T.C.
İSTANBUL
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/113
KARAR NO: 2020/363
DAVA: TAZMİNAT (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 03/02/2017
KARAR TARİHİ: 22/09/2020
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA/ Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin sahibi olduğu ... plakalı 2013 Model ... marka ve modelli aracın 10/06/2015 tarihinde müvekkili şirket gözetimindeki dava dışı sürücü ... sevk ve idaresinde iken ... plakalı araç tarafından müvekkilin maliki olduğu araca davalı kusurlu sürücü ... tarafından mesafe ve hız kontrolünü saylayamayarak sağ taraftan gelen araca sol ya taraftan çarpılması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, müvekkili şirketin sahibi olduğu aracın iş bu dava konusu trafik kazası sonucu hasarlandığını ve bu sebeple araçta değer kaybı meydana geldiğini, davalı aracın ... Sigorta AŞ ye ZMMS poliçesi ile sigortalı olduğunu, tüm bu nedenlerden dolayı ve resen dikkate alınacak nedenlerle 10/06/2015 tarihinde meydana gelen trafik kazası sonucu müvekkili şirketin aracında oluşan şimdilik 600,00 TL değer kaybının fazlaya ilişkin talep ve dava haklarının saklı kalması kaydıyla tespit edilerek kaza tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen tazmini ile yargılama giderleri ve ücreti vekaletin davalı taraflar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA/ Davalı ... Sigorta AŞ vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafın iddia edilen müvekkili sigorta şirketine sigortalı olan araç sürücüsünün meydana gelen kazada %100 oranında kusurlu olduğu taraflarınca kabul edilmediğini, meydana gelen kazada araçta oluşan değer kaybının iş bu kaza ile oluşup oluşmadığının tespitinin uzmanlık gerektiren konu olduğundan dosyanın alınında uzman bilirkişilere tevdi edilmesi gerektiğini, dava ile talep edilen değer kaybının poliçe teminatı kapsamında olmadığından reddine karar verilmesi gerektiğini, hiçbir surette kabul anlamına gelmemek kaydıyla ilgili talebin teminat limitlerine uygun olarak sigortalının kazadaki kusur ve hasar durumuna göre değerlendirilmesinin gerektiğini, davalı müvekkili sigorta şirketi nezdinde açılan hasar dosyası üzerinden 19.694,00 TL araç hasar tazminatı ödemesi yapıldığını, kabul anlamına gelmemek kaydıyla davalı müvekkili sigorta şirketinin sorumluluğuna hükmedilecek ise ancak dava tarihinden itibaren yasal faize hükmedilmesi gerektiğini, tüm bu nedenlerden dolayı haksız ve mesnetsiz açılmış bulunan iş bu davanın reddini, masraf ve vekalet ücretinin de karşı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... AŞ vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin ... AŞ bünyesinde faaliyet gösterdiğini, ... ve ... markası ile yaklaşık 40.000 araçlık bir filo ile kiralama yaptığını, ana sözleşmede araç kiralama yapacağına dair madde bulunduğunu, iş bu davaya konu trafik kazasına karışan ve sürüsünün ...Tic. AŞ çalışanı ...'un olduğu ... plakalı aracın müvekkili şirket tarafından ...Tic. AŞ'ye uzun süreli kira sözleşmesi ile kiralandığını, uzun süreli kira sözleşmesi sebebiyle aracı işleten sıfatının davalı müvekkilden kiracıya geçmesi sebebiyle kazadan doğan zarardan ötürü müvekkilinin sorumlu tutulmasının hukuka uygun olmadığını, tüm bu nedenlerden dolayı Kanun ve Yargıtay İçtihatları dolayısıyla müvekkili işleten olmadığından müvekkili yönünden haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olarak ikame edilmiş bu davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
TALEP ARTIRIM/
Davacı vekili 05/12/2018 tarihli dilekçesiyle 600,00 TL değer kaybı tazminat talebini 13.000,00 TL'ye artırdığını beyan etmiş ve buna ilişkin harcı da 05/12/2018 tarihinde ikmal ettiği anlaşılmıştır.
