T.C.
İSTANBUL
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2015/1214
KARAR NO: 2018/1120
DAVA: TAZMİNAT (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 21/12/2015
KARAR TARİHİ: 13/11/2018
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA/
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirkete ... sayılı Nakliyat Emtea Sigortası Abonman Sözleşmesi ve ona tekaddüm eden ICC Klozu hükümleri kapsamında ve 2 nolu zeyilnameyle ... Tic. Ltd. Şti. adına sigortalı 26.780 kg susam emtiasının davalı taşıyan ve sürücüsü tarafından Mersinden Sultangazi/İstanbul'a ... / ... plakalı araçla taşınmak üzere tam ve sağlam teslim alındığını, emtia yüklü aracın teslim adresi olan Sultangazi/İstanbul'da alıcı ... Ltd. Şti.'nin adresine geldiğini ancak işyeri kapalı olduğu için yol kenarına park edip uyuduğunu, daha sonra da kendisini uyandıran bir vatandaşın ikazı ile dorsenin tentesinin faili meçhul kişilerce kesilerek 32 çuval 1.600 kg susam emtiasının çalındığının anlaşıldığını, hasar ihbarı sonrasında yapılan ekspertiz çalışması neticesinde 32 çuval 1.600 kg emtia bedelinin 8.864,00 TL. hasarın tespit edildiğini, sigorta tazminatının 10/12/2014 tarihinde sigortalıdan tediye edildiğini, davalı nakliyat şirketinin taşıyıcı davalı şahsın ise haksız fiil faili sürücüsü olduğunu, meydana gelen hasar sürücünün pervasızca davranışından meydana gelmiş olduğundan hasardan taşıyıcı ve sürücünün müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğunu, tüm bu nedenlerden dolayı 8.864,00 TL. sigorta tazminatının 10/12/2014 ödeme tarihinden itibaren işleyecek TCMB avans faizi oranında ticari faiziyle birlikte yargılama harç ve masraflarının dava vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA/
Davalı ... Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin ticari merkezinin Adana olması sebebiyle davanın yetkisiz mahkemede açıldığını, Emtea Nakliyat Sigortası Genel Şartlarına göre davanın zamanaşımının 1 yıl olduğunu, olayın meydana geldiği zaman ve ödeme tarihi itibariyle davanın zamanaşımı süresi içinde açılmadığını, davacının yaşanan hırsızlık olayında davalı şoföre kusur izafe edemeyeceğini, aracın park edildiği yerin emtianın teslim edileceği iş yeri olduğunu, aracın park edilen yerin güvenliğinin iddia edildiği gibi şoföre ait olmadığını, davalının eyleminin teminat dışında kalan hallerden olmadığını, teminat dışı kalan hallerden olmadığından dolayı davacı ... şirketinin hasarı karşıladığını, hasarı karşıladıktan sonra tekrar sigorta ödeyen kişiye dönmesi davacı şirketin haksızlığını açıkça ortaya çıkardığını, tüm bu nedenlerden dolayı yetki itirazlarının kabulü ile dosyanın yetkili Adana Ticaret Mahkemesine gönderilmesini, öncelikle esasa girilmeden zamanaşımı nedeniyle davanın reddini, esasa girilmesi halinde itirazlarının doğrultusunda davanın esastan reddini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Dosyada diğer davalı olan sürücü ... hakkında açılan davanın HMK 150 gereği yenileninceye kadar işlemden kaldırılmasına ve ardından iş bu dosyadan tefriki ile ayrı bir esasa kaydına karar verilmiştir.
DELİLLER:-Sigorta Poliçesi, ekspertiz raporu, navlun faturası, ödeme dekontu, sevk irsaliyesi ve soruşturma dosyası,
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME:
Dava, "nakliyat emtea sigortası abonman sözleşmesi" kapsamında ödenen sigorta bedelinin davalıya rücu istemine ilişkindir.
Davacı ... şirketi, dava dışı ... Tic.Ltd.Şti. ile imzalanan sigorta poliçesi kapsamında hırsızlık teminat kapsamında ödenen tazminata dayalı olarak halefiyet ilkesi çerçevesinde davalının hırsızlıktan oluşan zarardan sorumlu olduğunu ileri sürerek ödenen tutarın tahsilini istemektedir.
Davalı zamanaşımı savunmasında bulunmuştur.
Taraf delilleri toplandıktan sonra yaptırılan bilirkişi raporunda davalı yanın TTK 850.vd maddeleri gereği meydana gelen zarardan sorumlu olduğu ve yapılan ödemeyi talep edilebileceği belirtilmiştir.
Zamanaşımı savunması çerçevesinde yapılan irdelemede;
TTK 855 . maddesinin
"(1) Bu Kitap hükümlerine tabi taşımalarda, yolcunun bir kaza sonucu ölmesi veya bedensel bütünlüğü zedeleyen bir zarara uğraması hâlinde istem hakları on yılda; diğer zararlarda ise bir yılda zamanaşımına uğrar.
(2) Bu süre, eşya taşımasında, eşyanın gönderilene teslimi; yolcu taşımasında, yolcunun varma yerine ulaşma tarihinden başlar. Eşya tamamen zayi olmuş veya yolcu gideceği yere ulaşamamış ise, zamanaşımı süresi, eşyanın teslimi ve yolcunun ulaşması gereken tarihten itibaren işlemeye başlar.
(3) Rücu haklarına ilişkin zamanaşımı, rücu alacaklısının, zararı ve rücu borçlusunu öğrendiği tarihten itibaren, üç ay içinde zarar hakkında rücu borçlusuna bildirimde bulunmuş olması şartıyla; rücu alacaklısına karşı mahkeme kararının kesinleştiği günden, kesinleşmiş mahkeme kararı bulunmayan hâllerde ise, rücu alacaklısının borcu ifa ettiği tarihten itibaren işlemeye başlar.
(4) Gönderen veya gönderilen, taşıyıcıya karşı olan haklarını, bir yıl içinde 18 inci maddenin üçüncü fıkrasına uygun şekilde istemiş olmaları şartıyla, def’i olarak her zaman ileri sürebilirler.
(5) Taşıyıcının kastından veya pervasızca bir davranışıyla ve böyle bir zararın meydana gelmesi ihtimalinin bilinciyle işlenmiş bir fiilinden veya ihmalinden dolayı;
a) Eşya zıyaa, hasara uğramış veya geç teslim edilmişse,
b) Yolcu geç ulaşmışsa, taşıyıcının sorumluluğu üç yılda zamanaşımına uğrar.
(6) 13/10/1983 tarihli ve 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunundaki zamanaşımı hükümleri saklıdır." hükümlerine göre değerlendirmelidir.
Davacı ... şirketi (zararı ve rücu borçlusunu öğrendiği tarihten itibaren, üç ay içinde zarar hakkında rücu borçlusuna bildirimde bulunmuş olması şartıyla) rücu alacaklısına karşı mahkeme kararının kesinleştiği günden, kesinleşmiş mahkeme kararı bulunmayan hâllerde ise, rücu alacaklısının borcu ifa ettiği tarihten itibaren 1 yıl içinde dava açmalıdır.Ancak aynı maddenin 5. maddesindeki şartlar var ise bu süre 3 yıl olarak uygulanmalıdır.Bilirkişi raporunda her ne kadar "Hı(rsı)zlığın yoğun olarak yaşandığı bilinen İstanbul' da Tem Yolu üzeri Mahmutbey adresinde 68 nolu bina üzerinde bekçisiz, otopark olmayan, güvenlik unsurları tam olarak sağlanmamış bir mekanda park edilmesinin davalı kusurunu ortadan kaldırmadığına..." şeklinde değerlendirmede bulunulmuş ise de zamanaşımı bakımından yapılan değerlendirmede davalının kastından veya pervasızca bir davranışıyla ve böyle bir zararın meydana gelmesi ihtimalinin bilinciyle işlenmiş bir fiilinden veya ihmalinden kaynaklanmadığı anlaşılmakla (1) yıllık süre zamanaşımı süresi olarak kabul edilmiştir.Ayrıca yine dosya kapsamından anlaşıldığı ve bilirkişi raporunda da belirtildiği üzere sürücü ... idaresindeki aracın alıcı şirketin adresinin bulunduğu yere gittiği ve aracın çekili olarak bulunduğu teslim mahallinde araçta uyuduğu sırada hırsızlığın meydana gelmesi karşısında zamanaşımının değerlendirmesi bakımından 3 yıllık zamanaşımı süresinin uygulanmaması gerektiği değerlendirilmiştir.Bu durumda davacı ... şirketi ödeme tarihi olan 10/12/2014 tarihinden itibaren en geç bir yıl içinde rucu davası açması gerekirdi.Eldeki davanın bu süre geçtikten sonra 21/12/2015 tarihinde açıldığı gözetildiğinde davalının zamanaşımı savunması yerinde bulunmuş ve davanın zamanaşımı nedeniyle reddine karar verilmiştir.
Yine ceza soruşturmasında fail davalı olmadığından ve konu dava TTK'ununda düzenlenen halefiyet ilkesine dayalı olarak taşıyıcının sorumluluğu çerçevesinde çözümlenmesi gerektiğinden ceza zamanaşımı uygulanması da değerlendirilmemiş ve takip tarihi itibariyle de zaman aşımı süresinin dolmuş olduğuna kanaat getirilmekle davanın reddine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Davanın zamanaşımı nedeniyle REDDİNE,
Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince alınması gereken 35,90 TL maktu karar harcının peşin yatırılan 151,38 TL harçtan mahsubu ile bakiye 115,48 TL harcın kararın kesinleşmesi ve talep halinde davacıya iadesine,
Davalı vekili lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 2.180,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı tarafa verilmesine,
Davalı ... Ltd. Şti. tarafından yatırılan 12,50 TL. yargılama giderinin davacıdan alınarak davalı tarafa verilmesine,
Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
Taraflarca yatırılan bakiye gider avansının kararın kesinleşmesi halinde yatırana iadesine,
Dair taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde Bölge Adliye Mahkemesine İSTİNAF yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı.13/11/2018
Katip ...
(e-imza)
Hakim ...
(e-imza)
Harç / Masraf Dökümü
Peşin Harç: 151,38 TL
Karar Harcı : 35,90 TL
Bakiye Harç: 115,48 TL
Davacı Gider Avansı
Yatırılan Avans : 785,00 TL
Davalı Gider Avansı
Yatırılan Avans : 12,50 TL
Yargılama gideri detayları
Bilirkişi Ücreti : 600,00 TL
Posta Giderleri : 155,10 TL