yürütmek üzere görevlendirildiği ve vekalet edilen göreve ilişkin şartları taşımadığı halde bu görevlendirilme nedeniyle kendisine vekalet ettiği göreve ait Özel Hizmet Tazminatı ödendiği görülmüştür.
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun “Vekalet Görevi ve Aylık Verilmesinin Şartları” başlıklı 86’ncı maddesinde,
“Memurların kanuni izin, geçici görev, disiplin cezası uygulaması veya görevden uzaklaştırma nedenleriyle işlerinden geçici olarak ayrılmaları halinde yerlerine kurum içinden veya diğer kurumlardan veya açıktan vekil atanabilir. Bir görevin memurlar eliyle vekaleten yürütülmesi halinde aylıksız vekalet asıldır. Ancak, ilkokul öğretmenliği (Yaz tatili hariç), tabiplik, diş tabipliği, eczacılık, köy ve beldelerdeki ebelik ve hemşirelik, mühendis ve mimarlık, veterinerlik, vaizlik, Kur'an Kursu öğreticiliği, imam- hatiplik ve müezzin-kayyımlığa ait boş kadrolara Maliye Bakanlığının izni (mahalli idarelerde izin şartı aranmaz) ile, açıktan vekil atanabilir. Aynı kurumdan birinci fıkrada sayılan ayrılmalar dolayısıyla atanan vekil memurlara vekalet görevinin 3 aydan fazla devam eden süresi için, kurum dışından veya açıktan atananlara kurum içinden ilkokul öğretmenliğine atanan öğretmenler ile veznedarlık görevine atananlarla göreve başladıkları tarihten itibaren vekalet aylığı ödenir. Bu Kanuna tabi kurumlarda çalışan veteriner hekim veya hayvan sağlık memurları, veteriner hekim veya hayvan sağlık memuru bulunmayan belediyelerin veterinerlik veya hayvan sağlık memurluğu hizmetlerini ifa etmek üzere bu hizmetlerle ilgili kadrolara vekalet aylığı verilmek suretiyle atanabilirler. Yukarıda sayılan haller dışında, boş kadrolara ait görevler lüzum görüldüğü takdirde memurlara ücretsiz olarak vekaleten gördürülebilir...”,
Aynı Kanunun “Vekalet, İkinci Görev Aylık ve Ücretleri ile Diğer Ödemeler” başlıklı 175’inci maddesinde,
“....... Ancak, kurum içinden veya diğer kurumlardan vekalet edenlere vekalet aylığı ödenebilmesi için, vekilin asilde aranan şartları taşıması zorunludur.
...”
hükmü yer almaktadır.
657 sayılı Kanun’un “Zam ve Tazminatlar” başlıklı 152’nci maddesindeki yetkiye istinaden düzenlenen ve ödemenin yapıldığı tarihte de yürürlükte olan 05.05.2006 tarih ve 26159 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 2006/10344 sayılı Bakanlar Kurulu Kararına ekli Kararın 9’uncu maddesinde özetle,
“(1) 657 sayılı Kanunun 86 ncı maddesi uyarınca,
a) 1) Kurumlarınca bir göreve kurum içinden veya diğer kurumlardan vekalet ettirenlere,
aa) Vekaletin, 657 sayılı Kanunun 86 ncı maddesine binaen yapılması ve bu hususun onayda belirtilmiş olması,
...
cc)Vekillerin, genel ve ilgili özel mevzuatı uyarınca asaleten atanmada aranan tüm şartları (asaleten atanmada sınav şartı aranılan kadro veya görevler için bu sınavlara girebilme hakkının elde edilmiş olması dahil) bir arada taşımaları,
kaydıyla, vekalet ettikleri kadro veya görevler için bu Karar uyarınca öngörülen zam ve tazminatların toplam net tutarının, asli kadro veya görevleri karşılığında fiilen aldıkları zam ve tazminatların toplam net tutarından fazla olması halinde, aradaki fark, 657 sayılı Kanunun 175 nci maddesindeki oranlar dikkate alınmaksızın, vekalet görevine başlanıldığı tarihten itibaren ve vekalet görevinin fiilen yapıldığı sürece ödenir.
aa) Esas ve usule ilişkin olarak yukarıda belirtilen şartları bir arada taşımayanlara,
.....vekalet nedeniyle öngörülen zam ve tazminatlar ödenmez.”
denilmektedir.
Görüldüğü üzere zam ve tazminat ödemelerine ilişkin 2006/10344 sayılı Bakanlar Kurulu Kararnamesi hükümlerinde vekalet nedeniyle söz konusu ödemelerin yapılabilmesi için vekilin asilde aranan tüm şartları taşıması gerektiği öngörülmüştür. Bu nedenle asilde aranan şartları taşımayan birisinin vekaleten atanması durumunda bu ödemelerden faydalanması mümkün değildir.
Belediyelerde Emlak ve İstimlak Müdürlüğüne yapılacak atamalar görevde yükselme kapsamında olup bu göreve atanacaklara ilişkin şartlar Mahalli İdareler Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmelikte düzenlenmiştir. 07.05.2014 tarih ve 28993 sayılı Resmi Gazete’de yayınlanan Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik’in 23’üncü maddesi ve eki liste ile Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmelik’e Ek-1 Teknik Öğrenim Gerektiren Müdürlükler ve Ek-2 Diğer Müdürlükler listeleri eklenmiştir. Emlak ve İstimlak Müdürlüğü Ek-2’de yer alan Diğer Müdürlükler arasında 18 ’inci sırada sayılmıştır. Anılan Yönetmelik’in 7’nci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinin 2 numaralı alt bendinde müdür ve şube müdürü kadrosuna atanabilme şartlarından biri olarak, “Fakülte veya en az dört yıllık yüksekokul mezunu olmak,” şeklinde hüküm bulunmaktadır. Ancak ilgilinin belirtilen öğrenim şartını sağlamadığı, iki yıllık önlisans mezunu olduğu bu nedenle de 2 sayılı Diğer Müdürlükler listesinde sayılan Emlak ve İstimlak Müdürlüğü için aranan şartları taşımadığı anlaşılmıştır.
Sorumlular savunmalarında her ne kadar söz konusu personel lisans diplomasına sahip olduğundan kazanılmış hak aylık derecesinin 4’üncü derecenin 2’nci kademesinde olduğunu, bu nedenle ilgiliye ödenecek özel hizmet tazminatının 17.04.2006 tarih ve 2006/10344 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı’nın ekli III sayılı cetvelinin (G) bölümünün b sırasının 2’nci bendinde yer alan 49 puan yerine aynı Karar’ın ekli II sayılı cetvelinin Grup 17 bölümünde yer alan 55 puan üzerinden ödenmesi gerektiğini belirterek kamu zararı 55 puana göre yeniden hesaplandığında ….TL olacağından ….-TL hakkında ilişilecek husus bulunmadığına karar verilmesini talep etmişler ise de,
17.04.2006 tarih ve 2006/10344 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı’nın ekli III sayılı cetvelinin (G) bölümünün b sırasının 2’nci bendinde,
“657 sayılı Devlet Memurları Kanununda belirtilen hizmet sınıflarında çalışıp da özel hizmet tazminatı ile bu cetvelin yukarıdaki sıralarında sayılan tazminatlardan yararlanamayan personelden,
2- Diğerlerinden,
-8-15inci derecelerden aylık alanlar....................................: 48
-Diğer derecelerden aylık alanlar…………………………….: 49”
denilmektedir.
Karar’a ekli II sayılı cetvelinin Grup 17 bölümünde ise,
“Yukarıda sayılan 1 ila 16 ncı Gruplara göre özel hizmet tazminatı alamayanlardan, Kurumların Genel İdare Hizmetleri Sınıfına dahil 1, 2, 3 ve 4 üncü dereceli kadrolarında bulunanlar:………………………………………………………: 55” hükmü yer almaktadır.
Sorumluların üzerinden ödenmesi gerektiğini savundukları 55 özel hizmet tazminatı puanını ödenebilmesi için 1, 2, 3, 4 dereceli kadrolarda bulunulması gerekmektedir. Yani ödeme kazanılmış hak aylık derecesine göre değil işgal edilen kadro derecesine yapılabilmektedir. İlgili personelin işgal ettiği kadro derecesi 5’tir. Bu yüzden özel hizmet tazminatının 55 değil 49 puan üzerinden ödenmesi gerekmektedir.
Bu itibarla, asilde aranan şartları taşımadığı halde …..’e vekaleten yürüttüğü Emlak ve İstimlak Müdürlüğü kadrosuna ait özel hizmet tazminatının ödenmesi sonucu oluşan ve hesabı aşağıda yer alan kamu zararı tablosunda gösterilen kamu zararı tutarı …- TL’nin Harcama Yetkilisi (Emlak ve İstimlak Müdür V.) ….. ve Gerçekleştirme Görevlisi (İşçi) …..’e müştereken ve müteselsilen 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 53’üncü maddesi gereğince hüküm tarihinden itibaren işleyecek faizleriyle ödettirilmesine, anılan Kanun’un 55’inci maddesi uyarınca İlamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verildi