DELİLLER VE GEREKÇE/
Dava, maddi hasarlı trafik kazası sonucu hasar gören aracın 2918 sayılı KTK kapsamında maddi zararının ( değer kaybı zararı) tazminine ilişkin belirsiz alacak davasıdır.
Trafik kaza tespit tutanağı, ZMMS poliçesi, davalı ... şirketi hasar dosyası, davalı şirket ... A.Ş ile ihbar olunan ... Tic.A.Ş. arasında düzenlenen uzun dönem araç kirama sözleşmesi örneği, ek protokol, faturalar celp edilip incelenmiş, tüm deliller toplanmıştır.
Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezine yazılan müzekkere ile ''...'' plakalı aracın karıştığı kazaların mahkememize bildirilmesinin istenilmesine karar verilmiş, gelen müzekkere cevabı incelenmiştir.
Dava, davalı ... A.Ş vekili yazılı talebi üzerine ... Tic.A.Ş.' ye ihbar edilmiştir.
Tarafların iddia ve savunmaları, sunulan deliller, tüm dosya kapsamı,hasar dosyası üzerinde inceleme yapmak suretiyle meydana gelen kazadaki kusur durumunun ve araçtaki değer kaybı miktarının belirlenmesi amacı ile bilirkişi incelemesi yapılmış, düzenlenen rapor incelenmiştir.
Değer kaybı/kusur konusunda uzman bilirkişi ... tarafından düzenlenen 12/06/2018 tarihli bilirkişi raporunda özetle; kusur yönünden inceleme neticesinde; davalı ... şirketi ... Sigorta AŞ'ye ... sayılı .... trafik poliçesi bulunan ... plakalı otomobil sürücüsü ...'un olayda % 100 (yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu, davacı taraf sürücüsü ... plakalı otomobil sürücüsü ...'ın olayda kusursuz olduğu, değer kaybı yönünden inceleme neticesinde; Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarına göre değer kaybı hesabı sonucunda davaya konu olan ... plakalı 2013 model ve 60.000.Km bulunan "..." hususi otomobilin tespit edilen değer kaybının 10.118,00 TL olduğu, ... plakalı 2013 model ve 60.000.Km bulunan "..." hususi otomobilin kazadan bir önceki ikinci el rayiç bedelinin 98.000,00 TL olduğu, 10/06/2015 tarihinde karıştığı maddi hasarlı trafik kazasında sol yandan almış olduğu darbeye bağlı olarak aracın tavan sacının değiştirilmesi ve kaporta parçalarının onarım görüp boyanması sonucu aracın, Yargıtay İçtihat Kararları doğrultusunda aracın onarılmış vaziyetteki hasarlı haldeki ikinci el fiyatının ortalama olarak 85.000,00TL üzerinden alıcı ve işlem gördüğü, piyasa genel şartları itibariyle araçta toplam 13.000,00TL değer kaybının bulunduğu, yapılan yetkili servisler ile şifai görüşmeler ve ikinci el piyasa araştırması sonucu tespit edildiği, tampon plastik ve cam parçalarının değişimlerinin yapılması halinde değer kaybı yaratmaması nedeniyle hesaplamada dikkate alınmadığı kanaatini bildirmiştir.
Mahkememizce gerekçeli ve denetime olanaklı rapora itibar edilmiş, davalılar itirazları mahkememizce değerlendirilebilir nitelikte görülmekle ek rapor alınmasına lüzum görülmemiştir.
Davalı ... A.Ş vekili zamanaşımı definde ve de yetki itirazında bulunmuş ise de; davalılardan ... adresinin Kağıthane olduğu anlaşımakla 6100 sayılı HMK 7/1 maddesi uyarınca yetki itirazı yerinde görülmemiş ve de kaza tarihinin 10.06.2015 olduğu ve de davanın 03.02.2017 tarihinde açıldığı nazara alınarak, 2918 Sayılı KTK.’nun 109/1. maddesi uyarınca iki yıllık zamanaşımı süresinin dolmadığı anlaşılmakla bu itirazı da yerinde görülmemiştir.
Davacı vekili trafik kazası nedeniyle ... plakalı aracın işleteni sıfatı ile davalı şirkete de husumet yöneltmiş ise de, 26.12.2013 Uzun Dönem Araç Kiralama Sözleşmesi ile davalı ... A.Ş ile ihbar olunan ...San.Ve Tic.A.Ş. arasında uzun dönem araç kirama sözleşmesi düzenlendiği kira süresinin asgari 12 ay ve de azami 47 ay olarak belirlendiği ve de ihbar olunan şirketin de bu kapsamda bir itirazı da olmadığı zira davalı sürücünün de ihbar olunan şirket çalışanı olduğu anlaşılmakla, aracın ihbar olunan ... Tic.A.Ş. tarafından kiralanmış olduğu, Yargıtay kararlarında belirtildiği üzere araçların uzun süreli kira sözleşmesi ile kiraya verilmesi durumunda araç malikinin işleten sıfatı kalmadığından kazanın kiracı sıfatında olan şirket tarafından kullanılırken kazanın meydana gelmiş olduğu, bu nedenle kiracı olan şirketin işleten olarak sorumlu tutulması ve meydana gelen kazadan sorumlu olduğu, araç malikinin işleten sıfatı kalmadığı değerlendirilmekle, davacının davalı ... AŞ hakkında açmış olduğu davanın aracın uzun süreli kira sözleşmesi uyarınca kiraya verildiğinden pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmiş ve de hakkında dava açılmasına sebebiyet veren ... A.Ş lehine vekalet ücretine hükmedilmemiştir.(Yargıtay 17. Hukuk Dairesi 2016/12469 es., 2017/7524 kr. nolu 11/09/2017 tarihli ve İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi 2018/352 es., 2018/1183 kr. nolu, 25.10.2018 tarihli kararları)
Davalı ... şirketi tarafından ... plaka sayılı araçta meydana gelen hasara ilişkin olarak 18.09.2015 tarihinde ... A.Ş.' ye 19.694,00TL ödeme yapıldığı ve kaza tarihi itibari ile araç başına sorumluluğun 29.000,00TL olduğu yani davalı şirket bakiye teminat limitinin 9.306,00TL kaldığı anlaşılmıştır.Yine davacı tarafından 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu 97.maddesinde yapılan değişiklik kapsamında başvuru şartının gerçekleştiği değerlendirilmiştir.
Tüm dosya kapsamı dikkate alınarak; davalı ... şirketinin ... plakalı aracın sigortacısı olduğu, ... plakalı aracın 10.06.2015 tarihinde davacı şirkete ait ... plakalı araç ile çarpıştıkları ve ... plakalı araç sürücüsünün %100 oranında kusurlu olduğu, ... plakalı araç sürücüsünün kusurunun bulunmadığı dosya kapsamındaki tüm deliller çerçevesinde yapılan bilirkişi incelemesi ile de sabit bulunmuştur.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91/1. maddesinde, “işletenlerin, bu kanunun 85/1 maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”. Aynı Yasa'nın 85/1 maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, 85/ son maddesinde ise, “ işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” hükümlerine yer verilmiştir.
Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nda da, “sigortacı, bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder” şeklinde ifade edilmiştir.Bu haliyle sigorta poliçesi uyarınca aracın işletilmesi sırasında 3. kişilere verilen zararlardan sigorta şirketinin de sorumluluğunun bulunduğu, araçta meydana gelen değer kaybının da poliçe kapsamında giderilmesi gereken zararlardan olduğu davacı tarafın talep edebileceği miktarın 13.000,00TL olduğu bilirkişi raporuyla sabit olduğu ve de davalı ... şirketi kalan teminat bakiyesi de nazara alınarak ... plakalı araç sigortacısı ... Sigorta AŞ ve sürücüsü ... hakkında açılan davanın kısmen kabulü ile; 10/06/2015 tarihli trafik kazası sonucu ... plakalı araçta meydana gelen maddi hasar nedeniyle tespit olunan 13.000,00 TL değer kaybının davalı ... şirketi açısından (açılan dava öncesinde davalının temerrüde düşürülmediğinden) 03/02/2017 dava tarihinden ve bakiye teminat limiti olan 9.306,00 TL ile sınırlı olmak üzere, diğer davalı ... açısından 10/06/2015 kaza tarihinden itibaren işleyecek (araç işletenlerinin tacir olduğu nazara alınarak) avans faizi ile davalılardan müteselsilen tahsiline karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM/ Gerekçesi yukarıda belirtildiği üzere;
1-Davacının davalı ... AŞ hakkında açmış olduğu davanın aracın uzun süreli kira sözleşmesi uyarınca kiraya verildiğinden pasif husumet yokluğu nedeniyle REDDİNE,
2-... Sigorta AŞ ve ... hakkında açılan davanın KISMEN KABULÜ ile; 10/06/2015 tarihli trafik kazası sonucu ... plakalı araçta meydana gelen maddi hasar nedeniyle tespit olunan 13.000,00 TL değer kaybının davalı ... şirketi açısından 03/02/2017 dava tarihinden ve bakiye teminat limiti olan 9.306,00 TL ile sınırlı olmak üzere, diğer davalı ... açısından 10/06/2015 kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalılardan müteselsilen tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
Fazlaya ilişkin talebin REDDİNE,
Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 888,03 TL nispi karar harcının (davalı ... Sigorta AŞ 635,69 TL harçtan sorumlu olmak üzere) 31,40 TL peşin harç ile 222,50 TL ıslah harcından mahsubu ile noksan kalan 634,13 TL harcın (davalı ... Sigorta AŞ 381,79 TL harçtan sorumlu olmak üzere) davalılar ... Sigorta AŞ ve ...'dan tahsili ile hazineye irad kaydına,
Davacı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 3.400,00 TL vekalet ücretinin davalılar ... Sigorta AŞ ve ...'dan tahsili ile davacıya verilmesine,
Davalı ... Sigorta AŞ lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 13/2 maddesi gereğince reddolunan kısım üzerinden hesaplanan 3.400,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı ... Sigorta AŞ'ye verilmesine,
Davacı tarafından yapılan toplam 945,70 TL yargılama giderinden davanın kabul red miktar ve oranı göz önüne alınarak hesaplanan 945,70 TL yargılama gideri (davalı ... Sigorta AŞ 676,97 TL yargılama giderinden sorumlu olmak üzere) ile 31,40 TL peşin harç, 222,50 TL ıslah harcı, 31,40 TL başvuru harcı toplamı 1.231,00 TL'nin (davalı ... Sigorta AŞ 962,27 TL'den sorumlu olmak üzere) davalılar ... Sigorta AŞ ve ...'dan tahsili ile davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
Davalı ... AŞ tarafından yapılan yargılama giderinin bu davalı üzerinde bırakılmasına,
Taraflarca yatırılan bakiye gider ve delil avanslarının kararın kesinleşmesi halinde yatırana iadesine,
Dair davacı vekilinin ve davalı ... vekili yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde Bölge Adliye Mahkemesine İSTİNAF YOLU açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 22/09/2020
Katip ...
(e-imza)
Hakim ...
(e-imza)
Harç / Masraf Dökümü
Peşin Harç: 31,40 TL
Islah Harcı: 222,50
Karar Harcı : 888,03 TL
Noksan Harç: 634,13 TL
Davacı Gider Avansı
Yatırılan Avans : 1.205,00 TL
Davalı ... AŞ Gider Avansı
Yatırılan Avans : 50,00 TL
Yargılama gideri detayları
Bilirkişi Ücreti : 600,00 TL
Posta Giderleri : 345,70 TL