Lojman temizlik giderlerinin kurum bütçesinden karşılanması
… Üniversitesi Rektörü … tarafından lojman olarak kullanılan ve Üniversite mülkiyetinde bulunan konuta ait temizlik giderlerinin Üniversite bütçesinden karşılanması nedeniyle … TL kamu zararına sebebiyet verildiği iddiasına ilişkin olarak,
2946 sayılı Kamu Konutları Kanunu’nun, konutların işletme bakım ve onarımıyla ilgili 6’ncı maddesinin, 01.08.1996 tarihli ve 4160 sayılı Kanun’un 5’inci maddesi ile yürürlükten kaldırılması nedeniyle,
Kamu Konutları Yönetmeliği’nin “Konutların İşletme Bakım ve Onarım Giderlerinin Karşılanması” başlıklı 5’inci bölümü altında düzenlenen 26’ncı, 27’nci ve 28’inci maddeleri ile anılan Yönetmeliğe ekli “Eşyalı Görev Tahsisli Konutlar” başlıklı (3) sayılı cetvelde yer alan,
“Kamu Konutları Kanunu uyarınca, eşyalı olarak tahsis edilecek görev tahsisli konutların,
a) Isınma, demirbaş eşya ve mefruşat giderleri,
b) Aydınlatma, elektrik, su, gaz ve benzeri giderlerin, konutun yüzyirmi metrekaresine isabet eden kısmından fazlası,
c) Yönetmeliğin 26 ncı maddesinin (a) fıkrasının 2, 3 ve 4 numaralı bentlerinde belirtilen asansör, kalorifer, ana duvarlar, çatı, koridor gibi ortak yerlerin bakım korunması ve onarımı ile kalorifer, hidrofor gibi ortak tesislerin işletme ve konutun beş yılda bir boya ve üç yılda bir badana giderleri, ilgili kurum ve kuruluşça karşılanır.” hükmünün uygulama imkanı kalmamıştır.
Diğer taraftan, ilgili yılda uygulanmakta olan ve 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile yürürlükten kaldırılan 178 sayılı Maliye Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkındaki Kanun Hükmünde Kararname’nin 543 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameyle değişik 13’üncü maddesinin (e) bendi gereğince, Devlete ait konutları yönetmek ve kamu kurum ve kuruluşlarına ait konutların yönetimi konusundaki politikaları belirlemek ve her yıl yurt içindeki ve yurt dışındaki kamu konutlarının kira ve yakıt bedelleri ile işletme, bakım ve onarım esaslarını tespit etmek görevi Maliye Bakanlığına verilmiştir.
Bu yetkiye dayanılarak, 26.05.2005 tarihli ve 25825 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 294 sıra Milli Emlak Genel Tebliği ile 2946 sayılı Kamu Konutları Kanunu kapsamındaki kamu kurum ve kuruluşlarının yurt içinde ve yurt dışında bulunan kamu konutları ile ilgili olarak düzenleme yapılmıştır.
Anılan Tebliğin, “İŞLETME, BAKIM VE ONARIM GİDERLERİ” başlıklı 3’üncü bölümünde, konutta oturanlar tarafından karşılanacak giderler ile kamu kurum ve kuruluşları tarafından karşılanacak giderlere ilişkin esaslar düzenlenmiş olup, bu bölümün “3.3. Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından Karşılanacak Giderler” alt başlıklı bölümünde, lojman temizliği vb. mahiyette bir gider kalemine yer verilmemiştir.
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun “Davranış ve işbirliği” başlıklı 8’inci maddesinde,
“Devlet memurları, resmi sıfatlarının gerektirdiği itibar ve güvene layık olduklarını hizmet içindeki ve dışındaki davranışlarıyla göstermek zorundadırlar.” denilmektedir.
5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun “Hesap verme sorumluluğu” başlıklı 8’inci maddesinde:
“Her türlü kamu kaynağının elde edilmesi ve kullanılmasında görevli ve yetkili olanlar, kaynakların etkili, ekonomik, verimli ve hukuka uygun olarak elde edilmesinden, kullanılmasından, muhasebeleştirilmesinden, raporlanmasından ve kötüye kullanılmaması için gerekli önlemlerin alınmasından sorumludur ve yetkili kılınmış mercilere hesap vermek zorundadır.” hükmüne yer verilmiştir.
Sorumlulardan … (Rektör) tarafından gönderilen savunmada, sorgu konusu edilen temizlik işleminin, inşaat sonrası yapılan büyük çaplı bir temizlik olduğu ve kendisi konuta yerleşmeden önce bu temizliğin gerçekleştirilmesi sebebiyle sorumluluğunun bulunmayacağı belirtilmişse de, sorgu konusu temizlik işlemine ait harcama … tarihinde gerçekleştirilmiştir. Oysaki, …, lojmanı … tarihinde kullanmaya başladığından, yapılan temizliğin konutun ilk kullanımı öncesinde yapılmadığı açıktır.
Kaldı ki, 01.02.2012 tarihli ve 28191 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 339 sıra Milli Emlak Genel Tebliğinin ekinde yer alan “Ek:5 Kamu kurum ve kuruluşlarınca karşılanacak giderler” başlıklı Listede, sorguda bahsedildiği gibi bir temizlik giderine yer verilmediği gibi “çatı arası temizliklerinin yapılması” ve “baca temizliği yapılması” gibi temizlik giderlerinin aynı Tebliğin ekinde yer alan “Ek:4 Konutlarda oturanlarca karşılanacak giderler” başlıklı Listeye dahil edildiği görülmüştür.
Bu kapsamda, … işlem numaralı ödeme belgesinin ekinde yer alan birim fiyat teklif mektupları incelendiğinde, söz konusu temizlik hizmetinin, iç mekan temizliği ve dış mekan temizliği olmak üzere ikiye ayrıldığı ve … TL bedelli iç mekan temizliğinin, cam, duvar, parke, fayans, banyo ve lüks eşyalı ev mekanı temizliğini, … TL bedelli dış mekan temizliğinin ise konutun dış cephesi, havuz temizliği, giriş merkezi, seramik kaplama gibi konutun dışıyla alakalı alanların temizliğini kapsadığı, dolayısıyla da bahse konu temizliğin savunmalarda iddia edildiği gibi inşaat sonrası yapılan bir temizlik olmayıp, konutun olağan kullanımına bağlı olarak yaptırılan bir temizlik işlemi olduğu anlaşılmıştır.
2547 sayılı Yükseköğretim Personel Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (b) fıkrasının 4’üncü bendinde,
“Görevi sebebiyle veya görevi sırasında doğrudan veya dolaylı olarak her ne ad altında olursa olsun menfaat sağlamak, iş sahiplerinden veya öğrencilerden borç para istemek veya almak” kademe ilerlemesinin durdurulmasını veya birden fazla ücretten kesme cezasını gerektiren fiiller arasında sayılmıştır. Nitekim, Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı tarafından yürütülen disiplin soruşturması neticesinde Yüksek Disiplin Kurulu’nun … tarihli ve … sayılı kararı ile rektörlük konutunun temizlik ve bakım işleri için hizmet alımında bulunan … hakkında ¼ oranında aylıktan kesme cezasına hükmedildiği tespit edilmiştir.
… tarafından yapılan savunmada ayrıca, 5018 sayılı Kanun’a göre, harcama sürecinde yer almayan üst yöneticiler için mali sorumluluğun söz konusu olmadığı, bu nedenle yapılan ödeme nedeniyle kamu zararına sebebiyet verildiğine hükmedilmesi halinde dahi bundan kendisinin sorumlu tutulamayacağı ifade edilmişse de, söz konusu harcamanın bizzat Rektör …’ın … tarihli ve … talimatı üzerine yapıldığı anlaşıldığından, yapılan itiraz yerinde görülmemiştir.
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri çerçevesinde, konutlara ait temizlik giderleri bizzat konutlarda oturanlar tarafından karşılanması gerektiğinden, Rektör … tarafından lojman olarak kullanılmakta olan rektörlük konutuna ait temizlik giderinin mevzuata aykırı olarak Üniversite bütçesinden karşılanması nedeniyle oluşan … TL kamu zararının,
Üst Yönetici (…) … ve Harcama Yetkilisi (…) … ile Gerçekleştirme Görevlisi (…) …’e müştereken ve müteselsilen,
6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 53’üncü maddesi gereğince işleyecek faizleri ile ödettirilmesine,
Anılan Kanunun 55’inci maddesi uyarınca işbu İlamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde temyiz yolu açık olmak üzere, oy birliğiyle karar verildi.