Hakediş Ödemesi
Dosya kapsamındaki bilgi ve belgelerin incelenmesi sonucunda,
… yüklenimindeki “… Hizmet Binası Alt Giriş Kat Tadilat, Bakım, Onarımı İşi”ne ilişkin olarak denetçi tarafından sorguda anahtar teslim götürü bedelle ihale edilen işte mahal listesinde ve projede gösterilmemiş olmakla birlikte fen ve sanat kuralları açısından zorunluluk arz eden işler için yükleniciye bedel ödenmemesi gerekirken imalatların mukayeseli keşfe artı olarak dahil edilmesi sonucu kamu zararına neden olunduğu iddia edilmişse de,
4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun “Sözleşme kapsamında yaptırılabilecek ilave işler, iş eksilişi ve işin tasfiyesi” başlıklı 24’üncü maddesinde, “Mal ve hizmet alımlarıyla yapım sözleşmelerinde, öngörülemeyen durumlar nedeniyle bir iş artışının zorunlu olması halinde, artışa konu olan iş,
a) Sözleşmeye esas proje içinde kalması,
b) İdareyi külfete sokmaksızın asıl işten ayrılmasının teknik veya ekonomik olarak mümkün olmaması, Şartlarıyla, anahtar teslimi götürü bedel ihale edilen yapım işlerinde sözleşme bedelinin % 10'una, birim fiyat teklif almak suretiyle ihale edilen mal ve hizmet alımlarıyla yapım işleri sözleşmelerinde ise % 20 'sine kadar oran dahilinde, süre hariç sözleşme ve ihale dokümanındaki hükümler çerçevesinde aynı yükleniciye yaptırılabilir.” denilmektedir.
Bahsi geçen mevzuat hükmü kapsamında, anahtar teslim götürü bedel ihale edilen işlerde de öngörülmeyen durumlarda belli oranda ilave iş aynı yükleniciye yaptırılabilecektir.
Sorgu konusu ilişikli ödeme emri belgesi ekinde ihale dosyası ve dolayısıyla yaklaşık maliyet hesabı bulunmamakla birlikte ekte yer alan yapılan iş listesinde, fennen zorunlu olduğu halde mukayeseli keşif ile artı imalat olarak eklendiği iddia edilen “Y.25.001/02 Ahşap yüzeyler iki kat sentetik boya yapılması” pozunun bulunmadığı ancak Analiz 24 “Q 12 Düz ve nervürlü demirle epoksi ile filiz ekimi” pozuna yer verildiği, ayrıca her iki pozun mukayeseli keşif ile artan imalatlar listesinde bulunduğu tespit edilmiştir. Y.25.001/02 pozunun iş listesinde bulunmamasından işin başında mahal listesinde ve projede gösterilmeyen imalat olduğu anlaşılmıştır.
Diğer taraftan iş listesinde bulunan “Y.22.001/01 Ahşaptan masif tabanlı iç kapı kasa ve pervazı yapılması yerine konması” pozunun tanımında, “Projesine göre iç kapılara I. kalite beyaz çamdan (köknar), temizi en az 45 mm kalınlıkta masif kasa ve temizi en az 22 mm kalınlıkta iki taraflı pervazın yapılması, duvara konacak üçer adet takozlara tespit edilmesi, gerektiğinde pervaz ya da kasa kenarına, çıta konulması, bu işler için gerekli her türlü malzeme ve zayiatı, araç, gereç, işçilik, işyerindeki, yatay ve düşey taşıma, boşaltma, müteahhit genel giderleri ve kârı dâhil, (boya ve cila hariç) 1 m² fiyatı: ÖLÇÜ: Projesine göre yapılan kasa ve pervaz alanı hesaplanır. NOT: Çıta ölçüye dâhil edilmez.” denilmektedir. Poz tanımında boya ve cila işlemleri fiyata dahil edilmemiştir. Bu sebeple projede ve mahal listesinde bulunmayan ahşap yüzeylerin boyanması işi için “Y.25.001/02 Ahşap yüzeyler iki kat sentetik boya yapılması” pozu iş artışına ihtiyaç duyulduğu görülmüştür.
Analiz 24 “Q 12 Düz ve nervürlü demirle epoksi ile filiz ekimi” pozu ile yapılan analizin emsal pozu olan “MSB.678/A1 Q 12 Düz ve nervürlü demirle epoksi ile filiz ekimi” tanımında ise “Filiz (demir) çapı 12 mm, delik çapı 17 mm, delik derinliği 18 cm. olan imalat değerlerine göre delik açılması, içerisinin kompresör ile iyice temizlenmesi, reçinenin (epoksi) delik ile demir arasındaki boşluğu tamamen kapatacak şekilde yerine konması, demirin projesinde belirtildiği şekilde yerleştirilmesi şeklinde yapılan epoksi (filiz ekimi) imalatının her türlü malzeme, işçilik, nakliye, yatay ve düşey taşıma, müteahhitlik karı ve genel giderler dahil 1 adet fiyatıdır. Ölçü: Adet olarak hesaplanır. Bu analiz sadece takviye yapılan projelerde uygulanacaktır. Demir bedeli ilgili pozundan alınacaktır.” denilmektedir. Poz tanımında geçen “takviye yapılan proje” ifadesinden söz konusu poz imalatının yapı güçlendirme amacıyla kullanıldığı anlaşılmaktadır. Yapı güçlendirme gereksinimi işin başında öngörülebileceği gibi işin devamında sonradan ortaya çıkan durama göre ihtiyaç duyulabilen bir imalat da olabilmektedir.
Açıklanan nedenlerle söz konusu iş her ne kadar anahtar teslim götürü bedelle ihale edilmiş olsa da mahal listesinde ve projesinde yer almayan, işin devamında ortaya çıkan yukarıda belirtilen imalatlar ilave iş olarak değerlendirildiğinden kamu zararına neden olunmamıştır.
Bu itibarla, sorgu konusu … TL ödeme ile ilgili ilişilecek husus bulunmadığına 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 55’inci maddesi uyarınca İşbu İlamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.