Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2005-2-1 (İlk İnceleme)
Karar Sayısı : 05-14/161-58
Karar Tarihi : 11.3.2005
A.TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
10
Başkan : Mustafa PARLAK
Üyeler : Tucay SONGÖR, A. Ersan GÖKMEN,
R. Müfit SONBAY, Murat GENCER, Rıfkı ÜNAL,
Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI,
M. Sıraç ASLAN, Süreyya ÇAKIN.
B. RAPORTÖR : Ali DEMİRÖZ
C. ŞİKAYET EDEN : Salih MAZLUM
Mehmet Akif Mah. İnönü Cad. Star Sokak 20
No:2 İkitelli 34540 İstanbul
D. HAKKINDA
İNCELEME YAPILAN : Sentim Telekomünikasyon Hizmetleri A.Ş.
Samandıra Yolu 2. Bölge 7.Esenşehir Kürkçüler
Cad. Yukarıdudullu/İstanbul
E. DOSYA KONUSU : Sentim Telekomünikasyon Hizmetleri A.Ş.’nin
bayilerine sadece kendi ithal ettiği modemleri satma şartı getirmesi.
30
F. İDDİALARIN ÖZETİ : İnternet yoluyla Salih Mazlum tarafından
gönderilen başvuruda özetle;
- Başvuru sahibinin Mazlum Bilgisayar olarak Erzincan’da bilgisayar ürünleri
satışı faaliyetinde bulunduğu,
- ADSL işi yapmak üzere Mazlum Bilgisayar’ın Sentim Telekomünikasyon
Hizmetleri A.Ş. (Sentim) bayisi olmak için başvuruda bulunduğu, sözleşme
imzaladığı ve bu sözleşme çerçevesinde 6 ay boyunca çalıştığı,
- Bayilik Sözleşmesi’nin yenilenmesine yönelik zeyilnamenin imzalanması
sürecinde, Sentim yetkililerinin Sentim tarafından ithal edilen modemlerin 40
satılması konusundaki kararlılıklarını ve aksi halde sözleşmenin
feshedileceğini Salih Mazlum’a bildirdikleri,
- Sentim’in kendi modemlerinin satılmasını istemesinin bir dayatma olduğu,
söz konusu dayatmanın kaldırılması ve bayilerin modem satışında serbest
bırakılması gerektiği
ifade edilmektedir.
G. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 19.1.2005 tarih ve 553 sayı ile
intikal eden şikayet üzerine incelemelere başlanmış, yapılan inceleme
05-14/161-58
2
sonucunda düzenlenen 26.1.2005 tarih, 2005-2-1/İİ-05-AD sayılı İlk İnceleme 50
Raporu, 7.3.2005 tarih, REK.0.06.00.00/17 sayılı Başkanlık önergesi ile 05-14
sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.
H. RAPORTÖRÜN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda; dosya konusu başvuru hakkında
önaraştırma yapılmasına ya da soruşturma açılmasına gerek bulunmadığı
ifade edilmiştir.
I. YAPILAN İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
Şikayetin konusu, geniş bant internet erişim hizmetlerinin (ADSL) 60
pazarlanması, bu hizmetlerin abonelere ulaştırılması için gerekli ekipmanın
(modem) sağlanması, bu ekipmanın kurulumunun gerçekleştirilmesi ve arıza
durumunda gerekli servisin verilmesi ile ilgilidir. Türk Telekomünikasyon A.Ş.
(Türk Telekom), söz konusu hizmetleri çözüm ortağı olan üç şirket vasıtasıyla
yürütmektedir. Şikayet edilen Sentim bu üç çözüm ortağı şirketten birisidir. Bu
şirketler, Türk Telekom ile imzaladıkları “Çözüm Ortaklığı Sözleşmesi”
hükümlerine uygun olarak değişik bölgelerdeki bayileri aracılığıyla bu
hizmetleri abonelere götürmektedirler.
