Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2003-1-143 (Önaraştırma)
Karar Sayısı : 04-32/369-92
Karar Tarihi : 4.5.2004
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
Başkan : Mustafa PARLAK
Üyeler : Tuncay SONGÖR, A. Ersan GÖKMEN, R. Müfit SONBAY,
Murat GENCER, Prof. Dr. Zühtü AYTAÇ, Rıfkı ÜNAL,
Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI, M. Sıraç ASLAN, Süreyya ÇAKIN
B. RAPORTÖRLER : Mustafa M. ÖZKARABÜBER, Müge ÖZERCAN
C. ŞİKAYET EDEN : - Kağan Parfümeri Kozmetik ve İç Giyim San. Tic. Ltd. Şti.
Şekerhoca Mah. Bademli Sok. No:1/4 16010 Bursa
- Sevil Parfümeri Kozmetik Tic. ve San. A.Ş.
Eski Büyükdere Cad. Bilek İş Merkezi No:27
Kat:7 4. Levent-İstanbul
D. HAKKINDA ÖNARAŞTIRMA YAPILANLAR ve SORUŞTURMA AÇILANLAR:
- Tekin Acar Büyük Mağazacılık Tic. A.Ş.
2. Cad. 32. Sok. No:31 Balgat-Ankara
- Sevil Parfümeri Kozmetik Tic. ve San. A.Ş.
Eski Büyükdere Cad. Bilek İş Merkezi No:27
Kat:7 4. Levent-İstanbul
- Kağan Parfümeri Kozmetik ve İç Giyim San. Tic. Ltd. Şti.
Şekerhoca Mah. Bademli Sok. No:1/4 16010 Bursa
- Vepa Velar A.Ş.
Sultan Selim Cad. Uçar Sok. No:3 4. Levent-İstanbul
- Vepa Velar Güzellik Ürünleri A.Ş.
Sultan Selim Cad. Uçar Sok. No:3 4. Levent-İstanbul
- Vepa Velar Kozmetik A.Ş.
Sultan Selim Cad. Uçar Sok. No:3 4. Levent-İstanbul
- Kozmetika San. ve Tic. A.Ş.
Kazım Orbay Cad. No:41 Kat:3 Şişli-İstanbul
04-32/369-92
2
- Altuğ Kozmetik Optik Ltd. Şti.
Nispetiye Cad. No:40 Etiler-İstanbul
- Çarşı Büyük Mağazacılık A.Ş.
Büyükdere Cad. Noramin İş Merkezi No:55
Z Kat Maslak-İstanbul
- YKM Giyim ve İhtiyaç Maddeleri A.Ş.
Eski Büyükdere Cad. No:47 4. Levent-İstanbul
- Olay Kimya Tur. İnş. San. ve Tic. A.Ş.
Tepecik Yolu No:58 Etiler-İstanbul
- Ataç Dış Ticaret A.Ş.
Ortaklar Cad. Bahçeler Sok. No:9-A Mecidiyeköy-İstanbul
- Arcon Kozmetik San. ve Tic. A.Ş.
Kore Şehitleri Cad. Mithat Ulu Ünlü Sok. No:21
D:9-10 Zincirlikuyu-İstanbul
- Te-Ha Kozmetik Tur. İnş. San. ve Tic. A.Ş.
Prof. Dr. Orhan Ersek Sok. No:54 Teşvikiye-İstanbul
- Azim Pazarlama ve Tic. A.Ş.
Keçecizade Sok. No:9 Kireçburnu Sarıyer-İstanbul
- Bennahmias Kağıtçılık ve Tic. A.Ş.
Cumhuriyet Cad. No:169 Belvü Apt. Kat:2 D:3
Elmadağ-İstanbul
- Parfab Eks. Kim. San. ve Tic. A.Ş.
Cumhuriyet Cad. No:169 Belvü Apt. Kat:2 D:3
Elmadağ-İstanbul
- Magna Kozmetik A.Ş.
Cumhuriyet Cad. No:169 Belvü Apt. Kat:2 D:3
Elmadağ-İstanbul
- M-M Kozmetik Ltd. Şti.
Cumhuriyet Cad. Otakçı Çıkmazı Ak İş Merkezi
No:1 Kat:2 Kavacık-İstanbul
- Yöntem Dış Tic. Ltd. Şti.
Cumhuriyet Cad. Otakçı Çıkmazı Ak İş Merkezi
No:1 Kat:3 Kavacık-İstanbul
- Antis Kozmetik ve Sağlık Ürünleri Tic. Ltd. Şti.
Hakkı Yeten Cad. Doğu İş Merkezi
No:12/18 Kat: 8 Fulya-İstanbul
04-32/369-92
3
- L'oreal Türkiye Kozmetik San. ve Tic. A.Ş.
Tophanelioğlu Cad. No:5 Altunizade-Üsküdar-İstanbul
- Sante Kozmetik San. ve Tic. A.Ş.
Bağdat Cad. Rüştiye Cad. No:21 Kızıltoprak-İstanbul
E. DOSYA KONUSU: Selektif kozmetik ürünleri toptan dağıtıcılık ve
perakende satıcılık piyasasında rekabetin kısıtlanıp kısıtlanmadığının
tespiti.
F. İDDİALARIN ÖZETİ: Tekin Acar Büyük Mağazacılık Tic. A.Ş.’nin hakim
durumunu kötüye kullandığı ve Vepa Velar A.Ş., Vepa Velar Kozmetik A.Ş. ve
Vepa Velar Güzellik Ürünleri A.Ş.’nin Kağan Parfümeri Kozmetik ve İç Giyim
San. Tic. Ltd. Şti.'ne mal temininden kaçınmak suretiyle rekabeti ihlal ettikleri
iddiaları.
G. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 18.11.2003 tarih, 5716 sayı ve
5.1.2004 tarih, 25 sayı ile giren şikayet dilekçeleri üzerine, 4054 sayılı
Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 4. ve 6. maddeleri uyarınca yapılan
inceleme sonucunda düzenlenen 2.1.2004 tarih ve 2003-1-143/BN-04-MMÖ
sayılı ve 6.1.2004 tarih ve 2004-1-3/BN-04-MMÖ sayılı bilgi notları, 5.1.2004
tarih ve REK.0.05.00.00/5 sayılı Başkanlık önergesi ile 8.1.2004 tarih ve 04-
01 sayılı Kurul toplantısında görüşülmüş ve soruşturma açılmasına gerek olup
olmadığının belirlenebilmesi amacıyla şikayet konusu iddialara yönelik olarak
önaraştırma yapılmasına karar verilmiştir. Bunun üzerine düzenlenen
14.4.2004 tarih ve 2003-1-143/ÖA-04-MMÖ sayılı Önaraştırma Raporu,
19.4.2004 tarih ve REK.05.00.00/64 sayılı Başkanlık önergesi ile 22.4.2004
tarih ve 04-27 sayılı Kurul toplantısında görüşülmüş ve ek çalışma
yapılmasına karar verilmiştir. Bu çerçevede hazırlanan 2.5.2004 tarih ve
2003-1-143/BN-04-MMÖ sayılı Bilgi Notu, 4.5.2004 tarih ve 04-32 sayılı Kurul
toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.
H. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda;
- Sevil Parfümeri Kozmetik Tic. ve San. A.Ş., Tekin Acar Büyük Mağazacılık
Tic. A.Ş., Altuğ Kozmetik Optik Ltd. Şti., Çarşı Büyük Mağazacılık A.Ş., YKM
Giyim ve İhtiyaç Maddeleri A.Ş., Kağan Parfümeri Kozmetik ve İç Giyim San.
ve Tic. Ltd. Şti., Vepa Velar A.Ş., Vepa Velar Kozmetik A.Ş., Vepa Velar
Güzellik Ürünleri A.Ş., Ataç Dış Ticaret A.Ş., Arcon Kozmetik San. ve Tic.
A.Ş., Olay Kimya Tur. İnş. San. ve Tic. A.Ş., Te-Ha Kozmetik Tur. İnş. San. ve
Tic. A.Ş., Azim Pazarlama ve Tic. A.Ş., Bennahmias Kağıtçılık ve Tic. A.Ş.,
Parfab Eks. Kim. San. ve Tic. A.Ş., Magna Kozmetik A.Ş., M-M Kozmetik Ltd.
Şti., Yöntem Dış Tic. Ltd. Şti., Antis Kozmetik ve Sağlık Ürünleri Tic. Ltd. Şti.,
L’oreal Türkiye Kozmetik San. ve Tic. A.Ş., Sante Kozmetik San. ve Tic. A.Ş.,
ve Kozmetika San. ve Tic. A.Ş.'nin selektif kozmetik ürünler pazarında 4054
sayılı Kanun’un 4. maddesini ihlal edip etmediklerinin tespiti için haklarında
soruşturma açılmasına gerek bulunduğu;
- Tekin Acar Büyük Mağazacılık Tic. A.Ş. (Tekin Acar)’nin, ilgili ürün
pazarında hakim durumda olmamasından dolayı 4054 sayılı Kanun’un 6.
04-32/369-92
4
maddesini ihlal ettiği iddiasına yönelik olarak bir soruşturma açılmasına gerek
bulunmadığı
ifade edilmektedir.
I. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
I.1. İlgili Pazar
I.1.1. İlgili Ürün Pazarı
Kozmetik ürünler, insan vücuduna uygulanmak üzere hazırlanmış; amacı
temizlemek, koku vermek, korumak, görünümünü değiştirmek, vücut
kokularını düzeltmek olan saç boyaları, kremler, makyaj malzemeleri,
parfümler, şampuanlar, vb. ürünlerdir. Kozmetik ürünler fonksiyonları itibarıyla
saç bakım, cilt bakım, diş bakım ve tuvalet müstahzarları olarak farklı gruplara
ayrılabilmektedirler. Öte yandan, farklı fonksiyonlara sahip olmakla birlikte,
- Satış elemanları desteği ile satılan,
- Marketlerde satılmayan,
- Pazarlanması esnasında imaj unsurunun ön plana çıktığı,
- Satış fiyatları marketlerde satılan ve ‘mass market ürünler’ olarak tabir
edilen diğer kozmetik ürünlerden daha yüksek olan,
- İthalatçı ve perakendeci firmalarının üzerine odaklandığı
ürünlerin, bir grup olarak toplanabileceği ve bu grubun bir ilgili ürün pazarı
oluşturacağı anlaşılmıştır. Bu bilgiler ışığında ilgili ürün pazarı "selektif
kozmetik ürünler" olarak belirlenmiştir.
I.1.2. İlgili Coğrafi Pazar
İlgili ürün pazarında yer alan malların tamamına yakını ithalat yolu ile
Türkiye’ye getirilmektedir. Her bir ürün grubu bir veya birkaç markayı içinde
barındırmakta ve her bir grup ayrı bir münhasır distribütör tarafından ithal
edilmektedir. İthalatı yapılan ürünlerin %90’ına yakın bir bölümü üç büyük
kentteki parfümerilere dağıtılmakta ve satılmakta, ancak diğer illerde de bu
ürünlerin satışının önünde herhangi bir engel bulunmamaktadır. Esasen
ürünlerin satışı için herhangi bir ilde müşteri potansiyelinin bulunmasının
yeterli olduğu anlaşılmaktadır. Ayrıca, seçici kozmetik ürünlerin nakliye
fiyatları, maliyetler içerisinde önemli bir yer tutmamaktadır. Bu nedenle ilgili
coğrafi pazar "Türkiye Cumhuriyeti Sınırları" olarak tanımlanmıştır.
I.2. Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme
Başvuru konusu şikayet, Tekin Acar’ın hakim durumunu kötüye kullandığı
iddiasına yöneliktir. Yapılan tespitlere göre, ilgili ürün pazarında, Tekin
Acar’dan başka, ürünlerin perakende satıcılığı işi ile iştigal eden birden fazla
parfümeri zinciri bulunmaktadır. Ayrıca ilgili ürünler, çoklu departmanlı bazı
mağazaların parfümeri bölümlerinde de perakende olarak satılmaktadır. Aynı
04-32/369-92
5
zamanda söz konusu ürünleri, internet üzerinden sipariş vererek de edinmek
olasıdır.
