3516 sayılı Kanun’un 19’uncu maddesine aykırı çeşitli harcamanın yapılması:
… İl Müdürlüğü’nce, 3516 sayılı Ölçüler ve Ayar Kanunu’nun 19’uncu maddesine aykırı olarak İl Müdürlüğünün ihtiyacı olan bir takım cari harcamanın yerinde muayene giderleri hesabından karşılandığı görülmüştür.
3516 sayılı Kanun’un “Yerinde muayene giderleri” başlıklı 19’uncu maddesinde,
“Ölçü ve ölçü aletlerinin bulundukları yerlerde yapılacak muayeneleri için görevlendirilecek memurların 6245 sayılı Harcırah Kanunu hükümlerine göre tahakkuk ettirilecek yollukları ile muayene için gerekli araç ve gereçlerin taşıma ücretleri, muayene isteğinde bulunanlar tarafından ödenir. İhbar üzerine yapılan muayenelerde yolluk ve giderler Bakanlık bütçesinden karşılanır.” denilmektedir.
Söz konusu madde hükmünde, yerinde muayene giderleri hesabında bulunan paranın, sadece muayene için görevli memurların 6245 sayılı Kanun’a göre tahakkuk ettirilecek yollukları ile muayene için gerekli araç ve gerecin taşıma ücretlerinin ödenmesi için kullanılacağı belirtilmektedir.
Savunmalarda, yapılan harcamanın, İl Müdürlüğünün zaruri ve acil ihtiyaçlarının giderilmesine yönelik olduğu, bütçeden harcama yapılmadığı, kamu geliri sayılmayan yerinde muayene giderleri hesabının kullanıldığı ve bu açıdan kamu zararının doğmayacağı ileri sürülmekte ise de, yerinde muayene giderleri hesabında toplanan paranın, kamu geliri niteliğinde olmaması, bu meblağın mevzuata aykırı ödemeler için kullanılabileceği anlamına gelmeyecektir. Çünkü, 5018 sayılı Kanun’un 3’üncü maddesinde, kamu kaynağının tanımı, “borçlanma suretiyle elde edilen imkânlar dahil kamuya ait gelirler, taşınır ve taşınmazlar, hesaplarda bulunan para, alacak ve haklar ile her türlü değerler” şeklinde yapılmıştır. Bu hüküm göz önüne alındığında, yerinde muayene isteğinde bulunanlardan tahsil edilen muayene ücretleri, her ne kadar Bakanlığın muhasebe kayıt sistemi içerisine alınmamış olsa da, 3516 sayılı Kanun’un 19’uncu maddesine dayanılarak tahsil edildiğinden ve İl Müdürlüklerince Bakanlık adına açılan banka hesaplarında yer aldığından bu yönleriyle kamu kaynağı olarak değerlendirilmiştir. Dolayısıyla bu kaynaktan 3516 sayılı Kanun’un 19’uncu maddesinin öngörmediği herhangi bir harcamanın yapılması, 5018 sayılı Kanun’un 71’inci maddesi gereği kamu zararını oluşturacaktır.
Yapılan incelemede, … İl Müdürlüğü tarafından İl Müdürlüğünün zaruri ve acil ihtiyaçlarının giderilmesine yönelik olarak temizlik malzemesi alımı ile Bakanlık tarafından düzenlenen istişare ve değerlendirme toplantısı için levha yapımı, davetiye basımı gibi giderlerin yerinde muayene giderleri hesabından karşılandığı görülmüştür. Ancak söz konusu harcamanın, 3516 sayılı Kanun’un 19’uncu maddesinde öngörülmediği görülmekle birlikte Bütçe Kanunlarınca izin verilen ve genel bütçeden karşılanabilecek kamu gideri niteliğinde olduğu, alımın Merkezi Yönetim Harcama Belgeleri Yönetmeliği’nde belirtilen kanıtlayıcı belgelere dayandığı anlaşıldığından, bu aşamada kamu zararı oluşmayan … TL ile ilgili olarak ilişilecek husus bulunmadığına, ancak Bakanlık İl Müdürlüğü nezdindeki yerinde muayene giderleri hesabında bulunan paranın, 3516 sayılı Kanun’un 19’uncu maddesinde belirtilen harcamaların dışında kullanılmaması için konunun Bakanlığına bildirilmesine, oy birliğiyle, karar verildi.