İhale Mevzuatı ile İlgili İşlemler
… yüklemindeki … İlçe Tarım Müdürlüğü Hizmet Binası Yapım İşinde,
A) Y.21.051/C11 poz nolu “Ön yapımlı bileşenlerden oluşan tam güvenlikli, dış cephe iş iskelesi yapılması” ile Y.21.051/C13 poz nolu “Ön yapımlı bileşenlerden oluşan tam güvenlikli, tavanlar için iş iskelesi yapılması” imalat kalemlerinin tariflerinde öngörülen şartlar mevcut olmadığı halde bu pozlardan ödeme yapılması sonucu kamu zararına sebebiyet verildiği iddiasına ilişkin olarak,
Y.21.051/C11 nolu “Ön yapımlı bileşenlerden oluşan tam güvenlikli, dış cephe iş iskelesi yapılması (0,00-51,50 m arası)” pozu ile Y.21.051/C13 nolu “Ön yapımlı bileşenlerden oluşan tam güvenlikli, tavanlar için iş iskelesi yapılması (0,00-21,50 m arası)” pozunun tariflerinde özet olarak, yapıların dış cephelerinde ve tavanlarında yapılacak imalatlar için sabit olarak kullanılmak üzere, mevzuatına, (iş sağlığı ve güvenliği kanunu, yapı işlerinde iş sağlığı ve güvenliği yönetmeliği, iş ekipmanlarının kullanımında sağlık ve güvenlik şartları yönetmeliği, ahşap ve ön yapımlı çelik ile alüminyum alaşımlı bileşenlerden oluşan dış cephe iskelelerine dair tebliğ vb. tüm mevzuat) malzeme ve tasarım standartlarına, projesine uygun, ön yapımlı bileşenlerden oluşacağı belirtilmiştir.
Yine, aynı pozların 6 numaralı not kısmında ise, iskelenin standartlarına, mevzuatına ve projesine uygun olarak yapıldığı hususunun, yapı denetim görevlisi ve yüklenici ile birlikte tutanağa bağlanarak idarenin onayına sunulacağı, ayrıca, iskelenin genel ve detay durumunu gösterecek şekilde CD ortamına aktarılacağı ve bu CD’nin tutanak ekine konularak ödeme evraklarına eklenmesi gerektiği, tüm bu hususlar yerine getirilmeden iskele bedelinin ödenmeyeceği ifade edilmiştir.
Hakedişe ekli belgelerin incelenmesinden, iş iskelesinin standardına, İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetmeliğine uygun olarak yapılmadığı ve iskelenin genel ve detay durumunu gösteren ve idare tarafından onaylanan CD’nin hakediş raporunda yer almamasına rağmen anılan pozların birim fiyatları üzerinden ödeme yapıldığı tespit edilmiştir.
Ancak, gönderilen savunmalardan, fiilen yapılan her iki iskele imalatı için yüklenici ile anlaşmak suretiyle yeni birim fiyat analizleri yapıldığı ve bu doğrultuda yeniden yapılan hesaplama neticesinde, kamu zararı tutarının … TL olduğu ve söz konusu tutarın da … tarih ve … ödeme emri ekinde yer alan kesin hakedişte düzeltilerek mahsuben tahsil edildiği anlaşılmıştır.
Bu itibarla, Y.21.051/C11 nolu “Ön yapımlı bileşenlerden oluşan tam güvenlikli, dış cephe iş iskelesi yapılması” ile Y.21.051/C13 nolu “Ön yapımlı bileşenlerden oluşan tam güvenlikli, tavanlar için iş iskelesi yapılması” pozlarına ilişkin imalatların poz tanımlarına uygun olarak yapılmamasının uyuşmazlık konusu edildiği … TL kamu zararının,
Mevzuatına uygun olduğu anlaşılan … TL’si hakkında ilişilecek husus bulunmadığına,
… tarih ve … sayılı ödeme emri ekinde yer alan kesin hakedişte düzeltilmek suretiyle …’dan mahsuben tahsil edildiği anlaşılan … TL’si hakkında ise ilişik kalmadığına, tahsilatın ilamda gösterilmesine, oy birliğiyle, karar verildi.
B) Sözleşme eki olan projede, binanın ön görünüş planında öngörülen balkon çıkıntı imalatı yapılmadığı halde bedelinin ödenmesi sonucu kamu zararına sebebiyet verildiği iddiasına ilişkin olarak,
4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanununun 30’uncu maddesinde, yapım işlerinde yükleniciler ile alt yüklenicilerin yapının fen ve sanat kurallarına uygun olarak yapılmaması, hileli malzeme kullanılması veya benzeri nedenlerle ortaya çıkan zarar ve ziyandan iş süresince ve işin kesin kabulünün onaylandığı tarihten itibaren 15 yıl süreyle müteselsilen sorumlu olacağı belirtilmiştir.
Yapım İşleri Genel Şartnamesinin “Hatalı, kusurlu ve eksik işler” başlıklı 24’üncü maddesinde,
“(1) Yapı denetim görevlisi, yüklenici tarafından yapılmış olan işin eksik, hatalı ve kusurlu olduğunu veya malzemenin şartnamesine uygun olmadığını gösteren delil ve emareler gördüğü takdirde, gerek işin yapımı sırasında ve gerekse kesin kabule kadar olan sürede bu gibi eksiklerin, hataların ve kusurların incelenmesi ve tespiti için gerekli görülen yerlerin kazılmasını ve/veya yıkılıp yeniden yapılmasını yükleniciye tebliğ eder. Bu incelemeler yüklenici veya vekili ile birlikte yapılır. Yüklenici veya vekili bu konuda yapılacak tebliğe uymazsa, incelemeler yapı denetim görevlisince tek taraflı olarak yapılıp durum bir tutanakla tespit edilir. Bu gibi inceleme ve araştırmaların giderleri, işlerin eksik, hatalı ve kusurlu olduğunun anlaşılması halinde yükleniciye ait olur. Aksi anlaşılırsa genel hükümlere göre işlem yapılır.
(2) Sorumluluğu yükleniciye ait olduğu anlaşılan hatalı, kusurlu ve malzemesi şartnameye uymayan işlerin bedelleri, geçici hakedişlere girmiş olsa bile, yüklenicinin daha sonraki hakedişlerinden veya kesin hakedişinden ya da teminatından kesilir.” denilmek suretiyle hatalı, kusurlu imalatların bedellerinin yükleniciye yapılacak ödemelerden kesileceği hükme bağlanmıştır.
Konu hakkında, sorumlular tarafından gönderilen savunmalarda ise, projelerinde yer alan ancak yapımından proje aşamasında vazgeçilen balkonlarla ilgili olarak ANALİZ-3 poz nolu yeni birim fiyat analizi yapılması neticesinde, kamu zararının … TL olarak hesap edildiği ve söz konusu tutarın kesin hesapta minha edildiği belirtilmiştir.
Bu itibarla, mimari projede, binanın ön görünüş planında balkon çıkıntı imalatı öngörülmesine rağmen bu imalatın yapılmamasına rağmen yükleniciye ödenmesinin uyuşmazlık konusu edildiği … TL tutarındaki ödemenin,
Mevzuatına uygun olduğu anlaşılan … TL’si hakkında ilişilecek husus bulunmadığına,
… tarih ve … sayılı ödeme emri belgesi ekinde yer alan kesin hakedişte düzeltilmek suretiyle …’dan mahsuben tahsil edildiği anlaşılan … TL’si hakkında ise ilişik kalmadığına, tahsilatın ilamda gösterilmesine, oy birliğiyle karar verildi.