Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : D3/T.E.-99/8 (Muafiyet/Menfi Tespit)
Karar Sayısı : 99-47/505-321
Karar Tarihi : 12.10.1999
A- TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER 10
Başkan : Prof. Dr. M. Tamer MÜFTÜOĞLU
Üyeler :Dr. Kemal EROL, Mehmet Zeki UZUN, İsmet CANTÜRK,
Nejdet KARACEHENNEM, Mustafa PARLAK, Sadık KUTLU,
A. Ersan GÖKMEN, Kubilay ATASAYAR, R. Müfit SONBAY
B- RAPORTÖRLER: Tarkan ERDOĞAN, Pelin UYANIK
C- BAŞVURUDA
BULUNAN : Sezginler Gıda San. ve Tic. A.Ş. vekili 20
Av. Erhan Baki SELEK
İnönü Cad. Işık Apt. No:69/71 Gümüşsuyu
80090 İSTANBUL
D-TARAFLAR : - Sezginler Gıda San. ve Ticaret A.Ş.
Evren Mah. Gülbahar Cad. Yol Sok. No: 14 34540
Güneşli İSTANBUL
- SC 2030 Temizlik Maddeleri Sanayi ve Ticaret A.Ş.
Isıso Sanayi Sitesi E Blok No:13-15 Hoşdere Mevkii 30
Hadımköy İSTANBUL
E- DOSYA KONUSU: Sezginler Gıda San. ve Tic. A.Ş. ile SC 2030 Temizlik
Maddeleri Sanayi ve Ticaret A.Ş. arasında akdedilmiş olan baş bayilik
sözleşmesine menfi tesbit belgesi verilmesi veya muafiyet tanınması talebi.
F- DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 5.5.1998 tarih, 1157 sayı ile giren başvuru
üzerine, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 5 ve 8 inci maddeleri
uyarınca düzenlenen 28.9.1999 tarih, D3/T.E.-99/8 sayılı Menfi Tespit/Muafiyet Ön 40
İnceleme Raporu 8.10.1999 tarih, REK.0.07.00.00/91 sayılı Başkanlık önergesi ile
99-47 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.
G- RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: Söz konusu şirketlerin aynı gruba dahil bağlı
şirketler olması nedeniyle tek bir teşebbüs olarak kabul edilmesi, bağlı şirketler arası
anlaşmaların teşebbüsün iç işi olarak görülmesi gerektiği, dolayısı ile bildirilen
anlaşmanın 4054 sayılı Kanun kapsamında olmadığı düşünülmektedir.
99-47/505-321
2
H- İNCELEME VE DEĞERLENDİRME 50
Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme
Sözleşme tarafı şirketlerin ortaklık yapıları ve yönetim kurulları incelendiğinde, her iki
firmanın da Sezginler ailesinin kontrolü altında olduğu ortaya çıkmaktadır. Sezginler
Gıda Sanayi ve Ticaret A.Ş.’nin (Sezginler Gıda) %51.96’sının Sezgin Elmas’a,
%6.69’unun Saniye Elmas’a ait olduğu görülmektedir. Burak Elmas ve Burçak
Elmas’ın Sezginler Gıda’da %0.67’şer payları, Yılmaz Aktuna’nın ise %0.01 payı
bulunmakta ve şirketin yabancı ortağı Booker Mc Connel Overseas Inv. Ltd. ise %40
paya sahiptir. SC 2030 Temizlik Maddeleri Sanayi ve Ticaret A.Ş.'nin ise tamamının 60
Sezginler Gıda’da kontrole sahip olan Elmas ailesine ait olduğu ve Sezgin Elmas’ın
%47.50, Saniye Elmas’ın %25.00, Yılmaz Aktuna'nın %2.50, Burçak Elmas'ın
%24.00 ve Burak Elmas’ın %1.00 ise paylarının bulunduğu dosya mevcudu bilgi ve
belgeden anlaşılmaktadır.
Sözleşme taraflarının yönetim kurulları dikkate alındığında ise, her iki şirketin
yönetiminde de Elmas ailesinin ağırlığı olduğu, Sezginler Gıda’da yönetim kurulu
başkan vekili Sezgin Elmas iken, Yılmaz Aktuna, Burak Elmas ve Burçak Elmas'ın
üye olarak görev aldığı, SC 2030 Temizlik Maddeleri Sanayi ve Ticaret A.Ş.'nin
Yönetim Kurulu Başkanı'nın Sezgin Elmas, başkan vekilinin Atilla Muhaddissoğlu 70
üyelerin ise Burak Elmas, Sebahattin Yolaç ve Hayriye Uludağ'dan oluştuğu
anlaşılmaktadır.
4054 sayılı Kanun’un 2. maddesinde “teşebbüslerin aralarında yaptığı rekabeti
engelleyici, bozucu ve kısıtlayıcı anlaşma, uygulama ve kararlar ile piyasaya hâkim
olan teşebbüslerin bu hâkimiyetlerini kötüye kullanmaları ve rekabeti önemli ölçüde
azaltacak birleşme ve devralma niteliğindeki her türlü hukukî işlem ve davranışlar”ın,
Kanun kapsamına girdiği belirtilmiştir.
Diğer taraftan 4054 sayılı Kanun'un 4. maddesi ile belirli bir mal veya hizmet 80
piyasasında doğrudan veya dolaylı olarak rekabeti engelleme, bozma ya da kısıtlama
amacını taşıyan veya bu etkiyi doğuran yahut doğurabilecek nitelikte olan
teşebbüsler arası anlaşmalar, uyumlu eylemler ve teşebübüs birliklerinin bu tür karar
ve eylemlerinin hukuka aykırı ve yasak olduğu hükme bağlanmıştır. Dolayısı ile
rekabeti sınırlayıcı anlaşma, uyumlu eylem ve kararların 4. madde kapsamında
incelenebilmesi için öncelikle teşebbüs kavramının açıklığa kavuşturulması
gerekmektedir. Teşebbüs kavramı ise, 4054 sayılı Kanun'un 3. maddesinde
ekonomik bütünlük yaklaşımı kabul edilerek "piyasada mal veya hizmet üreten,
pazarlayan, satan gerçek ve tüzel kişilerle bağımsız karar verebilen ve ekonomik
bakımdan bir bütün teşkil eden birimler" şeklinde tanımlanmıştır. Bir başka deyişle, 90
anılan hükümden ekonomik faaliyetleri sırasında piyasada bağımsız karar veremeyen
gerçek ve tüzel kişilerin, birbirinden ayrı hukuki kişilikleri olsa dahi, pay sahipliği ve
karar alma süreçlerini etkileyebilme gücü bakımından kontrolü altında bulundukları,
gerçek veya tüzel kişilerle birlikte ekonomik bir bütün oluşturdukları ve tek bir
teşebbüs sayılmaları gerektiği anlaşılmalıdır.
99-47/505-321
3
Bildirim konusu anlaşmaya taraf olan şirketlerin ortaklık yapıları ve karar alma
mekanizmaları incelendiğinde, pay sahiplerinin ve yönetim kurulu üyelerinin hemen
hemen aynı kişiler olduğu anlaşılmaktadır. Bu nedenle ilgili şirketlerin aynı gruba
dahil bağlı şirketler oldukları ve tek bir teşebbüs olarak değerlendirilmeleri gerektiği 100
kanaatine varılmıştır.
I-SONUÇ
Yukarıdaki açıklamalar çerçevesinde; Sezginler Gıda San. ve Tic. A.Ş. ile SC 2030
Temizlik Maddeleri Sanayi ve Ticaret A.Ş.'nin aynı gruba dahil bağlı şirketler olması
nedeniyle tek bir teşebbüs olarak kabul edilmesine ve adı geçen şirketler arasında
akdedilen baş bayilik sözleşmesinin 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında
Kanun kapsamında olmadığına,
110
OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy