T.C.
İSTANBUL
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/1125
KARAR NO: 2020/293
DAVA: Konkordato Tasdiki
DAVA TARİHİ: 28/11/2018
KARAR TARİHİ: 16/07/2020
Mahkememizde görülmekte olan Konkordato Tasdiki davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA/
Davacı dava dilekçesinde özetle; firmanın Türkiye genelinde özel sektörde cam işleme faaliyetleri ile ilgili üretim satış ve pazarlama konularında faaliyet gösterdiğini, firmanın sermayesinin 5.000.000,00 TL olduğunu ve tamamının ödendiğini, şirket ortaklarının ... ve ... olduğunu, şirket ortaklarının münferiden temsil ve ilzama yetkili olduklarını, şirketin son üç yıllık faaliyetlerine ilişkin bilanço ve gelir tablolarının sunulduğunu, cam sektörünün cirolarındaki azalışın yanında artan döviz kuru sebebiyle ürün sattıkları firmaların artan kira, faiz ve sabit giderlerinden dolayı firmaya yaptıkları ödemelerin vadelerini uzatmak istemeleri ve mevcut siparişlerini ötelemeleri, mal aldıkları firmaların vade oranlarını kısaltmaları ve bankaların kredi limitlerini kullandırmaktan imtina etmesi, hem satışlardan gelen nakit azalışı, hem de nakit açığının kapanmasının için ihtiyaç duyulan kredi musluklarının kapanması firmanın ödeme sıkıntısına düşmesine sebebiyet verdiğini, son iki yılda yaşanan nakit sıkıntısı ve bu sene yaşanan ekonomik kriz sebebiyle 5-6 ay olan alış vadelerinin 45 güne düştüğünü ve firmanın zor duruma düşmesine sebep olduğunu, ülkede yaşanan finansal kriz sebebiyle ürünlerinin tüketici talebinin azalmış olması cirolarını ciddi miktarda düşürdüğünü, borç ödemelerinde temerrütler oluştuğunu, tüm bunların şirketin işletme sermayesi ihtiyacını arttırarak şirketin nakit darboğazına girmesine neden olduğunu bu nedenle konkordato talebinin tasdiki tarihinden itibaren bir yıl ödemesiz olmak üzere 24 aylık eşit taksitler halinde tüm borçlarını ödeyeceğini, İİK. 287. maddesi uyarınca 3 aylık geçici mühlet verilmesini daha sonra 1 yıl kesin mühlet verilerek konkordatonun tasdikine karar verilmesini talep etmiştir.
Ayrıca İİK.’nun 206/1 sırasındaki haklar hariç olmak üzere, tedbir tarihinden itibaren 6183 sayılı Kanundan doğan vergi ve her türlü harç, ceza ile SGK alacakları (prim, idari para cezaları dahil) ile ilgili takipler dahil olmak üzere, hangi nedene dayanırsa dayansın aleyhine takip yapılmaması, haciz, ihtiyati haciz, e-haciz, ihtiyati tedbir, satış, muhafaza işlemleri uygulanmaması, evvelce yapılmış olan tüm takiplerin durdurulmasını, bankalarda bulunan hesabına gelecek olan paranın hesabın bulunduğu banka tarafından alıkonulması, alacağına mahsup edilmesinin ve blokaj konulmasının önlenmesini, hakkında rehnin paraya çevrilmesi yoluyla yapılmış ve yapılacak tüm icra takiplerinde satışlarının durdurulması, rehinli menkullerin muhafazasının durdurulmasını, tüm kurumlar ve şirketler nezdindeki hak ve alacaklarının 3. kişilerce haciz, muhafaza ve tahsil edilmesinin önlenmesi ve evvelce yapılmış takiplerden üzerine haciz konulan hak ve alacaklar da dahil olmak üzere tüm hak ve alacaklarının ödenmesini, müvekkil şirketin takip borçlusu olduğu takiplerde kendisi aleyhine veya 3. şahıs konumunda olduğu takiplerde kendisine yönelik 89/1 haciz ihbarnameleri ile İİK 78. maddesi çerçevesinde doğmuş ve doğacak alacakların haczi talebini ihtiva eden haciz müzekkerelerinin gönderilmesinin tedbiren önlenmesini, müvekkilin bankalar nezdindeki teminat mektuplarının nakde çevrilmesinin tedbiren durdurulmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Davacı 18/04/2019 havale tarihli dilekçesi ile konkordato projesini revize ederek tüm borcunu faizsiz olarak dava dilekçesinde belirttiği vadede ödeme teklifinde bulunmuştur.
Davacı bila tarihli 27/02/2020 ibraz tarihli ikinci revize dilekçesi ile konkordato projesini ödeme vadeleri bakımından revize etmek suretiyle borcun tamamını faizsiz olarak ilk taksiti 15/01/2021 tarihinde başlamak kaydıyla 15/04/2021, 15/07/2021, 15/10/2021, 15/01/2022, 15/04/2022, 15/07/2022, 15/10/2022, 15/01/2023, 15/04/2023, 15/07/2023, 15/10/2023, 15/01/2024, 15/04/2024, 15/07/2024, 15/10/2024, 15/01/2025, 15/04/2025, 15/05/2025, 15/10/2025 tarihlerinde 5 yıl içinde eşit taksitler halinde ödeme teklifinde bulunmuştur.
DELİLLER VE GEREKÇE/
Dava, adi konkordatonun tasdiki davasıdır.
Adi Konkordato 2004 sayılı İİK. m. 285-309/ı arasında düzenlenmiştir.
