Gençlik ve Spor Kulübü Derneğine mevzuata aykırı olarak nakdi yardım yapılması
Dosya kapsamındaki bilgi ve belgelerin incelenmesi sonucunda, belediye bütçesinden ........... Belediyesi Gençlik ve Spor Kulübü Derneğine mevzuata aykırı olarak nakdi yardım yapıldığı iddia edildiği görülmüş ise de,
5393 sayılı Belediye Kanununun 14’üncü maddesinin (b) bendinde, belediyenin mahalli müşterek olmak şartıyla gerektiğinde, öğrencilere, amatör spor kulüplerine malzeme verebileceği ve gerekli desteği sağlayacağı, her türlü amatör spor karşılaşmaları düzenleyebileceği, yurt içi ve yurt dışı müsabakalarda üstün başarı gösteren veya derece alan sporculara belediye meclisi kararıyla ödül verebileceği hükme bağlanmıştır.
5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 29’uncu maddesinde, ‘‘Gerçek veya tüzel kişilere kanuni dayanağı olmadan kamu kaynağı kullandırılamaz, yardımda bulunulamaz veya menfaat sağlanamaz. Ancak, genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerinin bütçelerinde öngörülmüş olmak kaydıyla, kamu yararı gözetilerek dernek, vakıf, birlik, kurum, kuruluş, sandık ve benzeri teşekküllere yardım yapılabilir.
Bu yardımların yapılması, kullanılması, izlenmesi, denetlenmesi ve kamuoyuna açıklanmasına ilişkin esas ve usuller Maliye Bakanlığınca hazırlanarak Bakanlar Kurulunca çıkarılacak yönetmelikle belirlenir.” denilmektedir.
Dernek, Vakıf, Birlik, Kurum, Kuruluş, Sandık ve Benzeri Teşekküllere Genel Yönetim Kapsamındaki Kamu İdarelerinin Bütçelerinden Yardım Yapılması Hakkında Yönetmeliğin 4’üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde, teşekkül: yardım yapılacak dernek, vakıf, birlik, kurum, kuruluş, sandık ve benzeri tüzel kişileri, (c) bendinde, bu Yönetmelikte geçen yardım kavramının, idare bütçelerinden teşekküllere yapılacak nakdi yardımı ifade ettiği belirtildikten sonra 5 inci maddesinde yardım yapılabilme şartları açıklanmış ve Yönetmeliğin bu maddesinde, idare bütçesine bu amaçla ödenek tefrik edilmiş olması ve teşekkülün, yardım yapacak idarenin görev alanına giren konularda faaliyet göstermesi şartıyla yardım yapılabileceği hükme bağlanmıştır.
5253 sayılı Dernekler Kanunu’nun “Gençlik ve spor kulüpleri” başlıklı 14’üncü maddesinde de aynen,
“Derneklerden başvurmaları halinde, spor faaliyetine yönelik olanlar spor kulübü, boş zamanları değerlendirme faaliyetine yönelik olanlar gençlik kulübü ve her iki faaliyeti birlikte amaçlayanlar gençlik ve spor kulübü adını alır. Bu kulüpler, Gençlik ve Spor Genel Müdürlüğünce tutulacak kütüğe kayıt ve tescil edilir.
Kulüplerin organları, bu organların görev ve yetkileri, kulüplerin Gençlik ve Spor Genel Müdürlüğünce de denetlenmesi ve bunlara yapılacak yardımların şekil ve şartları, üst kuruluş oluşturmada uyulacak esas ve usuller, gençlik ve spor faaliyetlerini yürüteceklerin nitelikleri ve bunlara uygulanacak disiplin işlemleri, kulüplerin kayıt ve tesciline ilişkin esaslar İçişleri Bakanlığının uygun görüşü üzerine Gençlik ve Spor Genel Müdürlüğünün bağlı olduğu Bakanlıkça yürürlüğe konulacak yönetmelikte düzenlenir.”
denilerek spor ve boş zamanları değerlendirme faaliyetlerine yönelik olan derneklerin başvurmaları halinde gençlik ve spor kulübü adını alacağı belirtilmiştir.
5253 sayılı Dernekler Kanunu’nun anılan hükmüne dayanılarak çıkarılan ve 08/07/2005 tarih ve 25869 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Gençlik ve Spor Kulüpleri Yönetmeliği’nin “Tanımlar” başlıklı 4’üncü maddesinde de spor kulübünün: spor faaliyetlerinde bulunmak amacıyla kurularak Genel Müdürlüğe kayıt ve tescilini yaptıran dernekleri ifade ettiği açıklanmıştır.
Bütün bu mevzuat hükümleri birlikte değerlendirildiğinde, dernek statüsünde bulunan amatör spor kulüplerine belediye bütçesinden nakdi yardım yapılmasının, mevzuatına uygun olduğu anlaşılmaktadır.
Her ne kadar 5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 75’inci maddesine 12.11.2012 tarih ve 6360 sayılı Kanun’un 19’uncu maddesi ile eklenen ek fıkrada 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 29’uncu maddesinin birinci fıkrasının ikinci cümlesinin belediyeler için uygulanmayacağı hükme bağlanmış ise de, anılan Spor Kulübüne bu düzenlemenin yürürlük tarihi olan 06.12.2012 tarihinden önce nakdi yardım yapılmıştır.
Diğer taraftan Denetçi Görüşünde, yardım yapılabilmesinin şartlarından biri olan idarenin bütçesinde bu amaçla ödenek ayrılmış olması şartının yerine getirilmediği belirtilmekte ise de, spor kulüplerine yardımın yapıldığı Dış İlişkiler Müdürlüğüne bu amaçla bütçeden ödenek ayrılmış ve bu ödeneğin yetmemesi üzerine de yedek ödenekten aktarma yapılmıştır. Dolayısı ile ödenek ayrılmadığı savı yerinde değildir.
Yine Denetçi Görüşünde belediyenin spor kulübüne yaptığı yardım miktarının makul sınırların çok üzerinde olduğu, 5393 sayılı Belediye Kanunu’nda 12.11.2012 tarihinde yapılan değişiklikten sonra spor kulüplerine yapılacak nakdi yardımlar genel bütçe gelirlerinin binde yedisi ile sınırlandırıldığı belirtilmekte ise de, söz konusu ödemelerin tamamı bahse konu sınırlamanın yapıldığı ilk yasal düzenleme olan 12.11.2012 tarihli ve 6360 sayılı Kanun’un bu hükmünün yürürlük tarihi olan 06.12.2012 tarihinden önce yapılmıştır.
Bu itibarla, amatör spor kulüplerine gerekli desteği sağlamak belediyenin görev alanına girdiğinden ve bu amaçla belediye bütçesine ödenek konduğundan, bu ödenekten anılan Spor Kulübüne …….-TL tutarında nakdi yardım yapılmasında anılan mevzuat hükümleri uyarınca ilişilecek husus bulunmadığına ve bu nedenle de konunun İçişleri Bakanlığına yazılmasına gerek olmadığına oy birliği ile karar verildi.