Teknik Rapor Bedeli
…. tarih ve …. sayılı İlamın ….’inci maddesiyle tazminine hükmolunan konuyla ilgili olarak Temyiz Kurulunun .... tarih ve .... tutanak sayılı bozma kararı üzerine 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 55’inci maddesinin yedinci fıkrası hükmü gereğince konunun görüşülmesine karar verildi.
Anılan İlamın ….’inci maddesiyle, .... Yapımı İşine ilişkin olarak Yüklenici …. İnşaat tarafından ödenmesi gereken deney ücretinin Belediye bütçesinden ödenmesi sonucu neden olunan kamu zararı tutarı .... TL’nin tazminine karar verilmişti.
Bu tazmin hükmüne karşı sorumlulardan …. (Daire Başkan V.), …. (Şube Müdürü) ve Sayıştay Başsavcılığı tarafından Sayıştay Temyiz Kuruluna yapılan temyiz başvurusu üzerine anılan Kurulca .... tarih ve .... tutanak sayılı Kararında özetle;
Deney ücretinin imalatların devamı esnasında ortaya çıkmadığının, tüm imalatların tamamlandığı, işin geçici kabulünün yapıldığı kesin kabulün henüz yapılmadığı zaman diliminde (teminat süresinde) ortaya çıktığının görüldüğü, bu süreçte açılan davalardan dolayı kesin kabul işlemlerinin ise yapılamadığı,
Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nin “Hatalı, kusurlu ve eksik işler” başlıklı 24’üncü, “Yüklenicinin Bakım ve Düzeltme Sorumlulukları” başlıklı 25’inci, “Teminat süresindeki bakım ve giderler” başlıklı 43’üncü ve “Kesin kabul” başlıklı 44’üncü maddeleri uyarınca; idarenin kesin kabul işlemlerinin tamamlanacağı tarihe kadar tespit ettiği hatalı, kusurlu ve eksik imalatların onarım, düzeltme, yeniden yapma ve bakım işlerinin sorumluluğu yükleniciye ait olup, idare kendisinden yükümlülüklerini yerine getirmesini istediği halde yüklenici bu zorunluluğa uymazsa, idare söz konusu onarım, düzeltme, yeniden yapma ve bakım işlerini, bütün giderleri yükleniciye ait olmak üzere 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nda gösterilen usullerden biri ile yaptırılabileceği, idarenin bu işler için yüklenicinin teminatından veya varsa diğer alacaklarından ödeme yapmaya yetkili olduğu,
Söz konusu maddelerden, kesin kabule kadarki zaman dilimi içinde ortaya çıkan ve kabule engel nitelikteki aksaklıkları yüklenicinin gidermediği durumlarda, idarenin yüklenici nam ve hesabına aksaklığı gidereceği ve katlandığı bu giderleri de yüklenicinin teminatından veya varsa diğer alacaklarından kesinti yapmaya yetkili olduğunun görüldüğü,
Dolayısıyla somut olayda kesin kabul yapılmadan kusur ve eksikliklerin tespiti esnasında ortaya çıkan deney ücretinin, Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nin 24, 25, 43 ve 44’üncü maddeleri uyarınca Yüklenici adına İdare bütçesinden ödendiği ve kesin hesap esnasında Yüklenicinin teminatından veya varsa diğer alacaklarından tahsil edileceğinin anlaşıldığı,
Sonuç olarak, teminat süresi içinde ortaya çıkan deney ücretinin Yüklenici nam ve hesabına İdare bütçesinden ödenmesi ve idarece katlanılan bu giderin bilahare Yükleniciye rücu edilmesi mevzuatına uygun olup, halihazırda yasal yollardan rücu işlemlerinin de devam ettiği anlaşıldığından, söz konusu giderle ilgili olarak kamu zararı oluşmadığı,
Kamu zararı oluşmayan konuda Başsavcılığın sorumlulukla ilgili itirazlarının ise kabul edilmediği,
ifade edilerek Dairemizin söz konusu hükmünün bozulmasına karar verilmişti.
Temyiz Kurulunun anılan bozma kararına istinaden Dairemize havale edilen dosya ile Denetçi tarafından düzenlenen …. tarihli Ek Rapor ve eklerinin incelenmesi sonucunda gereği düşünüldü:
…. Ltd. Şti yükleniminde bulunan .... Yapımı İşine ilişkin olarak Yüklenici tarafından ödenmesi gereken deney ücretinin Belediye tarafından ödenmesi sonucu kamu zararına neden olunduğu iddiasına ilişkin olarak;
Somut olayda; geçici kabulü yapılmış işin teminat süresi devam etmekte iken (kesin kabul yapılmadan) …. tarihinde henüz kullanımda bulunmayan Nikah Salonu binasında 102 no.lu mahalde alçıpan asma tavanında çökme meydana geldiğinden, yapı denetim görevlileri tarafından gerekli inceleme yapılmış ve çökmenin Yüklenici kusurundan kaynaklandığı tespit edilmiştir. …. tarih ve …. sayılı yazı ile Yükleniciye; asma tavan çökmesinin Yüklenici kusuru olduğu, bu aksaklığın giderilmesi için 30 gün süre verildiği ve bu işlerin düzeltilmesine müteakip kesin kabul işlemlerine başlanacağı bildirilmiştir. Yüklenici, mahkemeye yaptığı durum tespit başvurusunu, bilirkişi raporunu ve Meteorolojiden aldığı olay günü hava raporunu idareye sunarak çökmenin kendi kusuru dışında oluştuğunu öne sürmüştür. Bozukluğun giderilmesi ve kesin kabulün yapılması hususunda Yüklenici ile yaşanan uyuşmazlık sonrasında, İdare tarafından …. tarih ve …. sayılı yazı ile …. Üniversitesinden asma tavan çökmesi ile ilgili teknik rapor hazırlanması için talepte bulunulmuş ve teknik rapor düzenlemesi hizmet bedeli olan .... TL de Belediye bütçesinden ödenmiştir.
Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nin;
“Hatalı, kusurlu ve eksik işler” başlıklı 24’üncü maddesinde, “ (1) Yapı denetim görevlisi, yüklenici tarafından yapılmış olan işin eksik, hatalı ve kusurlu olduğunu veya malzemenin şartnamesine uygun olmadığını gösteren delil ve emareler gördüğü takdirde, gerek işin yapımı sırasında ve gerekse kesin kabule kadar olan sürede bu gibi eksiklerin, hataların ve kusurların incelenmesi ve tespiti için gerekli görülen yerlerin kazılmasını ve/veya yıkılıp yeniden yapılmasını yükleniciye tebliğ eder. Bu incelemeler yüklenici veya vekili ile birlikte yapılır. Yüklenici veya vekili bu konuda yapılacak tebliğe uymazsa, incelemeler yapı denetim görevlisince tek taraflı olarak yapılıp durum bir tutanakla tespit edilir. Bu gibi inceleme ve araştırmaların giderleri, işlerin eksik, hatalı ve kusurlu olduğunun anlaşılması halinde yükleniciye ait olur. Aksi anlaşılırsa genel hükümlere göre işlem yapılır.
(2) Sorumluluğu yükleniciye ait olduğu anlaşılan hatalı, kusurlu ve malzemesi şartnameye uymayan işlerin bedelleri, geçici hakedişlere girmiş olsa bile, yüklenicinin daha sonraki hakedişlerinden veya kesin hakedişinden ya da teminatından kesilir.”,
“Yüklenicinin Bakım ve Düzeltme Sorumlulukları” başlıklı 25’inci maddesinin birinci fıkrasında, “(1) Taahhüt konusu yapım işinin her türlü sorumluluğu, kesin kabul işlemlerinin idarece onaylanacağı tarihe kadar tamamen yükleniciye aittir. Yüklenici, gerek malzemenin şartnameye uygun olmamasından ve gerekse yapım işlerinin kusur ve eksiklerinden dolayı, idarece gerekli görülecek bütün onarım ve düzeltmeler ile sürekli bakım işlerini kendi hesabına derhal yapmak zorundadır. Yüklenici bu zorunluluğa uymadığı takdirde, idare, kendisinden bir yazı ile yükümlülüklerini yerine getirmesini isteyecektir. Bu talimatın yükleniciye tebliği tarihinden başlamak üzere işin özelliğine göre, talimat yazısında idarece daha uzun bir süre verilmemişse, yüklenici on gün içinde yükümlülüklerini yerine getirmeye fiilen başlamadığı veya başlayıp da belirlenen süre içinde teknik gereklerine göre işi bitirmediği takdirde idare, söz konusu onarım, düzeltme ve bakım işlerini, bütün giderleri yükleniciye ait olmak üzere 4734 sayılı Kanunda gösterilen usullerden biri ile yaptırabilir. İdare bu işler için yüklenicinin teminatından veya varsa diğer alacaklarından ödeme yapmaya yetkilidir.”,
“Teminat süresindeki bakım ve giderler” başlıklı 43’üncü maddesinin dördüncü fıkrasında, “ Kullanma ve işletme sonucu olmaksızın ortaya çıkan kusur ve aksaklıkların giderilmesi ve teminat süresince işlerin bakım giderleri yükleniciye aittir.”,
“Kesin kabul” başlıklı 44’üncü maddesinin üçüncü fıkrasında, “Devamlı bakım hususunda yüklenicinin herhangi bir yükümlülüğü yoksa kesin kabul komisyonu, geçici kabul sırasında iyi durumda ve kabule elverişli olduğu tespit edilmiş olan işlerde teminat süresince kullanılma sonucunda meydana gelen normal aşınma ve eksilmeden doğan durumlar haricinde, işin fen ve sanat kurallarına uygun yapılmamasından kaynaklanabilecek herhangi bir bozukluğun veya geçici kabulden sonra ortaya çıkan bir kusurun olup olmadığını inceler.”, yedinci fıkrasında ise “ İdare, gerek kusur ve eksikliklerin yüklenici hesabına giderilmesi bedellerini, gerekse vukuunda belirtilen bekleme cezalarını yüklenicinin varsa hakedişinden, hakedişi kalmamışsa teminatından kesmeye yetkilidir.”,
denilmiştir.
Yukarıdaki mevzuat hükümleri kapsamında, idarenin kesin kabul işlemlerinin tamamlanacağı tarihe kadar tespit ettiği hatalı, kusurlu ve eksik imalatların onarım, düzeltme, yeniden yapma ve bakım işlerinin sorumluluğu yükleniciye ait olup, idare kendisinden yükümlülüklerini yerine getirmesini istediği halde yüklenici bu zorunluluğa uymazsa, idare söz konusu onarım, düzeltme, yeniden yapma ve bakım işlerini, bütün giderleri yükleniciye ait olmak üzere 4734 sayılı Kanunda gösterilen usullerden biri ile yaptırılabilir. İdare bu işler için yüklenicinin teminatından veya varsa diğer alacaklarından ödeme yapmaya yetkilidir.
Sorgu konusu teknik rapor bedelinin ödenmesinin, imalatların devamı esnasında değil, işin geçici kabulü yapıldıktan sonra ortaya çıktığı görülmüştür. Dolayısıyla kesin kabul yapılmadan kusur ve eksikliklerin tespiti esnasında ortaya çıkan rapor bedeli, Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nin 24, 25, 43 ve 44’üncü maddeleri uyarınca yüklenici adına idare bütçesinden ödenerek, kesin hesap esnasında yüklenicinin teminatından veya varsa diğer alacaklarından tahsil edilebilecektir.
Bahsi geçen İşe ilişkin kesin hesap ve hakediş işlemlerinin henüz tamamlanmadığı, konunun adli yargıya intikal ettiği ve sürecin devam ettiği de sorumluların Temyiz Kuruluna yapmış olduğu temyiz başvurusundan anlaşılmıştır.
Temyiz Kurulu Kararında da belirtildiği üzere, teminat süresi içinde ortaya çıkan teknik rapor bedelinin yüklenici nam ve hesabına İdare bütçesinden ödenmesi ve İdarece katlanılan bu giderin bilahare kesin hesap esnasında Yüklenicinin teminatından veya varsa diğer alacaklarından tahsil edilecek olması sonucu söz konusu giderle ilgili olarak kamu zararı oluşmamıştır.
Bu itibarla, kamu zararı oluşmayan .... TL ödeme ile ilgili olarak ilişilecek husus bulunmadığına, 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 55’inci maddesi uyarınca Ek İlamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy