MEMUR SOSYAL DENGE ÖDEMELERİ:
... Belediyesi ile ...Sendikası (...) arasında imzalanan ve 01.01.2017 – 31.12.2018 tarihleri arasını kapsayan toplu iş sözleşmesi ile memurlara sosyal denge tazminatının mevzuatta öngörülen sınır aşılarak ödenmesi suretiyle kamu zararına sebebiyet verilmesi iddiası ile ilgili olarak yapılan incelemede,
375 sayılı KHK’nin 04.04.2012 tarih ve 6289 sayılı Kanun'la eklenen Ek 15’inci maddesinde,“Belediyeler ve bağlı kuruluşları ile il özel idarelerinin kadro ve pozisyonlarında istihdam edilen kamu görevlilerine sosyal denge tazminatı ödenebilir. Sosyal denge tazminatının ödenebilecek aylık tutarı, 4688 sayılı Kamu Görevlileri Sendikaları ve Toplu Sözleşme Kanununa göre yapılan toplu sözleşmede belirlenen tavan tutarı geçmemek üzere ilgili belediye ve il özel idaresi ile ilgili belediye ve il özel idaresinde en çok üyeye sahip kamu görevlileri sendikası arasında anılan Kanunda öngörülen hükümler çerçevesinde yapılabilecek sözleşmeyle belirlenir” hükümleri yer almaktadır.
Kamu Görevlilerinin Geneline ve Hizmet Kollarına Yönelik Mali ve Sosyal Haklara İlişkin 2016 ve 2017 Yıllarını Kapsayan 3 üncü Dönem Toplu Sözleşmenin Yerel Yönetim Hizmet Koluna İlişkin Toplu Sözleşme başlıklı Dördüncü Bölümünün 1’inci maddesinin birinci fıkrasında ise, “Belediyeler ve bağlı kuruluşları ile il özel idarelerinin kadro ve pozisyonlarında istihdam edilen kamu görevlilerine,4688 sayılı Kanunun 32 inci maddesinde yer alan usul ve esaslar çerçevesinde ödenebilecek sosyal denge tazminatı aylık tavan tutarı en yüksek Devlet memuru aylığının (ek gösterge dahil) %100’üdür. Sosyal denge tazminatının verilmesi yönünde yapılabilecek sözleşmelerde, tavan tutarı aşmamak kaydıyla ödenebilecek tazminatın aylık tutarı, görev yapılan birim ve iş hacmi, görevin önem ve güçlüğü, görev yerinin özelliği, çalışma süresi, kadro veya görev unvanı ile derecesi gibi kriterlere göre farklı olarak belirlenebilir.” düzenlemesi yapılmıştır.
... Belediye Başkanlığı ile ...arasında 30.12.2016 tarihinde imzalanan ve 01.01.2017-31.12.2018 tarihleri arasında geçerli olan sözleşmenin Mali Haklar başlıklı Altıncı Bölümünde,
“MADDE 22-İYİLEŞTİRME ZAMMI
...üyesi çalışanlara almakta oldukları aylıklarına ilave olarak her ayın 15'inde 657 sayılı Devlet Memuru ve sözleşmeli personele aylık net 1.100.00-TL (BinyüzTL) iyileştirme zammı ödenir.
MADDE 23- İKRAMİYE ve SOSYAL HAKLAR
a) Ramazan ve Kurban Bayramlarında Devlet Memuru ve sözleşmeli personele ayrı ayrı olmak üzere net 1.000-TL (Bin TL) ödeme yapılır.
b) Yılbaşında Devlet Memuru ve sözleşmeli personele net 500-TL (Beşyüz TL) ödeme yapılır.
c) İşveren onayı ile oluşturulan ihale komisyonlarında fiilen görev alan personele (4734 sayılı Yasanın 22. Maddesi Hariç) ayda 4 (dört) oturumu geçmemek üzere ihale başına net 150- TL(yüzelliTL) ödenir.
d) Her yıl Ekim ayında Tüm Devlet Memuru ve sözleşmeli personele, Yakacak Yardımı olarak net 2.100,00-TL (ikibinyüz TL) ödeme yapılır.
e) 1 Mayıs Dünya İşçi ve Emekçiler Birlik ve Dayanışma Bayramında Devlet Memuru ve sözleşmeli personele net 500-TL (beşyüz TL) ödeme yapılır.
f) Her yıl Eylül ayında Memur ve sözleşmeli personele Eğitim Yardımı Olarak,
1. Kreş, anaokulu ve İlkokulda okuyan bir çocuğu için net 600 -TL.
2. Ortaokul ve lisede okuyan bir çocuğu için net 650 -TL.
3. Yükseköğrenim gören bir çocuğu için net 750-TL. öğrenim yardımı verilir.
(Yukarıda belirtilen öğrenim kategorilerinden aynı kategoride birden fazla çocuğu öğrenim görenlere, bir çocuk salısı kadar ücret ödenir.)
g) Devlet Memuru ve sözleşmeli personelin kendisi ve çocuklarının evlenmesi halinde net 2.000-TL(İkibin TL) ödeme yapılır.
h) Engelliler haftasında çalışan personel ve bakmakla yükümlü olduğu 1. Derece yakım engelli olduğunu belgelemek kaydıyla (eş, anne, baba, kardeş ve çocukları) engelliler haftasında net 1.000- TL ödeme yapılır.
i) Çalışan personelin doğum yapması veya çocuk sahibi olan personele net 1.200- TL(Binikiyüz TL) ödeme yapılır,
j) Vekaleten Müdürlük görevi yapmakta olan personellerden vekalet ücreti alamayanlara aylık net 750-TL(yediyüzelli TL) Vekalet ücreti ödenir.
k) Çalışan personelin kendisinin vefatı halinde 5.000-TL (Beşbin TL) veya 1. Derecede yakını (eş, anne, baba veya çocukları) vefatı halinde net 2.500-TL(İkibinbeşyüzTl) ölüm yardımı yapılır.
Toplu sözleşmeye bağlı olarak verilen ikramiyeler ve diğer sosyal yardımlar, yapıldığı tarihte, çalışan ve yeni atanan tüm personele, çalıştığı gün sayısına bakılmaksızın sosyal yardım olarak yapılır. ”
MADDE 24-SÖZLEŞMENİN KAPSAMI
a) Tarafların ihtiyaç duymaları halinde karşılıklı mutabakat metni ile mevcut sözleşmenin hak ve kapsamını daraltmadan yeni sözleşme veya protokol düzenleyebilirler.
b) İşbu sözleşme 01.01.2017 tarihinde başlar 31.12.2018 tarihinde her ay ödenen iyileştirme zammı ve sosyal haklara ek olarak %10 (yüzde on) ilave iyileştirme zammı yapılır.
c) Sözleşme süresi bitiminde yeni sözleşme imzalanıncaya kadar eski sözleşmenin hükümleri devam eder. Yeni sözleşme imzalanmaması halinde eski sözleşmeden alınan iyileştirme zammı ve diğer sosyal hak ve ikramiyeler her yıl %10 (yüzde on) artırılarak devam ettirilir. ”
şeklinde yapılan düzenleme imza altına alınmıştır.
Memurlara yapılan sosyal denge ödemeleri Kanuni sınırlar içinde kalmak şartıyla sözleşme hükümlerine göre ödenecektir. Yapılacak ödemenin aylık brüt tutarı hiçbir halde Kamu Görevlilerinin Geneline ve Hizmet Kollarına Yönelik Mali ve Sosyal Haklara İlişkin 2016 ve 2017 Yıllarını Kapsayan 3 ’üncü Dönem Toplu Sözleşmenin Yerel Yönetim Hizmet Koluna İlişkin Toplu Sözleşme başlıklı Dördüncü Bölümünün 1’inci maddesinin birinci fıkrasında yer alan, “4688 sayılı Kanunun 32 nci maddesinde yer alan usul ve esaslar çerçevesinde ödenebilecek sosyal denge tazminatı aylık tavan tutarı en yüksek Devlet memuru aylığının (ek gösterge dahil) %100’üdür.” ifadesine göre 2017 yılının ilk yarısı için aylık 912,55TL ve ikinci yarısı için aylık 975,71TL’yi geçemeyecektir. 4688 sayılı Kanun ile Kamu Görevlilerinin Geneline ve Hizmet Kollarına Yönelik Mali ve Sosyal Haklara İlişkin 3’üncü Dönem Toplu Sözleşmenin Yerel Yönetim Hizmet Koluna İlişkin Toplu Sözleşme hükümlerine aykın düzenlemeler içeren ve Belediye ile sendika arasında yapılan sözleşme hükümlerinin bu hükme aykırı hükümleri geçersizdir. Çalışanlara her ay yapılan düzenli ödeme ile aylık tavan sınırı aşılmıştır.
Sorumlulardan söz konusu sözleşmede Belediye Başkanı ile birlikte imzası bulunan Belediye Başkan Yardımcısı ..., sözleşmeye ilişkin görüşmelere katılmış olması münasebetiyle imza atmış bulunduğunu ve sözleşme yapma yetkisinin aslen Belediye Başkanında olduğunu belirterek sorumluluğa itiraz etmiştir.
4688 sayılı Kamu Görevlileri Sendikaları ve Toplu Sözleşme Kanunu’nun “Mahalli İdarelerde Sözleşme imzalanması” başlıklı 32’nci maddesinin birinci fıkrasında,
“27/6/1989 tarihli ve 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin ek 15 inci maddesi hükümleri çerçevesinde sosyal denge tazminatının ödenmesine belediyelerde belediye başkanının teklifi üzerine belediye meclisince, il özel idaresinde valinin teklifi üzerine il genel meclisince karar verilmesi halinde, sözleşme döneminde verilecek sosyal denge tazminatı tutarını belirlemek üzere ilgili mahalli idarede en çok üyeye sahip sendikanın genel başkanı veya sendika yönetim kurulu tarafından yetkilendirilecek bir temsilcisi ile belediyelerde belediye başkanı, il özel idaresinde vali arasında toplu sözleşme sürecinin tamamlanmasını izleyen üç ay içerisinde sözleşme yapılabilir.” denilmektedir.
Buna göre, belediyelerde sosyal denge tazminatına ilişkin sözleşme yapma yetkisi münhasıran belediye başkanına verilmiştir.
Dolayısıyla sorumlu tutulmuş olan Belediye Başkan Yardımcısı ...’ın itirazının kabulü ile yapılan mevzuata aykırı ödemelerden sorumluluğunun bulunmadığına,
Netice itibariyle de, ... Belediyesi ile ...Sendikası (...) arasında imzalanan ve 01.01.2017 – 31.12.2018 tarihleri arasını kapsayan sözleşmede, memur personele 2017 yılı boyunca mevzuatın öngördüğü tutardan daha yüksek tutarda sosyal denge tazminatı ödenmesi suretiyle sebep olunan ve hesabı aşağıda yer verilen tablolarda yer alan toplam ...TL tutarındaki kamu zararının,
Harcama Yetkilisi ...ile Gerçekleştirme Görevlisi ...ve sözleşmeyi imzalayan üst yönetici Belediye Başkanı ...’e
müştereken ve mütelsilen 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 53’üncü maddesi gereğince hüküm tarihinden itibaren işleyecek faizleri ile ödettirilmesine, anılan Kanun’un 55’inci maddesi uyarınca İlamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere, oy birliğiyle karar verildi.