Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2020-4-034 (Ortak Girişim)
Karar Sayısı : 20-24/309-149
Karar Tarihi : 14.05.2020
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
Başkan : Birol KÜLE
Üyeler : Arslan NARİN (İkinci Başkan), Şükran KODALAK,
Ahmet ALGAN, Hasan Hüseyin ÜNLÜ, Ayşe ERGEZEN
B. RAPORTÖRLER : Mehmet Yavuz GÜNER, Abdulsamed TÜRLÜ
C. BİLDİRİMDE
BULUNAN : - Mitsubishi UFJ Lease & Finance Company Limited
- ALD S.A.
Temsilcileri: Av. Gönenç GÜRKAYNAK,
Av. Korhan YILDIRIM, Av. Görkem YARDIM
Çitlenbik Sok. No:12 Yıldız Mah. Beşiktaş/İstanbul
(1) D. DOSYA KONUSU: Societe General S.A. tarafından kontrol edilen ALD S.A. ile
Mitsubishi UFJ Lease & Finance Company Limited tarafından bir ortak girişim
kurulması işlemi.
(2) E. DOSYA EVRELERİ: Rekabet Kurumu kayıtlarına 27.04.2020 tarih ve 3936 sayı ile
intikal eden ve 06.05.2020 tarih ve 4185 sayı ile tamamlanan başvuru üzerine
hazırlanan 06.05.2020 tarih ve 2020-4-034/Öİ sayılı Ortak Girişim Ön İnceleme Raporu
görüşülerek karara bağlanmıştır.
(3) F. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili raporda özetle; dosya konusu işleme izin verilmesinde
sakınca bulunmadığı ifade edilmiştir.
G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
(4) İlgili başvuruda; Societe General S.A. (SOCİETE GENERAL) tarafından kontrol edilen
ALD S.A. (ALD) ile Mitsubishi UFJ Lease & Finance Company Limited (MUL)
tarafından bir ortak girişim kurulması işlemine 4054 sayılı Rekabetin Korunması
Hakkında Kanun (4054 sayılı Kanun) çerçevesinde izin verilmesi talep edilmiştir.
(5) Taraflar arasında 13.03.2020 tarihinde imzalanan Ortak Girişim Sözleşmesine göre,
bildirim konusu işlem neticesinde kurulacak olan ortak girişim sermayesinin %(.....)’ı
ALD, geriye kalan %(.....)’ı ise MUL’un kontrolünde olacak ve ortak girişim nihai olarak
SOCİETE GENERAL ve MUL tarafından ortak kontrol edilecektir. Ortak girişimin,
Malezya’da çok markalı ve tam donanımlı hizmet sağlayacak şekilde mobilite ürünleri
ile ilgili operasyonel kiralama filo yönetimi iş kolunda faaliyet göstermesi
planlanmaktadır.
(6) 2010/4 sayılı Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar
Hakkında Tebliğ’in (2010/4 sayılı Tebliğ) 5. maddesinin üçüncü fıkrasında; “Bağımsız
bir iktisadi varlığın tüm işlevlerini kalıcı olarak yerine getirecek bir ortak girişimin
oluşturulması, bu maddenin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında bir devralma
işlemidir. Bu tür işlemlerde, işlem taraflarının her biri devralan olarak kabul edilir.”
20-24/309-149
2/4
hükmüne yer verilmiştir. Anılan hüküm çerçevesinde, ortak girişimler bakımından
aranan koşullar; kurulan ortak girişim şirketinin, kurucu teşebbüsler tarafından ortak
kontrol altında tutulması ve kurulan şirketin, bağımsız bir iktisadi varlık (tam işlevsellik)
niteliği taşımasıdır.
(7) İki ya da daha fazla teşebbüs ya da kişinin başka teşebbüs üzerinde belirleyici etki
uygulayabilme imkânına sahip olması durumunda ortak kontrolden söz
edilebilmektedir. Belirleyici etki, bir teşebbüsün stratejik karar ve eylemlerini
yönlendirmeye dönük yetkiler anlamına gelmektedir. Birleşme ve Devralma Sayılan
Haller ve Kontrol Hakkında Kılavuz’un (Kılavuz) 50. vd. paragraflarında ortak kontrolün
ortaya çıkacağı başlıca durumlar; tarafların eşit oy hakkına sahip olması, stratejik
kararların alınmasında veto haklarının bulunması ya da oy haklarının ortaklaşa
kullanılması olarak düzenlenmiştir. Bu anlamda, ana şirketlerin kontrol edilen
teşebbüsle ilgili önemli kararlarda (üst yönetimin atanması, bütçe, işletme planı, önemli
yatırımlar gibi) mutabakata varmak zorunda olduğu hallerde ortak kontrol söz
konusudur.
(8) Taraflar arasında imzalanan Ortak Girişim Sözleşmesinde;
- Ortak girişimin %(.....) oranındaki payının ALD’nin, geriye kalan %(.....)
oranındaki payının ise MUL’un kontrolünde olacağı,
- Yönetim kurulunun üçü ALD tarafından üçü de MUL tarafından atanan altı
kişiden oluşacağı,
- Herhangi bir dönem için ortak girişimin yıllık bütçesini, yıllık harcama planını
veya herhangi bir faaliyet bütçesini ve iş planını onaylama kararlarının yönetim
kurulunca oybirliği ile alınacağı,
- Ortak girişimin günlük işlerinden sorumlu olacak genel müdürün ALD tarafından
önerilen adaylar arasından yönetim kurulu tarafından seçilerek atanacağı, genel
müdürün yetkileri ve görevlerinin kapsamının yine yönetim kurulunca
belirleneceği
düzenlenmiştir. Sözleşmenin anılan hükümlerinden ortak girişimin işlem taraflarının
ortak kontrolü altında olacağı anlaşılmaktadır.
(9) Bir ortak girişimin bağımsız bir iktisadi varlık niteliğini taşıması, diğer bir deyişle tam
işlevsel olması kriteri çerçevesinde, kurulacak ortak girişimin, kurucularından bağımsız
olarak ilgili pazarda faaliyetlerini kalıcı bir şekilde sürdürebilen ayrı bir teşebbüs olup
olmadığı incelenmektedir. Kılavuz’un 82. vd. paragraflarında bir ortak girişimin tam
işlevsel olarak kabul edilmesi için ortak girişimin bağımsız olarak faaliyet göstermek
bakımından yeterli kaynaklara sahip olması, doğrudan ana şirketlerle bağlantılı bir
işlevin ötesinde faaliyet göstermesi, satış ve satın alma ilişkilerinde ana şirketlere
bağımlı olmaması ve kalıcı olarak faaliyet göstermesi gibi nitelikleri taşıması gerektiği
düzenlenmiştir.
(10) Dosya kapsamında sunulan bilgiler çerçevesinde, ortak girişimin yeterli insan
kaynağına sahip olması amacıyla personel alımı gerçekleştirileceği, günlük işlerin
yönetilmesinden sorumlu bir genel müdür atanacağı, ortak girişimin ana şirketler
dışındaki şirketlere satış yapabileceği, sermayesinin ise (.....) olacağı anlaşılmaktadır.
Ayrıca ortak girişimin faaliyetleri için herhangi bitiş süresinin öngörülmediği de
belirtilmiştir. Bu bilgiler ışığında, işlem sonrasında kurulacak olan ortak girişim
20-24/309-149
3/4
şirketinin bağımsız olarak faaliyet göstermek için yeterli kaynağa sahip olduğu ve
operasyonel olarak bağımsız hareket edebilme kabiliyetinin bulunduğu; bu doğrultuda
bağımsız bir iktisadi varlık niteliği taşıyacağı değerlendirilmektedir.
(11) Yukarıda yer verilen açıklamalar çerçevesinde, işleme konu ortak girişimin tam işlevsel
bir ortak girişim niteliğini haiz olduğu ve bildirim konusu işlemin 2010/4 sayılı Tebliğ’in
5. maddesi anlamında bir devralma işlemi olduğu anlaşılmaktadır. Ayrıca tarafların
cirolarının 2010/4 sayılı Tebliğ’in 7. maddesinin (a) bendi ile belirlenen eşikleri aştığı
ve işlemin izne tabi bir işlem olduğu kanaatine ulaşılmıştır.
(12) Bildirilen işlem sonrasında kurulacak ortak girişimin, çok markalı ve tam donanımlı
hizmet sağlayacak şekilde mobilite ürünleri ile ilgili operasyonel kiralama ve filo
yönetimi iş kolunda faaliyet göstermesi planlanmaktadır. Ortak girişimin faaliyetlerinin
yalnızca Malezya’da olacağı, Türkiye’de ya da Avrupa’da faaliyet göstermeyeceği
bildirilmiştir.
(13) Ortak girişim tarafı SOCİETE GENERAL, perakende bankacılık ve finansal hizmetler,
küresel yatırım yönetimi ve hizmetleri ile kurumsal bankacılık ve yatırım bankacılığı
olmak üzere üç ana iş kolunda faaliyet göstermektedir. SOCİETE GENERAL’in iştiraki
olan ALD ise tam donanımlı araç kiralama ve filo yönetimi hizmeti sunan bir şirkettir.
SOCİETE GENERAL Türkiye’de Societe General SA Paris Merkezi İstanbul Türkiye
Merkez Şubesi (SG TÜRKİYE) unvanlı şubesi vasıtasıyla, geliştirme ve altyapı
projelerinin finansmanını sağlamak suretiyle müşterilerine ihtiyaca özel finansman
çözümleri sağlamaktadır. Ayrıca ALD Automotive Turizm Ticaret A.Ş. (ALD TÜRKİYE)
unvanlı iştiraki aracılığıyla operasyonel kiralama ve filo yönetimi alanında Türkiye’de
hizmet sunmaktadır.
(14) Diğer işlem tarafı olan MUL, finansal kiralama, varlık değerlerine odaklanan faaliyet
kiralaması, araç kiralama, gayrimenkul kiralama, özel finansman girişimi işleri,
faktöring ve çevresel ürünler gibi çeşitli finansal hizmetler sunmaktadır. MUL ayrıca,
kiralama hizmetleri, kullanılmış donanım ticareti, sigorta işlemleri ve müşteri hizmetleri
gibi alanlarda faaliyet göstermektedir. MUL, Türkiye’de operasyonel kiralama ve filo
yönetimi pazarında faaliyet göstermemekle birlikte, uçak kiralama, uçak motoru
kiralama ve konteyner kiralama pazarlarında diğer şirketler aracılığıyla faaliyet
yürütmektedir. MUL’nin bu pazarlardaki faaliyetleri sırasıyla JSA International
Holdings, Engine Lease Finance Corporation ve Beacon Intermodal Leasing LLC
tarafından doğrudan yürütülmektedir. Küresel bağlantıları arasında bulunan şirketler
dışında MUL’un Türkiye’de herhangi bir iştiraki veya bağlı şirketi bulunmamaktadır.
(15) SOCİETE GENERAL iştiraki ALD’nin Türkiye’deki operasyonel kiralama ve filo
yönetimi faaliyetleri ile ortak girişimin Malezya’daki planlanan faaliyetleri arasında
küresel ölçekte yatay bir örtüşme olduğu anlaşılmaktadır. Ancak, ortak girişimin
öngörülebilir gelecekte ilgili alanda Türkiye’de faaliyet göstermeyeceği ve faaliyet
alanının coğrafi kapsamının sadece Malezya ile sınırlı olacağı belirtilmektedir. Bu
sebeple bildirime konu işlemin Türkiye’de herhangi bir pazarda etki doğurma ihtimalinin
bulunmadığı sonucuna varılmaktadır. İşlem taraflarının Türkiye’deki faaliyetleri dikkate
alındığında ortak girişim, SOCİETE GENERAL ve MUL’un faaliyetleri arasında
herhangi bir yatay veya dikey ilişki bulunmadığı görülmektedir.
20-24/309-149
4/4
(16) Yukarıdaki bilgi ve değerlendirmeler neticesinde, işlemin gerçekleşmesi halinde 4054
sayılı Kanun’un 7. maddesi kapsamında herhangi bir pazarda hâkim durum
yaratılmasının veya mevcut hâkim durumun güçlendirilmesinin ve böylece rekabetin
önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmayacağı kanaatine varılmıştır.
H. SONUÇ
(17) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre; bildirim konusu işlemin 4054
sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan 2010/4 sayılı Rekabet
Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ
kapsamında izne tabi olduğuna; işlem sonucunda aynı Kanun maddesinde yasaklanan
nitelikte hakim durum yaratılmasının veya mevcut hakim durumun güçlendirilmesinin
ve böylece rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmaması nedeniyle
işleme izin verilmesine, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 60 gün içinde Ankara İdare
Mahkemelerinde yargı yolu açık olmak üzere, OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy