3516 sayılı Kanun’un 19’uncu maddesine aykırı çeşitli harcamanın yapılması:
A) … İl Müdürlüğü’nce, 3516 sayılı Ölçüler ve Ayar Kanunu’nun 19’uncu maddesi, 488 sayılı Damga Vergisi Kanunu’nun 3’üncü maddesi ve 2007/3 sayılı Başbakanlık Tasarruf Tedbirleri Genelgesi hükümlerine aykırı olarak cep telefonu alım gideri ile sözleşme damga vergisinin yerinde muayene giderleri hesabından karşılandığı görülmüştür.
3516 sayılı Kanun’un “Yerinde muayene giderleri” başlıklı 19’uncu maddesinde,
“Ölçü ve ölçü aletlerinin bulundukları yerlerde yapılacak muayeneleri için görevlendirilecek memurların 6245 sayılı Harcırah Kanunu hükümlerine göre tahakkuk ettirilecek yollukları ile muayene için gerekli araç ve gereçlerin taşıma ücretleri, muayene isteğinde bulunanlar tarafından ödenir. İhbar üzerine yapılan muayenelerde yolluk ve giderler Bakanlık bütçesinden karşılanır.” denilmektedir.
Söz konusu madde hükmünde, yerinde muayene giderleri hesabında bulunan paranın, sadece muayene için görevli memurların 6245 sayılı Kanun’a göre tahakkuk ettirilecek yollukları ile muayene için gerekli araç ve gerecin taşıma ücretlerinin ödenmesi için kullanılacağı belirtilmektedir.
5018 sayılı Kanun’un 3’üncü maddesinde, kamu kaynağının tanımı, “borçlanma suretiyle elde edilen imkânlar dahil kamuya ait gelirler, taşınır ve taşınmazlar, hesaplarda bulunan para, alacak ve haklar ile her türlü değerler” şeklinde yapılmıştır. Bu hüküm göz önüne alındığında, yerinde muayene isteğinde bulunanlardan tahsil edilen muayene ücretleri, her ne kadar Bakanlığın muhasebe kayıt sistemi içerisine alınmamış olsa da, 3516 sayılı Kanun’un 19’uncu maddesine dayanılarak tahsil edildiğinden ve İl Müdürlüklerince Bakanlık adına açılan banka hesaplarında yer aldığından bu yönleriyle kamu kaynağı olarak değerlendirilmiştir. Dolayısıyla bu kaynaktan 3516 sayılı Kanun’un 19’uncu maddesinin öngörmediği herhangi bir harcamanın yapılması, 5018 sayılı Kanun’un 71’inci maddesi gereği kamu zararını oluşturacaktır.
Yukarıda yer verilen mevzuat hükmüne göre, … İl Müdürlüğünce, cep telefonu alımı ve sözleşme damga vergisi ödemesi için yerinde muayene giderleri hesabının kullanılması, 3516 sayılı Kanun’un 19’uncu maddesine aykırılık teşkil etmektedir.
Bununla birlikte, 488 sayılı Damga Vergisi Kanunu’nun “Mükellef” başlıklı 3’üncü maddesinde resmi dairelerle kişiler arasındaki işlemlere ait kağıtların damga vergisini kişilerin ödeyeceği belirtilmektedir. Dolayısıyla akaryakıt alımına ilişkin olarak İl Müdürlüğü ile … Orta Anadolu Temsilcisi arasında imzalanan sözleşmeden doğan … TL tutarındaki damga vergisinin mükellefi İl Müdürlüğü olmadığı halde, bu tutarın Kurumca ödenmesi sonucu kamu zararı oluşmuştur.
Yine 18.01.2007 tarihli ve 26407 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 2007/3 sayılı Başbakanlık Tasarruf Tedbirleri Genelgesi’nin “Haberleşme Giderleri” başlıklı bölümünde cep telefonlarının sadece bu Genelgeye ekli EK-II sayılı cetvelin 1’inci sırasında belirtilen makam ve hizmetler ile 2’nci sırasında yer alan makamlar için tahsis edilebileceği, II sayılı cetvelin 2’nci sırasındaki makamlar dışında, zorunlu görülen hizmetler için cep telefonu tahsisinin bağlı veya ilgili/ilişkili Bakan onayı ile yapılabileceği açıkça hüküm altına alınmıştır. Ancak yapılan incelemede, İl Müdürlüğü tarafından yapılan cep telefonu tahsisinin, Genelgeye ekli EK-II sayılı cetveldeki makam ve hizmetler kapsamında olmadığı ve zorunlu görülen hizmetler için gerekli olan Bakan onayının da alınmadığı tespit edilmiştir. Dolayısıyla Kurumca ölçü-ayar hizmetinde görevli personele söz konusu Genelge hükümlerine aykırı olarak cep telefonu tahsis edilmesi sonucu … TL tutarında kamu zararı oluşmuştur.
Bu itibarla, … İl Müdürlüğü’nce 3516 sayılı Ölçüler ve Ayar Kanunu’nun 19’uncu maddesine, 488 sayılı Damga Vergisi Kanunu’nun 3’üncü maddesine ve 2007/3 sayılı Başbakanlık Tasarruf Tedbirleri Genelgesi hükümlerine aykırı olarak yerinde muayene giderleri hesabından cep telefonu alım giderinin ve sözleşme damga vergisinin karşılanması sonucu oluşan toplam … TL tutarındaki kamu zararının, Bankaya ödeme talimatı veren sorumlu Harcama Yetkilisi … (İl Müd. V.)’a münferiden ödettirilmesine, oy birliğiyle, karar verildi.
B) … İl Müdürlüğü’nce notebook çantası alımına ilişkin … TL tutarındaki giderin yerinde muayene giderleri hesabından karşılandığı görülmüştür.
İl Müdürlüğünce notebook çantası alımına ilişkin giderin yerinde muayene giderleri hesabından karşılanması ile, işbu maddenin (A) fıkrasında açıklandığı üzere, 3516 sayılı Kanun’un 19’uncu maddesinde öngörülmeyen harcama dolayısıyla kamu zararı doğacağı görülmekle birlikte, söz konusu giderin, Bütçe Kanunlarınca izin verilen genel bütçeden karşılanabilecek kamu gideri niteliğinde olduğu, alımın, Merkezi Yönetim Harcama Belgeleri Yönetmeliği’nde belirtilen kanıtlayıcı belgelere dayandığı ve taşınır kaydının da yapıldığı anlaşıldığından, bu aşamada kamu zararı oluşmadığı kanaatine varılmıştır.
Bu itibarla, kamu zararı oluşmayan … TL ile ilgili olarak ilişilecek husus bulunmadığına, ancak Bakanlık İl Müdürlüğü nezdindeki yerinde muayene giderleri hesabında bulunan paranın, 3516 sayılı Kanun’un 19’uncu maddesinde belirtilen harcamaların dışında kullanılmaması için konunun Bakanlığına bildirilmesine, oy birliğiyle, karar verildi.