T.C.
İSTANBUL
1.ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2016/1231 Esas
KARAR NO: 2021/725 Karar
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: 27/12/2016
KARAR TARİHİ: 27/10/2021
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA/
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 17/07/2016 tarihinde müvekkillerinin desteği olan ...'nın sürücüsü olduğu ... plakalı motosiklet ile sürücüsü ... olan ... plakalı minibüsün çarpışması neticesinde trafik kazası meydana geldiğini ve destekleri ...'nın vefat ettiğini, ... plakalı aracın zorunlu olmasına rağmen trafik sigortasının yapılmadığını ve bu nedenle oluşan zarardan davalı ... Hesabı'nın sorumlu olduğunu bu nedenle destek zararlarının tespiti ile her bir davacı için 10,00 TL destek tazminatının kaza tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte tüm davalılardan, davacı baba ... için 40.000,00 TL, davacı anne ... için 40.000,00 TL ve davacı kardeş ... için 20.000,00 TL manevi tazminatın davalı sürücü ...'dan kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA/
Davalı ... Hesabı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacılar tarafından dava açmadan önce müvekkili kuruma başvuruda bulunulmadığını bu nedenle davanın öncelikle usulden reddine karar verilmesini, davanın ... plakalı aracın işleteni olan ...'ye ihbar edilmesini, müvekkili kurum tarafından 25/10/2016 tarihinde davacı ...'ya 11.729,00 TL ve davacı ...'ya 8.156,00 TL ödeme yapıldığını ve müvekkili kurumun sorumluluğunun kalmadığını, kabul anlamına gelmemek kaydıyla müvekkili kurumun sorumluluğunun sigorta teminat limitleri ve kusur oranı ile sınırlı olduğunu, bu nedenle dava konusu olaydaki kusur oranlarının tespit edilmesi gerektiğini, müteveffanın motosiklete kasksız ve koruyucu kıyafet giymeksizin binmiş olması nedeniyle müterafik kusur indirimi yapılmasını, davacıların ancak dava tarihinden itibaren faiz talep edebileceğini, bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... davaya cevap vermemiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE/
Dava, 6098 sayılı TBK m.53'de düzenlenen ölüm nedeniyle yoksun kalınan destek tazminatının tahsili davasıdır.
Davacılar, 17/07/2016 tarihinde destekleri ...'nın sürücüsü olduğu ... plakalı motosiklet ile sürücüsü ... olan ... plakalı minibüsün çarpışması neticesinde desteklerinin vefat ettiğini ancak ... plakalı aracın zorunlu olmasına rağmen trafik sigortasının yapılmadığını ve bu nedenle oluşan zarardan davalı ... Hesabı'nın sorumlu olduğunu bu nedenle destek zararlarının tespiti ile her bir davacı için 10,00 TL destek tazminatının kaza tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte davalılardan, davacı ... (baba) için 40.000,00 TL, davacı anne ... için 40.000,00 TL ve davacı kardeş ... için 20.000,00 TL manevi tazminatın davalı sürücüden kaza tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Trafik kazalarından kaynaklanan sorumluluk davalarında, davalı işleten ile davalı sigortacının sorumluluğu paralel olup 2918 sayılı KTK'nın 85 v.d. maddelerinde düzenlenen tehlike sorumluluğu, davalı sürücünün sorumluluğu ise 6098 sayılı TBK'nun 49 v.d. maddelerinde düzenlenen haksız fiilden kaynaklı kusur sorumluluğu olup, işleten, sürücünün kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur. 2918 sayılı yasanın 86. maddesi kapsamında işleten ve sigortacı, zarara sebep kazanın ''mücbir sebepten veya zarar görenin veya bir üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri gelmiş'' olduğunu ispat etmediği sürece meydana gelen zarardan sorumludurlar. Bu nedenle zarara sebep kazanın mücbir sebepten veya zarar görenin veya bir üçüncü kişinin ağır kusurundan meydana geldiğini ispat yükü davalı işleten ve sigortacıda olmasına karşılık TBK m.50 kapsamında meydana gelen zararın miktarını ispat külfeti zarar görenin kendisindedir.
Motorlu araç işleteninin 2918 sayılı yasanın 91/1 maddesi kapsamında Karayolları Motorlu Araçlar ZMMS'ni yaptırmadan aracını işletmiş ve işletilme sırasında bir zarara sebep olmuş ise 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 14 maddesi gereği zorunlu sigortayı yaptırmadan motorlu aracı işleten kişilerin ve plakası ve sürücüsü tespit edilemeyen araçların sebep oldukları zararları karşılamak amacıyla ... Şirketleri bünyesinde ... Hesabı oluşturulduğundan kaza tarihinde yürürlükte bulunan sigorta poliçesi için belirlenen limitle sınırlı olmak kaydıyla ... Hesabı meydana gelen zarardan sorumludur. Bu manada ... Hesabının statüsü ile sigorta şirketinin hukuki statüsü ve sorumluluğu paraleldir.
Destekten yoksunluk tazminatının tahsilatı davalarında hak sahibinin tazminat alacağı, desteğin somut aktif dönem kazancı herhangi bir arttırım ve indirim yapılmaksızın, soyut aktif ve pasif dönem kazancı ise Yargıtay 1994 Ocak ayından beri "her yıl arttır her yıl eksilt = progresif rant tekniği"'ne göre hesaplanıp (HKG 01/11/1995 tarih, 1995/9-679 E. ve 1995/898 K.) hak sahipleri arasında paylaştırılarak bulunmaktadır. Ancak 2918 sayılı yasanın 90. maddesinin 14/04/2016 - 6704 sayılı kanunun 3. maddesi ile değişik düzenlemesi ile davalı sigorta şirketinin trafik sigortasından kaynaklanan sorumluluğunun 2918 sayılı kanun ve bu kanun çerçevesinde hazırlanan ve 01/06/2015 tarihinde yürürlüğe giren Trafik Sigortası Genel Şartları'na göre belirlenmesi öngörüldüğünden 01/06/2015 tarihinden sonra meydana gelen trafik kazalarından kaynaklı tazminat davalarında desteğin ölümü nedeniyel yoksun kalınan destek tazminatı miktarının "devrebaşı ödemeli belirli süreli rant formülüne" göre hesaplanması gerekmektedir. Ancak progresif rant tekniği ile yapılan hesaplama neticesinde ortaya çıkan sonuç ile devrebaşı ödemeli belirli süreli rant formülüne göre yapılan hesaplama ile ortaya çıkan sonuç arasında somut olaya göre farklılık göstermekle birlikte hak sahipleri aleyhine %20 oranında bir fark ortaya çıkmaktadır. Oysa hakim 6098 sayılı TBK'nın 60. maddesi gereği sebeplerin yarışması ilkesi doğrultusunda ayrıksı bir düzenleme olmadığı takdirde hak sahipleri lehine olacak şekilde uygulama yapmakla yükümlüdür. Bu kapsamda 2918 sayılı yasanın 90. maddesinin 14/04/2016 - 6704 sayılı kanunun 3. maddesi ile değişik düzenlemesi ile sigorta şirketinin sorumluluğu kısıtlanmış ise de işleten ve sürücünün sorumluluğunu kısıtlayan bir durum söz konusu değildir. Bu durum karşısında sigorta şirketinin sorumluluğunun sigorta genel şartlarına göre işleten ve sürücünün sorumluluğunun ise 2918 sayılı yasa ve bu yasada hüküm bulunmayan hallerde genel hükümler doğrultusunda belirlenmesi gerekmektedir.
Dosya içerisinde örneği bulunan nüfus kayıt örneğinden davacı ...'nın müteveffanın annesi, ...'nın müteveffanın babası olması nedeniyle müteveffa ile davacılar anne ve baba arasındaki desteklik durumunun var olduğu mahkememiz tarafından kabul edilmiştir.
İhtilaf, tarafların vaki kazadaki tazminata esas kusur oranı ile destek tazminatı miktarının tespiti noktalarında toplanmaktadır. Kusur oranı ve destek tazminatı miktarının tespiti konuları hukuk dışında özel ve teknik bilgiyi gerektiren haller olduğundan 6100 sayılı HMK m.266 gereği mahkemenin tarafların talebi yahut kendiliğinden vereceği karar ile bu hususları bilirkişiye tespit ettirmesi gerekmektedir.
Bu amaçla kazaya ilişkin ceza yargılamasının yapıldığı ... 11. Asliye Ceza Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyası celp edilmiş ve bu dosya üzerinden alınan 22/01/2018 tarihli kusur bilirkişi raporu ile; vaki kazada sanık sürücü ...'ın asli kusurlu, müteveffa ...'nın ise tali kusurlu olduğu tespit edilmiştir.
Tazminata esas olmak üzere ATK Trafik İhtisas Dairesi'nden alınan ...tarih ve ... nolu trafik kusur bilirkişi raporu ile; davalı sürücü ...'ın %70 oranında ve müteveffa ...'nın ise %30 oranında kusurlu olduğu tespit edilmiştir.
Aktüer bilirkişi ...'den alınan 19/10/2020 tarihli rapor ile; dosyada alınmış olan kusur raporları esas alınmak suretiyle progresif rant yöntemine göre yapılan hesaplamada davalı ... Hesabı'nın daha önce yapmış olduğu ödemelerde mahsup edilmek suretiyle davacı baba ...'nın bakiye 40.637,45 TL, davalı anne ...'nın ise bakiye 51.062,81 TL tazminat alacağı kaldığı tespit edilmiştir.
İş mahkemesinin ve Sosyal Güvenlik Kurumu'nun cevabi yazıları nazara alınmak suretiyle özellikle iş mahkemesinin kararı ile davacı vekilinin itirazları da değerlendirilmek suretiyle aktüer bilirkişiden alınan 24/05/2021 tarihli bilirkişi ek raporu ile; tüm belgeler değerlendirilmek ve özellikle davacı vekilinin kök rapora itirazları nazara alınmak suretiyle yapılan hesaplamada SGK tarafından rücuya tabi bir ödemenin yapılmamış olduğu ve iş mahkemesi kararı ile hüküm altına alınmış olan tazminatın ise yine ... Hesabı'na rücu edilebilecek bir alacak olmadığının tespit edildiği ve bu kapsamda davacı baba ...'nın bakiye 38.773,63. TL, davacı anne ...'nın ise bakiye 51.961,72 TL tazminat alacağı kaldığı tespit edilmiştir.
... SGK Müdürlüğü'ne yazılan yazıya verilen ... tarih ve ... sayılı cevabi yazıdan; davacılara vaki kaza nedeniyle rücuya tabi herhangi bir ödeme yapılmadığı bildirilmiştir.
Davacı vekili 27/05/2021 tarihli ıslah dilekçesi ile; davacı baba ... için 38.773,63. TL, davacı anne ... için ise 51.961,72 TL tazminat alacağının kaza tarihinden itibaren işleyecek mevduata uygulanan en yüksek faizi ile birlikte tahsilini talep ve dava etmiştir.
Tüm dosya kapsamı, alınmış olan kusur ve aktüer bilirkişi raporları denetime açık ve hüküm kurmaya elverişli olduğundan davacıların maddi tazminat davasının kabulü ile, davacı ... bakımından 38.773,60 TL'nin davalılardan (davalı ... Hesabı bakımından 25/10/2016, davalı ... bakımından ise kaza tarihi olan 17/07/2016 tarihinden itibaren yasal faiz işletilmek ve tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla) tahsili ile davacıya verilmesine, davacı ... bakımından 51.961,72 TL'nin davalılardan (davalı ... Hesabı bakımından 25/10/2016, davalı ... bakımından ise kaza tarihi olan 17/07/2016 tarihinden itibaren yasal faiz işletilmek ve tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla) tahsili ile davacıya verilmesine karar vermek gerekmiştir.
Davacıların manevi tazminat taleplerine esas olmak üzere yapılan sosyal ekonomik durum araştırması neticesinde davacı ...'nın diğer davalı eşi ... ile birlikte ... adresindeki müstakil bir evde yaşadığı, çiftçilikle uğraştığı, bir erkek iki kız çocuğu olduğu, oturduğu evin tapuda kendi adına kayıtlı olduğu, okur yazar olmadığı tespit edilmiştir.
Davalı ...'ın yapılan sosyal ekonomik durum araştırması neticesinde ... İlçe Emniyet Müdürlüğü'nden alınan 04/08/2017 tarihli cevabi yazıdan; davalının ...adresinde birlikte yaşadığı şahsın eşi ile yapılan görüşmede davalının aşçılık yaptığını, aylık ortalama gelirinin 2.500,00 TL olduğunu, taşınır veya taşınmaz herhangi bir malının olmadığını beyan ettiği tespit edilmiştir.
Manevi tazminatın haksız fiil neticesinde çekilen manevi acının bir karşılığı olduğu ancak davacıların zenginleşmesine davalının ise fakirleşmesine neden olmayacak miktarda olması gerektiğinden ve vaki trafik kazası neticesinde davacı anne ve baba çocuklarını, diğer davalı ise kardeşini kaybetmiş olduğundan ve kazada galip kusurun davalı ...'da olması nedeniyle manevi tazminat davasının kısmen kabulü ile takdiren davacı ... için 15.000,00 TL, ... için 15.000,00 TL ve ... için 10.000,00 TL manevi tazminatın 17/07/2016 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlekt davalı ...'dan tahsili ile davacılar ayrı ayrı verilmesine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
MADDİ TAZMİNAT DAVASININ KABULÜ İLE;
Davacı Hüsnü Ada bakımından 38.773,60 TL'nin davalılardan (davalı ... Hesabı bakımından 25/10/2016, davalı ... bakımından ise kaza tarihi olan 17/07/2016 tarihinden itibaren yasal faiz işletilmek ve tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla) tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
Davacı ... bakımından 51.961,72 TL'nin davalılardan (davalı ... Hesabı bakımından 25/10/2016, davalı ... bakımından ise kaza tarihi olan 17/07/2016 tarihinden itibaren yasal faiz işletilmek ve tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla) tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
MANEVİ TAZMİNAT DAVASININ KISMEN KABULÜ İLE;
Davacı ... için 15.000,00 TL, ... için 15.000,00 TL ve ... için 10.000,00 TL manevi tazminatın 17/07/2016 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlekt davalı ...'dan tahsili ile davacılar ayrı ayrı VERİLMESİNE,
Maddi tazminat yönünden;
Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesaplanan 6.198,13 TL nispi karar harcının, 341,56 TL peşin harç ve 309,84 TL ıslah harcı toplamı 651,40 TL harçtan mahsubu ile noksan kalan 5.546,73 TL harcın davalılardan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
Davacılar ... ve ... lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 12.569,86 TL nispi vekalet ücretinin davalılardan tahsili ile davacılar ... ve ...'ya verilmesine,
Davacılar tarafından yapılan toplam 1.399,75 TL yargılama gideri ile 341,56 TL peşin harç, 309,84 TL ıslah harcı ve 29,20 TL başvurma harcı toplamı 2.080,35 TL'nin davalılardan tahsili ile davacılara verilmesine,
Davalı ... tarafından yapılan yargılama giderlerinin bu davalı üzerinde bırakılmasına,
Taraflarca yatırılan bakiye gider avansının kararın kesinleşmesi halinde yatırana iadesine,
Manevi tazminat yönünden;
Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince kabul edilen manevi tazminat miktar üzerinden hesaplanan 2,732,40 TL nispi karar harcının davalı ...'dan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
Davacılar lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince kabul edilen manevi tazminat miktarı üzerinden hesaplanan 6.000,00 TL nispi vekalet ücretinin davalı ...'dan tahsili ile davacılara verilmesine,
Davalı ... lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince ret edilen manevi tazminat miktarı üzerinden hesaplanan 6.000,00 TL vekalet ücretinin davacılardan tahsili ile davalı ...'a verilmesine,
Taraflarca yatırılan bakiye gider avansının kararın kesinleşmesi halinde yatırana iadesine,
Taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi'nde İSTİNAF yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 27/10/2021
Katip
Hakim
Harç/ Masraf Dökümü
Peşin Harç: 341,56 TL
Islah Harcı: 308,84 TL
Karar Harcı: 8.930,53 TL
Noksan Harç: 8.279,13 TL
Davacı Gider Avansı
Yatırılan Avans : 2.165,00 TL
Davalı ... Gider Avansı
Yatırılan Avans : 70,00 TL
Yargılama Gideri Detayları
Bilirkişi Ücreti : 1.200,00 TL
Posta Giderleri : 269,75 TL