İlan Ücreti
Dosya kapsamındaki bilgi ve belgelerin incelenmesi sonucunda,
Belediye faaliyetleri ile ilgili olarak ulusal ve yerel gazetelerde yer verilen haber niteliğindeki yayınlar için ilan ücreti ödendiği tespit edilmiştir.
5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun “Tanımlar” başlıklı 3’üncü maddesinin (h) bendinde kamu gideri, “Kanunlarına dayanılarak yaptırılan iş, alınan mal ve hizmet bedelleri, sosyal güvenlik katkı payları, iç ve dış borç faizleri, borçlanma genel giderleri, borçlanma araçlarının iskontolu satışından doğan farklar, ekonomik, malî ve sosyal transferler, verilen bağış ve yardımlar ile diğer giderleri” olarak tanımlanmıştır.
5393 sayılı Belediye Kanunu’nun “Belediyenin Görev, Yetki ve Sorumlulukları” başlıklı bölümünde 14 ve 15’inci maddelerinde mahalli müşterek nitelikte olmak şartıyla belediyelerce yerine getirilmesi öngörülen görevler ve sorumluluklar ile belediyelerin yetkileri sayılmıştır.
Aynı Kanun’un 60’ıncı maddesinde ifade edilen belediye giderlerinin Kanun’un 14 ve 15’inci maddelerinde sayılan görevlerin yerine getirilmesi ve yetkilerinin kullanılması ile ilgili olması gerektiği belirtilmiştir.
05.10.2016 tarih ve 29848 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Resmi İlan ve Reklamlar ile Bunları Yayınlayacak Süreli Yayınlar Yönetmeliğinin “Resmî ilânlar” başlıklı 5’inci maddesinin birinci fıkrasında,
“Bu Yönetmelik kapsamında,
a) Kanun, tüzük veya yönetmelik gereği yayınlanması zorunlu olan ilânlar,
b) Merkezî yönetim kapsamındaki idareler, mahallî idareler, sosyal güvenlik kurumları, kamu iktisadî teşebbüsleri, kamu hukuku tüzel kişiliğini haiz teşekküller ile sermayesinin yarısından fazlası bu teşekküllere ait veya bunların yüzde elliden fazla sermaye payı olan iştiraklerinin reklâm niteliği taşımayan ilânları,
resmî ilândır.”
hükmüne yer verilmiştir.
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinde, mahalli idarelerin reklam niteliği taşımayan ilanlarının resmi ilan olduğu belirtilmiştir. Ancak, dosya kapsamının tetkikinden, … tarihli … Gazetesinde yer alan haberin sonunda “Advertorial çalışmadır.” şeklinde, …. tarihli … Gazetesindeki yer alan haberin sonunda ise “Bu bir editoryal çalışmadır.” şeklinde not düşülerek ilan gideri olarak ödemesi yapılan söz konusu yayınların reklam niteliğinde olduklarının belirtildiği görülmüştür
Açıklanan gerekçelerle, Belediyenin yasal görevleri dahilinde yapılması gereken ve yapılmış olan rutin işlerine, ulusal gazete ve çeşitli yerel gazetelerde yer verilmesi mahiyeti itibariyle haber niteliğinde olup, söz konusu haberlerin resmi ilan gibi değerlendirilerek karşılığında Belediye Bütçesinden ödeme yapılması mevzuata aykırıdır.
Bu itibarla, haber niteliğindeki yayınlar için basılı yayın kuruluşlarına resmi ilan bedeli adı altında ödeme yapılması sonucu oluşan …TL kamu zararının Harcama Yetkilisi ….. ve Gerçekleştirme Görevlisi …’ye müştereken ve müteselsilen 6085 sayılı Kanun’un 53’üncü maddesi gereğince hüküm tarihinden itibaren işleyecek faiziyle ödettirilmesine, anılan Kanun’un 55’inci maddesi uyarınca İlamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy çokluğuyla karar verildi.
Karşı Oy
Üye …ve Üye …’un karşı oy gerekçesi:
5393 sayılı Belediye Kanunu’nun “Hemşehri hukuku” başlıklı 13’üncü maddesinde,
“Herkes ikamet ettiği beldenin hemşehrisidir. Hemşehrilerin, belediye karar ve hizmetlerine katılma, belediye faaliyetleri hakkında bilgilenme ve belediye idaresinin yardımlarından yararlanma hakları vardır. Yardımların insan onurunu zedelemeyecek koşullarda sunulması zorunludur. Belediye, hemşehriler arasında sosyal ve kültürel ilişkilerin geliştirilmesi ve kültürel değerlerin korunması konusunda gerekli çalışmaları yapar. Bu çalışmalarda üniversitelerin, kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının, sendikaların, sivil toplum kuruluşları ve uzman kişilerin katılımını sağlayacak önlemler alınır. Belediye sınırları içinde oturan, bulunan veya ilişiği olan her şahıs, belediyenin kanunlara dayanan kararlarına, emirlerine ve duyurularına uymakla ve belediye vergi, resim, harç, katkı ve katılma paylarını ödemekle yükümlüdür” ,
“Belediyenin görev ve sorumlulukları” başlıklı 14’üncü maddesinde ise,
“Belediye, mahalli müşterek nitelikte olmak şartıyla,
a) İmar, su ve kanalizasyon, ulaşım gibi kentsel alt yapı, coğrafî ve kent bilgi sistemleri, çevre ve çevre sağlığı, temizlik ve katı atık, zabıta, itfaiye, acil yardım, kurtarma ve ambulans, şehir içi trafik, defin ve mezarlıklar, ağaçlandırma, park ve yeşil alanlar, konut, kültür ve sanat, turizm ve tanıtım, gençlik ve spor orta ve yüksek öğrenim öğrenci yurtları (Bu Kanunun 75 inci maddesinin son fıkrası, belediyeler, il özel idareleri, bağlı kuruluşları ve bunların üyesi oldukları birlikler ile ortağı oldukları Sayıştay denetimine tabi şirketler tarafından, orta ve yüksek öğrenim öğrenci yurtlan ile Devlete ait her derecedeki okul binalarının yapım, bakım ve onarımı ile tefrişinde uygulanmaz.), sosyal hizmet ve vardım, nikâh, meslek ve beceri kazandırma, ekonomi ve ticaretin geliştirilmesi hizmetlerini yapar veya yaptırır. Büyükşehir belediyeleri ile nüfusu 100.000'in üzerindeki belediyeler, kadınlar ve çocuklar için konukevleri açmak zorundadır.
Diğer belediyeler de mali durumları ve hizmet önceliklerini değerlendirerek kadınlar ve çocuklar için konukevleri açabilirler. Devlete ait her derecedeki okul binalarının inşaatı ile bakım ve onarımını yapabilir veya yaptırabilir, her türlü araç, gereç ve malzeme ihtiyaçlarını karşılayabilir, sağlıkla ilgili her türlü tesisi açabilir ve işletebilir, mabetlerin yapımı, bakımı, onarımını yapabilir, kültür ve tabiat varlıkları ile tarihî dokunun ve kent tarihi bakımından önem taşıyan mekânların ve işlevlerinin korunmasını sağlayabilir, bu amaçla bakım ve onarımını yapabilir, korunması mümkün olmayanları aslına uygun olarak yeniden inşa edebilir. Gerektiğinde, sporu teşvik etmek amacıyla gençlere spor malzemesi verir, amatör spor kulüplerine ayni ve nakdî yardım yapar ve gerekli desteği sağlar, her türlü amatör spor karşılaşmaları düzenler, yurt içi ve yurt dışı müsabakalarda üstün başarı gösteren veya derece alan öğrencilere, sporculara, teknik yöneticilere ve antrenörlere belediye meclisi kararıyla ödül verebilir. Gıda bankacılığı yapabilir.
Belediye, kanunlarla başka bir kamu kurum ve kuruluşuna verilmeyen mahalli müşterek nitelikteki diğer görev ve hizmetleri de yapar veya yaptırır. Hizmetlerin yerine getirilmesinde öncelik sırası, belediyenin malî durumu ve hizmetin ivediliği dikkate alınarak belirlenir. Belediye hizmetleri, vatandaşlara en yakın yerlerde ve en uygun yöntemlerle sunulur. Hizmet sunumunda engelli, yaşlı, düşkün ve dar gelirlilerin durumuna uygun yöntemler uygulanır.
Belediyenin görev, sorumluluk ve yetki alanı belediye sınırlarını kapsar.
Belediye meclisinin kararı ile mücavir alanlara da belediye hizmetleri götürülebilir.”
hükümlerinin yer almaktadır.
Anılan Kanun’un 60’ıncı maddesinin (k) bendinde Temsil, tören, ağırlama ve tanıtım giderleri ile (p) bendinde kanunla verilen görevler ve hizmetlerin yürütülmesi için yapılan diğer giderler’ belediyenin giderleri arasında sayılmaktadır.
Yukarıda açıklanan Kanun hükümlerinden anlaşılacağı üzere hemşerilerin belediye kararı ve hizmetlerine katılma, belediye faaliyetleri hakkında bilgilenme ve belediyenin yapmış olduğu yatırımlardan faydalanma hakları bulunmaktadır.
Bu itibarla, Belediyece yapılan çalışmaları halka tanıtma amaçlı olarak ulusal ve yerel gazetelerde yapılan ilanların bedelinin belediye bütçesinden karşılanması 5393 sayılı Kanunun 13-14 ve 60/k-p maddelerine uygun olduğundan yapılan uygulama ve ödemede mevzuata aykırılık bulunmamaktadır.
Belirtilen gerekçelerle, konu hakkında ilişilecek husus bulunmadığına karar verilmesi gerektiğinden çoğunluk görüşüne katılmıyoruz.