Müdürlük Kadrosuna Hatalı Atama Yapılarak Maaş Ödenmesi.
Dosya kapsamındaki bilgi ve belgelerin incelenmesi sonucunda,
.... Belediyesinde, görevde yükselme sınavına girmeyen ....’nin İnsan Kaynakları ve Eğitim Müdürlüğü kadrosuna atanarak maaşını bu kadrodan aldığı görülmüştür.
04.07.2009 tarih ve 27278 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmelik görevde yükselmeye tabi kadroları, kimlerin sınava girebileceğini ve sınavın yapılma esas ve usullerini belirlemiştir.
Yönetmeliğin “Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliğine İlişkin Esaslar” başlıklı bölümünün “Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliğine Tabi Kadrolar” başlıklı 5’inci maddesinde, müdürlük, görevde yükselme ve unvan değişikliğine tabi kadrolar arasında sayılmıştır. “Görevde yükselme suretiyle atanacaklarda aranacak genel şartlar” başlıklı 6’ncı maddesinde ise, görevde yükselme suretiyle atanacaklar için görevde yükselme sınavında başarılı olma şartının arandığı belirtilmiştir.
Aynı Yönetmeliğin “Görevde Yükselme Sınavına Tabi Olarak Atanacaklarda Aranacak Özel Şartlar” başlıklı 7’nci maddesinde ise aynen,
“5 inci maddenin birinci fıkrasında sayılan unvanlara görevde yükselme suretiyle yapılacak atamalarda aşağıdaki özel şartlar aranır.
a) Müdür ve şube müdürü kadrosuna atanabilmek için,
1) 657 sayılı Kanunun 68 inci maddesinin (B) bendinde belirtilen atanma şartlarını taşımak,
…’’ denilmiştir.
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 68 inci maddesinin (B) bendinde ise,
‘’Eğitim ve Öğretim Hizmetleri Sınıfı ile Sağlık Hizmetleri ve Yardımcı Sağlık Hizmetleri Sınıfı hariç, sınıfların 1, 2, 3 ve 4 üncü derecelerindeki kadrolarına, derece yükselmesindeki süre kaydı aranmaksızın, atanmasındaki usule göre daha aşağıdaki derecelerden atama yapılabilir.
Ancak, bu şekilde bir atamanın yapılabilmesi için ilgilinin,
a) 1 inci dereceli kadrolardan ek göstergesi 5300 ve daha yukarıda olanlar için en az 12 yıl,
b) 1 inci ve 2 nci dereceli kadrolardan ek göstergesi 5300’den az olanlar için en az 10 yıl,
c) 3 üncü ve 4 üncü dereceli kadrolar için en az 8 yıl,
hizmetinin bulunması ve yükseköğrenim görmüş olması şarttır. Dört yıldan az süreli yükseköğrenim görenler için bu sürelere iki yıl ilave edilir.
Dört yıldan az süreli yükseköğrenim görenler için bu sürelere iki yıl ilave edilir. Bu sürelerin hesabında, 8/6/1984 tarihli ve 217 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 2 nci maddesi kapsamına dâhil kurumlarda fiilen çalışılan süreler ile Yasama Organı Üyeliğinde, belediye başkanlığında, belediye ve il genel meclisi üyeliğinde, kanunlarla kurulan fonlarda, muvazzaf askerlikte, okul devresi dâhil yedek subaylıkta ve uluslararası kuruluşlarda geçen sürelerin tamamı ile yükseköğrenim gördükten sonra özel kurumlarda veya serbest olarak çalıştıkları sürenin, Başbakanlık ve bakanlıkların bağlı ve ilgili kuruluşlarının müsteşar ve müsteşar yardımcıları ile en üst yönetici konumundaki genel müdür ve başkan kadrolarına atanacaklar için tamamı, diğer kadrolara atanacaklar için altı yılı geçmemek üzere dörtte üçü dikkate alınır.” şeklinde hükme bağlanmıştır.
Bu hükümlere göre Belediyelerde müdürlük kadrolarına atanabilmek için görevde yükselme sınavına girmek ve başarılı olmak aynı zamanda da 657 sayılı Kanun’un 68’inci maddesi (B) bendindeki şartların sağlanmış olması gerekmektedir.
....’nin görevde yükselme sınavına girmeden 24.02.2014 tarihli olur ile İnsan Kaynakları ve Eğitim Müdürlüğü kadrosuna aslen atandığı tespit edilmiştir. Bu nedenle yapılan atama hatalıdır. .... maaşını kendi kadrosundan alması gerekirken müdürlük kadrosundan almıştır. Dolayısıyla fazla maaş ödemesi yapılması sonucu kamu zararına neden olunmuştur.
Sorumlular savunmalarında özetle, ....’nin 657 sayılı Kanun’un 68’inci maddesinin (B) bendinde belirtilen on yıllık hizmet süresini doldurduğunu ve dört yıllık fakülte mezunu olma şartını taşıdığını, Türk Silahlı Kuvvetleri Jandarma Genel Komutanlığında müdürlük kadrosu yerine komutanlık kadrosu kullanıldığını, ....’nin Jandarma Genel Komutanlığında yapmış olduğu bölük idari işler astsubayı görevinin tanımının sivil kurumlardaki personel müdürlerinin insan kaynakları müdürlerinin göreviyle bir fark bulunmadığını, atamanın bu sebepten yapıldığını, görevde yükselme sınavının 2009 yılından önce müdürlük görevini yapanları kapsamadığını, astsubay olarak geçen hizmetlerin 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 68’inci maddesinin (B) bendi kapsamında değerlendirileceği yönünde Devlet Personel Başkanlığı’nın görüşü olduğunu, ....’nin asaleten değil de vekaleten müdürlük görevine atanmış olsa sorgu maddesinde söz konusu edilen maaş farkını alabileceğini, buna ilişkin Anayasa Mahkemesi kararı olduğunu ve bu kararda aynı kurumda dolu kadroya vekalet edenlere vekalet aylığı verilirken boş kadroya vekalet edenlere vekalet aylığı verilmemesinin eşitlik ilkesine aykırı olduğu bu yüzden de boş kadroya vekalet edenlere de vekalet aylığı verilmesi gerektiği sonucuna varıldığını, vekalet edilen kadro ve görevler için öngörülen zam ve tazminatların toplam net tutarının asli kadro ve görevleri karşılığında fiilen aldıkları zam ve tazminatların toplam net tutarından fazla olması durumunda aradaki farkın ödenmesi gerektiğini ve ....’nin aslen müdürlüğe atandığı için tazminat farkının geri ödenmesinin talep edilmesinin haksız bir uygulama olduğunu belirtmişlerse de,
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun “Derece yükselmesinin usul ve şartları" başlıklı 68 inci maddesinin (B) bendinde, "...Eğitim ve Öğretim Hizmetleri Sınıfı ile Sağlık Hizmetleri ve Yardımcı Sağlık Hizmetleri Sınıfı hariç, sınıfların 1, 2, 3 ve 4 üncü derecelerindeki kadrolarına, derece yükselmesindeki süre kaydı aranmaksızın, atanmasındaki usule göre daha aşağıdaki derecelerden atama yapılabilir.
Ancak, bu şekilde bir atamanın yapılabilmesi için ilgilinin,
a) 1 inci dereceli kadrolardan ek göstergesi 5300 ve daha yukarıda olanlar için en az 12 yıl,
b) 1 inci ve 2 nci dereceli kadrolardan ek göstergesi 5300'den az olanlar için en az 10 yıl,
c) 3 üncü ve 4 üncü dereceli kadrolar için en az 8 yıl,
hizmetinin bulunması ve yükseköğrenim görmüş olması şarttır. Dört yıldan az süreli yükseköğrenim görenler için bu sürelere iki yıl ilave edilir. Bu sürelerin hesabında, 8/6/1984 tarihli ve 217 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 2 nci maddesi kapsamına dahil kurumlarda fiilen çalışılan süreler ile Yasama Organı Üyeliğinde, belediye başkanlığında, belediye ve il genel meclisi üyeliğinde, kanunlarla kurulan fonlarda, muvazzaf askerlikte, okul devresi dahil yedek subaylıkta ve uluslararası kuruluşlarda geçen sürelerin tamamı ile yükseköğrenim gördükten sonra özel kurumlarda veya serbest olarak çalıştıkları sürenin, Başbakanlık ve bakanlıkların bağlı ve ilgili kuruluşlarının müsteşar ve müsteşar yardımcıları ile en üst yönetici konumundaki genel müdür ve başkan kadrolarına atanacaklar için tamamı, diğer kadrolara atanacaklar için altı yılı geçmemek üzere dörtte üçü dikkate alınır. ..." hükmü yer almaktadır.
Maddenin atıfta bulunduğu, 217 sayılı Devlet Personel Başkanlığı Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname’nin “Kapsam” başlıklı 2’nci maddesinde ise şu hüküm yer almaktadır:
"Bu Kanun Hükmünde Kararname kapsamına giren kamu kurum ve kuruluşları şunlardır:
a) Genel bütçeye dahil dairelerle, katma bütçeli idareler ve bunlara bağlı kuruluşlar,
b) İl Özel İdareleri ve belediyeler, bunların birlikleri ve bunlara bağlı iktisadi müesseseler, işletmeler,
c) İktisadi devlet teşekkülleri, kamu iktisadi kuruluşları ve bunların müesseseleri, bağlı ortaklıkları ve iştirakleri,
d) Kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları dışında kalan ve kamu fonu kullanan, özel kanunlarla veya bunların verdiği yetkiye dayanılarak kurulan kamu kuruluşları ve bu nitelikteki bankalar ve bunların en az sermayesinin yarısından fazlasına iştirak suretiyle kurdukları müessese, ortaklık ve iştirakler,
e) Döner sermayeli kuruluşlar ile özel kanunlarla kurulan fonlar ve kefalet sandıkları.
Askeri kurum ve kuruluşların 926 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanunu ile ek ve değişikliklerine tabi personeli bu Kanun Hükmünde Kararnamenin kapsamı dışındadır."
Bu hükümlere göre 926 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanunu’na tabi subay ve astsubaylık hizmet süreleri 657 sayılı Kanun’un 68’inci maddesinin (B) bendi kapsamında değerlendirilemez. Dolayısıyla .... 657 sayılı Kanun’da belirlenen on yıllık hizmet şartını sağlamamıştır.
657 sayılı Kanun’un “Kapsam” başlıklı 1’inci maddesinde, subay, astsubay, uzman jandarma, uzman erbaş ve sözleşmeli erbaş ve erlerin kendi özel kanunlarının hükümlerine tabi olacağı hükme bağlanmıştır. Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarina Dair Yönetmelik’in ‘‘Kapsam’’ başlıklı 2’inci maddesinde ise ‘‘Bu Yönetmelik, il özel idareleri, belediyeler ve bu idarelerin bağlı kuruluşları ile bunların kurdukları birlik, müessese, işletme ve bunlara bağlı döner sermayeli kuruluşlarda, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu hükümlerine tabi olarak görev yapan devlet memurlarından, 5 inci maddede sayılan kadrolara görevde yükselme veya unvan değişikliği suretiyle atanacakları kapsar.’’ denilmektedir.
Bu hükümlere göre astsubay ve subaylar kendi özel kanunları hükümlerine tabi olduğundan ve 657 sayılı Kanun kapsamına dolayısıyla da Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmelik kapsamına girmediklerinden, ....’nin Jandarma Genel Komutanlığında yapmış olduğu bölük idari işler astsubaylığı görevi ona 2009’dan önce müdür olma olma hakkını vermemiştir. Bölük idari işler astsubaylığı ile belediyelerdeki müdürlük kadrosunun eş değer olduğunu belirten hiçbir mevzuat hükmü bulunmamaktadır. Dolayısıyla ....’nin Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmelik’te belirtilen şartları sağlamadan 24.02.2014 tarihli olur ile İnsan Kaynakları ve Eğitim Müdürlüğü kadrosuna atanması mevzuata aykırıdır.
Denetçi tarafından kamu zararından atamayı teklif eden Belediye Başkan Yardımcısı .... ile atamayı onaylayan Belediye Başkanı .... ile birlikte harcama yetkilisi, gerçekleştirme görevlisi ve ödeme emirlerinde imzaların tamam olmaması nedeniyle muhasebe yetkilisi sorumlu tutulmuşsa da,
Harcama yetkilisi, gerçekleştirme görevlisi ve muhasebe yetkilisinin yasal sorumluluk ve yükümlülükleri 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 32, 33 ve 61’inci maddelerinde düzenlenmiştir.
5018 sayılı Kanun’un,
“Harcama Talimatı ve Sorumluluk” başlıklı 32’nci maddesinde, “Bütçelerden harcama yapılabilmesi, harcama yetkilisinin harcama talimatı vermesiyle mümkündür. Harcama talimatlarında hizmet gerekçesi, yapılacak işin konusu ve tutarı, süresi, kullanılabilir ödeneği, gerçekleştirme usulü ile gerçekleştirmeyle görevli olanlara ilişkin bilgiler yer alır. Harcama yetkilileri, harcama talimatlarının bütçe ilke ve esaslarına, kanun, tüzük ve yönetmelikler ile diğer mevzuata uygun olmasından, Ödeneklerin etkili, ekonomik ve verimli kullanılmasından ve bu Kanun çerçevesinde yapmaları gereken diğer işlemlerden sorumludur.”,
“Giderlerin Gerçekleştirilmesi” başlıklı 33’üncü maddesinde, “Bütçelerden bir giderin yapılabilmesi için iş, mal veya hizmetin belirlenmiş usul ve esaslara uygun olarak alındığının veya gerçekleştirildiğinin, görevlendirilmiş kişi veya komisyonlarca onaylanması ve gerçekleştirme belgelerinin düzenlenmiş olması gerekir. Giderlerin gerçekleştirilmesi, harcama yetkililerince belirlenen görevli tarafından düzenlenen ödeme emri belgesinin harcama yetkilisince imzalanması ve tutarın hak sahibine ödenmesiyle tamamlanır. Gerçekleştirme görevlileri, harcama talimatı üzerine, işin yaptırılması, mal veya hizmetin alınması, teslim almaya ilişkin işlemlerin yapılması, belgelendirilmesi ve ödeme için gerekli belgelerin hazırlanması görevlerini yürütürler.”,
“Muhasebe hizmeti ve muhasebe yetkilisinin yetki ve sorumlulukları” başlıklı 61’inci maddeside “….Muhasebe yetkilileri ödeme aşamasında, ödeme emri belgesi ve eki belgeler üzerinde, a) Yetkililerin imzasını, b) Ödemeye ilişkin ilgili mevzuatında sayılan belgelerin tamam olmasını, c) Maddi hata bulunup bulunmadığını, d) Hak sahibinin kimliğine ilişkin bilgileri, Kontrol etmekle yükümlüdür.”,
hükümlerine yer verilmiştir.
Bu hükümler bağlamında, somut olayda harcama yetkilileri ile gerçekleştirme görevlilerinin sorumluluğu ödeme emrine konu atamaya ilişkin harcamayı yapmak, muhasebe yetkilisinin ise 5018 sayılı Kanun’un 61’inci maddesinde sayılan kontrolleri yerine getirmektir.
Hukuki uyuşmazlık konusuna esas atama aşamasında herhangi bir yetki ve sorumluluğu bulunmayan harcama yetkilileri, gerçekleştirme görevlilerinin sorumluluğu bulunmamaktadır. Zira ilgili kamu görevlilerince 5018 sayılı Kanun’un 32, 33’üncü maddeleri çerçevesinde, icra edilen fiiller ile kamu zararına sebebiyet veren atama işlemindeki mevzuat hükümlerine aykırılık arasında uygun illiyet bağı bulunmamaktadır.
5018 sayılı Kanun’un 61’inci maddesi uyarınca muhasebe yetkililerinin, giderleri hak sahibine ödeme yükümlülüğü ve ödeme aşamasında, ödeme emri belgesi ve eki belgeler üzerinde yetkililerin imzasını arama yükümlülüğü bulunduğundan, harcama yetkilisi ve gerçekleştirme görevlisinin imzaları bulunmayan ödeme emirlerinde muhasebe yetkilisinin sorumluluğu vardır.
....’nin müdürlüğe atanmasını teklif eden Belediye Başkan Yardımcısı .... ile atamayı onaylayan Belediye Başkanı .... de sorumludur.
Bu itibarla, ....’nin 657 sayılı Kanun’un 68’inci maddesi (B) bendinde belirlenen şartları taşımadan ve görevde yükselme sınavına girmeden 24.02.2014 tarihli olur ile İnsan Kaynakları ve Eğitim Müdürlüğü kadrosuna atanarak maaşını kendi kadrosundan alması gerekirken müdürlük kadrosundan alması sonucu neden olunan kamu zararı tutarı ….TL’nin,
….. TL’sinin Muhasebe Yetkilisi (Mali Hizm. Müd. Vek.) ...., atamayı teklif eden Belediye Başkan Yardımcısı .... ve atamayı onaylayan Belediye Başkanı ....’e,
….. TL’sinin atamayı teklif eden Belediye Başkan Yardımcısı .... ve atamayı onaylayan Belediye Başkanı ....’e,
müştereken ve müteselsilen 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 53’üncü maddesi gereğince hüküm tarihinden itibaren işleyecek faizleri ile ödettirilmesine anılan Kanun’un 55’inci maddesi uyarınca İşbu İlamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy çokluğuyla karar verildi.
Karşı Oy
Üye ….’ın sorumluluğa ilişkin karşı oy gerekçesi:
....’nin görevde yükselme sınavına girmeden İnsan Kaynakları ve Eğitim Müdürlüğü kadrosuna 24.02.2014 tarihinde atanarak maaşını müdürlük kadrosundan alması sonucu kamu zararına neden olunmuştur.
....’nin şartları taşımadığı halde müdürlüğe atanmasını Belediye Başkan Yardımcısı .... teklif etmiş atamayı da Belediye Başkanı .... onaylamıştır.
Mahalli İdareler Harcama Belgeleri Yönetmeliği’nin “Aylıklar” başlıklı 8’inci maddesinde “(1) Aylık ve aylıkla birlikte ödenen hakedişler için Aylık Bordrosu (Örnek: 9) ve Personel Bildirimi (Örnek: 10) ile duruma göre ödemenin yapıldığı ilk aya ait ödeme belgesine aşağıda belirtilen belgeler eklenir.
a) İlk atamalarda, atama onayı ve işe başlama yazısı,
….” denilmektedir.
Atama 24.02.2014 tarihinde yapılmış olup ödeme emri belgesi ekinde atama onayı da bulunmaktadır. Bu nedenle harcama yetkilisi ile gerçekleştirme görevlisinin de hatalı yapılan atamadan bilgisi vardır.
Bu nedenle sorumluluğa harcama yetkilisi ile gerçekleştirme görevlisinin de dahil edilmesi gerekeceğinden çoğunluk görüşüne katılmıyorum.