Kumanya Gideri
Dosya kapsamındaki bilgi ve belgelerin incelenmesi ve duruşmaya katılanların dinlenmesi sonucunda,
Denetçi tarafından, ............... İli içerisinde çeşitli görevlerde bulunan polislerin kumanyalarının belediye bütçesinden karşılanması sonucu kamu zararına neden olunduğu iddia edilmişse de,
Olağanüstü Hal Kurulu ve Bürolarının Kuruluş ve Görevleri İle Yükümlülüklerinin Karşılığının Tespit ve Ödenmesi Hakkında Yönetmeliğin “Kurulun görevleri” başlıklı 5’inci maddesinde,
“1) Olağanüstü Hal Koordinasyon Kurulu,
a) Bakanlar Kurulunca olağanüstü hale ilişkin olarak verilecek görevlerini yerine getirir.
b) Olağanüstü hal ilan edilen bölgelerdeki bölge ve il valiliklerinden ve diğer kaynaklardan alınan bilgilere ve gönderilen raporlara göre olağanüstü hal ilanını gerektiren olayları izler, değerlendirir ve uygulamaya ilişkin olarak bölge ve il valililerine gerekli emir ve direktifler verir.
c) İhtiyaçların giderilmesi ve sorunların çözümlenmesi için gerekli gördüğü kararları alır. Bakanlıklar, kuruluşlar ve bölgeler arasında koordinasyon ve işbirliğini sağlar.
d) Olağanüstü halin gerekli kıldığı konularda Bakanlar Kurulunca çıkarılacak kanun hükmünde kararnameler hakkında Başbakanlığa teklifte bulunur.
e) İlgili bakanlıklar ile bölge ve il valilerince Kurula gönderilecek raporların muhtevasını, şeklini ve gönderilme zamanlarını olağanüstü halin konusuna göre belirler.
f) Olağanüstü hale ilişkin olarak Başbakan tarafından istenecek konuları inceler ve görüş bildirir.”,
5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 3’üncü maddesinde, “Bu Kanunun uygulanmasında, a) Belediye: Belde sakinlerinin mahallî müşterek nitelikteki ihtiyaçlarını karşılamak üzere kurulan ve karar organı seçmenler tarafından seçilerek oluşturulan, idarî ve malî özerkliğe sahip kamu tüzel kişisini”,
“Belediye Başkanının görev ve yetkileri” başlıklı 38’inci maddesinde,
“a) Belediye teşkilâtının en üst amiri olarak belediye teşkilâtını sevk ve idare etmek, belediyenin hak ve menfaatlerini korumak.
b) Belediyeyi stratejik plâna uygun olarak yönetmek, belediye idaresinin kurumsal stratejilerini oluşturmak, bu stratejilere uygun olarak bütçeyi, belediye faaliyetlerinin ve personelinin performans ölçütlerini hazırlamak ve uygulamak, izlemek ve değerlendirmek, bunlarla ilgili raporları meclise sunmak.
c) Belediyeyi Devlet dairelerinde ve törenlerde, davacı veya davalı olarak da yargı yerlerinde temsil etmek veya vekil tayin etmek.
d) Meclise ve encümene başkanlık etmek.
e) Belediyenin taşınır ve taşınmaz mallarını idare etmek.
f) Belediyenin gelir ve alacaklarını takip ve tahsil etmek.
g) Yetkili organların kararını almak şartıyla sözleşme yapmak.
h) Meclis ve encümen kararlarını uygulamak.
i) Bütçeyi uygulamak, bütçede meclis ve encümenin yetkisi dışındaki aktarmalara onay vermek.
j) Belediye personelini atamak.
k) Belediye ve bağlı kuruluşları ile işletmelerini denetlemek
l) Şartsız bağışları kabul etmek.
m) Belde halkının huzur, esenlik, sağlık ve mutluluğu için gereken önlemleri almak.
n) Bütçede yoksul ve muhtaçlar için ayrılan ödeneği kullanmak,
o) Temsil ve ağırlama giderleri için ayrılan ödeneği kullanmak.
p) Kanunlarla belediyeye verilen ve belediye meclisi veya belediye encümeni kararını gerektirmeyen görevleri yapmak ve yetkileri kullanmak.”,
hükümleri yer almaktadır.
Ayrıca, 5393 sayılı Kanun’un “Belediye giderleri” başlıklı 60’ncı maddesinin (k) bendinde temsil, tören, ağırlama ve tanıtım giderlerine yer verilmiştir.
5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu’nun 18’inci maddesinde büyükşehir belediye başkanının görev ve yetkileri düzenlenmiş olup, bu maddede,
“a) Belediye teşkilatının en üst amiri olarak belediye teşkilâtını sevk ve idare etmek, beldenin ve belediyenin hak ve menfaatlerini korumak.
b) Belediyeyi stratejik plâna uygun olarak yönetmek, belediye idaresinin kurumsal stratejilerini oluşturmak, bu stratejilere uygun olarak bütçeyi hazırlamak ve uygulamak, belediye faaliyetlerinin ve personelinin performans ölçütlerini belirlemek, izlemek ve değerlendirmek, bunlarla ilgili raporları meclise sunmak.
c) Büyükşehir belediye meclisi ve encümenine başkanlık etmek, bu organların kararlarını uygulamak.
d) Bu Kanunla büyükşehir belediyesine verilen görev ve hizmetlerin etkin ve verimli bir şekilde uygulanabilmesi için gerekli önlemleri almak.
e) Büyükşehir belediyesinin ve bağlı kuruluşları ile işletmelerinin etkin ve verimli yönetilmesini sağlamak, büyükşehir belediyesi ve bağlı kuruluşları ile işletmelerinin bütçe tasarılarını, bütçe üzerindeki değişiklik önerilerini ve bütçe kesin hesap cetvellerini hazırlamak.
f) Büyükşehir belediyesinin hak ve menfaatlerini izlemek, alacak ve gelirlerinin tahsilini sağlamak.
g) Yetkili organların kararını almak şartıyla, büyükşehir belediyesi adına sözleşme yapmak, karşılıksız bağışları kabul etmek ve gerekli tasarruflarda bulunmak.
h) Mahkemelerde davacı veya davalı sıfatıyla ve resmî mercilerde büyükşehir belediyesini temsil etmek, belediye ve bağlı kuruluş avukatlarına veya özel avukatlara temsil ettirmek.
i) Belediye personelini atamak, belediye ve bağlı kuruluşlarını denetlemek.
j) Gerektiğinde bizzat nikâh kıymak.
k) Diğer kanunların belediye başkanlarına verdiği görev ve yetkilerden büyükşehir belediyesi görevlerine ilişkin olan hizmetleri yerine getirmek ve yetkileri kullanmak.
m) Bütçede yoksul ve muhtaçlar için ayrılan ödeneği kullanmak, engellilerle ilgili faaliyetlere destek olmak üzere engelli merkezleri oluşturmak.”
denilmekte olup, aynı Kanun’un 24’üncü maddesinde büyükşehir belediyesinin giderlerinin sayıldığını, maddenin birinci bendinde ise temsil, tören, ağırlama ve tanıtım giderleri belediye giderleri arasında düzenlenmiştir.
.....................Belediyesi Zabıta Dairesi Başkanlığı Görev ve Çalışma Yönetmeliği’nin 23’üncü maddesinde “Ulusal Bayram, genel tatil günleri ve özellik taşıyan günlerde yapılacak törenlerin gerektirdiği hizmetleri görmek” Belediyenin görev ve yetkileri arasında yer almıştır.