Konkordato, borçlunun, kanunda öngörülen çoğunluktaki alacaklılar ile yapacağı ve ancak mahkemenin tasdiki ile borçlu ve alacaklılar bakımından (konkordatoya tabi ve ancak borçlu ile anlaşmaya varmayan alacaklılar dahil) bağlayıcı hale gelen bir cebri icra anlaşmadır. Konkordato kurumu, elinde olmayan sebeplerle işleri iyi gitmeyen ve ekonomik durumu bozulan veya bozulma ihtimali olan dürüst borçluları, iflastan korumak (Baki Kuru, İcra ve İflas Hukuku El Kitabı, 2. Baskı, Ankara: Adalet Yayınları, 2013 s.1443-1444) ve ödeme güçlüğü çeken borçlulara borçlarını yeniden yapılandırarak, işletmelerini iyileştirmelerine olanak sağlamak için ihdas edilmiştir. Konkordato kurumu ile borçluya, alacaklıların çoğunluğu ile anlaşarak borçlarını ödeme ve böylelikle iflastan kurtulma imkanı sağlanmak istenmiştir. Borçlu yapılacak olan anlaşma doğrultusunda borçlarını ödediğinde tüm borçlarından kurtulmuş olur. İsviçre doktrininde, konkordato sürecinde verilen konkordato kesin mühleti borçlunun mali durumunu iyileştirmesinin bir aracı olarak görülmektedir. İsviçre’deki kanun değişikliklerinin bir çoğunda açıkça iyileştirme kavramına yer verilmiştir. Konkordatoda alacaklıların menfaati olmakla birlikte esasen borçlunun menfaati daha ön plandadır. Adi konkordatoda, malvarlığının terki suretiyle konkordatoda olduğu gibi malvarlığının tasfiyesi değil borçlunun mali durumunun iyileşmesi ve işletmenin faaliyetine devam etmesi amaçlanır.(Hakan Pekcanıtez/Güray Erdönmez, 7101 Sayılı Yasa Çerçevesinde KONKORDATO, İstanbul: Vedat Kitapçılık 2018, s.3 ve6)
Konkordatonun tasdiki yargılaması bir dava olmayıp, HMK. m. 382/2-7’de öngörülen çekişmesiz bir yargı işlemidir. (Hakan Pekcanıtez/ Oğuz Atalay/Meral Sungurtekin Özkan/ Muhammed Özekes, İcra ve İflas Hukuku Ders Kitabı, 6. Bası, İstanbul: Onikilevha, 2019 s.498; Kuru, İcra ve İflas El Kitabı, s.1487) Ancak alacaklılar itiraz etmişler ise yargılama sonunda verilen karar çekişmeli yargı kararına dönüşür.(Pekcanıtez/Ataley/Sungurtekin Özkan/Özekes, s.506) Çekişmesiz yargı işlerinde niteliğine uygun düştüğü ölçüde basit yargılama usulü uygulanır ve re’sen araştırma ilkesi geçerlidir.( Baki Kuru, İstinaf Sistemine Göre Yazılımış İcra ve İflas Hukuku Ders Kitabı, 3. Baskı, Ankara: Yetkin Yayınları, 2019, s. 509) Ancak tasdik şartlarının oluşmama riski borçlu üzerinde olduğundan borçlu da şartların oluştuğunu ispat edebilir.(Pekcanıtez/Ataley/ Sungurtekin Özkan/Özekes, s.498)
Adi konkordato, geçici mühlet, kesin mühlet, konkordatoya tabi (nisaba esas) alacaklı ve alacaklıların tespiti, alacaklılar toplantısının yapılması ve tasdik raporunun mahkemeye ibrazı ile başlayan tasdik aşamalarından oluşmaktadır.
Geçici mühlet aşamasında; geçici mühlet kararı verilebilmesi için davacının İİK. m. 286 gereği, dava dilekçesi ekinde, konkordato ön projesini, borçlunun malvarlığının durumunu gösteren belgeleri, alacaklıları, alacak miktarlarını ve alacaklıların imtiyaz durumunu gösteren listeyi, konkordato ön projesinde yer alan teklife göre alacaklıların eline geçmesi öngörülen miktar ile borçlunun iflası halinde alacaklıların eline geçebilecek muhtemel miktarı karşılaştırmalı olarak gösteren tabloyu, konkordato ön projesinde yer alan teklifin gerçekleşeceği hususunda makul güvence veren denetim raporunu mahkemeye ibraz etmesi gerekir. Mahkemece, bizzat veya bilirkişi marifetiyle yapacağı inceleme neticesinde bu belgelerin tam olduğunun tespit edilmesi halinde İİK. m. 287/1 gereği borçluya derhal üç ay geçici mühlet verilmesi gerekir. Şartları mevcut olduğunda İİK. m. 287/4 gereği 3 aylık geçici sürenin 2 ay uzatılmasına karar verebilir.
Mahkememizce dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde 19/12/2018 tarihli tensip tutanağı ile; davanın niteliği itibariyle dava dilekçesinin 6100 sayılı HMK'nın 119. maddesi hükmünde düzenlenen unsurları taşıdığı, davanın HMK'nın 316-322 maddeleri arasında düzenlenen BASİT yargılama usulüne tabi olduğu ve 6545 sayılı yasanın 45. maddesi gereğince davanın heyetçe yürütülmesi gerektiği, davacı şirketin merkez adresinin ... olması ve bu yerin mahkememizin yargı çevresi içinde kalması nedeniyle İİK. 285/3. maddesi yollamasıyla İİK. 154. maddesi gereğince iş bu dava bakımından mahkememizin görevli ve kesin yetkili olduğu görülmüştür.
