Genel Müdüre yapılan ödemeler üzerinden, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 141’inci maddesi uyarınca, yargılanmakta olduğu davada tutuklu kaldığı süreler için yapılan 1/3 oranındaki kesintilerin, hakkında henüz kesinleşmiş bir hüküm bulunmamasına rağmen faiziyle birlikte kendisine iade edilmesi
Denetçi sorgusunda yer alan, … Büyükşehir Belediyesi Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürü …’ya yapılan ödemeler üzerinden, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 141’inci maddesi uyarınca, yargılanmakta olduğu davada tutuklu kaldığı süreler için yapılan 1/3 oranındaki kesintilerin, tutukluluk halinin kaldırılması sonrasında, hakkında henüz kesinleşmiş bir hüküm bulunmamasına rağmen, faiziyle birlikte kendisine iade edilmesi sonucu toplam … TL kamu zararına neden olunduğu ilişkin olarak dosya kapsamındaki bilgi ve belgelerin incelenmesi sonucunda,
2560 sayılı İstanbul Su Ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü Kuruluş Ve Görevleri Hakkında Kanun’un 1’inci maddesinde,
“…
…İSKİ personeli 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu hükümlerine tabidir.”
Ek 3’üncü maddesinde,
“İSKİ Genel Müdürü ve Yönetim Kurulu üyeleri hakkında görevlerinden doğan ve görevlerini yaparken işledikleri suçlardan dolayı soruşturma ve kovuşturma, Devlet memurlarının tabi oldukları Kanun hükümlerine göre yapılır.”
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun,
“Görevden uzaklaştırılan veya görevinden uzak kalan memurların hak ve yükümlülüğü” başlıklı 141’inci maddesinde,
“Görevden uzaklaştırılan ve görevi ile ilgili olsun veya olmasın herhangi bir suçtan tutuklanan veya gözaltına alınan memurlara bu süre içinde aylıklarının üçte ikisi ödenir. Bu gibiler bu Kanunun öngördüğü sosyal hak ve yardımlardan faydalanmaya devam ederler.
143 üncü maddede sayılan durumların gerçekleşmesi halinde, bunların aylıklarının kesilmiş olan üçte biri kendilerine ödenir…”
“Memurun göreve tekrar başlatılması zorunlu olan haller” başlıklı 143’üncü maddesinde ise,
“Soruşturma veya yargılama sonunda yetkili mercilerce:
a) Haklarında memurluktan çıkarmadan başka bir disiplin cezası verilenler,
b) Yargılamanın men'ine veya beraatına karar verilenler,
c) Hükümden evvel haklarındaki kovuşturma genel af ile kaldırılanlar,
ç) Görevlerine ve memurluklarına ilişkin olsun veya olmasın memurluğa engel olmıyacak bir ceza ile hükümlü olup cezası ertelenenler,
Bu kararların kesinleşmesi üzerine haklarındaki görevden uzaklaştırma tedbiri kaldırılır.”
denilmektedir.
Anılan hükümler uyarınca, görevi ile ilgili olsun veya olmasın herhangi bir suçtan tutuklanan memurlara bu süre içinde aylıklarının 2/3’ü ödenecek olup, bunlara maaşlarından yapılan 1/3 oranındaki kesintilerin iade edilebilmesi için, haklarında yargılamanın men’ine veya beraatına karar verilmesi, hükümden evvel haklarındaki kovuşturmanın genel af ile kaldırılması ya da, görevlerine ve memurluklarına ilişkin olsun veya olmasın memurluğa engel olmayacak bir ceza ile hüküm giyip cezalarının ertelenmesi hallerinden birisiyle haklarındaki kararların kesinleşmesi gerekmektedir. Dolayısıyla, göreve dönen memurun aylığı göreve döndüğü tarih itibariyle yeniden tam olarak ödenmeye başlanılacak olmakla beraber görevde olmadığı süreye ilişkin olarak yapılan kesintilerin kendisine iade edilmesi ancak anılan 143’üncü maddede yer alan koşulların gerçekleşmesine bağlı kılınmıştır.
Bunun yanında, 28/03/1988 tarihli ve 318 Sayılı Memurlar ve Diğer Kamu Görevlileri İle İlgili Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin Geçici 2’nci maddesinde, “İlgili kanunlarında değişiklik yapılıncaya kadar, 233 sayılı Kanun Hükmünde Kararname kapsamı dışında kalan ve yönetim kurulları ile idare edilen kanunla kurulu teşebbüs ve kurumların yönetim kurulu üyesi genel müdür ve genel müdür yardımcılarına kamu iktisadi teşebbüsleri yönetim kurulu üyeleri için öngörülen miktarda ücret ve ek ödemede bulunulur.” denilmektedir.
Diğer taraftan, 233 sayılı KHK kapsamında bulunan kamu iktisadi teşebbüsleri yönetim kurulu başkan ve üyeleri ile denetçilerine her ay ödenecek “ücret” ile bunlara 15 Ocak ve 15 Temmuz tarihlerinde birer aylık ücret tutarında yapılacak “ek ödeme” tutarları Yüksek Planlama Kurulu kararlarıyla belirlenmekte olup 21.07.2010 tarihli ve 2010/T-28 sayılı Yüksek Planlama Kurulu Kararı’nın 3’üncü maddesinin 7’inci maddesi, 21.10.2011 tarihli ve 2011/T-20 sayılı Yüksek Planlama Kurulu Kararı’nın 3’üncü maddesinin 7’inci fıkrası ve 31.12.2012 tarihli ve 2012/T-26 sayılı Yüksek Planlama Kurulu Kararı’nın 6’ıncı maddesinin 6’ıncı fıkrasında,
“Yönetim kurulu başkan ve üyeleri, denetim ve tasfiye kurulu üyeleri ile denetçilerden, başka bir iş veya yerde geçici görevlendirilmeleri sebebiyle bu görevlerini fiilen yürütmeleri mümkün olmayanlar ile burada belirtilen görevlerinden uzaklaştırılanlara ücret ve ek ödeme ödenmez. Yönetim kurulu başkanlığı ve üyelikleri, denetim ve tasfiye kurulu üyelikleri ile denetçiliğe vekâleten atanan veya görevlendirme yapılanlara herhangi bir ödeme yapılmaz.”
hükmü yer almaktadır.
