Gelir Vergisi Tevkifatı
Dosya kapsamındaki bilgi ve belgelerin incelenmesi sonucunda,
………... AŞ’ye ……………. tarihinde …………………… TL bedelle ihale edilen yıllara sari “…………………… İşi”ne ilişkin ödenen hakedişlerden gelir vergisi tevkifatının yapılmadığı görülmüştür.
193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu’nun “Birden fazla takvim yılına sirayet eden inşaat ve onarma işleri” başlıklı 42’nci maddesinde, “Birden fazla takvim yılına sirayet eden inşaat (dekapaj işleri de inşaat işi sayılır) ve onarma işlerinde kar veya zarar işin bittiği yıl kati olarak tespit edilir ve tamamı o yılın geliri sayılarak, mezkur yıl beyannamesinde gösterilir.
Mükellefler bu madde kapsamına giren hallerde her inşaat ve onarma işinin hasılat ve giderlerini ayrı bir defterde veya tutmakta oldukları defterlerin ayrı sayfalarında göstermeye ve düzenleyecekleri beyannameleri işlerin ikmal edildiği takvim yılını takip eden yılın Mart ayının başından yirmibeşinci günü akşamına kadar vermeye mecburdurlar.” ,
“Vergi tevkifatı” başlıklı 94’üncü maddesinin 3’üncü bendinde ise, “42 nci madde kapsamına giren işler dolayısıyla bu işleri yapanlara (kurumlar dahil) ödenen istihkak bedellerinden, … %25 vergi tevkifatı yapılır.”
hükümleri yer almaktadır.
193 sayılı Kanun’da %25 olarak belirlenen tevkifat oranı Bakanlar Kurulunun 12.01.2009 tarihli ve 14592 Kararı ile %3 olarak yeniden belirlenmiştir.
Muhasebat Genel Müdürlüğünün 18 sıra “Hakedişlerden Yapılacak Kesintiler” konulu Genel Tebliği’nin “Yıllara Sari İnşaat ve Onarım İşlerinde Hakedişlerden Yapılacak Vergi Kesintileri” başlıklı bendinde: “193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun değişik 42 nci maddesinde birden fazla takvim yılına taşan inşaat ve onarım işlerinde kar veya zararın işin bittiği yıl kat’i olarak tespit edileceği ve tamamının o yılın geliri sayılarak mezkûr yıl beyannamesinde gösterileceği, 44 üncü maddesinde ise inşaat ve onarma işlerinde geçici ve kesin kabul usulüne tabi olan hallerde geçici kabulün yapıldığını gösteren tutanağın düzenlendiği tarihin, diğer hallerde ise işin fiilen tamamlandığı veya fiilen bırakıldığı tarihin, bitim tarihi olarak kabul edileceği hükme bağlanmıştır.
Diğer taraftan, aynı Kanunun 94 üncü maddesinde, 42 nci madde kapsamına giren işler dolayısıyla bu işleri yapanlara (Kurumlar dahil) ödenen istihkak bedellerinden vergi tevkifatı yapılacağı belirtilmiştir. Buna göre,
1- 193 sayılı Kanunun 42 nci maddesi kapsamına giren işler dolayısıyla bu işleri yapanlara (Kurumlar dahil) ödenen istihkak bedellerinden, 94 üncü madde uyarınca belirlenen oranda gelir vergisi tevkifatı yapılacaktır.
2- Sözleşmesine göre yılı içerisinde bitirilmesi gereken inşaat ve onarım işinin, her ne sebeple olursa olsun yılı içerisinde bitirilemeyerek, idarece ek süre verilmesi ve bu sürenin ertesi yıla taşması halinde,
a) Ek süre ile ilgili kararın verildiği tarihten,
b) Ek süre verilmemiş olmakla birlikte işin bitiminin ertesi yıla taşması halinde ise ertesi takvim yılı başından itibaren,
ödenecek istihkak bedelleri üzerinden gelir vergisi tevkifatı yapılması gerekmektedir.”
denilmektedir.
Yukarıda belirtilen mevzuat hükümlerinden anlaşılacağı üzere, bir işin 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu’nun 42’nci maddesi kapsamına girmesi için faaliyet konusu işin inşaat ve onarım işi olması, işin bir taahhüde bağlı olarak yapılması ve birden fazla takvim yılına sirayet etmesi gerekmekte olup, bu kapsamdaki işler nedeniyle ödenecek istihkak bedelleri üzerinden gelir vergisi tevkifatı yapılması zorunludur.
Yapılan incelemede, işe başlama tarihi …………… iş bitim tarihi ise ……………. olan söz konusu yapım işi niteliği itibariyle yıllara sari bir iş olmasına rağmen, 2018 yılında yapılan hakediş ödemelerinden %3 oranında gelir vergisi tevkifatının yapılmaması sonucu ………….. TL kamu zararına neden olunduğu görülmüştür.
Ancak, söz konusu kamu zararı tutarı …………….. TL’nin …………….. tarihli ve ……………. yevmiye numaralı muhasebe işlem fişi ile hesap yılından sonra ………………………. AŞ’den tahsil edildiği görüldüğünden, konu hakkında ilişilecek husus kalmadığına, 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 55’inci maddesi uyarınca İlamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.