Rekabet Kurumu Başkanlığından; REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2023-4-039 (Ortak Girişim) Karar Sayısı : 23-50/954-340 Karar Tarihi : 26.10.2023 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER Başkan : Birol KÜLE Üyeler : Hasan Hüseyin ÜNLÜ, Ayşe ERGEZEN, Cengiz ÇOLAK, Berat UZUN B. RAPORTÖRLER : Ali GEZBELİ, Rabia BALTACI, Mehmet Emin GÜNER, Esranur DOĞAN C. BİLDİRİMDE BULUNAN : BDT Capital Partners, LLC Temsilcileri: Sezin Elçin CENGİZ Kanyon Residance, Büyükdere Cad. No: 185 A Blok Kat:5 D:8 34394 Levent/İstanbul (1) D. DOSYA KONUSU: So.Fi.M.A. Società Finanziaria Macchine Automatiche S.p.A. paylarının belli bir oranının ve ortak kontrolünün BDT Capital Partners, LLC tarafından devralınması işlemi. (2) E. DOSYA EVRELERİ: Rekabet Kurumu kayıtlarına 24.08.2023 tarih ve 41875 sayı ile intikal eden ve 11.10.2023 tarih ve 43441 sayı ile eksiklikleri tamamlanan bildirim üzerine düzenlenen 23.10.2023 tarihli ve 2023-4-039/Öİ sayılı Ortak Girişim Ön İnceleme Raporu görüşülerek karara bağlanmıştır. (3) F. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili raporda özetle dosya konusu işleme izin verilmesinde sakınca bulunmadığı ifade edilmiştir. G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME (4) Yapılan bildirim ile So.Fi.M.A. Società Finanziaria Macchine Automatiche S.p.A. (SOFIMA) paylarının %(.....)’unun ve ortak kontrolünün BDT Capital Partners, LLC (BDT) tarafından devralınması işlemine 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun (4054 sayılı Kanun) ve 2010/4 sayılı Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ (2010/4 sayılı Tebliğ) çerçevesinde izin verilmesi talep edilmektedir. (5) SOFIMA hâlihazırda SOFIMA Holdingleri ve BC Partners, LLP (BC PARTNERS) tarafından ortaklaşa kontrol edilmekte olup işlem sonrasında BC PARTNERS’ın ortak kontrol hakkı sona erecek ve kontrol hakkına BDT ve SOFIMA Holdingleri sahip olacaktır. (6) Bildirim konusu işlemin temelini ortak girişim tarafları arasında 30.07.2023 tarihinde imzalanan Sermaye Taahhüt Mektubu (MEKTUP) ve Pay Alım Sözleşmesi ve Pay Sahipleri Sözleşmesi (SÖZLEŞME) oluşturmaktadır. Söz konusu işlemle birlikte BDT’nin, mevcut durumda SOFIMA’nın ortak kontrolünü elinde bulunduran BC PARTNERS'in yerini alarak SOFIMA üzerinde ortak kontrol sahibi olacağı ifade edilmiştir. (7) Başvuruda, işlemin ekonomik gerekçesi olarak, “(.....)” hususları ifade edilmiştir. (8) 2010/4 sayılı Tebliğ’in 5. maddesinin üçüncü fıkrasında; “Bağımsız bir iktisadi varlığın
23-50/954-340 2/5 tüm işlevlerini kalıcı olarak yerine getirecek bir ortak girişimin oluşturulması, bu maddenin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında bir devralma işlemidir.” hükmüne yer verilmiştir. Anılan hüküm uyarınca bildirim konusu işlemin 2010/4 sayılı Tebliğ kapsamında bir devralma işlemi sayılabilmesi için ortak kontrol altında bir teşebbüsün bulunması ve ortak girişimin bağımsız bir iktisadi varlık (tam işlevsel) olarak ortaya çıkması şeklinde iki unsurun birlikte sağlanması gerekmektedir. (9) Bildirime konu işlem ile hâlihazırda SOFIMA Holdingleri ve BC PARTNERS tarafından yönetilmekte olan fonlar tarafından ortaklaşa kontrol edilen SOFIMA’nın ortak kontrolünün, BDT tarafından devralınması planlanmaktadır. Söz konusu işlem, BC PARTNERS’ın kontrol ettiği fonlar tarafından sahip olunan SOFIMA hisselerinin BDT’ye devredilmesi yoluyla gerçekleşecektir. İşlem sonrasında SOFIMA hisselerinin %(.....)’una BDT’nin, %(.....)’üne SOFIMA Holdinglerinin, %(.....)’ine ise kontrol gücü olmayan azınlık pay sahiplerinin pay sahibi olacağı belirlenmiştir. (10) Bununla birlikte, bildirilen işleme izin verilmesi neticesinde ortak kontrolün, SOFIMA üzerinde ortak kontrolün tesis edilmesi nihai amacıyla kurulacak bir özel amaçlı aracı şirket olan TopCo1 ile sağlanacağı ifade edilmektedir. Bu kapsamda TopCo’nun, SOFIMA hisselerinin (.....)’sine, oy haklarının ise (.....)’üne sahip olması planlanmaktadır. SÖZLEŞME’nin 5.1. maddesinin (b) bendine göre; (.....) adet üyeden oluşacak TopCo’nun Yönetim Kurulunun üyelerinin (.....) SOFIMA Holdingleri2 tarafından, (.....) BDT’nin iştiraklerinden biri olan SponsorCo3 tarafından, (.....) ise azınlık pay sahibi olan SEV Holding S.p.A. tarafından atanmaktadır. (11) Anılan SÖZLEŞME’nin 6.3 numaralı “Yönetim Kurulu Kararları” başlıklı maddesinde; Yönetim Kurulunun önemli konulara ilişkin olarak alacağı kararların, en az (.....) SOFIMA Holdingleri Yönetim Kurulu Üyesi ve (.....) BDT Yönetim Kurulu Üyesinin olumlu oyunu içermesi koşuluyla toplantıda hazır bulunan üyelerin (.....) alınacağı, bu konularda oyların eşit olması halinde ise karar alınamayacağı ifade edilmektedir. (12) Bu çerçevede, Sözleşme hükümleri uyarınca önemli Yönetim Kurulu kararlarının alınması bakımından BDT ve SOFIMA Holdingleri’nin olumlu oyu aranacağından, şirket yönetiminin yapılanma biçimi ile stratejik ticari kararlarını ilgilendiren karar yeter sayılarında tarafların her ikisinin de olumlu oyunun aranmasını gerektirmesi koşulunun ortak kontrol şartını sağladığı değerlendirilmektedir. (13) SOFIMA’nın holding şirketi olarak üzerinde kontrol sahibi olduğu IMA’nın; 1961 yılında kurulduğu ve bu tarihten beri bağımsız bir ekonomik varlık olarak faaliyet gösterdiği, mali ve personel istihdamı açısında yeterli kaynak ve varlıklara sahip olduğu, günlük faaliyetlerini bağımsız olarak yürüttüğü ve ana şirketlerin belirli bir işlevi ötesinde kalıcı olarak faaliyet göstermeyi hedefleyen bir teşebbüs olduğu ifade edilmektedir. (14) Dolayısıyla söz konusu işlem, ortak kontrolün hâlihazırda faal olan bir teşebbüs üzerinde tesis edilmesine yönelik olduğu için SOFIMA’nın 2010/4 sayılı Tebliğ’in 5. maddesindeki esaslar çerçevesinde tam işlevsel bir ortak girişim olarak 1 TopCo’nun dört hissedardan ibaret olacağı ve bu hissedarlık oranlarının %(.....)’si Kurucu Yatırımcılar Grubu’na, %(.....)’ünün BDT’nin iştiraklerinden biri olan SponsorCo’ya, %(.....)Management Investors Vehicle S.p.A.’ya (MIV) ve %(.....)’inin işleme izin verilmesi neticesinde MIV olarak isim değiştirmesi planlanan SEV Holding S.p.A.’ya (SEV) ait olacak şekilde gerçekleşeceği ifade edilmiştir. 2 Anılan sözleşmede SOFIMA Holdingleri, “Kurucu Yatırımcılar Grubu” olarak anılmaktadır. 3 SponsorCo’nun, tamamen dolaylı olarak BDT fonlarına ait olacağı, bu fonların da BDT tarafından yönetildiği belirtilmektedir. Ayrıca Yönetim Kurulunda temsil edilen SponsorCo üyelerine yönelik getirilen özel hükümler uyarınca; SponsorCo’yu temsil eden üç üyenin BDT çalışanı olmasının zorunlu olduğu, ancak SOFIMA Holdingleri izniyle de SponsorCo’yu temsil eden üyelerin BDT çalışanı olmayanlar arasından seçilebileceği ve BDT’yi temsil eden üye sıfatını kazanabileceği ifade edilmiştir.
23-50/954-340 3/5 nitelendirilebileceği değerlendirilmektedir. (15) Sonuç olarak, bildirim konusu işlemin 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi uyarınca bir devralma niteliğinde olduğu değerlendirilmektedir. İşlem taraflarının ciroları 2010/4 sayılı Tebliğ’in 7. maddesinin birinci fıkrasında öngörülen eşikleri aştığından, işlem izne tabidir. (16) Ortak girişim taraflarının faaliyetleri incelendiğinde; ortak girişim tarafı SOFIMA Holdingleri’nin Türkiye pazarında yalnızca SOFIMA aracılığıyla faaliyet gösterdiği, bu sebeple SOFIMA’nın Türkiye’deki faaliyetleri hakkında yapılacak her türlü açıklamanın SOFIMA Holdingleri için de geçerliliğini koruyacağı, devre konu SOFIMA’nın ise iştiraki IMA’dan dolayı gıda, ilaç ve kişisel bakım için paketleme makineleri ve otomasyon çözümlerinin satışı ile bu makinelerin satış sonrası hizmetleri alanında faaliyet gösterdiği görülmektedir. BDT ise, yakın zamanda ortak kontrolünü devraldığı portföy şirketi Pro Mach, Inc. (PROMACH) vasıtasıyla Türkiye’de paketleme makineleri alanında faaliyette bulunmaktadır. PROMACH, ağırlıklı olarak gıda sektörlerinde faaliyet gösteren müşterilerine paketleme makineleri tedarik etmekte ve satış sonrası hizmet sunmaktadır. Bu kapsamda, tarafların faaliyetleri arasında en genel haliyle paketleme makineleri pazarında yatay bir örtüşmenin mevcut olduğu anlaşılmaktadır. (17) Taraf temsilcisi tarafından gönderilen cevabi yazıda, mevcut işlem tarafları da dâhil olmak üzere paketleme makinesi ana tedarikçilerinin, farklı endüstriler ve sektörler için çeşitli nitelikleri haiz olan birçok paketleme makinesi sunduğu ifade edilmiştir. Öte yandan birbirinden farklı özelliklere sahip olan paketleme makinelerinin, birine ikame olamayacak şekilde farklı ihtiyaçlara yönelik olduğu ve bu farklılıklar sebebiyle tüketicinin faaliyet gösterdiği sektör özelinde her paketleme makinesinin birbiri ile ikame ilişkisine sahip olmadığı ifade edilmiştir. Paketleme makinelerini teknolojik kapasiteleri ve özelliklerinin karşılayabileceği ihtiyaçlar doğrultusunda sektöre göre ayrıma tabi tutmak da olası görülmektedir. Ortak girişim SOFIMA ile devralan konumunda olan BDT’nin iştiraki PROMACH’ın Türkiye’deki faaliyetleri dikkate alındığında “paketleme makineleri pazarında”, pazarın dar tanımlanması halinde ise “gıda için paketleme makineleri pazarında” yatay bir örtüşmenin meydana geldiği değerlendirilmektedir. (18) Bununla birlikte başvuruda hem devre konu SOFIMA’nın iştiraki IMA’nın hem de devralan konumunda olan BDT’nin iştiraki PROMACH’ın paketleme makinelerinin satış sonrası hizmeti alanında faaliyet gösterdiği belirtilmiştir. Ancak taraf temsilcisi tarafından gönderilen cevabi yazıda; PROMACH, IMA veya diğer üretici teşebbüsler tarafından üretilen paketleme makinelerine yönelik satış sonrası hizmetlerin birbirine ikame hizmetler olarak değerlendirilmemesi gerektiği, zira PROMACH, IMA ve diğer üreticiler tarafından sağlanan satış sonrası hizmetlerinin her bir paketleme makinesinin sahip olduğu münhasır özellikler barındırdığı, diğer bir deyişle üretici her bir teşebbüsün yalnız kendi ürettiği paketleme makinesine satış sonrası hizmetler sağladığı ifade edilmiştir. Bu kapsamda tarafların paketleme makinesi satış sonrası hizmetleri faaliyetine ilişkin yatay bir örtüşmenin meydana gelmeyeceği değerlendirilmektedir. (19) Bu çerçevede Türkiye’de yoğunlaşmanın gerçekleştiği paketleme makineleri ve gıda için paketleme makineleri pazarlarına ilişkin olarak tarafların son üç yıldaki değer bazındaki pazar paylarına bakıldığında söz konusu işlemin gerçekleşmesi halinde tarafların her birinin bireysel olarak ve toplamda paketleme makineleri ve gıda için paketleme makineleri pazarlarındaki pazar paylarının %(.....)'ten düşük olacağı görülmektedir.
23-50/954-340 4/5 (20) İlaveten, başvuruda, Türkiye paketleme makineleri pazarında; Syntegon Technology GmbH, Coesia S.p.A., Marchesini Group S.p.A., Duravant LLC, ATS Automation Tooling Systems Inc.’in, Türkiye gıda için paketleme makineleri pazarında ise; Betapak Makine A.Ş., Syntegon Technology GmbH, ROVEMA GmbH, Coesia S.p.A., Barry-Wehmiller Companies Inc.in faaliyet gösterdiği ve ilgili pazarlardaki teşebbüslerin pazar paylarının %(.....)’ten büyük olduğu ifade edilmektedir. (21) Yatay Birleşme ve Devralmaların Değerlendirilmesi Hakkında Kılavuz’un (Yatay Kılavuz) 18. paragrafında belirtildiği üzere; “Birleşik teşebbüslerin ilgili pazardaki paylarının toplamının %20’nin altında olması halinde, söz konusu birleşme işleminin rekabet bakımından olumsuz etkilerinin, incelemenin derinleştirilmesini ve birleşmenin yasaklanmasını gerektirecek düzeyde olmadığı varsayılabilir”. Bu kapsamda, işlem taraflarının ilgili pazarlardaki pazar payları riskli kategorisinde olmayıp pazarda faaliyet gösteren rakiplerin varlığı karşısında paketleme makineleri ve çözümleri ile alt branşlarındaki pazarlarda işlemle birlikte etkin rekabetin önemli ölçüde azaltılmasına yol açabilecek bir yoğunlaşmanın gerçekleşmeyeceği değerlendirilmektedir. (22) 2010/4 sayılı Tebliğ’in 13/3. maddesi uyarınca bir ortak girişim işleminin 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesi açısından rekabetçi davranışların koordinasyonu riski taşıyıp taşımadığının değerlendirilmesi gerekmektedir. Yukarıda belirtildiği üzere tarafların Türkiye’de örtüşen pazarlarda önemli ölçüde pazar payına sahip olmamaları nedeniyle bildirim konusu işlemin koordinasyon yoluyla rekabeti kısıtlama riskinin bulunmadığı kanaatine varılmıştır. (23) Yukarıda yer verilen inceleme ve değerlendirmeler neticesinde, bildirim konusu işlem neticesinde 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi çerçevesinde başta hâkim durumun yaratılması veya mevcut bir hâkim durumun güçlendirilmesi olmak üzere ülkenin bütünü yahut bir kısmında herhangi bir mal veya hizmet piyasasındaki etkin rekabetin önemli ölçüde azaltılması sonucunun ortaya çıkmayacağı kanaatine varılmıştır.
23-50/954-340 5/5 H. SONUÇ (24) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, bildirim konusu işlemin 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan 2010/4 sayılı Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ kapsamında izne tabi olduğuna; işlem sonucunda etkin rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmaması nedeniyle işleme izin verilmesine, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 60 gün içinde Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açık olmak üzere OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy