Hakedişteki İmalat Tutarı Üzerinden %5 Kesinti Yapılmaması:
… İş Ortaklığı yükleniminde bulunan … TL sözleşme bedelli “… Barajı İkmal İnşaatı” işine ilişkin olarak Sözleşmenin 30’uncu madde hükmüne aykırı olarak işin devamı sırasında tamamlanmış ancak kesin hesabı yapılmamış imalat kalemleri bedelinin % 5’inin İdarece tutulmaması sonucu … TL kamu zararına sebebiyet verilmesi konusu ile ilgili olarak,
İşe ait sözleşmenin “İşin devamı sırasında kesin hesapların yapılması” başlıklı 30’uncu maddesinde, “Düzenlenen hakedişlerde, tamamlanmış, ancak kesin hesabı idareye verilmemiş imalatlara ait tutarların % 5’i karşılığında teminat mektubu alınır ve kesin hesaplar idare tarafından onaylanmadıkça bu teminat mektubu iade edilmez. Yüklenicinin teminat mektubu vermemesi durumunda ise kesin hesabı idareye verilmemiş imalatlara ait tutarların % 5’i tutulur ve kesin hesaplar idare tarafından onaylanmadıkça bu tutarlar ödenmez.” denilmektedir.
Bu düzenlemenin amacı, yükleniciyi işin gerçekleşme seyrine uygun biçimde, düzenli olarak kesin hesapları çıkartmaya sevk etmek yanında, tamamlanan ancak kesin hesabı çıkartılmayan imalatlar bakımından İdareyi emniyetli tarafta tutmayı temin etmektir.
Bu madde hükmünde geçen “tamamlanmış imalat” ifadesinin, herhangi bir imalat kaleminin projedeki miktarı itibariyle bir bütün olarak tamamlanmış olma şartı şeklinde anlaşılmayıp, gerçekleştirilen iş kalemleri miktarı şeklinde anlaşılıp, “… Barajı İkmal İnşaatı” işine ilişkin olarak düzenlenen her hakedişteki yapılan iş miktarı üzerinden % 5 oranında kesinti yapılarak, bu kesintinin İdarede tutulması gerekmektedir.
Sorumlular savunmalarında, iş kaleminin Birim Fiyat Teklif Cetvelinde belirtilen tutarının % 95’ine kadar ödeme yapıldığı, kesin hesaplar İdare tarafından onaylanmadıkça % 5’lik kısmının tutulduğu ve … Dairesi Başkanlığının görüşünün de bu yönde olduğunu ifade etmişlerdir.
Ancak her hakedişteki gerçekleşen imalat tutarı üzerinden % 5 kesinti yapılıp, tutulması yönteminin, uygulamasının daha kolay olması, yükleniciyi düzenli olarak kesin hesabı çıkarmaya sevk etmesi ve ayrıca yüklenicinin iflas, tasfiye, iptal vs. nedenlerle işine son verilmesi durumunda geçici hakedişlerle hak etmeden aldığı bedellerin, bu kesintilerle karşılanmasının mümkün olması gibi sebeplerle tercih edilmesi gerektiği düşünülmektedir.
Bu durumda, kesin hesabı idareye verilmemiş imalatların projesinde yer alan tutarının % 95’ine kadar ödeme yapılıp kalan % 5’inin kesilmesi yerine yükleniciye ödenen geçici hakedişlerdeki gerçekleşmiş imalat tutarı üzerinden % 5 kesinti yapılması yönteminin uygulanması önerilmektedir.
Raporda denetçi tarafından % 5 kesintinin yapılmaması yöntemi ile yükleniciye sıfır faizli kredi/avans verilmiş gibi avantaj sağlandığı ve bu kesinti tutarları için MB reeskont faiz oranı ölçüsünde hesaplanan faiz tutarları olan toplam … TL tutarında kamu zararı oluştuğu iddia edilmiş olsa da, bu aşamada uygulama farklılığının kamu zararına sebep verdiğini söylemek mümkün değildir.
Bu itibarla, kamu zararı oluşmayan … TL ile ilgili olarak yapılacak işlem bulunmadığına, oybirliğiyle karar verildi.