KANUNA AYKIRI TAKDİR ÜCRETİ ÖDENMESİ
2886 sayılı Devlet İhale Kanunu’na göre satışı yapılacak taşınmazların tahmini bedelini yapan memurlara Kanuna aykırı olarak takdir ücreti ödenmesi suretiyle kamu zararına neden olunması iddiası ile ilgili olarak yapılan incelemede,
5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 8’inci maddesinde her türlü kamu kaynağının elde edilmesi ve kullanılmasında görevli ve yetkili olanların, kaynakların etkili, ekonomik, verimli ve hukuka uygun olarak elde edilmesinden, kullanılmasından, muhasebeleştirilmesinden, raporlanmasından ve kötüye kullanılmaması için gerekli önlemlerin alınmasından sorumlu ve yetkili kılınmış mercilere hesap vermek zorunda olduğu, 32’nci maddesinde ise harcama yetkililerinin, harcama talimatlarının bütçe ilke ve esaslarına, kanun, tüzük ve yönetmelikler ile diğer mevzuata uygun olmasından, ödeneklerin etkili, ekonomik ve verimli kullanılmasından ve bu Kanun çerçevesinde yapmaları gereken diğer işlemlerden sorumlu olduğu belirtilmiş ve 5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 61’inci maddesinde de, Belediye başkanı ve harcama yetkisi verilen diğer görevlilerin, bütçe ödeneklerinin verimli, tutumlu ve yerinde harcanmasından sorumlu olduğu ifade edilmiştir.
2886 sayılı Devlet İhale Kanunu’nun “Tahmin edilen bedelin tespiti” başlıklı 9 uncu maddesinde, “Tahmin edilen bedel, idarelerce tespit edilir veya ettirilir. İşin özelliğine göre gerektiğinde bu bedel veya bu bedelin hesabında kullanılacak fiyatlar belediye, ticaret odası, sanayi odası, borsa gibi kuruluşlardan veya bilirkişilerden soruşturulur. Tahmin edilen bedel, bunun dayanaklarının da eklendiği bir hesap tutanağında gösterilir ve asıl evrak arasında saklanır. Bu bedel gerektiğinde ihale komisyonlarınca tahkik ettirilir.
Ancak, yapım işlerinde bu işler için kanunların verdiği yetkiye dayanılarak ilgili dairelerce tespit edilmiş birim fiyatları varsa, bunlar uygulanır.” hükmü yer almıştır.
Bir giderin yapılabilmesi için o giderin yapılmasına izin veren Kanun veya Kanunun yetki verdiği yönetmelik gibi bir düzenleme olmalıdır. 2886 sayılı Kanunda tahmin edilen bedelin tespitinde görevli kamu görevlilerine ücret ödeneceğine dair bir düzenleme bulunmamaktadır. Yapılacak görev ücret ödemesi olmayan bir kamu görevidir. Savunmalar da encümen kararına istinaden ödemelerin yapıldığı belirtilmiştir. Bahsi geçen encümen kararında 2942 Sayılı Kamulaştırma Kanununun 8’inci maddesi gereğince oluşturulan kıymet takdir ve uzlaşma komisyon üyeleri için ücret belirlenmiştir. Ancak, 2886 sayılı Kanun’a göre tahmin edilen bedelin tespitinde görevli kamu görevlilerine Encümen tarafından ücret ödeneceğine dair bir karar olmadığı gibi, Encümen tarafından bir karar alınması durumunda da uygulanması mümkün değildir. Çünkü gerek 2886 sayılı Kanun gerekse 5393 sayılı Kanun veya başka kanunlarda Encümenin bu konuda ücret belirlemesine izin veren düzenleme bulunmamaktadır. Kanunların düzenleme yapmasına izin vermediği bir konuda encümenin tutar belirlemesi mümkün değildir.
Savunmada belirtilen 213 sayılı Kanun’un “Ücretler” başlıklı 92’nci maddesinin konu ile ilgisi bulunmamaktadır. 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu’nun 9’uncu maddesine göre tahmin edilen bedel tespitinde görev alanlara tahmin edilen bedel tespitindeki görevleri dolayısıyla ödeme yapılmıştır. Yine savunmada bedel tespiti yapılırken gayrimenkullerin incelenip değerlerinin belirlenmesi işinin bir emek ve hizmet karşılığı olması gerektiği hususu ve ayrıca işin maddi ve vicdani sorumluluk boyutu da düşünülerek ücret ödenmesine ile ilgili encümen kararı alındığı ifade edilmiş ise de, yukarıda belirtildiği üzere yapılan bu ödemenin Kanuni dayanağı bulunmamaktadır.
Bu itibarla, 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu’na göre satışı yapılacak taşınmazların tahmini bedelini yapan memurlara Kanuna aykırı olarak takdir ücreti ödenmesi suretiyle oluşan .......TL kamu zararının sorumlularına müştereken ve müteselsilen, 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 53’üncü maddesi gereği işleyecek faizleri ile ödettirilmesine oy birliğiyle