Anılan YPK Kararları hükmü uyarınca, yönetim kurulu başkan ve üyelerinden, başka bir iş veya yerde geçici görevlendirilmeleri sebebiyle bu görevlerini fiilen yürütmeleri mümkün olmayanlar ile burada belirtilen görevlerinden uzaklaştırılanlara ücret ve buna bağlı ek ödeme ödenmeyecektir. Bu durumda, adli ve idari bir soruşturma nedeniyle görevden uzaklaştırılan yönetim kurulu başkan ve üyelerine ödenmeyecek olan ücret ve ek ödemelerin, yürütülen bir adli soruşturma nedeniyle tutuklanan yönetim kurulu başkan ve üyelerine evveliyatla ödenmeyeceği açıktır. Ayrıca, 657 sayılı Kanun’un 141’inci maddesinde düzenlenen 1/3 maaş kesintisinden farklı olarak, anılan YPK Kararları gereğince ödenmeyen yönetim kurulu ücreti ve buna bağlı ek ödemelerin, tutukluluğun sona ermesi de dahil olmak üzere, herhangi bir durumda geri iadesi de söz konusu bulunmamaktadır.
Bahse konu olayda, … Ağır Ceza Mahkemesinde devam eden … Esas Nolu ceza davası nedeniyle … Genel Müdürü … hakkında … tarihinde verilen tutuklama kararı … tarihine kadar uygulanmış ve anılan kişi bu tarihte tahliye edilerek görevine yeniden başlamıştır. Söz konusu dava ise halen devam etmekte olup ilgili yargı yerlerince kesin hüküm verilmemiş ve 657 sayılı Kanun’un mezkur 143’üncü maddesindeki durumlar oluşmamıştır. Bu durumda söz konusu kişiye tutukluluk hali nedeniyle görevi başında olmadığı süreler için maaşından yapılan 1/3 oranındaki kesintilerle ilgili olarak mevcut durumda herhangi bir iade yapılması mümkün bulunmamaktadır. Bunun yanında, anılan kişiye tutuklu bulunduğu süreler için yönetim kurulu başkanlığı dolayısıyla ücret ve ek ödeme yapılması ve bu sürelerde ödenmeyen yönetim kurulu ücreti ve buna bağlı ek ödemelerin tutukluluk halinin kalkması veya başka herhangi bir durumda iadesi mümkün bulunmamaktadır.
Buna karşın, konuya ilişkin Denetçi sorgusu ve savunmaların incelenmesi neticesinde … Genel Müdürü …’ya tutuklu kaldığı 26.12.2009 ve 15.10.2012 tarihleri arasında ödenen maaşlar üzerinden yapılan 1/3 kesintilerin, tutukluluk halinin kaldırılması sonrasında, hakkında henüz kesinleşmiş bir hüküm bulunmamasına rağmen, faiziyle birlikte toplam … TL olarak kendisine iade edildiği ve yine bu kişiye, tutuklu kaldığı sürelere ilişkin ödenmeyen yönetim kurulu ücretlerinin de faiziyle birlikte toplam … TL olarak iade edildiği anlaşılmıştır. Ancak, Denetçi sorgusunda, …’ya tutuklu kaldığı sürelerde ödenmediği halde tutukluluk halinin kaldırılması sonrasında faiziyle birlikte geriye dönük olarak ödenen toplam … TL yönetim kurulu ücretinin de 1/3 maaş kesintisi ödemesi gibi değerlendirildiği ve söz konusu yönetim kurulu ücreti ödemelerinin anılan Yüksek Planlama Kurulu Kararlarına aykırılıkları yönüyle sorgu konusu edilmediği ve dolayısıyla sorumlulardan bu konuda savunma alınmadığı görülmüştür.
Bu itibarla, … Genel Müdürü …’ya tutuklu kaldığı döneme ilişkin olarak yapılan ödeme toplamı … TL’nin,
… TL’sinin, bu tutar 1/3 oranındaki maaş kesintilerine ilişkin olup ilgili mevzuat hükümlerine aykırı olarak ödendiğinden,
… TL’sinin, Harcama Yetkilisi (Özel Kalem Müdürü) … ve Gerçekleştirme Görevlisi (İşçi) …’ye,
… TL’sinin ise, Harcama Yetkilisi (İnsan Kay. ve Destek Hizm. Daire Bşk.) … ve Gerçekleştirme Görevlisi (İnsan Kayn. ve Eğit. Şube Müdürü) …’ya,
müştereken ve müteselsilen, 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 53’üncü maddesi gereğince hüküm tarihinden itibaren işleyecek faizleri ile ödettirilmesine,
(Üye …’nun, “Bahse konu ödemelerin kamu zararı olarak nitelendirilebilmesi için, ahiz … hakkındaki ceza davasına ilişkin kesin hükmün oluşmasının beklenmesi yerinde olacaktır. Bu itibarla, bahse konu Rapor maddesinde Denetçisince ilişik tutulan … TL için, adı geçen hakkında devam etmekte olan ceza davasına ilişkin ilgili yargı yerlerince verilecek kesin hükmün Dairemize intikaline değin hüküm dışı kararı verilmesi gerekir.” şeklindeki ayrışık görüşüne karşı)
oy çokluğuyla,