Mahkememizin 19/12/2018 tarihli geçici mühlet kararı ile İİK m.286/a-e'de öngörülmüş olan belgelerin dava dilekçesine ekli olduğu ve usulüne uygun olarak düzenlenmiş oldukları anlaşıldığından İİK m.287 gereği 19/12/2018 tarihinden itibaren davacı şirkete 3 aylık geçici süre verilmesine, kararın İİK m.288 kapsamında Ticaret Sicil Gazetesi'nde ilanına ve ilgili yerlere bildirilmesine, konkordatonun başarıya ulaşmasının mümkün olup olmamasının incelenmesi amacıyla alacaklı sayısı ve alacak miktarı nazara alınmak suretiyle 02/06/2018 tarih - 30439 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanan konkordato komiserinin niteliklerine ve alacaklılar kurulunun zorunlu olarak oluşturulmasına dair yönetmeliğin 4 v.d. maddeleri kapsamında resen seçilen hukukçu ..., mali müşavir/ bağımsız denetçi ...ve yeminli mali müşavir ...'ın geçici komiser heyeti olarak atanmasına, davacının geçici komiser heyetinin nezareti altında faaliyetine devamına, 3 aylık geçici sürenin dolmasından önce konkordato projesinin başarıya ulaşıp ulaşmayacağı yönündeki nihai komiser raporunun dosyaya sunulmasına karar verilmiştir.
Ayrıca geçici mühletin sona ereceği tarih nazara alınmak suretiyle kesin mühlete ilişkin duruşmanın 07/03/2019 günü saat 13:15'te icrasına karar verilmiştir.
Konkordato komiser heyetince sunulan 04/03/2019 havale tarihli rapor ile; şirketin geçici mühletin ilanı tarihinde elektriklerinin kesik olması ve faaliyetini durdurmuş olması, ana tedarikçisi olan Paşabahçeden mal alamaması, ancak Şubat ayının ilk haftasında yeni tedarikçi üzerinden kazanç sağlayacak faaliyetlerine başlayabildiği, geçici mühletin ilanından sonraki yaklaşık iki aylık sürenin yeninden üretime geçilebilmesi için gerekli organizasyonun yapılması ve ticari ilişkilerin kurulması için geçmiş olduğu dikkate alındığında 27.02.2019 mali verilerine göre cüzi de olsa zarar etmesi ve nakit akışı yönünde gerek ülke koşulları gerekse konkordato nedeniyle vadeler yönünden likitide eksikliğine ilişkin olumsuz faktörlere karşılık Şubat ayı başı itibariyle ticari faaliyetlerinin yeniden başlaması, şirketin borca batık olmaması, halen satış hacmini koruyor olması, yeni sözleşmeler yapabilmesi ile ilgili olumlu gelişmelerin olması nedeniyle şirketin faaliyetinin bir müddet daha izlendikten sonra konkordato projesinin başarıya ulaşıp ulaşmadığı yönünde nihai rapor tanzim edilebileceği, bu nedenle 3 aylık geçici mühletin 2 ay uzatılması yönünde görüş beyan edilmiştir. Davacı vekili de 06/03/2019 havale tarihli beyan dilekçesi ve duruşmada sözlü olarak 3 aylık geçici mühletin 2 ay uzatılması yönünde talepte bulunmuştur.
Mahkememizce 07/03/2019 tarihli geçici mühletin uzatılması kararı ile; tüm dosya kapsamı, komiser heyetinin 04/03/2019 havale tarihli raporunda dile getirilen görüşler yerinde bulunmak suretiyle ve de konkordato projesinin başarıya ulaşıp ulaşmayacağına yönelik raporun hazırlanamamış olması nedeniyle İİK m.287/4 kapsamında davacı şirkete verilen 3 aylık geçici mühletin 07/03/2019 tarihinden başlamak suretiyle 2 ay uzatılmasına ve bu kararın İİK m.288/2 kapsamında ilanına karar verilmiştir.
Kesin mühlet aşamasında; konkordatonun başarışa ulaşmasının mümkün olup olmadığı araştırılmaktadır. Bu kapsamda davacı borçlunun talebi, alacaklıların itirazları ile komiser heyetinin görüşü hep birlikte değerlendirilerek İİK. m. 289 kapsamında “konkordatonun başarıya ulaşmasının mümkün olduğu” kanaatine varıldığında borçluya bir yıl kesin mühlet verilmesi gerekir. Ancak kesin mühlete ilişkin kararın İİK. m. 289/1 kapsamında geçici süre içinde ve İİK. m. 289/2 kapsamında duruşmada verilmesi gerekir. Ayrıca şartları mevcut olduğunda 1 yıllık sürenin İİK. m. 289/5 gereği altı ay uzatılmasına karar verilebilir.
Bu kapsamda davacı tarafa 07/03/2019 tarihinden başlamak üzere verilen 2 aylık geçici mühletin uzatılması süresinin 07/05/2019 tarihinde bitecek olması nazar alındığında komiser heyetinin bu süre bitmeden 30/04/2019 tarihinde "konkordato projesinin başarıya ulaşıp ulaşmayacağı yönündeki" raporunu ibraz etmiş olduğu görülmekle kesin mühlete ilişkin duruşmanın 02/05/2019 tarihinde icrasına karar verilmiştir.
Geçici konkordato komiser heyeti tarafından sunulan 30.04.2019 havale tarihli raporda özetle; ''şirketin 31.03.2019 tarihli mali verilerine göre nakit akışı yönünde gerek ülke koşulları gerekse konkordato nedeniyle vadeler yönünden likidite eksikliğine ilişkin olumsuz faktörlere karşılık şirketin faaliyetlerine aktif olarak devam ettiği ve işçi çalıştırdığı, şirketin projesinde sunduğu hedeflere yaklaştığı ve kar ettiği, 31.03.2019 tarihli bilançoda gerek kaydi gerekse rayiç değerlerle borca batık olmadığı, sunulan projenin olumlu olarak yürütüldüğü ve kesin mühletin şartlarını sağladığını, iki aylık ek geçici sürede somut veriler ile desteklendiğini, süreç içerisinde yapılan çalışmalar ve görüşmeler, sunulan bilgi ve belgeler dikkate alındığında konkordatonun başarıya ulaşmasının mümkün olduğu anlaşıldığından davacı şirket yararına bir yıl kesin mühlet verilmesi gerektiği'' yönünde görüş bildirilmiştir.
Mahkememizce tüm dosya, konkordato geçici komiser heyeti tarafından düzenlenen ve konkordato projesinin başarıya ulaşacağına yönelik nihai raporundaki açıklamalar ve oluşan kanaat, alacaklı vekilinin yazılı talebi, alacaklı vekilinin ve müdahil borçluların duruşmadaki sözlü beyanları hep birlikte değerlendirilerek mahkememizde de konkordato projesinin başarıya ulaşacağı yönünde kanaat oluştuğundan 02/05/2019 tarihli duruşmada verilen kesin mühlet kararı ile İİK m.289 kapsamında davacı yararına 02/05/2019 tarihi saat 13:39 itibariyle 1 yıl kesin mühlet verilmesine, kararın İİK m.288'deki usulle ilanına ve ilgili yerlere bildirilmesine ve komiser heyetinin görevine devamı ile komiser heyetinin İİK. m.298-302 ve mevzuatın diğer hükümlerinde öngörülen görevleri yerine getirmelerine karar verilmiştir.
Konkordatoya tabi (nisaba esas) alacaklı ve alacaklıların tespiti, alacaklılar toplantısının yapılması ve tasdik raporunun mahkemeye ibrazı aşamasında; komiser heyeti tarafından konkordato kesin mühleti içinde (bir yıl veya uzatılmış altı ay içinde) konkordatoya tabi alacaklıların tespit edilerek alacaklılar toplantısının yapılması ve 7 günlük iltihak süresini takip eden 7 gün içerisinde raporun hazırlanması ve mahkemeye sunulması gerekir.
Bunun için komiser heyetince bilançoda görünen alacaklar tespit edildikten sonra, İİK m.299 kapsamında bilançoda kayıtlı olmayan alacaklıların alacaklarını bildirmeye davet edilmesi ve bu davetin İİK m.288 kapsamında ilan edilmesi, bu kapsamda bildirilen alacaklar bakımından borçlunun beyana daveti ile borçlu tarafından kabul edilmeyen çekişmeli alacaklar bakımından, alacaklının ibraz etmiş olduğu belgeler ile borçlunun defter ve belgeleri incelendikten sonra kendi görüşünü içeren raporu mahkemeye sunması ve İİK. m.302/5 kapsamında çekişmeli alacakların nisaba dahil edilip edilmeyecekleri hususunda mahkemeden karar alması gerekir.
Bu doğrultuda bilirkişi heyeti tarafından çekişmeli alacaklara ilişkin olarak mahkemeye ibraz edilen 16/12/2019 tarihli rapor ile; 32 alacaklının alacağının kısmen veya tamamen kabul edilmediği, bu nedenle bu alacakların çekişmeli hale geldiği raporda öngörülen alacakların nisaba dahil edilip edilmemesi yönünde karar verilmesi için mahkememizden talepte bulunulması üzerine mahkememizce 18/12/2019 tarihli ara karar ile maddi anlamda kesin hüküm teşkil etmemek kaydıyla 19/01/2020 günü saat 13.30'da inceleme yapılmasına karar verilmiş ve çekişmeli alacakların mevcut olup olmadığı ve miktarının tespiti için taraf defter ve belgelerinin incelenmesi gerektiğinden ve bu husus hukuk dışında özel ve teknik bilgiyi gerektirdiğinden 6100 sayılı HMK m.266 gereği mahkememiz resen bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar vermiş ve bu kapsamda banka emekli müdürü/ müfettiş bilirkişi ...'tan alınan 23/01/2019 tarihli bilirkişi raporu doğrultusunda; 27/01/2020 tarihli ara kararı ile çekişmeli alacaklardan; Alacaklı ... A.Ş.'nin alacağının 8.827.090,18 TL, Alacaklı ... Bankası A.Ş.'nin alacağının,1.744.940,71 TL, Alacaklı ... A.Ş.'nin alacağının,747.663,03 TL, Alacaklı ... Bank A.Ş.'nin alacağının, 1.814,93 TL, Alacaklı ... A.Ş.'nin alacağının, 3.907.371,80 TL, Alacaklı ... A.Ş.'nin,alacağının 8.938,30 TL, Alacaklı ... Ltd. Şti'nin alacağının,869.000,00 TL, Alacaklı ... Ltd. Şti'nin alacağının, 79.123,50 TL, Alacaklı ... A.Ş.'nin alacağının, 70.130,00 TL,Alacaklı ... A.Ş.'nin alacağının, 27.708,27 TL, Alacaklı ... Ltd. Şti'nin alacağının ise 228.209,44 TL olarak nisapta dikkate alınmasına, ... Bankası A.Ş.'nin rehni aşan adi konkordatoya tabi olan ve nisapta dikkate alınması gereken alacağının 568.764,84 TL olduğuna, ... A.Ş., ... A.Ş., ... Bankası A.Ş., ... Bankası A.Ş., ...San. A.Ş, ... Ltd. Şti, ... Ltd. Şti., ... Tic. Ltd. Şti, ... Birimi, ... A.Ş. ... Şti, ... Tic. Ltd., Zorlu Teks. Tekstil Tic ve San. A.Ş., ...Ltd. Şti, ... A.Ş., ...A.Ş., ... Tic. A.Ş., ...Ltd. Şti.,... A.Ş.'nin borçlu tarafından kabul edilen kısım dışında kalan ve bu şekilde çekişmeli hale gelen alacaklarının nisaba dahil edilemeyeceğine karar verilmiştir.
Komiser heyetince davacının bilançosu itibariyle tespit edilen alacaklılar, borçlunun beyana daveti akabinde kabul edilen alacaklılar ile mahkememizin 27/01/2020 tarihli kararı ile nisaba dahil edilmesine karar verilen çekişmeli alacaklıların tespiti akabinde, 165 alacaklının 41.406.956,27 TL alacak bakımından konkordato projesi müzakerelerine katılma hakkına sahip olduğu ve bu alacaklılar ve alacak miktarları nisaba esas alınarak komiser heyetince alacaklılar toplantısının 28/02/2020 tarihinde saat 14:30'da "..." adresinde yapılmasına karar verilerek alacaklıların 13/02/2020 tarih - 10015 sayılı Türkiye Ticaret Sicil Gazetesi'nin 734. sayfasında ve Basın İlan Kurumu Resmi İlan Portalı'nda 05/02/2020 tarih - ILN01124120 ilan nolu ilanla alacaklıların toplantıya davet edildiği görülmektedir.
28/02/2020 tarihli alacaklılar toplantısı tutanağının incelenmesinde toplantının ilan edilen yer ve zamanda yapıldığı görülmektedir.
Komiser heyetinin, alacaklılar toplantısının bitimini takip eden yedi günlük iltihak süresinin (m. 302/7) bitmesini takip eden yedi gün içinde, konkordatoya ilişkin bütün belgeleri (Pekcanıtez/Ataley/Sungurtekin Özkan/Özekes, s.354) konkordato projesinin kabul edilip edilmediğini ve tasdikinin uygun olup olmadığına dair kendi görüşünü içeren gerekçeli raporu (m. 302/8) ve dosyayı (m304/1) mahkemeye tevdi etmesi gerekir. (Av. Talih Uyar, Yeni Konkordato, Yeni Konkordato Hukukumuzun Temelleri, Ankara 2019, s.119) Konkordato teklifi kabul edilmesine rağmen, komiserin kanaati olumsuz olsa bile hatta konkordato teklifi alacaklılar kurulunda kabul edilmemiş olsa bile komiserin dosyayı, evrakları ve raporunu m. 302/8’de öngörülen süre içinde mahkemeye tevdi etmesi gerekir. (Selçuk Öztek/Ali Cem Budak/Müjgan Tunç Yücel/Serdar Kale/Bilgehan Yeşilova, Editör: Selçuk Öztk, Yeni Konkordato Hukuku 7101 Sayılı Kanula Değişik İcra ve İflas kanunun m. 285-309 Şerhi, Ankara: Adalet Yayınevi, 2018 s.354;Kuru, İcra ve İflas El Kitabı,s. 1486) Komiser heyetinin dosyayı ve tasdike ilişkin raporunu her hal ve şartta borçluya verilen 1 yıl ve eğer bu uzatılmış ise 6 aylık kesin mühlet içinde mahkemeye ibraz etmesi gerekir. Aksi halde mahkemenin tasdik yargılamasında esasa girmeden konkordato tasdik talebinin reddine karar vermesi gerekir. (Kuru, İcra ve İflas El Kitabı,s. 1486)
Bu kapsamda komiser heyetince 28/02/2020 tarihinde yapılan alacaklılar toplantısından sonraki 7 günlük iltihak süresini de takip eden 7 gün içinde düzenlenen 13/03/2020 tarihli tasdike ilişkin nihai raporun 13/03/2020 tarihinde İİK m.302/7'de öngörülen süre ve 02/05/2020 tarihinde dolacak olan 1 yıllık kesin süre içerisinde mahkemeye ibraz edilmiş olması akabinde tasdik yargılamasına başlanmıştır.
Tasdik aşamasında; komiser heyetinin tasdike ilişkin raporunu sunması ile tasdik yargılaması süreci başlamış olmaktadır. Konkordatonun tasdiki yargılamasını, geçici veya kesin mühlet kararını veren Asliye Ticaret Mahkemesi, konkordato şartlarını içerik olarak incelemek suretiyle konkordato talebinin tasdikine veya reddine karar verir. Bu aşamada mahkemenin yapacağı iş dosyanın kendisine tevdiinden önce yapılması gereken işlerin kanuna uygun olarak yapılıp yapılmadığını denetlemek ve İİK. m. 305’te öngörülen konkordato tasdik şartlarının mevcut olup olmadığını tespit etmektir. (Mahmut Coşkun, Konkordato ve İflas, 2. Bası, Ankara: Seçkin, 2018, s. 195; Öztek/Budak/Yücel/Kale/Yeşilova, Yeni Konkordato, s.355) Bu şartlar kapsamında; teklif edilen tutarın borçlunun iflasında alacaklıların eline geçecek miktardan fazla olması(m. 305/a), teklif edilen tutarın borçlunun kaynakları ile orantılı olması (m. 305/b), teklif edilen tutarın m. 302’deki çoğunlukla kabul edilmiş olması (m. 305/c) İİK. m. 206 birinci sıra imtiyazlı alacakların ve komiserin izni ile akdedilmiş borçların kural olarak ödemiş olması veya teminata bağlanmış olması (m. 305/d), yargılama harç ve giderlerinin depo edilmiş olması (m. 305/e) ve kanunda açıkça yazılı olmasa da konkordato teklifinin dürüstlük kuralına uygun olması gerekir.
Konkordatonun tasdiki için m. 305’te öngörülen şartlar kamu düzenine ilişkin olup (Kuru, İcra ve İflas El Kitabı, s. 1490) bu şartların kümülatif olarak mevcut olması gerekir. Mahkeme konkordato şartlarının oluşup oluşmadığını komiserin raporunu esas alarak belirler. Ancak mahkeme komiser raporu ile bağlı değildir. (Pekcanıtez/Erdönmez, Konkordato, s. 131)
Konkordatonun tasdiki veya reddi kararı duruşmada verilmesi gereken bir karar olduğundan (Kuru, İcra ve İflas El Kitabı,s. 1487) mahkemenin duruşma gününe kadar konkordato komiserinin raporunu ve konkordato dosyasını ve eki evrakları inceleyerek konkordato tasdik şartlarının oluşup oluşmadığını tespit etmesi gerekir. Mahkeme her ne kadar komiserin rapor ile bağlı değil ise de konkordatonun tasdiki veya reddi hakkında bir karar verirken komiserin beyanlarını ve kanaatini dikkate alması gerektiğinden eksiklik veya çelişki varsa mahkemenin eksiklik ve çelişkileri duruşmadan önce gidermesi gerekir. Bu nedenle mahkemenin lüzumu halinde komiserden ek rapor alması ve bilirkişi incelemesi yaptırması mümkündür. (Uyar, Yeni Konkordato, s. 120; Pekcanıtez/Ataley/Sungurtekin Özkan/Özekes, s.480; Coşkun, Konkordato,s. 195) Yargıtay uygulaması da bu yöndedir. (19. HD. 25.5.2006 tarih 2006/3031 E. ve 2006/5573 K.) Mahkeme konkordato projesini yetersiz bulursa kendiliğinden veya talep üzerine gerekli gördüğü düzeltmenin yapılmasını isteyebilir.(m. 305/son)(Kuru, İcra ve İflas Ders,s.510)
Mahkeme, duruşmada komiseri ve itiraz eden alacaklıları dinler. (Kuru, İcra ve İflas El Kitabı,s.1489; Uyar, Yeni Konkordato, s.120) Ancak alacaklı sayısı çok ve dinlenmeleri uzun sürecek ise alacaklıların yazılı itirazları ile yetinebilir.(Uyar, Yeni Konkordato, s. 120) Mahkeme, komiseri, alacaklıları ve borçluyu dinledikten sonra kısa bir zamanda ve her halde kesin mühlet içinde konkordato hakkındaki kararını verir.(m.304/1-c.2) (Kuru, İcra ve İflas Ders,s. 509; Pekcanıtez/Erdönmez, Konkordato, s. 117) Mahkeme kararını kesin mühlet içinde vermek zorundadır.(Öztek/Budak/Yücel/Kale/Yeşilova, Yeni Konkordato, s. 355 ve 358) Yargıtay uygulaması da aynı yöndedir. (23. HD. 26.02.2018 tarih 2015/8667 E. ve 2018/547 K.)
Ancak kesin mühlet içinde bir karar verilemeyeceğinin anlaşılması ve gerekli görülmesi halinde, mahkeme, komiserden gerekçeli bir rapor almak suretiyle, kesin mühleti uzatabilir ve karar vermeyi en fazla altı ay erteleyebilir. (m.304/2) Ancak bu altı ayı hiçbir şekilde uzatamaz.(Pekcanıtez/Atalay/Sungurtekin Özkan/Özekes, İcra İflas Ders, s.498; Öztek/Budak/Yücel/ Kale/Yeşilova, Yeni Konkordato, s. 356) Mahkeme kesin mühlet içinde veya m. 304/2 kapsamında uzatılan altı ay içinde karar veremediğinde konkordato talebini red etmelidir. (Uyar, Yeni Konkordato, s.119; Öztek/Budak/Yücel/Kale/Yeşilova, Yeni Konkordato, s.356)
Komiser heyeti 13/03/2020 tarihli tasdike ilişkin nihai rapor ile; konkordato talep eden borçlu şirketin tacir olması nedeniyle iflasa tabi olduğu, şirketin son rayiç değer bilançosuna göre borca batık olmadığı, 28/02/2020 tarihinde yapılan alacaklılar toplantısında konkordato projesinin müzakeresine katılma hakkı elde edip nisaba dahil 165 alacaklı ve toplam alacakları 41.406.956,27 TL olan alacaklılardan toplantı sonunda ve 7 günlük iltihak süresi neticesinde 86 alacaklının (%52,12) ve 21.590.764,91 TL (%52,14) alacağa denk gelecek oranda projeyi kabul ettiği, böylece İİK m.302/2-a'da öngörülen çoğunluğun sağlandığı, 27/02/2020 tarihli revize proje ile konkordatoya tabi tüm alacağın ilk taksit 15/01/2020 tarihinde başlamak üzere 3'er aylık taksitler halinde 5 yılda eşit taksitler halinde faizsiz olarak ödeneceğinin teklif edilmiş olması karşısında şirketin iflası halinde şirketin mal varlığı değeri ile borçlarının ancak %62,42'sinin ödenebileceği, buna rağmen teklifle borçların tamamının ödenmesinin teklif edilmiş olması karşısında iflastansa konkordato projesi ile teklif edilen ödemenin alacaklıların yararına olarak daha fazla olduğu, şirketin net aktiflerinin 52.021.859,27 TL olmasına karşın konkordato projesi kapsamında ödenecek olan borçların 45.132.167,76 TL olması nedeniyle kaynaklar ile ödeme teklifi arasında orantı olduğu, konkordato projesine ilişkin düzeltme yetkisinin mahkemenin takdirinde olduğu, şirketin, tasdik yargılamasından önce ödenmesi veya teminat bağlanması gereken bir borcunun olmadığı, tasdik yargılaması nedeniyle ödenmesi gereken harcın 93.984,80 TL olarak tespit edildiği, böylece İİK m.305 kapsamında tasdik şartlarının oluştuğu yönünde görüş beyan edildiği görülmektedir.
Tasdike ilişkin komiser nihai raporunun 13/03/2020 tarihinde dosyaya ibrazı akabinde mahkememizce düzenlenen 02/04/2020 tarihli "Konkordato tasdik duruşması tensip tutanağı" ile İİK m.304 uyarınca konkordato tasdik yargılamasına başlanılmasına, yargılamanın HMK m.316-322 kapsamında basit yargılama usulüne göre yürütülmesine, nihai raporla yatırılması öngörülen 93.984,80 TL tasdik harcının ve 12.097,00 TL yargılama giderinin en geç duruşmadan 1 gün öncesi olan 04/06/2020 tarihine kadar yatırılmasına, komiser nihai raporu ile tasdik şartlarının oluştuğu yönünde görüş beyan edilmiş ise de bu şartların gerçekleşip gerçekleşmediği hukuk bilgisi dışında teknik incelemeyi gerektirdiğinden HMK m.266 kapsamında bilirkişiler ..., ... ve ...'dan rapor alınmasına, 7226 sayılı kanunun geçici 1-b bendi ile konkordato sürelerinin 22/03/2020 - 30/04/2020 tarihleri arası (bu tarihler dahil) durdurulmuş olması nedeniyle davacıya verilen 1 yıllık kesin sürenin 10/06/2020 tarihinde dolacağı nazara alınmak suretiyle tasdik duruşmasının duruşmalı yapılması ve projeye itiraz eden alacaklılara itiraz imkanı sağlanması ve duruşmaya katılmaları imkanının sağlanması için duruşma gününün İİK m.304/1 yollamasıyla İİK m.280 ve 166 kapsamında ilanına ve tasdik duruşmasının 05/06/2020 tarihinde yapılmasına karar verilmiştir.
7226 Sayılı Yasanın geçici 1. maddesinin b bendi ve 30.04.2020 tarihli 31114 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Cumhurbaşkanı Kararı ile konkordato sürelerinin 23/03/2020 - 15.06.2020 tarihleri arası (bu tarihler dahil) durdurulmuş olması nedeniyle, 1 yıllık kesin mühletin 27/07/2020 tarihinde sona erecek olduğunun tespiti ve tasdik duruşmasının ise 16/07/2020 günü saat 14:00'da yapılmasına karar verilmiş ve bu duruşma günü İİK m.288 kapsamında ilan edilmiştir.
Bilirkişi incelemesi yaptırılmasına yönelik ara kararı doğrultusunda bilirkişiler Marmara Üni. İşletme Fak. Öğr. Üyesi Prof. Dr. ..., İstanbul Okan Üni. YMM Doç. Dr. ... ve YMM ...'dan alınan 26/06/2020 tarihli bilirkişi raporu ile; davacı şirketin borca batık olmadığı, borçlunun bilançosunda gösterdiği alacaklar ile konkordato başvurusunda bildirdiği alacaklıların birbiri ile uyumlu olduğu, bu kapsamda davacı borçlunun dürüst davrandığı, konkordato projesinin İİK m.302 uyarınca öngörülen alacaklı ve alacak çoğunluğu ile kabul edildiği, konkordato revize projesi ile teklif edilen ödeme tutarının iflas halinde alacaklıların eline geçecek tutardan fazla olduğu, ödeme teklifinin davacı borçlunun kaynakları ile orantılı olduğu, davacının tasdik yargılamasından önce ödemesi ya da teminat altına alması gereken bir borcu olmadığı, ödenmesi gereken harcın 93.984,80 TL olduğu, revize nihai teklif kapsamında konkordatoya tabi tüm borcun faizsiz olarak ilk taksiti 15/01/2021 tarihinden itibaren 5 yılda 3'er aylık eşit taksitler halinde ödenebileceği tespit edilmiştir.
16/07/2020 tarihinde icra edilen tasdik yargılaması duruşmasında, tüm dosya, komiser heyetinin ara raporları ve nihai raporu ile bilirkişi heyet raporu, müdahillerin beyan ve itirazları incelendikten sonra tasdik duruşmasına gelen davacı, projeyi kabul eden alacaklılar ile projeye itiraz eden alacaklılar ve komiser heyetinin huzuru ile icra edilen duruşmada, davacının eksik harcı ikmal etmiş olduğu, davacı vekili sözlü beyanında konkordato tekliflerinin kabul edilmiş olması nedeniyle ve konkordato şartlarının kül halinde sağlanmış olması nedeniyle davalarının kabulü yönünde, komiser heyetinin üyelerinin ayrı ayrı söz alarak tasdike ilişkin raporlarını teyit eder şekilde görüş beyan etmeleri ve buna mukabil alacaklı ... vekili, alacaklı ... Bank Anonim Şirketi vekili, alacaklı ... Bankası Anonim Şirketi vekili, alacaklı ...vekili, alacaklı ... Şirketi vekili, alacaklı ... Bankası Anonim Şirketi vekili, alacaklı ... vekili söz alarak tasdik şartlarının oluşmadığı bu nedenle tasdik talebinin reddine karar verilmesi yönünde sözlü beyanda bulunmaları suretiyle duruşma tamamlanmıştır.
