T.C.
İSTANBUL
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2015/1235
KARAR NO : 2024/826
DAVA : MenfiTespit(İşçi -İşveren İlişkisinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 28/12/2015
KARAR TARİHİ : 14/11/2024
İstanbul 3. İş Mahkemesinin 19/11/2015 tarih ...Esas ... Karar sayılı görevsizlik kararıyla Mahkememize tevzi edilen dava dosyası yukarıda belirtilen sıraya kaydedildi ve MenfiTespit(İşçi -İşveren İlişkisinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, davacının ... Ltd. Şti. ' de 24/06/2008 tarihinde tezgahtar olarak işe başladığını, bu çalışmasının 11/07/2015 tarihine kadar devam ettiğini, şirket yetkililerinin çalışanların işe girişleri sırasında teminat olarak her çalışandan açık-boş senet aldığını, davaya konu 09/07/2015 keşide tarihli 22/07/2015 vade tarihli 529.000,00 TL bedelli senet de müvekkilden işe girdiği esnada alındığını, ve müvekkilinin işten çıkması üzerine doldurularak takibe konulan bir teminat senedi olduğunu, davacının 11/07/2015 tarihinde şirket genel müdürü olan ...'nun odasına çağırıldığını, genel müdürün davacının üzerine saldırıp, cep telefonunu aldığını, davacıya hakaret edildiğini, başka bir şirket çalışanının neden olduğunu belirttikleri bir zarara ilişkin olarak davacının yokluğunda düzenlenen bir tutanağı imzalaması ve çalışan aleyhine şahitlik yapmasının istendiğini, tutanağı imzalamaması durumunda davacının söz konusu şirket çalışanının işbirlikçisi olarak gösterileceğinin ve suça ortak edileceği hususunda tehdit edildiğini, bunun üzerine davacının tutanağı imzalamak zorunda kaldığını, bu olay üzerine davacının ... 27. Noterliği' nin ... Yevmiye numaralı ... tarihli ihtarnamesi ile iş akdini feshettiğini bildirdiğini, ayrıca ... Cumhuriyet Başsavcılığı' nın ...soruşturma sayılı dosyası üzerinden şirket yetkilileri hakkında şikayette bulunduğunu, iş akdinin feshi ve şikayet nedeniyle davacıdan işe girdiği sırada alınan ve davalı ... 'nun elinde bulunan boş senet doldurularak davacı aleyhine icra takibi başlatıldığını, senedin kötü niyetli olarak ... tarafından davalı ... ' e ciro edildiğini, davacının davalılara borcu bulunmadığını, senedin keşide ve vade tarihlerine bakıldığında davacının işten çıkış ve savcılığa şikayet tarihlerine çok yakın olduğunu, ... 20. İcra Müdürlüğü ' nün ...sayılı dosyasında yürütülen takip işlemlerinin devamı halinde davacının doğacak ve doğması muhtemel zararların önüne geçmek için tedbiren icranın durdurulmasını beyanla yargılama gideri ve vekalet ücretinin de davalı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle, görevli mahkemenin Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunu, görevsizlik kararı verilmesi gerektiğini, davacının işçisi olduğu İtagold şirketinin tüzel bir kişilik olduğunu,davaya konu senedin lehdarının ... olduğunu, hamili ve takip alacaklısının diğer davalı ... olduğunu, davacının iş ilişkisinden bağımsız olarak, ... lehine davaya konu senedi tanzim edip müvekkiline verdiğini, davacının dava dışı İtagold şirketini zarara uğratarak kendi uhdesine geçirdiği rakamlar davaya konu senedin değerinden daha yüksek olduğunu, davacının iş akdinin mazeretsiz olarak art arda 14 gün işe gelmemesi ve güveni kötüye kullanma suçu teşkil eden fiilleri nedeniyle haklı nedenle derhal feshedildiğini, müvekkilinin diğer davalı ... ile ortak iş yaptıklarını, davaya konu senedi bu şahıstan aldığı borç paraya karşılık olarak diğer davalıya ciro ettiğini beyanla haksız davanın reddi gerektiği savunmasında bulunmuştur.
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle, huzurdaki davaya bakmakla iş mahkemeleri görevli olmadığını, görevsizlik kararı verilmesi gerektiğini, kanuni düzenlemeler gereği dava konusu senedin teminat senedi olmadığını, davacının iddialarının hukuken aynı nitelikte yazılı delille ispat etmesi gerektiğini, fakat davacının delilleri arasında yazılı delil bulunmadığını, dava konusu senetlerin teminat senedi özelliklerini taşımadığından teminat senedi olduğu iddiasının gerçek dışı olduğunu, müvekkilinin ... ' in alacağına karşılık olarak dava konusu senedi aldığını, dava konu senedin teminat senedi olduğu iddiasının iyi niyetli hamil olan müvekkiline karşı ileri sürülemeyeceğinden ve davacı iddialarını yazılı deliller ispatlayamadığından haksız davanın reddi gerektiği savunmasında bulunmuştur.
KANAAT VE GEREKÇE
Dava, İİK.'nun 72. Maddesi uyarınca icra takibinden sonra açılan menfi tespit istemine ilişkindir.
Davacı, dava konusu 09/07/2015 keşide tarihli, 22/07/2015 vade tarihli 529.000 TL bedelli senedin dava dışı ... Şti.'nde işe girdiği esnada alınmış ve davacının işten çıkması üzerine doldurularak takibe konulmuş bir teminat senedi olduğunu iddia etmiş;davalı ise davaya konu senedin, davacının kendisini uğrattığı zararlar nedeni ile iş ilişkisinden bağımsız olarak düzenlendiğini, davacının dava dışı ... Ltd. Şti.'ni dolandırdığını, davaya konu borcun kambiyo senedine dayandığından ve senet lehtarı olarak kendisinin senet arkasında cirosu bulunduğundan davanın kendisine yöneltildiğini, davaya konu takip dosyasının asıl alacaklısının diğer davalı ... olduğunu, davacı ile davalı arasında iş ilişkisinin bulunmadığı, senedin teminat senedi olmadığını savunmuştur.
... 3. İş Mahkemesi'nin ... Esas, ...Karar sayılı dosyasından verilen görevsizlik kararının gerekçesinde, işçi ile işveren arasındaki davanın iş mahkemesinde görülebilmesi için uyuşmazlığın hizmet sözleşmesinden veya İş Kanunu hükümlerinden kaynaklanması gerektiği, aksi halde davanın genel mahkemelerin görevine gireceği, davacı ile davalılar arasında hizmet sözleşmesinin bulunmadığı, dava dilekçesinde de belirtildiği üzere, davacının ...Ltd. Şti.nin işçisi olduğu, davanın, bonodan kaynaklanan menfi tespite ilişkin olduğu, bononun TTK'nun 776 ve devamı maddelerinde düzenlendiği, bu kanunda düzenlenen hususlardan doğan davaya bakma görevi Asliye Ticaret Mahkemesi olduğundan bahisle dosyanın görevli İstanbul Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesine şeklinde karar verildiği görülmüştür.
Davalı ... tarafından cevap dilekçesinde ileri sürülen davacının, dava dışı ... Ltd. Şti.'ni zarara uğrattığı ve güveni kötüye kullanma suçu kapsamına giren fiilleri nedeni ile ... Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... Sr. Nuımaralı dosyası ile şikayette bulunulduğuna dair soruşturma dosyasının celbine karar verilmiş, ... Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... Sr. Numaralı dosyasında düzenlenen iddianamede, davacının da aralarında bulunduğu şüphelilerin Hizmet Nedeni ile Güveni Kötüye Kullanma suçundan TCK md 155/2 delaletiyle 43/1, 37/1 ve 53 maddeleri gereğince cezalandırılmasının talep edildiği , bekletici mesele yapılan ... 7. Asliye Ceza Mahkemesi'nin ... Esas,...Karar sayılı dosyasının incelenmesinde, "her ne kadar sanık ... hakkında da dava açılmışsa da; bu sanığın eksiğinin nasıl oluştuğu konusunda bir tesbit bulunmadığı; ayrıca kendisinin, sanık ...'in yardımcısı olduğu anlaşıldığından, kendine isnat edilen 533Gr açığın, doğrudan sanık ...'a ait olup olmadığının da belli olmadığı; ayrıca dinlenen şahitlerden hiçbirinin, sanık ...'ın kendilerinden altın veya kıymetli mal ya da para aldığı konusunda bir beyanları bulunmadığı;" şeklindeki gerekçe ile Sanık ...'ın (işbu dosya davacısı) müsnet suçu işlediği sabit olmadığından CMK. 223/2-e maddesi uyarınca beraatine karar verildiği, hükmün 18/07/2019 tarihinde kesinleşmiş olduğu görülmüştür.
İşçi ve işverenin taraf oldukları iş ilişkisinde başlangıçta işe girerken, bazı iş kollarında işverenin teminat amacı ile bu tür senetler aldığı uygulama ile anlaşılmaktadır. Kuşkusuz bu durumun kanıtlanması halinde bu şekilde alınan senet, teminat senedi niteliğinde sayılmalıdır. Diğer taraftan, İş Hukuku; işçi ve işveren ilişkisinde, işverenin sosyal ve ekonomik bakımından güçlü olması, işçinin korunması ve işçi lehine yorum ilkeleri dikkate alınarak, sözleşme hukuku alanında ayrılmış ve farklı kurallar getirerek gelişmiştir. Bu nedenle iş hukukunda, düzenlenen belgelere karşı işçi lehine tanık dinletilmesi yoluna gidilmektedir. (Yargıtay 9. Hukuk Dairesi D ... E.- ... K. , Yargıtay 22. Hukuk Dairesi ... E.- ... K. sayılı ilamları)
6100 sayılı HMK'nın 1. maddesine göre göreve ilişkin kurallar, kamu düzenindendir. HMK'nın 114/1-c bendi ile mahkemenin görevli olması dava şartı olarak kabul edilmiş olup 115/1. maddesine göre de mahkeme dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır.
7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu'nun 5/1-a maddesine göre İş mahkemeleri, 5953 sayılı Kanuna tabi gazeteciler, 854 sayılı Kanuna tabi gemiadamları, 22/5/2003 tarihli ve 4857 sayılı İş Kanununa veya 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun İkinci Kısmının Altıncı Bölümünde düzenlenen hizmet sözleşmelerine tabi işçiler ile işveren veya işveren vekilleri arasında, iş ilişkisi nedeniyle sözleşmeden veya kanundan doğan her türlü hukuk uyuşmazlıklarına ilişkin dava ve işlere bakar.
Dava ve cevap dilekçeleri, tarafların beyanları, ... 7. Asliye Ceza Mahkemesi'nin ...Esas, ... Karar sayılı dosyası ve ... 13. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ...Esas sayılı dosyası ile ... 10. İş Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyalarında yapılan yargılamada dinlenen tanık beyanlarından da anlaşıldığı üzere davacının dava dışı ... Tic. Ltd. Şti.'nde 24/06/2008 tarihinden 11/07 2015 tarihine kadar çalıştığı sabittir. 27/04/2016 tarihli ... Ticaret Odası tarafından gönderilen tescil kayıtları dikkate alındığında davalı ...'nun da o tarihlerde şirket ortağı olduğu anlaşılmaktadır. Davacının 24/06/2008 -11/07/2015 tarihleri arasında hizmet akdi ile işçi olarak çalıştığı ... isimli şirketin yetkilisinin davalı ... isimli kişi olduğu bu tür uyuşmazlıkların ,emsal nitelikteki İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 32. Hukuk Dairesi'nin ... Esas, ... Karar, ...Esas, ... Karar, ...Esas, ... Karar, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 37. Hukuk Dairesi'nin ... Esas,...Karar, ... Esas, ... K. Sayılı kararlarda belritildiği üzere çözüm yerinin iş mahkemeleri olacağı gerekçesi ile davanın görev nedeni ile usul yönünden reddine dair karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın görev (usul) yönünden REDDİNE,
2-Dosyanın HMK 20. Maddesi uyarınca görevli İstanbul İş Mahkemesine (... 3. İş Mahkemesine) gönderilmesine,
3-Kararın istinaf edilmeksizin kesinleşmesi halinde olumsuz görev uyuşmazlığının giderilmesi ve görevli mahkemenin belirlenmesi için dosyanın İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi İlgili Hukuk Dairesine gönderilmesine,
4-Sair hususların görevli mahkeme tarafından değerlendirilmesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 14/11/2024
BAŞKAN ...
ÜYE ...
ÜYE ...
KATİP ...