T.C.
İSTANBUL
1.ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/764 Esas
KARAR NO: 2020/619 Karar
DAVA : İtirazın İptali
DAVA TARİHİ : 24/08/2017
KARAR TARİHİ : 23/12/2020
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
ESAS DAVA/
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı müvekkili ile davalı arasında perde satış ve montaj anlaşması yapıldığını, bu ilişkiden kaynaklanan bedelin 14/07/2016 - 19/08/2016 tarihleri arasında düzenlenen 5 fatura ile davalıya fatura edildiğini, ancak davalının faturalardan kaynaklanan borcunu ödememesi nedeniyle davalı aleyhine ,,, 26. İcra Müdürlüğü'nün ,,, Esas sayılı dosyası üzerinden icra takibi yapıldığını ve ancak davalının takibe konu alacağa haksız yere itiraz ettiğini, bu nedenle davalı itirazının iptali ile takibe konu alacağın %20'sinden aşağı olmamak kaydıyla tazminatın davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA/
Davalı vekili cevap ve karşı dava dilekçesinde özetle; davalı-karşı davacı müvekkili ile davacı-karşı davalı arasında, davalı-karşı davacı ile üçüncü kişi ..., A.Ş arasında yapılmış olan ve üçüncü kişi ... A.Ş'nin ...'de inşa etmekte olduğu ... binası ile ilgili perde işleri dahil kimi işlerin yapım işini üstlendiğini, bu kapsamda anılan rezidansın 37. katındaki (prezident katı) motorlu zip perde işlerinin yapımını da üstlendiğini, yapmış olduğu araştırma neticesinde zip perde sistemini dünyada en iyi şekilde ... merkezli ... adlı firmanın yaptığını öğrendiğini, bu bilgi doğrultusunda bu markanın Türkiye'de bayiliğini yapan davacı-karşı davalı ile temasa geçtiğini ve yapılan görüşmeler neticesinde mail yazışmaları üzerinden davacı-karşı davalının teklifine davalı-karşı davacının 10/08/2016 tarihinde ... referans no ile onay verilmesi neticesinde "...'deki ... katı iç mekan motorlu zip sistem perde yapım işinin", Bakü'de yapılacak montaj işleri de dahil yarısı peşin ödenmek kaydıyla 51.672,00 Euro + KDV ile davacı-karşı davalıya verildiğini ve sözleşme kapsamında 10/08/2016 tarihinde 23.500,00 Euro peşin ödemenin yapıldığını, sözleşme kapsamında hazırlanan ekipman ve perdelerin uçak kargosuyla ...'ye gönderilmesi akabinde davacı-karşı davalı tarafından yerine monte edildiğini, ancak montajdan sonra sistemin çalışmadığını ve kullanım esnasında sistemin yerinden çıktığını, bunun üzerine durumun derhal davacı-karşı davalıya bildirildiğini ve sistemin çalışır hale getirilmesinin istendiğini, bu bildirimden sonra davacı-karşı davalının yeniden zip (fermuarlı) sistem perde üreterek ...'ndaki işletmesinde davalı-karşı davacı müvekkiline, ... A.Ş yetkililerine ve ... firmasının Türkiye bölge satış müdürü ... huzurunda gösterildiğini ve ancak bu esnada ikinci kez yapılan perdelerin bombe yaptığının fark edildiğini, bu nedenle ikinci bir toplantı yapılarak üründeki ayıpların giderilmesinin kararlaştırıldığını ve ancak davacı-karşı davalının üründeki ayıpları gidererek ürünleri kullanılır hale getiremediğini, bunun üzerine üretici ... firmasından destek istendiğini, bu arada ...'de monte edilen ürünler üzerinde yaptırılan teknik inceleme neticesinde düzenlenen 27/09/2017 tarihli rapor ile ürünler üzerinde ... etiketi bulunmasına rağmen davacı-karşı davalının imalatlarında farklı markalara ait ürünler kullandığını ve sahte bir şekilde ... markasını yapıştırdığının tespit edildiğini, bunun üzerine ... 10. Noterliği'nin ...tarih ve ... sayılı ihtarı ile durumun derhal davacı-karşı davalıya bildirildiğini ve sahteliği ortaya çıkan ürünlerin eksiksiz olarak Türkiye'ye geri getirildiğini, ... 2. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ... D. İş sayılı dosyası üzerinden yaptırılan tespit neticesinde alınmış olan rapor ile de ürünlerin sahte ve kullanılamayacak düzeyde ayıplı olduğunun tespit edildiğini, bu nedenle davacı-karşı davalının sözleşme kapsamında hiç ifada bulunmayan borçlu statüsünde (aliud ifa) olduğunu, bu nedenle davacı-karşı davalıya herhangi bir borcu olmadığını aksine karşı dava kapsamında 1/2 oranında olmak kaydıyla yapılmış olan 23.500,00 Euro ödemenin ve HMK m.107 kapsamında olmak kaydıyla sona eren sözleşme nedeniyle oluşmuş olan 20.000,00 TL maddi zarar ile 20.000,00 TL manevi tazminatın ticari faizi ile birlikte davacı-karşı davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE/
Esas dava, İİK m.67'de düzenlenen itirazın iptali davasıdır.
Dava dosyasına celp edilen ... 26. İcra Müdürlüğü'nün... Esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde; davacı alacaklının, davalı/ borçlu aleyhine 18/05/2017 tarihinde, ilamsız yolla, yapılan iş ve işlemler kapsamında hesap ekstresi (iki sayfa) dayalı olarak, 137.711,17 TL asıl alacağın takip tarihinden itibaren asıl alacağa işleyecek yıllık %9.75 avans faizi ile birlikte tahsilini talep etttiği, ödeme emrinin borçluya tebliği üzerine davalı/ borçlunun süresinde olarak borca, faize ve tüm ferilerine itiraz etmesi neticesinde icra müdürlüğünce takibin durdurulmasına karar verildiği ve süresinde olarak işbu itirazın iptali davasının açılmış olduğu görülmüştür.
Karşı davanın süresinde açılmamış olması nedeniyle 6102 sayılı HMK m.92 kapsamında mahkememizin 12/09/2018 tarihli duruşmasının 1 nolu ara kararı ile tefrikine karar verilmiş ise de karşı davalı ile esas davaya da dayanak teşkil eden sözleşme kapsamında yapılmış olan kısmi ödemenin iadesinin talep edilmiş olması ve talep edilen zararların da yine aynı sözleşme ilişkisinden kaynaklanması nedeniyle her iki dava arasında fiili ve hukuki irtibat bulunduğundan zorunlu olarak mahkememizin 05/12/2018 tarih 2018/819 Esas ve 2018/1220 Karar sayılı kararı ile karşı davanın yeniden esas dava ile birleştirilmesine karar verilmiştir.
Dosya kapsamıyla ticari nitelikteki satış ve montaj ilişkisi tarafların kabulünde olduğundan ihtilaf sözleşmeye konu satış ve montajın ayıplı olup olmadığı, ayıbın niteliği ve gelişen aşamalar itibariyle ifanın hiç yapılmamış ifa statüsünde olup olmadığı ve bu statüde ise davalı-karşı davacının sözleşmeden dönme iradesi nedeniyle yapmış olduğu ödemenin iadesi ve miktarı ile varsa zararlarını tazmin hakkı olup olmadığı ve miktarının tespiti noktalarında toplanmaktadır. 6102 sayılı TTK m.23 düzenlemesi ile ticari satış ve mal değişimine ilişkin ticari nitelikteki sözleşmeler, 6098 sayılı TTK'nın satış sözleşmesi ile mal değişimine ilişkin hükümlere tabi kılındığından tarafların hak ve yükümlülüklerinin 6098 sayılı TBK m.207 - 284 kapsamında belirlenmesi gerekir. Ancak satış ve montaja konu ürünün teknik özellikleri ve kalitesi itibariyle belli bir markaya ait olup olmadığı ile sözleşme ilişkisi kapsamında taraf alacaklarının ve zararlarının tespiti için taraf defter ve belgeleri ile oluşan zararın maliyetinin piyasa fiyatlarına göre belirlenmesi hukuk dışında özel ve teknik bilgiyi gerektiren hal olduğundan 6100 sayılı HMK m.266 gereği mahkemenin tarafların talebi yahut kendiliğinden vereceği karar ile bu hususları bilirkişiye tespit ettirmesi mümkündür.
... 2. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ... D. İş sayılı dosyası üzerinden yapılan tespit neticesinde tekstil mühendisi ...ve makine yüksek mühendisi ... tarafından düzenlenen 22/05/2018 tarihli rapor ile; ...'den geri getirilen ürünlerin mahkeme heyeti ile birlikte tespite konu olan motorlu zip perdelerin bulunduğu ... A.Ş'nin "..." adresindeki depoda bulunan ürünlerin, dosyada bulunan fatura ve gümrük bilgilerinin ve ayrıca dosyada mevcut ...'de montajı yapılmış motorlu zip perdelerine ait resimlerin incelenmesi ışığında aynı ürüne ait olduğu sonuç ve kanaatine varılmıştır.
Yüksek mimar ..., mimar-sektör temsilcisi ... ve muhasebe-finans uzmanı ...'ndan alınan 20/01/2020 tarihli bilirkişi raporu ile; yapılan işin ayıplı olup olmadığı yönüyle yapılan değerlendirme kapsamında davacı ve davalı dilekçeleri ekinde sunulan 31/08/2016 tarihli mailde ve ekindeki resimlerde görüleceği üzere 37. kattaki geçiş odasında montajı yapılan perdelerin ikinci modülün sol taraf yan kenarının fermuarlı perdeden ayrıldığı ve bu hususun resimden de görüldüğü, üçüncü kişi ana iş veren ... İnş. A.Ş'nin 28/08/2016 tarihli iç mail yazışmasında da montajın 6 işçi ile devam ettiği ve ancak başkanın odasındaki bir perdenin kısa geldiği, bu nedenle işin tekrar gönderileceği, başkanın odası ve geçiş odasındaki köşe perdelerin mahallinde dikilip yapıldığı ancak beğenilmediği, bu ürünlerdeki ayıp nedeniyle üretimin durdurulduğu ve genel olarak işin imalat ve teslimat programının revize edildiği, gün ışığında düzgün görünen perdelerin akşam saatlerinde bozuk/ potlu görünmesi, montajda gönye alımındaki hataların sistemin çalışmasına engel olduğu, asıl iş veren tarafından davalı-karşı davacıya bildirilen ayıpların davalı-karşı davacı tarafından ... firması Türkiye temsilcisi ...'e de 05/10/2016 tarihli yazı ile bildirildiği, keza hataların giderilmesi bakımından 07/08/2017 tarihinde yine mailler yazıldığı aksi halde yasal hakların kullanılacağının ihtar edildiği, ayıpların ... firması yetkilisi ...'e bildirilmesi akabinde bu kişinin 27/09/2017 tarihinde davalı-karşı davacıya yazdığı yazı ile motor bağlantı detayının ... motor bağlantı malzemesi kullanılarak yapılmadığı, zip perde sisteminin alt ray - yan kanal - zipin hareket ettiği pvc kanal, ... orjini olmadığı, motor kutusu ve kutunun içindeki galvenis borunun ... orjini olmadığı ve davacı tanığı ...'ın bir kısım parçaların yerine değişik muaddil ürün kullanıldığını beyan etmiş olması, davalı tanığı ...'ün ise imalatta ... orjinal ürün kullanılmadığını teyit etmesi, tespit raporu değerlendirildiğinde üründeki ayıp dışında montajın da doğru yapılmadığının anlaşıldığı, tüm bu hususlar ve raporda dile getirilen diğer hususlar ele alındığında davacı-karşı davalının, davalı-karşı davacıya satıp montajını yaptığı malın %100 oranında ayıplı olduğu, ayıplı malın hurda değerinin KDV hariç 13.269,73 TL olduğu, dava konusu sözleşme ilişkisi nedeniyle düzenlenen 19/08/2016 tarihli ve 25.311,00 Euro bedelli ve 08/09/2016 tarih ve 35.661,96 Euro bedelli iki adet faturanın ve davalı-karşı davacı tarafından ödenen 23.500,00 Euro peşinatın taraf defterlerinde kayıtlı olduğu, davalı-karşı davacının üçüncü kişi ... İnş. A.Ş'ye olan yükümlülüğünü ifa için toplam 188.286,46 TL harcama yaptığı ve ayrıca 24.420,92 TL masraf ödemiş olduğu tespit edilmiştir.
Tarafların rapora yönelik itirazları doğrultusunda aynı bilirkişi heyetinden alınan 22/05/2020 tarihli bilirkişi ek raporu ile; kök rapordaki kanaatler yinelemek suretiyle davalı-karşı davacının aynı işi yapmak için ikinci kez 188.286,46 TL harcama yaptığı, ayrıca 24.420,92 TL masraf yaptığı, %100 ayıplı olan ürünün anılan yere özel ölçü ile imal edilmiş olması nedeniyle başka yerde kullanılmasının mümkün olmadığı, hurda değerinin motor ve hurda alüminyum baz alınmak suretiyle belirlendiği, tespit mahallinde incelenen ürünlerin sözleşmeye konu imalatlar olduğu, dava konusu işin ... tarafından dahi kabul edilmemiş olduğu, ikame işin toplam bedelinin 7 adet faturaya konu olacak şekilde 188.286,46 TL'ye üçüncü kişilere yaptırıldığı, işin sahibi ... İnş. A.Ş tarafından davalı-karşı davacı firmaya kesilen 29/05/2018 tarihli 4.053,54 Euro (21.753,32 TL) miktarlı faturanın 37. Kat iade malların yurtdışı navlun bedeline ilişkin olduğuna, keza 29/05/2018 tarihli 2.667,60 TL fatura açıklamasının ise yine bu kişi tarafından davalı-karşı davacıya kesilen masraf niteliğinde olduğu, yapılan işin toplam bedelinin 51.672,00 Euro + 9.300,96 Euro KDV = 60.972,96 Euro'dan oluştuğu, bu alacağa mahsuben 19/08/2016 tarihli KDV dahil 25.311,00 Euro ve 08/09/2016 tarihli KDV dahil 35.661,96 Euro bedelli faturalar tanzim edildiği, 19/08/2016 tarihli 25.311,00 Euro bedelli fatura (71.304,08 TL + 12.834,74 TL = 84.138,82 TL) ve 08/09/2016 tarih 35.661,00 Euro bedelli fatura (100.007,62 TL + 18.001,37 TL = 118.00,90 TL) olarak kayıtlara işlenmiş olduğu, davalı-karşı davacı tarafından tanzim edilen iade faturaların ise keza 29/11/2018 tarih 25.311,00 Euro bedelli fatura (125.990,86 TL + 22.678,36 TL = 148.669,22 TL) ve 29/11/2018 tarihli 35.661,96 Euro bedelli fatura (177.514,96 TL + 31.952,69 TL = 209.467,65 TL) olarak kayıtlara işlenmiş olduğu, buna göre davacı-karşı davalının iade etmesi gereken 23.794,94 TL KDV alacağı olduğu ve bu kapsamda 23.500,00 Euro'nun da iadesi gerektiği tespit edilmiştir.
Davalı-karşı davacı vekili 14/10/2020 tarihli ıslah dilekçesi ile 23.500,00 Euro'nun iadesi dışında 74.060,59 TL maddi tazminatın ve daha önce talep edilmiş olan 20.000,00 TL manevi tazminatın 3095 sayılı yasanın 4a maddesi kapsamında dava tarihinden itibaren işletilecek faizi ile birlikte tahsilini talep etmiştir.
Tüm dosya kapsamı ile alınmış olan bilirkişi raporları ile mahkememizde de işin %100 ayıplı olarak ifa edildiği ve bu durumda davalı-karşı davacının 6098 sayılı TBK m.227/1-1 kapsamında sözleşmeden dönme hakkını kullandığı, bu hakkın kullanılmış olması nedeniyle davacı-karşı davalının esas dava itibariyle davalı-karşı davacıdan itirazın iptali davasına konu olacak bir alacağı olmadığı ve bu nedenle esas davanın reddine, buna mukabil sözleşmeden dönmüş olan davalı-karşı davacının ödemiş bulunduğu 23.500,00 Euro iadesini talep etme hakkı olduğu, ayrıca davalı-karşı davacı ıslah dilekçesi ile her ne kadar 74.060,59 TL zararının tahsilini talep etmiş ise de dosya kapsamı ve alınmış olan bilirkişi raporları ile sadece ayıplı malların ...'den Türkiye'ye geri getirilmesi nedeniyle işin asıl sahibi ... İnş. AŞ tarafından ödenmiş olan 21.753,32 TL navlun bedeli ile yükleme ve diğer masraflardan oluşan 2.677,60 TL ile düzenlenmiş olan faturalar kapsamında davalı-karşı davacının davacı-karşı davalıya ödemiş olduğu 23.794,94 TL (21.753,32 TL + 2.267,60 + 23.764,94 TL = 48.215,86 TL) dahil 48.215,86 TL zararının ispat edilmiş olması nedeniyle bu miktar bakımından davanın kısmen kabulü ile ve ayıplı ifa nedeniyle davalı-karşı davacının müşterileri nezdindeki ticari itibarının zedelenmiş olması nedeniyle ve fakat manevi tazminatın zenginleşme aracı olarak da kullanılamayacağından manevi tazminat davasının kısmen kabulü ile takdiren 2.000,00 TL manevi tazminat bakımından karşı kısmen davanın kabulü ile aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Esas davanın REDDİNE,
2-Karşı davanın KISMEN KABULÜ İLE;
