ARAÇ KİRALAMASINDA GECİKME CEZASI
Muhtelif Sürücüsüz Araç Kiralama Hizmeti Alımı İşinde, zamanında teslim edilmeyen araçlardan dolayı gecikme cezasının kesilmemesi hususunda,
Söz konusu işe ait sözleşmenin 10.2 maddesinde, işyeri teslimi yapılmayacağı ve sözleşminin imzalandığı tarihten itibaren 10 (On) gün içinde işe başlanacağı belirtilmiştir.
Cezalar ve sözleşmenin feshi başlıklı 16 ncı maddesinin 1.1 fıkrasında, Yüklenicinin sözleşmeyi imzaladıktan sonra bu şartnameye göre ilk etapta teslim etmesi gereken araçları hazır etmediği takdirde işe tam başlamamış sayılacağı, bu durumda, yüklenici istenen aracın tamamını iş için hazır edinceye kadar, eksik olan araç sayısına bakılmaksızın, varsa diğer cezalar hariç, geçen her gün için sözleşme bedelinin %0,2 (bindeiki)'si oranında ceza ödeyeceği, bunun yanında işin yürütülebilmesi için gereken araçların temininde İdarenin yapacağı araç ikame giderlerinin yüklenici tarafından belediyeye ödeneceği,
16.2 nci fıkrasında da, yukarıda belirtilen cezaların ayrıca protesto çekmeye gerek kalmaksızın yükleniciye yapılacak ödemelerden kesileceği, cezanın ödemelerden karşılanmaması halinde ceza tutarının yükleniciden ayrıca tahsil edileceği hükümleri yer almıştır.
Anılan işin sözleşmesi 20.10.2014 tarihinde imzalanmış olup sözleşmeye göre 10 günlük süre içerisinde hazır hale getirerek 30.10.2014 tarihinden itibaren toplam 108 adet aracın idareye teslim edilmesi gerekmektedir.
31.10.2014 tarihinde 105 adet araç, 14.11 2014 tarihinde 106 adet araç, 09.12.2014 tarihinde ise istenen 108 adet aracın teslimi gerçekleştirilmiştir
Yüklenici firmanın 105 adet aracı 31.10.2014 tarihinde teslim ettiği, yüklenici firmanın 24.10.2014 tarihli dilekçesinde B grubu ticari araç sınıfında 4. Sırada bulunan “Asgari 1960 CC, Asgari130 HP minibüs Asgari 19+1 kişilik” 3 adet aracı tedarikçi firmanın 2014 Aralık ayının ilk haftasında teslim edeceğini ve bu nedenle işe 105 araçla başlayacağını idareye bildirdiği, İdarenin Yüklenici firmanın talebini değerlendirerek, 27.10.2014 tarih ve 9417562/4137 sayılı yazı ile “Minibüslerin tedarikinde yaşanan sıkıntı ve İdarenin şu anki ihtiyaç koşulları da düşünüldüğünde ilgili minibüslerin ilk teslimatta teslim edilmemesinde sakınca yoktur” diye cevap verdiği, Yüklenici firmanın İdarenin onayını alarak minibüsleri getirmediği ve tedarik ettikten sonra 08.12.2014 tarihinde İdareye teslim ettiği de anlaşılmıştır.
Öte yandan, söz konusu işe ait teknik şartnamenin 13’üncü maddesinde, yüklenicinin ilk etapta istenilen her bir cins aracın %80'ini iş için hazır etmediği takdirde işe tam başlanmamış sayılacağı hükmü bulunmaktadır. Bu hükmün mefhumu muhalifinden, eğer ilk etapta istenilen araçların %80’ ini yüklenici iş için hazır ettiği taktirde işe başlamış sayılacak ve işe başladığı için de sözleşmeye göre bir gecikme cezası kesilmesine de mahal olmayacaktır. Burada, aracın cinsinden neyin kastedildiği önem arzetmektedir. İşe ait idari şartname ve eklerinde araç cinsinden neyin kastedildiğinin açıklanmadığı görülmüştür. Çeşitli kanunlarda da araç cinsi için değişik tanımlamalar getirilmiştir. Örneğin karayolları trafik yönetmeliğinde araç cinsleri, otomobil,minibüs,otobüs,kamyon vs gibi belirlenmiştir. Araç ruhsatlarında ise binek araç, ticari araç, arazi aracı gibi sınıflandırmalar olabilmektedir. Sözleşmeye göre, yüklenici teslim etmesi gereken 19 adet ticari araçtan sadece 3 tanesini idarenin onayı ile geç teslim etmiş diğer 16 araç zamanında teslim edilmiştir. Dolayısıyla ilk etapta teslim edilmesi gereken araçların %80’inden fazlasınının teslim edildiği değerlendirildiğinden, sözleşmeye göre yüklenicinin işe tam başlamamış sayılarak ceza kesintisi yapılmasına gerek bulunmamaktadır.
Bu itibarla, Muhtelif Sürücüsüz Araç Kiralama Hizmeti Alımı İşinde, zamanında teslim edilmeyen araçlardan dolayı gecikme cezasının kesilmemesi konusunda ilişilecek husus bulunmadığına, (Üye …’in “toplam … TL kamu zararının denetçi görüşü doğrultusunda sorumlular adına tazminine karar verilmesi uygun olacaktır” şeklindeki ayrışık görüşüne karşı) oy çokluğuyla karar verildi.