Tüm dosya kapsamı, dava dilekçesi ekindeki belgeler, revize proje, komiser heyetinin ara raporları ve tasdike ilişkin nihai raporu ve komiser heyetinin tasdike ilişkin nihai raporundaki görüşlerini teyit eden bilirkişi raporu ile icra edilen tasdik duruşmasında davacı vekili, müdahil vekilleri ile komiser heyeti üyelerinin sözlü beyanları hep birlikte değerlendirildiğinde davacı şirketin Türkiye genelinde özel sektörde cam işleme faaliyeti kapsamında üretim, satış ve pazarlama yaptığının, kesin mühlet boyunca şirketin faaliyetine aktif olarak devam ettiğinin, işçi çalıştırdığının, şirketin projede öngörülen hedeflere yaklaştığının ve kar ettiğinin, 5.000.000,00 TL sermayesinin tamamen ödenmiş olduğunun ve 31/03/2019 tarihli kaydi ve rayiç değer bilançosuna göre şirketin borca batık olmadığının anlaşılması, şirketin dünya ve ülke genelinde yaşanan ekonomik kriz nedeniyle borçlarını ödemede zora düşmüş olması ve ancak borçları yeniden yapılandırılacak olduğunda şirketin iyileşme sağlayarak faaliyetine devam edecek olması, şirketin faaliyetini devam ettirmesinde şirketin, alacaklıların, şirkette çalışan işçilerin ve ülke ekonomisi bakımından kamu yararının mevcut olması, davacının dava dilekçesi ekinde ibraz ettiği belgeler itibariyle konkordatoya tabi borçlarını bilançoda dürüst olarak beyan etmiş olması, komiser heyeti tarafından kesin mühlet boyunca davacı faaliyetlerine nezaret edilmesine rağmen borçlunun alacaklıları zarara uğratacak bir faaliyetinin gözlemlenerek rapor edilmemiş olması ve borçlunun komiser heyeti talimatlarına aykırı herhangi bir işlem yapmamış olması nedeniyle davacının konkordato teklifi ile iyi niyetli olduğu ve dürüst davrandığı ve de alacaklılar toplantısında kabul edilen revize proje ile yapılan ödeme teklifinin İİK m.302 kapsamında öngörülen alacaklı ve alacak miktarı çoğunluğu ile kabul edilmiş olması, İİK m.305 kapsamında tasdik için öngörülen kamu düzenine ilişkin ve kül halinde mevcut olması gereken tasdik şartlarının mevcut olduğu yönünde mahkememizde kesin kanaat oluştuğundan komiser heyeti ve bilirkişi raporunda dile getirilen görüş ve kanaatlere iştirak edilmek suretiyle konkordato projesinin tasdikine, adi konkordatoya tabi 38.479.945,12 TL borcun ilk taksidi 15.01.2021 tarihinde başlamak üzere 3'er aylık eşit taksitler halinde 5 yılda alacaklılara ödenmesine, adi konkordatoya tabi alacaklıların alacaklarına işleyecek faizden vazgeçmiş sayılmalarına, İİK 306/2. maddesi uyarınca konkordatonun yerine getirilmesini sağlamak için gerekli gözetim ve tasfiye tedbirlerini almak üzere ve ödemelerin zamanında yapılıp yapılmadığının tetkiki ve şirketin işletmesinin durumu ve projesi uyarınca borçlarını ödeme kabiliyetini muhafaza edip etmediği konusunda bu işlemleri yerine getirmesi bakımından ...'nın kayyum olarak tayinine, kayyum tarafından iki ayda bir yukarıda belirtilen hususlarda mahkemeye rapor verilmesine, kayyuma aylık 4.000,00 TL ücret takdirine, tasdik kararının İİK 288. maddesindeki usulle ilanına, ilgili kurum ve kuruluşlara yazıyla bildirilmesine, tasdik kararıyla birlikte kesin mühlet, kesin mühletin sonuçlarının ve komiser heyetinin görevinin yasa gereği kendiliğinden sona erdiğine karar vermek gerekmiştir.
Tüm dosya kapsamı, komiser heyetinin tasdike ilişkin raporu ve mahkememiz gerekçesinde de alacaklı sayısı ve nisaba esas kabul edilen alacak miktarı 41.406.956.27 TL esas alınmasına rağmen kısa karar yazılırken maddi hata neticesinde bu rakamın 38.479.945,12 TL olarak yazıldığı ve ancak bunun maddi bir hata olması nedeniyle 6100 sayılı HMK m.304 kapsamında resen kısa karardaki 38.479.945,12 TL rakamının 41.406.956.27 TL olarak düzeltilmesine karar verilmiştir.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacının KONKORDATO PROJESİNİN TASDİKİNE,
Adi konkordatoya tabi 41.406.956.27 TL borcun ilk taksidi 15.01.2021 tarihinde başlamak üzere 3'er aylık eşit taksitler halinde 5 yılda alacaklılara ödenmesine,
Adi konkordatoya tabi alacaklıların alacaklarına işleyecek faizden vazgeçmiş sayılmalarına,
İİK 306/2. maddesi uyarınca konkordatonun yerine getirilmesini sağlamak için gerekli gözetim ve tasfiye tedbirlerini almak üzere ve ödemelerin zamanında yapılıp yapılmadığının tetkiki ve şirketin işletmesinin durumu ve projesi uyarınca borçlarını ödeme kabiliyetini muhafaza edip etmediği konusunda bu işlemleri yerine getirmesi bakımından ...'nın kayyum olarak tayinine,
Kayyum tarafından iki ayda bir yukarıda belirtilen hususlarda mahkemeye rapor verilmesine,
Kayyuma aylık 4.000,00 TL ücret takdirine,
Tasdik kararının İİK 288. maddesindeki usulle ilanına, ilgili kurum ve kuruluşlara yazıyla bildirilmesine,
Tasdik kararıyla birlikte kesin mühlet, kesin mühletin sonuçlarının ve komiser heyetinin görevinin yasa gereği kenliğinden sona erdiğine,
Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince alınması gereken 54,40 TL maktu karar harcından, peşin yatırılan 35,90 TL harcın mahsubu ile noksan kalan 18,50 TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
Dair, davacı borçlu şirket vekilinin ve hazır olan alacaklı vekillerinin yüzüne karşı, borçlu şirket yönünden, gerekçeli kararın borçlu şirkete tebliğinden itibaren, itiraz eden alacaklılar bakımından da ilan tarihinden itibaren 10 günlük süre içinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine İSTİNAF yolu açık olmak üzere oybirliği ile karar verildi. 16/07/2020
BAŞKAN
¸e-imzalıdır
ÜYE
¸e-imzalıdır
ÜYE
¸e-imzalıdır
KATİP
¸e-imzalıdır