Çözüm Ortakları ile bayiler arasında imzalanan “ADSL Bayiliği ve Servisi 70
Sözleşmesi” ise çözüm ortakları ile bayilerin hak ve yükümlülüklerini
düzenlemektedir. Söz konusu sözleşmeler ve bu sözleşmelerin uygulanması,
çözüm ortağı firmaların kendi pazarladıkları modemler dışındaki modemlerin
kurulumunu engelledikleri yönündeki şikayetler çerçevesinde bir önaraştırma
yapılmış ve Rekabet Kurulu 9.12.2004 tarih 04-78/1115-282 sayılı Kararıyla
söz konusu şikayetleri ihlal olarak değerlendirmemiş ve reddetmiştir.
Başvuruya konu kısıtlama da söz konusu Karar’da değerlendirilen hususlar
arasındadır.
Bu kapsamda, dosya konusu şikayette dayatma olarak nitelendirilen ve 80
çözüm ortaklarınca sağlanan ürünler dışındaki ADSL ürünlerinin bayiler
tarafından satılmaması konusu, Sentim ile Mazlum Bilgisayar arasında
imzalanan “ADSL Bayiliği ve Servisi Sözleşmesi”nin 7 (b) maddesi
hükmünden kaynaklanmaktadır. Bu maddeye göre,
“BAYİ abonelere önereceği ADSL ürünlerinin listesini Sentim’den alacaktır.
Bayi, Sentim’in listesindeki Türk Telekom tarafından onaylanmış ürünlerin
dışında ürün satamaz ve ürünlerin tamamını Sentim’den alarak satmak
zorundadır. Bu listede ürün, model ve özellik bilgileri ile ürüne ilişkin kurulum
ve bir yıllık servis hizmeti için son kullanıcı fiyatları yer alacaktır. Hiç bir 90
şekilde belirlenmiş olan fiyatların üzerinde satış ve hizmet yapılmayacaktır.
Aksi takdirde bayinin ADSL satış noktası bayilik hizmeti Sentim tarafından
iptal edilecektir.”
Söz konusu hüküm sözleşmenin konusu olan ADSL hizmetinin pazarlanması,
satılması, kurulması (ürün temini dahil) ve servis hizmetlerinin sağlanması
amacıyla abonelere satılacak ürünlerin Sentim’den alınması şartını
getirmektedir. Bu şart genelde dağıtım anlaşmalarının özünde yer alan bir
hükümdür. Söz konusu hükmün yer aldığı bu tür sözleşmeler, 2002/2 sayılı
05-14/161-58
3
“Dikey Anlaşmalara İişkin Grup Muafiyeti Tebliği”nde belirtilen ve anlaşmaları 100
grup muafiyeti dışına çıkaran sınırlamalar bulunmaması halinde, 4054 sayılı
Kanun’un 4. maddesi hükümlerinin uygulanmasından grup olarak muaf
tutulmaktadır. Anılan Sözleşme’yi grup muafiyeti dışına çıkaracak
sınırlamaların bulunmaması nedeniyle, Sentim’in bayilerine getirdiği sadece
kendi sağladığı modemlerin satılması yönündeki şartın anılan grup muafiyeti
hükümlerinden yararlanacağı ve 4054 sayılı Kanun’a aykırı bir durumun
ortaya çıkmayacağı anlaşılmaktadır. Bu nedenle ve daha önce konuyla ilgili
bir önaraştırma yapıldığı gözönüne alınarak, dosya konusu başvuru hakkında
önaraştırma yapılmasına ya da soruşturma açılmasına gerek bulunmadığı
kanaatine ulaşılmıştır. 110
J. SONUÇ
Düzenlenen rapora, toplanan delillere ve incelenen dosya kapsamına göre;
Sentim Telekomünikasyon Hizmetleri A.Ş.’nin bayilerine sadece kendi ithal
ettiği modemleri satma şartı getirmesi iddiasına yönelik olarak bir önaraştırma
yapılmasına veya soruşturma başlatılmasına gerek bulunmadığına, şikayetin
reddine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy