T.C.
İSTANBUL
1.ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2015/1166 Esas
KARAR NO: 2020/340 Karar
DAVA: Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 08/12/2015
KARAR TARİHİ: 16/09/2020
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA/
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirkete ait ... Bankası ... Şubesi'ne ait ... numaralı çekin boş olarak 18/06/2015 tarihinde müvekkili şirkette gerçekleşen hırsızlık olayı sonucunda kasadan çalındığını, 19/06/2015 günü ... Bankası ... Şubesi'ne ... nolu hesap için düzenlenen ...-... seri firma çeklerinin çalındığının bildirildiğini, hırsızlık suçuyla ilgili olarak ... CBS'nin ... Sor. nolu dosyası ile soruşturma başlatıldığını, dava konusu çekin altında müvekkilinin imzasını ihtiva etmeyen ve üzerindeki boşlukları doldurulmamış halde müvekkili şirket elinden çıktığını, dava konusu çekin keşidecisinin ...Tic. Ltd. Şti., lehtarının ...Tic. Ltd. Şti. olarak gösterildiğini, çek üzerinde yer alan unsurların ve keşideci kaşesinin altında yer alan imzanın müvekkiline ait olmadığını, ilk cirantanın lehtarı ... Tic. Ltd. Şti., ikinci olarak .... - ... ve üçüncü olarak ... - ...'a ve bedeli tahil için ...bank AŞ' adına ... AŞ'ye ciro edildiğini, çekin keşidecinin elinden hukuka aykırı olarak çıktığı için ve zorunlu unsurları ve keşideci altında bulunan imzanın keşideciye ait olmaması nedeniyle ... AŞ'nin meşru hamil sıfatına haiz olmadığını, çeki bankaya ibraz eden faktoring şirketinin kötü niyetli olduğunu, bu nedenlerle davanın kabulüne, icra takibi yapılmaması veya muhtemel icra takibinin durdurulması amacıyla ihtiyati tedbir kararı verilmesini, çek miktarının %20'sinden aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA/
Davalı ... İmalatı - ... cevap dilekçesinde özetle; iş bu dava konusu çekteki imza ve kaşenin kendisine ait olmadığını, alacaklı ve borçluları tanımadığını ve şahsi ve ticari ilişkide bulunmadığını, ... 14. İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyasına yaptığı borca ve imzaya itiraz neticesinde ... 22. İcra Hukuk Mahkemesi'nin ... E. sayılı dosyasından görülen davada 07/10/2016 tarihli imza incelemesine ilişkin rapor ile dava konusu çekteki imza ve kaşenin kendisine ait olmadığının ortaya çıktığını, 16/02/2017 tarihinde mahkemece imzaya itirazın kabulüne karar verilerek kendisi yönünden takibin durdurulmasına karar verildiğini, bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ...bank A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; ...Bankası ... Şubesi'ne ait ... numaralı çekin müvekkili bankaya Merkez Şube müşterisi olan ... AŞ tarafından vadesinden önce tahsil içen çek tevdi bordrosu kapsamında getirildiğinde bedeli tahsil içindir kaşesi vurulmuş ise de çekin vadesi geldiği tarihte takastan sorgulanan çek için ... Bankası AŞ tarafından keşideci imzasının uyuşmadığı bilgisinin verildiğini, 25/11/2015 vade tarihli çeke 26/11/2015 tarihinde müvekkili banka Merkez Şubesi tarafından "İşbu çek keşideci imzası uyuşmadığından işleme alınmamıştır." şerhi düşüldüğünü ve çekin ... AŞ yetkilisi ...'a teslim edildiğini, bu nedenle müvekkili bankaya isnat edilecek bir kusur bulunmadığını, bu nedenlerle davanın müvekkili banka yönünden reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin meşru hamil olduğunu ve çeki usulüne uygun olarak devraldığını, müvekkili şirket ile .. Tic. - ... ile yapılan 29/05/2015 tarihli faktoring sözleşmesi neticesinde ... seri nolu ve 20/0602015 tarihli faturayı temlik aldığını ve buna karşılık kredi kullandırıldığını, verilen kredinin tahsili olarak da ... tarafından dava konusu çekin verildiğini, müvekkili şirketin kötü niyetli olduğunu davacının tespit etmesi gerektiğini, bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Diğer davalılar davaya cevap vermemiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE/
Dava, İİK m.72 kapsamında icra takibinden önce açılan menfi tespit davasıdır.
Davacı, kendilerine ait "..." adresindeki işyerine 18/06/2015 tarihinde kimliği bilinmeyen kişilerin girdiğini ve ....-... seri nolu 20 adet çek yaprağının imzasız olarak çalındığını ve ancak bu çeklerin sahte imza ile piyasaya sürüldüğünü, davalı ...Tic. Ltd. Şti lehine keşide edilen ... seri nolu çekin de bu çeklerden olduğunu, bu nedenle bu çekten dolayı borçlu olmadığının tespiti ile İİK m.5 kapsamında çek miktarının %20'si oranında tazminatın davalılardan tahsili ile kendilerine verilmesini talep ve dava etmiştir.
Dava dosyasına konu çekin ... 22. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası üzerinden icra konulmuş olması nedeniyle dava dosyasına celp edilen icra dosyasının incelenmesinde; alacaklı ... AŞ'nin borçlular ... Ltd. Şti., ..., ... ve ... Ltd. Şti aleyhine 22/12/2015 tarihinde, kambiyo senetlerine mahsus yolla, dava konusu çeke dayalı olarak, 7.000,00 TL asıl alacak, 52,36 TL işlemiş faiz, 700,00 TL çek tazminatı ve 21,00 TL komisyon olmak üzere toplam 7.773,36 TL'nin takip tarihinden itibaren asıl alacağa işleyecek yıllık %10.5 avans faizi ile birlikte tahsili için takip başlattığı ve takibin derdest olduğu görülmektedir.
.. 22. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosya içerisinde dava konusu çek örneğinin incelenmesinde; keşidecisinin davacı ... Ltd. Şti., muhattap bankanın ... Şubesi, lehtarın ... Ltd. Şti., ciro zincirinin sıra ile ... Ltd. Şti., ..., ... ve ... AŞ olduğu, faktoring şirketinin tahsil cirosu yapmak suretiyle çeki 26/11/2015 tarihinde ...bank AŞ'ye ibraz etmiş olduğu görülmektedir.
Dosya içerisinde örneği bulunan ... 46. Noterliği'nin ... tarih ve ... sayılı imza sirküsü örneğinden davacı ... Ltd. Şti'ni temsil yetkisinin münferiden ...'a verilmiş olduğu görülmektedir.
İhtilaf, davacı borçlu şirket adına keşideci sıfatıyla atılan imzanın davacı şirket yetkilisine ait olup olmadığı noktasında toplanmakta olup imzanın inkar edilmiş olması nedeniyle ispat yükü davalı alacaklıda bulunmaktadır. Dava dosyasına celp edilen imza örnekleri ile davacı şirket temsilcisinin huzurda alınan imza ve yazı örnekleri ile çekteki keşideci imzasının davacı şirket temsilcisine ait olup olmadığı noktasında inceleme yapılması hukuk dışında özel ve teknik bilgiyi gerektiren hal olduğundan 6100 sayılı HMK m.266 gereği mahkemenin tarafların talebi yahut kendiliğinden vereceği karar ile bu hususları bilirkişiye tespit ettirmesi mümkündür.
Bu kapsamda İstanbul ATK Fizik İhtisas Dairesi'nden alınan ... tarih - ... sayılı bilirkişi raporu ile; çekte davacı şirket adına keşideci sıfatıyla atılan imzanın davacı şirket temsilcisi ...'a ait olmadığı tespit edilmiştir.
Esasen ... 23. İcra Hukuk Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyası üzerinden alınan 16/05/2017 tarihli bilirkişi raporu ile de dava konusu çekte keşideci sıfatıyla davacı şirket adına atılan imzanın davacı şirket temsilcisi ...'a ait olmadığı tespit edilmiştir.
Davalı faktoring şirketi vekilince 11/04/2018 tarihli duruşmada çekteki imzanın davacı şirketin temsilcisi ...'na ait olduğu yönünde beyanda bulunması akabinde sistem üzerinden çıkarılan ... tarih - ... sayılı Ticaret Sicil Gazetesi'nin 760. sayfasında ilan edilen davacı şirketin 25/03/2014 tarihli genel kurul kararı ile davalı vekilinin beyanında dile getirmiş olduğu ...'nun müdür olarak atanmış olması ve dosyaya mübrez ... 46. Noterliği'nin ... tarih - ... yevmiye nolu imza sirküsünden ...'nun davacı şirketi münferiden ilzam ve temsile yetkili olması nedeniyle bu şahsın tatbiki imzalarının dava dosyasına celbi ve huzurda alınan imzaları ile çek aslına dercedilmiş olan imzanın karşılaştırılması suretiyle bilirkişi ...'ten alınan 12/03/2020 tarihli bilirkişi raporu ile; dava konusu çeke keşideci sıfatıyla atılan imzanın davacı şirket temsilcisi ...'na ait olmadığı tespit edilmiştir.
Bilirkişi raporları ile dava konusu çekteki keşideci imzasının davacı şirket temsilcilerine ait olmadığının anlaşılması ve imza sahteliğine ilişkin def'inin herkese karşı ileri sürülebilen mutlak bir def'i olması nedeniyle davacı şirketin dava konusu çekten dolayı borçlu olmadığının tespitine ve ancak her ne kadar davalı ...bank AŞ aleyhine de menfi tespit davası açılmış ise de çekin incelenmesinde ...bank AŞ adına yapılan cironun temlik cirosu olmayıp tahsil cirosu niteliğinde olduğu anlaşıldığından bu davalı bakımından pasif husumet yokluğundan davanın reddine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın davalılar ....Ltd. Şti., ..., ... ve ... AŞ bakımından kabulü ile, davacının ...bank muhataplı, keşidecisi ...Tic. Ltd. Şti., lehtarın ... Tic. Ltd. Şti olan, ... 25/11/2015 tarih, 7.000,00 TL miktarlı ve ... seri nolu çekten dolayı BORÇLU OLMADIKLARININ TESPİTİNE,
2-Davalı ...nbank AŞ'ye yapılan ciro tahsil cirosu niteliğinde olduğundan bu davalı bakımından husumet yokluğundan davanın REDDİNE,
Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesaplanan 478,17 TL nispi karar harcının, peşin yatırılan 119,55 harçtan mahsubu ile noksan kalan 258,62 TL harcın davalılar ... Ürünleri San. Ve Tic. Ltd. Şti., ..., ... ve ... AŞ'den (...) tahsili ile hazineye gelir kaydına,
Davacı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 3.400,00 TL maktu vekalet ücretinin davalılar ... Tic. Ltd. Şti., ..., ... ve ... AŞ'den (...) tahsili ile davacıya verilmesine,
Davalı ...Ş. lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince red edilen miktar üzerinden hesaplanan 3.400,00 TL maktu vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı ...Ş.'ye verilmesine,
Davacı tarafından yapılan toplam 1.155,75 TL yargılama gideri ile 119,55 TL peşin harç ve 27,70 TL başvuru harcı toplamı 1.303,00 TL'nin davalılar ...Tic. Ltd. Şti., ..., ... ve ... AŞ'den (...) tahsili ile davacıya verilmesine,
Davalı ...Ş. tarafından yapılan 55,00 TL yargılama giderinin davacıdan tahsili ile davalı ...Ş.'ye verilmesine,
Davalı ... - ... tarafından yapılan yargılama giderlerinin bu davalı üzerinde bırakılmasına,
Taraflarca yatırılan bakiye gider avansının ve teminatın kararın kesinleşmesi halinde yatırana iadesine,
Taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi'nde İSTİNAF yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 16/09/2020
Katip ...
e-imza
Hakim ...
e-imza
Harç/ Masraf Dökümü
Peşin Harç: 119,55 TL
Karar Harcı: 478,17 TL
Noksan Harç: 258,62 TL
Davacı Gider Avansı
Yatırılan Avans : 1.155,75 TL
Teminat : 1.150,00
Davalı ...Ş. Gider Avansı
Yatırılan Avans : 55,00 TL
Davalı ... - ... Gider Avansı
Yatırılan Avans : 50,00 TL
Yargılama Gideri Detayları
Bilirkişi Ücreti : 800,00 TL
Posta Giderleri : 454,95 TL