Temsil Ağırlama Giderleri
A) Temsil ağırlama giderlerinin 631 sayılı Kanun hükmünde Kararnamenin 14/B maddesi ile getirilen sınırlamaya uyulmaksızın yapılması sonucu kamu zararına sebebiyet verildiği iddiasına ilişkin olarak,
631 sayılı Memurlar ve Diğer Kamu Görevlilerinin Mali ve Sosyal Haklarında Düzenlemeler ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 14/B maddesinde yer alan,
“Madde 14/B – (Ek: 21/3/2006-5473/10 md.) Özel kanunlarla kamu tüzel kişiliğini haiz olarak kurum, kurul, üst kurul, enstitü, teşebbüs, fon ve sair adlarla kurulmuş kamu kurum ve kuruluşlarında, kanunlarında aksine hükümler olsa dahi, kendi özel mevzuatındaki hükümler uyarınca yapılacak temsil ve ağırlama giderlerinin yıllık toplamı, başkan ile temsil yetkisini haiz olan personelin bir aylık ortalama net ücretinin iki katını geçemez. Temsil yetkisini haiz personelin unvan ve sayıları, karar organlarınca üyeler dahil toplam personel sayısının yüzde ikisini geçmemek üzere belirlenir.” hükmü ile İdarelerin yıl içinde yapacakları temsil ağırlama giderlerine sınır getirilmiş bulunmaktadır.
Tasarruf tedbirleri ile ilgili 17 Ocak 2007 tarih ve 2007/3 sayılı Başbakanlık Genelgesinin,
Temsil, Tören, Ağırlama ve Tanıtım Giderleri başlıklı bölümünde,
“Uluslararası toplantılar ile milli bayramlar hariç, açılış, konferans, seminer, yıldönümü ve benzeri kutlama ve organizasyonlara ilişkin faaliyetler nedeniyle gezi, kokteyl, yemek ve benzeri davetler düzenlenmeyecek, hediye ve diğer adlar altında ödeme yapılmayacaktır.
Yılbaşı ve bayram dönemlerinde kamu görevlileri tarafından gönderilecek tebrik, telgraf ve benzeri posta hizmetlerine ilişkin kağıt, baskı, posta ve benzeri giderler hiçbir şekilde kurum ve kuruluş bütçesinden ödenmeyecek, mevzuat gerekleri dışında, kurum ve kuruluşların tasarrufları altında bulunan kaynaklardan plaket, hatıra, hediye, eşantiyon türü işler yaptırılmayacaktır.
Kamu kurum ve kuruluşlarınca mevzuattan kaynaklanan zorunluluklar gereği yapılan veya kurum faaliyetleri ile doğrudan ilgili olan tanıtım giderleri hariç olmak üzere basın ve yayın organlarına ilan-reklam verilmeyecektir.” denilmiştir.
“Diğer Hususlar” başlıklı bölümünün 4’üncü fıkrasında ise,
“Bu genelgenin uygulanmasında ortaya çıkabilecek tereddütlerin giderilmesi ve genelgede belirtilen hükümler hilafına ortaya çıkabilecek zorunlu ihtiyaçların karşılanabilmesi için Başbakanlıktan izin alınacaktır.”
Hükümlerine yer verilmiştir.
Yapılan incelemede, 631 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile kurum ve kuruluşların karar organlarınca toplam personel sayısının %2’sini geçmemek üzere belirlenen temsil yetkisini haiz olan personele de temsil ağırlama ödeneği verilmesi imkanı getirilmiş olmasına rağmen uygulamada 2017 yılı için Yüksek Kurum tarafından bu yönde herhangi bir belirleme yapılmaması sebebiyle Yüksek Kurum için geçerli olan temsil ağırlama ödeneği tavanının 2017 yılı için Kurum Başkanının bir aylık ortalama net ücretinin iki katı olan (Kira kesintisi hariç net aylık … TL x 2) =… TL ile sınırlandırılması gerektiği açıktır.
Öte yandan savunmalarda, 2018 yılı içinde … Kurum Başkanı ile birlikte iki Başkan Yardımcısının da temsil yetkisine haiz kılınması hususunda gerekli olurun alındığı belirtilmekle beraber söz konusu olur 2018 yılı içinde alındığından 2017 yılı harcamalarını etkilemesi mümkün değildir. Yine, savunmalarda 2017 yılında 2007/3 sayılı Başbakanlık Genelgesi gereğince “Temsil, Ağırlama, Tanıtım, Ağırlama, Tören, Fuar, Organizasyon Giderleri” kapsamında … TL harcama yapılabilmesi için Başbakanlıktan uygun görüş alındığı belirtilmekle birlikte, söz konusu uygun görüş, 2007/3 sayılı Genelge ile kısıtlama getirilen harcamaların yapılabilmesi için verilen bir izindir. Dolayısıyla, kamu zararı hesabında esas alınan temsil ağırlama harcamalarının mahiyeti ile mezkur Genelgede sayılan ve yapılmasına kısıtlama getirilen temsil ağırlama harcamalarının mahiyeti aynı olmadığından, sorgunun bu bendinde yer alan temsil ağırlama harcamalarında esas alınacak tavan konusunda Başbakanlıktan alınan … TL’lik onayın dikkate alınması mümkün değildir.
Bu itibarla, temsil ağırlama giderlerinin 631 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 14/B maddesi ile getirilen sınırlamaya uyulmaksızın yapılmasından kaynaklanan … TL kamu zararının,
… TL’sinin Harcama Yetkilisi … (… Daire Başkan V.), Gerçekleştirme Görevlisi … (… Şube Müdürü) ve Üst Yönetici (… Başkanı) …’e
…’sinin Harcama Yetkilisi H… (… Daire Başkanı), Gerçekleştirme Görevlisi … (… Şube Müdürü) ve Üst Yönetici (… Başkanı) …’e
Müştereken ve müteselsilen, 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 53 üncü maddesi gereği işleyecek faizleriyle ödettirilmesine, oy birliğiyle karar verildi.
B) Mesai saatleri dışında kurum personeli tarafından yenilen yemeklerin temsil ağırlama faaliyetleri kapsamında değerlendirilmesi ve bu kapsamda yapılan harcamaların 631 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 14/B maddesi ile getirilen sınırı aşması sonucu kamu zararına sebebiyet verildiği iddiasına ilişkin olarak,
631 sayılı Memurlar ve Diğer Kamu Görevlilerinin Mali ve Sosyal Haklarında Düzenlemeler ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 14/B maddesinde yer alan,
“Madde 14/B – (Ek: 21/3/2006-5473/10 md.) Özel kanunlarla kamu tüzel kişiliğini haiz olarak kurum, kurul, üst kurul, enstitü, teşebbüs, fon ve sair adlarla kurulmuş kamu kurum ve kuruluşlarında, kanunlarında aksine hükümler olsa dahi, kendi özel mevzuatındaki hükümler uyarınca yapılacak temsil ve ağırlama giderlerinin yıllık toplamı, başkan ile temsil yetkisini haiz olan personelin bir aylık ortalama net ücretinin iki katını geçemez. Temsil yetkisini haiz personelin unvan ve sayıları, karar organlarınca üyeler dahil toplam personel sayısının yüzde ikisini geçmemek üzere belirlenir.” hükmü ile İdarelerin yıl içinde yapacakları temsil ağırlama giderlerine sınır getirilmiş bulunmaktadır.
Yapılan incelemede, 631 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile kurum ve kuruluşların karar organlarınca toplam personel sayısının %2’sini geçmemek üzere belirlenen temsil yetkisini haiz olan personele de temsil ağırlama ödeneği verilmesi imkanı getirilmiş olmasına rağmen uygulamada 2017 yılı için … Kurum tarafından bu yönde herhangi bir belirleme yapılmaması sebebiyle … Kurum için geçerli olan temsil ağırlama ödeneği tavanının 2017 yılı için Kurum Başkanının bir aylık ortalama net ücretinin iki katı olan (Kira kesintisi hariç net aylık … TL x 2) =… TL ile sınırlandırılması gerektiği anlaşılmış bulunmaktadır.
Öte yandan savunmalarda, 2018 yılı içinde … Kurum Başkanı ile birlikte iki Başkan Yardımcısının da temsil yetkisine haiz kılınması hususunda gerekli olurun alındığı belirtilmekle beraber söz konusu olur 2018 yılı içinde alındığından 2017 yılı için öngörülen … TL’lik tavanın artması gibi bir durum söz konusu değildir.
Kaldı ki, Merkezi Yönetim Bütçesine dahil idarelerin 2017-2019 dönemi bütçe hazırlıklarında esas almaları gereken Analitik Bütçe Sınıflandırmasına İlişkin Rehbere göre, kurumun kendi personeli tarafından mesai saatleri haricinde yenilen yemeklerin temsil ağırlama gideri mahiyetinde değerlendirilmesi mümkün olmadığı gibi Devlet Memurları Yiyecek Yardımı Yönetmeliğinin 3’üncü maddesi hükmü gereği yiyecek yardımı haftalık çalışma süresi 40 saati aşmayan yerlerde sadece öğle yemeği olarak verilebileceğinden Yüksek Kurum Personeli tarafından mesai haricinde yenilen yemek bedellerinin Yüksek Kurum bütçesinden karşılanması mümkün değildir.
Bu itibarla, mesai saatleri dışında kurum personeli tarafından yenilen yemek bedellerinin mevzuata aykırı olarak temsil ağırlama faaliyetleri kapsamında değerlendirilmesi ve bu kapsamda yapılan harcamaların toplam tutarının 631 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 14/B maddesi ile getirilen sınırı aşmasından kaynaklanan … TL tutarındaki kamu zararının,
… TL’sinin, Harcama Yetkilisi … (… Şb. Md.V.), Gerçekleştirme Görevlisi … (… Şube Md.) ve Üst Yönetici (… Başkanı) …’e
… TL’sinin ise, Harcama Yetkilisi … (… Daire Başkanı), Gerçekleştirme Görevlisi … (… Şube Md.) ve Üst Yönetici (… Başkanı) …’e
Müştereken ve müteselsilen, 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 53 üncü maddesi gereği işleyecek faizleriyle ödettirilmesine, oy birliğiyle karar verildi.
C) Mahiyeti itibariyle temsil ağırlama harcaması niteliğinde olan bazı alımların temsil ağırlama ödeneği yerine tüketime yönelik mal ve malzeme alımları ile posta ve telgraf giderleri tertibinden ödenmesi sonucu kamu zararına sebebiyet verildiği iddiasına ilişkin olarak,
Söz konusu alımlar mahiyet itibariyle farklı olsa da bedelinin tüketime yönelik mal ve malzeme alımları ile posta ve telgraf giderleri tertibinden ödenmesi ile ilgili olarak kamu zararı oluşmadığı anlaşıldığından sorgu konusu edilen … TL ile ilgili olarak ilişilecek husus bulunmadığına, oy birliğiyle karar verildi.