Ayrıca, Belediye Bütçesinden Yapılacak Temsil Ağırlama ve Tören Giderleri Yönergesinde de bu konuda çeşitli düzenlemeler yer almakta olup, Yönergenin,
1’inci maddesinde, “Bu yönergenin amacı, Belediye bütçesinde yer alan temsil ağırlama ve tören giderlerinin sarf esas ve usullerini düzenlemektir.”,
2’nci maddesinde, “Bu yönerge, belediye idaresinin başı ve temsilcisi olan Belediye Başkanının bu sıfatının gereği olarak yapacağı temsil-ağırlama ve tören giderleri konusunda uyacağı kuralları kapsar.”,
3’üncü maddesinde “Temsil-ağırlama ve tören giderlerinin konu, kapsam ve miktarının tayini Belediye Başkanının takdirine tabidir.”,
4’üncü maddesinde,
“Temsil giderleri görevle ilgili olmak şartıyla:
a) Belde'de başarılı çalışmaları görülenler için toplantılar düzenlenmek,
b) Kupa ve benzeri teşvik uygulamalarında bulunmak,
c) Gerçek ve tüzel kişilere plaket, ödül ve hediye vermek, çiçek göndermek,
d) Belde'de göreve başlayan veya ayrılan protokole dahil kişiler için toplantılar düzenlenmek ve hediye vermek, için yapılır.” ,
“Ağırlama Giderleri” başlıklı 5’inci maddesinde, “Ağırlama, Beldenin misafiri durumunda olan:
a) Cumhurbaşkanı, Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanı, Başbakan ve Bakanlar Kurulu Üyeleri,
b) Hükümet Merkezi veya diğer illerin protokole dahil kişiler,
c) Yabancı Ülke Temsilcileri veya konuklar,
d) Sanat, bilim, kültür ve spor dallarında temayüz etmiş kişiler,
e) Basın mensupları,
f) Beldenin kalkınmasında katkısı olanlar veya olacağı anlaşılanlar, ile bu kişilerin eşleri ve refakatindeki görevliler için, geleneklere ve davetin şümulüne göre, ağırlama, konuklama, konutlandırma ve bu işlerle ilgili olarak hazırlıkların gerektirdiği giderlerle ziyafet, kokteyl, hediye, çiçek, bahşiş ve taşıma giderleri şeklinde yapılır.”
10’uncu maddesinde ise, “Yukarıdaki maddelerde belirtilen giderler dışında kalan ve yapılması Belde için gerekli olan veya mahalli örf, adet ve sosyal yaşantı için de gerekli sayılan etkinlik ve törenler için (nişan, nikah, ölüm gibi) harcama yapılabilir.”
hükümleri yer almaktadır.
Sorumluların savunmaları ve savunma ekinde sunulan belgelerden, mezkur harcamanın gerçekleştiği tarihte olağanüstü hal ilanının olduğu, ............... Valiliği İl Olağanüstü Hal Bürosunun ……. tarih ve ……… sayılı yazısı ile “1 Mayıs Emek ve Dayanışma Bayramı” kapsamında görev yapacak olan emniyet personeli için …….. kişilik kumanya bedelinin talep edildiği, bu talebe istinaden Belediye tarafından OHAL Bürosunun yazılı talimatının mevzuat gereği işleme alındığı, görevlendirilecek polis memurlarının kumanyası için çeşitli firmalardan teklif alınarak ……… AŞ ile anlaşma yapıldığı anlaşılmıştır.
Belediye Bütçesinden Yapılacak Temsil Ağırlama ve Tören Giderleri Yönergesi’nin 3’üncü maddesine göre temsil ağırlama ve tören giderlerinin konu kapsam ve miktarının tayininin Belediye Başkanının takdirine tabi olduğundan ve sorgu konusu harcamanın, anılan Yönergenin 10’uncu maddesinde yer alan “Yukarıdaki maddelerde belirtilen giderler dışında kalan ve yapılması Belde için gerekli olan veya mahalli örf, adet ve sosyal yaşantı için de gerekli sayılan etkinlik ve törenler için (nişan, nikah, ölüm gibi) harcama yapılabilir.” hükmü ve Olağanüstü Hal Kurulu ve Bürolarının Kuruluş ve Görevleri İle Yükümlülüklerinin Karşılığının Tespit ve Ödenmesi Hakkında Yönetmeliğin “Kurulun görevleri” başlıklı 5’inci maddesinin “c” bendinde yer alan “c) İhtiyaçların giderilmesi ve sorunların çözümlenmesi için gerekli gördüğü kararları alır. Bakanlıklar, kuruluşlar ve bölgeler arasında koordinasyon ve işbirliğini sağlar.” hükmü muvacehesinde gerçekleştirildiği anlaşıldığından, 1 Mayıs Emek ve Dayanışma Bayramı kapsamında görevli olan polisler için yapılan kumanya harcamasında kamu zararının oluşmadığı sonucuna varılmıştır.
Bu itibarla, kamu zararı oluşmayan ……… TL ödeme ile ilgili olarak ilişilecek husus bulunmadığına, 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 55’inci maddesi uyarınca İşbu İlamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.