4054 sayılı Kanun’un 6. maddesinde bir veya birden fazla teşebbüsün ülkenin
bütününde ya da bir bölümünde bir mal veya hizmet piyasasındaki hakim
durumunu tek başına yahut başkaları ile yapacağı anlaşmalar ya da birlikte
davranışlar ile kötüye kullanması yasaklanmıştır.
Sektörde oligopol bir yapının bulunduğu, herhangi bir satıcının tek başına fiyat
veya ticari koşulları müşterilerine dayatmasının mümkün olmadığı, dolayısıyla
Tekin Acar’ın hakim durumda bulunmadığı kanaatine varılmıştır.
Raportörlerce yapılan yerinde incelemeler sırasında; selektif kozmetik ürünler
pazarında faaliyet gösteren ve unvanlarına aşağıda yer verilen 23 şirketin,
alım satım koşullarıyla ilgili olarak fiyat, vade ve indirim gibi konularda birlikte
hareket ettiklerine ilişkin olarak elde edilen deliller ciddi ve yeterli görülmüş;
4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 4. maddesinde
yasaklanmış olan davranışları gerçekleştirip gerçekleştirmediklerinin tespiti
amacıyla haklarında soruşturma açılması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.
J. SONUÇ
Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre;
1.Tekin Acar Büyük Mağazacılık Tic. A.Ş.’nin, ilgili ürün pazarında hakim
durumda olmadığının tespit edilmiş olması dolayısıyla, bu teşebbüsün 4054
sayılı Kanun’un 6. maddesini ihlal ettiği iddiasına yönelik olarak soruşturma
açılmasına gerek bulunmadığına; Sevil Parfümeri Kozmetik Tic. ve San.
A.Ş.’nin bu yöndeki şikayetinin reddine;
2. a) Dosya konusu başvuruların incelenmesi sırasında elde edilen bilgi ve
belgeler doğrultusunda, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un
4. maddesi kapsamında soruşturma açılması gerektiği sonuç ve kanaatine
ulaşan Raportörlerce öne sürülen iddialar ciddi ve yeterli bulunarak; selektif
kozmetik ürünler pazarında faaliyet gösteren Altuğ Kozmetik Optik Ltd. Şti.,
Antis Kozmetik ve Sağlık Ürünleri Tic. Ltd. Şti., Arcon Kozmetik San. ve Tic.
A.Ş., Ataç Dış Ticaret A.Ş., Azim Pazarlama ve Tic. A.Ş., Bennahmias
Kağıtçılık ve Tic. A.Ş., Çarşı Büyük Mağazacılık A.Ş., Kağan Parfümeri
Kozmetik ve İç Giyim San. ve Tic. Ltd. Şti., Kozmetika San. ve Tic. A.Ş.,
L’oreal Türkiye Kozmetik San. ve Tic. A.Ş., Magna Kozmetik A.Ş., M-M
Kozmetik Ltd. Şti., Olay Kimya Tur. İnş. San. ve Tic. A.Ş., Parfab Eks. Kim.
San. ve Tic. A.Ş., Sante Kozmetik San. ve Tic. A.Ş., Sevil Parfümeri Kozmetik
Tic. ve San. A.Ş., Te-Ha Kozmetik Tur. İnş. San. ve Tic. A.Ş., Tekin Acar
Büyük Mağazacılık Tic. A.Ş., Vepa Velar A.Ş., Vepa Velar Güzellik Ürünleri
A.Ş., Vepa Velar Kozmetik A.Ş., YKM Giyim ve İhtiyaç Maddeleri A.Ş. ve
Yöntem Dış Tic. Ltd. Şti. hakkında, 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesi
kapsamında ve 41. maddesi doğrultusunda soruşturma açılmasına,
b) Soruşturmanın, Kurul Üyesi Müfit SONBAY başkanlığında yeter sayıda
raportör eliyle yürütülmesine; bu soruşturma ile ilgili işlemler sırasında, 4054
04-32/369-92
6
sayılı Kanun'un 14. ve 15. maddelerinin uygulanması konusunda Başkanlığa
ve Soruşturma Heyeti'ne yetki verilmesine; Yasa'nın 16. ve 17. maddeleri ile
diğer ilgili maddelerinin gözönünde bulundurulmasına
OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy