İlan Ücreti
…….. tarihli ve ……. sayılı İlamın ……’nci maddesi ile tazmin hükmolunan konu ile ilgili olarak Temyiz Kurulunun ……… tarih ve …….. tutanak numaralı bozma kararı üzerine 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 55’inci maddesinin yedinci fıkrası hükmü gereğince konunun görüşülmesine karar verildi.
Asıl İlamın ……….’nci maddesiyle, Belediye faaliyetleri ile ilgili olarak ulusal ve yerel gazetelerde yer verilen haber niteliğindeki yayınlar için ilan ücreti ödenmesi sonucu kamu zararına neden olunduğu gerekçesiyle ……. TL’nin tazminine karar verilmişti.
Bu tazmin hükmüne karşı sorumlu ……… (………….) tarafından Sayıştay Temyiz Kuruluna sunulan temyiz dilekçesi üzerine anılan Kurulca düzenlenen ……… tarih ve ……… tutanak sayılı İlamının ……..’inci maddesinde özetle,
Hemşehrilerin belediye karar ve hizmetlerine katılma, belediye faaliyetleri hakkında bilgilenme ve belediyenin yapmış olduğu yatırımlardan faydalanma haklarının bulunduğunu, Belediyece yapılan çalışmaları halka tanıtma amaçlı olarak ulusal ve yerel gazetelerde yapılan ilanların bedelinin belediye bütçesinden karşılanmasının, 5393 sayılı Kanun’un 13-14 ve 60/k-p maddelerine uygun olduğundan yapılan ödemenin kamu zararı niteliği taşımadığını,
Söz konusu giderlerin, Belediye faaliyetlerinin tanıtımı amacını taşıdığını ve “Temsil, tören, ağırlama ve tanıtım giderleri” niteliğinde olduğunu,
Tüm bu açıklamalar çerçevesinde, yapılan ödeme kamu zararı oluşturmadığından, …… sayılı ilamın ……..’nci maddesiyle verilen ……. TL’nin tazminine ilişkin hükmün 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 55’inci maddesinin 7’nci fıkrası uyarınca Bozulmasına ve yukarıda belirtilen hususların tekrar değerlendirilmesini teminen yeni hüküm tesisi için dosyanın hükmü veren Daireye Gönderilmesine,
karar verilmiştir.
Temyiz Kurulunun anılan bozma kararına istinaden Dairemize havale edilen söz konusu dosyanın incelenmesi sonucunda,
Denetçi tarafından, Belediye faaliyetleri ile ilgili olarak ulusal ve yerel gazetelerde yer verilen haber niteliğindeki yayınlar için ilan ücreti ödenmesi sonucu kamu zararına neden olunduğu iddia edilmişse de,
5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun “Tanımlar” başlıklı 3’üncü maddesinin (h) bendinde kamu gideri, “Kanunlarına dayanılarak yaptırılan iş, alınan mal ve hizmet bedelleri, sosyal güvenlik katkı payları, iç ve dış borç faizleri, borçlanma genel giderleri, borçlanma araçlarının iskontolu satışından doğan farklar, ekonomik, malî ve sosyal transferler, verilen bağış ve yardımlar ile diğer giderleri” olarak tanımlanmıştır.
5393 sayılı Belediye Kanunu’nun “Hemşehri hukuku” başlıklı 13’üncü maddesinde ise, “Herkes ikamet ettiği beldenin hemşehrisidir. Hemşehrilerin, belediye karar ve hizmetlerine katılma, belediye faaliyetleri hakkında bilgilenme ve belediye idaresinin yardımlarından yararlanma hakları vardır. Yardımların insan onurunu zedelemeyecek koşullarda sunulması zorunludur. Belediye, hemşehriler arasında sosyal ve kültürel ilişkilerin geliştirilmesi ve kültürel değerlerin korunması konusunda gerekli çalışmaları yapar. Bu çalışmalarda üniversitelerin, kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının, sendikaların, sivil toplum kuruluşları ve uzman kişilerin katılımını sağlayacak önlemler alınır. Belediye sınırları içinde oturan, bulunan veya ilişiği olan her şahıs, belediyenin kanunlara dayanan kararlarına, emirlerine ve duyurularına uymakla ve belediye vergi, resim, harç, katkı ve katılma paylarını ödemekle yükümlüdür” denilmektedir.
5393 sayılı Kanun’un “Belediyenin Görev, Yetki ve Sorumlulukları” başlıklı bölümünün 14 ve 15’inci maddelerinde mahalli müşterek nitelikte olmak şartıyla belediyelerce yerine getirilmesi öngörülen görevler ve sorumluluklar ile belediyelerin yetkileri sayılmıştır.
Aynı Kanun’un 60’ıncı maddesinde ifade edilen belediye giderlerinin Kanun’un 14 ve 15’inci maddelerinde sayılan görevlerin yerine getirilmesi ve yetkilerinin kullanılması ile ilgili olması gerektiği belirtilmiştir.
Anılan Kanun’un 60’ıncı maddesinin (k) bendinde temsil, tören, ağırlama ve tanıtım giderleri ile (p) bendinde kanunla verilen görevler ve hizmetlerin yürütülmesi için yapılan diğer giderler, belediyenin giderleri arasında sayılmaktadır.
Yukarıda açıklanan Kanun hükümlerinden anlaşılacağı üzere hemşehrilerin belediye karar ve hizmetlerine katılma, belediye faaliyetleri hakkında bilgilenme ve belediyenin yapmış olduğu yatırımlardan faydalanma hakları bulunmaktadır.
Belediyece yapılan çalışmaları halka tanıtma amaçlı olarak ulusal ve yerel gazetelerde yapılan ilanların bedelinin belediye bütçesinden karşılanması, 5393 sayılı Kanun’un 13-14 ve 60/k-p maddelerine uygun olduğundan yapılan ödeme kamu zararı niteliği taşımamakta, söz konusu giderler Belediye faaliyetlerinin tanıtımı amacını taşımakta ve “Temsil, tören, ağırlama ve tanıtım giderleri” niteliğindedir.
Bu itibarla, mevzuatına uygun olduğu anlaşılan ………. TL ödeme ile ilgili olarak ilişilecek husus bulunmadığına 6085 sayılı anılan Kanun’un 55’inci maddesi uyarınca ek İlamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy çokluğuyla karar verildi.
Karşı Oy
Üye ……. ……….’nun karşı oy gerekçesi:
5393 sayılı Belediye Kanunu’nun “Belediyenin Görev, Yetki ve Sorumlulukları” başlıklı bölümünün 14 ve 15’inci maddelerinde mahalli müşterek nitelikte olmak şartıyla belediyelerce yerine getirilmesi öngörülen görevler ve sorumluluklar ile belediyelerin yetkileri sayılmıştır.
Aynı Kanun’un 60’ıncı maddesinde ifade edilen belediye giderlerinin Kanun’un 14 ve 15’inci maddelerinde sayılan görevlerin yerine getirilmesi ve yetkilerinin kullanılması ile ilgili olması gerektiği belirtilmiştir.
05.10.2016 tarih ve 29848 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Resmi İlan ve Reklamlar ile Bunları Yayınlayacak Süreli Yayınlar Yönetmeliği’nin “Resmî ilânlar” başlıklı 5’inci maddesinin birinci fıkrasında, “Bu Yönetmelik kapsamında,
a) Kanun, tüzük veya yönetmelik gereği yayınlanması zorunlu olan ilânlar,
b) Merkezî yönetim kapsamındaki idareler, mahallî idareler, sosyal güvenlik kurumları, kamu iktisadî teşebbüsleri, kamu hukuku tüzel kişiliğini haiz teşekküller ile sermayesinin yarısından fazlası bu teşekküllere ait veya bunların yüzde elliden fazla sermaye payı olan iştiraklerinin reklâm niteliği taşımayan ilânları, resmî ilândır.” hükmüne yer verilmiştir.
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinde, mahalli idarelerin reklam niteliği taşımayan ilanlarının resmi ilan olduğu belirtilmiştir.
Ancak, dosya kapsamının tetkikinden, ……… tarihli ………. Gazetesinde yer alan haberin sonunda “Advertorial çalışmadır.” şeklinde, ……… tarihli ………. Gazetesindeki yer alan haberin sonunda ise “Bu bir editoryal çalışmadır.” şeklinde not düşülerek ilan gideri olarak ödemesi yapılan söz konusu yayınların reklam niteliğinde olduklarının belirtildiği görülmüştür
Açıklanan gerekçelerle, Belediyenin yasal görevleri dahilinde yapılması gereken ve yapılmış olan rutin işlerine, ulusal gazete ve çeşitli yerel gazetelerde yer verilmesi mahiyeti itibariyle haber niteliğinde olup söz konusu haberlerin resmi ilan gibi değerlendirilerek karşılığında Belediye Bütçesinden ödeme yapılması mevzuata aykırıdır.
Ayrıca Belediye faaliyetlerinin halka tanıtımı mevzuat açısından mümkün olmakla beraber, bunun gazetelerde haber yaptırmak şeklinde değil ihale mevzuatı çerçevesinde ve kanunen düzenlenmiş usullere uygun olarak yapılması gerekmektedir.
Bu itibarla, Belediye faaliyetlerinin haber niteliğinde yayımlandığı basılı yayın kuruluşlarına, söz konusu haberler karşılığında resmi ilan bedeli adı altında ödeme yapılması nedeniyle oluşan kamu zararı tutarı ………. TL’nin sorumlularına ödettirilmesine karar verilmesi gerektiğinden çoğunluk görüşüne katılmıyorum.