Derneklere Yardım
… tarihli ve … sayılı İlamın …’nci maddesi ile tazmin hükmolunan konu ile ilgili olarak Temyiz Kurulunun … tarihli ve … tutanak sayılı bozma kararı üzerine 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 55’inci maddesinin yedinci fıkrası hükmü gereğince konunun görüşülmesine karar verildi.
Anılan İlamın …’nci maddesiyle … Belediyesi tarafından … Derneğine mahallin en büyük mülki idare amirinin onayı bulunan bir ortak hizmet projesi yürütülmeksizin ayni yardımda bulunulması sonucunda oluşan …-TL kamu zararının tazminine hükmedilmişti.
Bu tazmin hükmüne karşı asıl İlamda Harcama Yetkilisi sıfatıyla sorumlu tutulan … ve Gerçekleştirme Görevlisi sıfatıyla sorumlu tutulan … tarafından Sayıştay Temyiz Kuruluna yapılan temyiz başvurusu üzerine anılan Kurulca verilen … tarihli ve … tutanak numaralı Kararla,
5393 sayılı Belediye Kanunu’nun “Diğer Kuruluşlarla İlişkiler” başlıklı 75’inci maddesi ve 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun “Bütçelerden yardım yapılması” başlıklı 29’uncu maddesi uyarınca belediyelerce derneklere ayni yardımda bulunulması için usul ve esasa ilişkin uyulması gereken bir takım şartların bulunduğu,
Söz konusu olayda, ilgili dernek ile Belediye arasında sporun teşvik edilmesi yönünde bir protokolün bulunduğu ancak kamu yararına çalışan dernek statüsünde olmayan … Derneği ile ortak bir hizmet projesi yürütülmesi için mahallin en büyük mülki idare amirinden onay alınmadığı görülmekle birlikte hesap yılından ve ilamdan sonra gerekli iznin alınmış olması nedeniyle usul eksikliğinin giderildiği,
Bu nedenle şekil noksanlığı bulunan harcama işlemine ilişkin eksiklik giderildiğinden kamu zararının ortadan kalktığı,
gerekçeleriyle … sayılı İlamın …’nci maddesiyle verilen …-TL’ye ilişkin tazmin hükmünü bozarak dosyanın Dairemize gönderilmesine karar vermiştir.
Temyiz Kurulunun anılan kararına istinaden Dairemize havale edilen dosya ve konuya ilişkin Denetçi tarafından düzenlenen … tarihli Ek Rapor ve eklerinin incelenmesi sonucunda;
Denetçi tarafından her ne kadar hesap yılından ve ilamdan sonra gerekli izinlerin alınmış olması halinin kamu yararı açısından konu edilen kamu zararını ortadan kaldırmayacağının ve bu nedenle … Derneğine mahallin en büyük mülki idare amirinin onayı alınmadan düzenlenen ortak bir hizmet projesi kapsamında ayni yardımda bulunulması sonucunda kamu zararına neden olunduğunun iddia edildiği görülmüşse de,
5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun “Bütçelerden yardım yapılması” başlıklı 29’uncu maddesinde, “Gerçek veya tüzel kişilere kanuni dayanağı olmadan kamu kaynağı kullandırılamaz, yardımda bulunulamaz veya menfaat sağlanamaz. Ancak, genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerinin bütçelerinde öngörülmüş olmak kaydıyla; kamu yararı gözetilerek dernek, vakıf, birlik, kurum, kuruluş, sandık ve benzeri teşekküllere yardım yapılabilir.
Bu yardımların yapılması, kullanılması, izlenmesi, denetlenmesi ve kamuoyuna açıklanmasına ilişkin esas ve usuller Maliye Bakanlığınca hazırlanarak Bakanlar Kurulunca çıkarılacak yönetmelikle belirlenir.” hükmü bulunmaktadır.
5393 sayılı Belediye Kanunu’nun “Diğer Kuruluşlarla İlişkiler” başlıklı 75’inci maddesinde, “Belediye, belediye meclisinin kararı üzerine yapacağı anlaşmaya uygun olarak görev ve sorumluluk alanlarına giren konularda;
…
c)(Değişik: 12/11/2012-6360/19 md.) Kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları, kamu yararına çalışan dernekler, Cumhurbaşkanınca vergi muafiyeti tanınmış vakıflar ve 7/6/2005 tarihli ve 5362 sayılı Esnaf ve Sanatkarlar Meslek Kuruluşları Kanunu kapsamına giren meslek odaları ile ortak hizmet projeleri gerçekleştirebilir. Diğer dernek ve vakıflar ile gerçekleştirilecek ortak hizmet projeleri için mahallin en büyük mülki idare amirinin izninin alınması gerekir.
…
(Ek fıkra: 12/11/2012-6360/19 md.) 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun 29 uncu maddesinin birinci fıkrasının ikinci cümlesi ile 5253 sayılı Dernekler Kanununun 10 uncu maddesi; belediyeler, il özel idareleri, bağlı kuruluşları ve bunların üyesi oldukları birlikler ile ortağı oldukları Sayıştay denetimine tabi şirketler için uygulanmaz.” denilmiştir.
Anılan mevzuat hükümlerinden, belediyelerin kamu yararına çalışan dernek ve vakıflar dışında kalan diğer dernek ve vakıflarla da ortak hizmet projeleri gerçekleştirebileceği, ancak bu tip dernek ve vakıflarla çeşitli hizmet projelerinin yapılabilmesi için usul ve esasa ilişkin bir takım şartların sağlanması gerektiği anlaşılmaktadır. Bu çerçevede, projenin belediyenin görev ve sorumluluk alanına giriyor olması, belediye meclisinin bu konuda alınmış bir kararının bulunması, ortak hizmet projesi için anlaşma yapılması ve mahallin en büyük mülki idare amirinin izninin alınmış olması hususları ortak hizmet projesinin yürütülmesi için sağlanması gereken şartlar olarak sayılmıştır. Bu şartlar sağlanmaksızın belediyelerin dernek, vakıf, birlik, kurum, kuruluş, sandık ve benzeri teşekküllere yardım yapabilmesi mümkün değildir.
Sorgu konusu olayda, Belediye ile bahsi geçen Dernek arasında sporun teşvik edilmesi yönünde … tarihli bir protokol bulunmakta olup, sorumluların Sayıştay Temyiz Kuruluna yapmış olduğu temyiz başvurusuna esas dilekçenin ekinde yer alan belgelerden;
… Belediye Başkanlığının … tarihli ve … sayılı “… Ortak Projesinin … dönemlerini kapsayacak şekilde … tarihinde imzalanan protokole ek olarak yeni bir protokol imzalanması ve önceki protokol süresinin 2020 yılına kadar uzatılması konusunda gerekli iznin verilmesi” yönündeki talep yazısına istinaden … Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğünün … tarihli ve “Protokol Süresinin Uzatılması” konulu … sayılı yazısı ile söz konusu talebin Valilik makamınca onaylanarak gerekli iznin sağlanmış olduğu,
Akabinde … tarihli protokolün devamı maksadıyla … tarihinde ek bir protokolün imzalandığı ve anılan protokolün “Protokolün Süresi” başlıklı 4’üncü maddesinde, “… tarihinde imzalanmış protokole ek olarak … dönemlerini kapsar.” ifadesine yer verildiği,
görülmüştür.
Bu çerçevede, mahallin en büyük mülki idare amirinden gerekli izinler sağlanarak … tarihli protokole ek … tarihli protokol düzenlenmesi suretiyle harcamaya ilişkin usul noksanlığı giderildiğinden …-TL ödeme hakkında ilişilecek husus bulunmadığına 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 55’inci maddesi uyarınca iş bu Ek İlamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.