2.1-23.500,00 Euro'nun 10/08/2016 tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4a maddesi kapsamında Euro cinsinden paraya devlet bankalarının 1 yıl için ödemiş oldukları en yüksek mevduat faiz oranı ile birlikte karşı davanın davalısından tahsili ile karşı davanın davacısına VERİLMESİNE,
2.2-Zarardan kaynaklanan 48.215,86 TL'nin karşı davanın açıldığı 09/05/2018 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte karşı davanın davalısından tahsili ile karşı davanın davacısına VERİLMESİNE,
Fazlaya ilişkin kısmın REDDİNE,
3-Manevi tazminat davasının KISMEN KABULÜ İLE;
2.000,00 TL manevi tazminatın karşı davanın açıldığı 09/05/2018 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte karşı davanın davalısından tahsili ile karşı davanın davacısına VERİLMESİNE,
Esas dava yönünden;
Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince alınması gereken 54,40 TL maktu karar harcının, peşin yatırılan 1.663,21 TL harçtan mahsubu ile bakiye 1.608,81 TL harcın kararın kesinleşmesi ve talep halinde davacı - karşı davalıya iadesine,
Davalı - karşı davacı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 17.032,56 TL nispi vekalet ücretinin davacı - karşı davalıdan tahsili ile davalı - karşı davacıya verilmesine,
Davacı - karşı davalı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı - karşı davalı üzerinde bırakılmasına,
Taraflarca yatırılan bakiye gider avansının kararın kesinleşmesi halinde yatırana iadesine,
Karşı dava yönünden;
Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 11.320,05 TL nispi karar harcının, 2.689,71 TL peşin harç ve 923,32 TL ıslah harcı toplamı 3.613,03 TL harçtan mahsubu ile noksan kalan 7.707,02 TL harcın davacı - karşı davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
Davalı - karşı davacı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 19.693,01 TL nispi vekalet ücretinin davacı - karşı davalıdan tahsili ile davalı - karşı davacıya verilmesine,
Davacı - karşı davalı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince red edilen miktar üzerinden hesaplanan 4.080,00 TL maktu vekalet ücretinin davalı - karşı davacıdan tahsili ile davacı - karşı davalıya verilmesine,
Davalı - karşı davacı tarafından yapılan toplam 35,00 TL yargılama giderinden davanın kabul red miktar ve oranı göz önüne alınarak hesaplanan 30,27 TL yargılama gideri ile 2.689,71 TL peşin harç, 35,90 TL başvurma harcı ve 923,32 TL ıslah harcı toplamı 3.679,20 TL'nin davacı - karşı davalıdan tahsili ile davalı - karşı davacıya verilmesine, bakiye kısmın davalı - karşı davacı üzerinde bırakılmasına,
Taraflarca yatırılan bakiye gider avansının kararın kesinleşmesi halinde yatırana iadesine,
Manevi tazminat yönünden;
Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesaplanan 136,62 TL nispi karar harcının davacı - karşı davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
Davalı - karşı davacı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 10/2 maddesi gereğince kabul edilen manevi tazminat miktarı üzerinden hesaplanan 2.000,00 TL vekalet ücretinin davacı - karşı davalıdan tahsili ile davalı - karşı davacıya verilmesine,
Davacı - karşı davalı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 10/2 maddesi gereğince red edilen manevi tazminat miktarı üzerinden hesaplanan 2.000,00 TL vekalet ücretinin davalı - karşı davacıdan tahsili ile davacı - karşı davalıya verilmesine,
Taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi'nde İSTİNAF yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 23/12/2020
Katip ...
e-imza
Hakim ...
e-imza
Esas Dava/
Harç/ Masraf Dökümü
Peşin Harç: 1.663,21 TL
Karar Harcı: 54,40 TL
Bakiye Harç: 1.608,81 TL
Davacı Gider Avansı
Yatırılan Avans : 2.975,00 TL
Davalı Gider Avansı
Yatırılan Avans : 0,00 TL
Yargılama Gideri Detayları
Bilirkişi Ücreti : 2.400,00 TL
Posta Giderleri : 225,50 TL
Karşı Dava/
Harç/ Masraf Dökümü
Peşin Harç: 2.689,71 TL
Karar Harcı: 11.456,67 TL
Islah Harcı: 923,32 TL
Noksan Harç: 7.843,64 TL
Davacı Gider Avansı
Yatırılan Avans : 500,00 TL
Davalı Gider Avansı
Yatırılan Avans : 0,00 TL
Yargılama Gideri Detayları
Tefrik fotokopi gideri : 35,00 TL