T.C.
İSTANBUL
1.ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/285 Esas
KARAR NO: 2018/1224 Karar
DAVA: Alacak (Bankacılık İşlemlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 28/03/2018
KARAR TARİHİ: 05/12/2018
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Bankacılık İşlemlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA/
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı şirket tarafından keşide edilen ...bnak ... Mahallesi şubesine ait, 20/04/2016 tarihli, 75.000,00 TL bedelli çekin müvekkili bankaya kredi hesabından borçlu olan ... tarafından kredi borcuna mahsup edilmek üzere temlik ve ciro edildiğini, çekin süresi içeresinde muhattap bankaya ibraz edilmediğini, davalı aleyhine açılan ... 18. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasında davalının icra takibine itiraz etmiş olduğunu, davalının TTK m.732 ve sair maddeleri gereğince sebepsiz olarak zenginleştiğini beyanla, 75.000,00 TL'nin keşide tarihinden sonraki ilk günden işletilecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA/
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafın sebepsiz zenginleşmeye dayalı tüalebi yönünden zamaşımı süresinin dolduğunu, dava konusu 75.000,00 TL bedelli çekin yasal süresi içinde ibraz edilmediğinden artık kambiyo evrakı hukuki niteliğinde olmadığını, müvekkilinin davacı bankaya ve dava dilekçesinde adı geçen ...'e veya çek fotokopisinde belirtilen ... Ltd. Şti.'ye borcu bulunmadığını, aksine müvekkilinin ...'e ve ... Ltd. Şti.'den alacaklı olduğunu, ... 28. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas ve ... 32. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyalarında kesinleşmiş alacağı da bulunduğunu, müvekkilinin bu alacaklarına dayalı olarak YKB'sına karşı takas - mahsup definde bulunduklarını, bu talebin yerinde görülmemesi halinde ise davanın esastan veya takas - mahsup defi yönünden reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE/
Dava, İİK m.67 kapsamında itirazın iptali davasıdır.
Dava dosyamıza celp edilen ... 18. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde davacı alacaklı ... Bankası A.Ş.'nin davalı borçlu ... A.Ş. aleyhine 30/10/2017 tarihinde İstanbul 20/04/2016 keşide tarihli, muhattap bankanın ... A.Ş. ... Mahallesi Şubesi, keşidecisinin ... A.Ş. olduğu, lehtar ve cirantanın ... Şti. olduğu, ikinci cirantanın ..., üçüncü cirantanın ... Bankası A.Ş. olduğu, ... seri nolu ve fakat süresinde bankaya ibraz edilmemiş olan çeke dayalı olarak 75.000,00 TL asıl alacak ve 11.131,25 TL işlemiş faiz olmak kaydıyla toplam 86.131,25 TL'nin tahsilinin talep edildiği ve ancak davalı borçlunun süresinde olarak " müvekkil şirketin takip alacaklısı olduğunu iddia eden bankaya hiçbir borcu bulunmamaktadır, ayrıca ödeme emri ekinde yer alan ve hukuken kambiyo evrakı vasfını içermeyen çek fotokopisinde belirtilen ... Ltd. Şti.'ye de müvekkil şirketin hiçbir borcu bulunmadığı gibi, müvekkil şirketin ... Ltd. Şti.'den ... 28. İcra Müdürlüğü'nün... Esas sayılı dosyası tahtında kesinleşmiş, ancak tahsil edilememiş alacağı bulunmaktadır" şeklinde itirazda bulunması neticesinde takibin durdurulmasına karar verildiği görülmüştür.
Bu nedenle, davacı vaki itirazın iptali davasını açmıştır.
Davalı taraf cevap dilekçesinde, takibe dayanak çek bankaya süresinde ibraz edilmediği için kambiyo vasfında olmadığını, bu nedenle temel ilişkiden kaynaklanan itiraz ve def'ilerin davacıya karşı ileri sürülmesi hakkına sahip olduklarını, bu kapsamda ... 28. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı kesinleşmiş takip dosyası kapsamında şu aşamada tüm ferileri ile birlikte 100.000,00 TL'nin üzerine çıkmış olan alacakları bakımından ... ve ... Ltd. Şti'den alacaklı bulunduklarını, keza ... 32. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası kapsamında yine ...'ten 500,00 TL'den fazla kesinleşmiş alacakları bulunduğunu, bu takip dosyalarına konu alacaklarının takas ve mahsup def'inde bulunduklarını, bu nedenle de kambiyo senedi niteliğinde olmayan çekten dolayı bir zenginleşmeleri söz konusu olmadığından davanın reddine karar verilmesini talep etmişlerdir.
İhtilaf, kambiyo vasfını yitirmiş çek niteliğindeki belgeye konu takip dayanağı belgeden dolayı davalının zenginleşip zenginleşmediğini, davalının gerek borca itiraz dilekçesinde gerekse cevap dilekçesinde TBK m.139 kapsamında ileri sürdüğü takas ve mahsup hakkı kapsamında takas hakkının varlığının tespiti halinde takasa konu alacak mahsup edildiğinde davacının davalıdan zenginleşme nedeniyle alacağı kalıp kalmadığı noktalarında toplanmaktadır.
6102 sayılı TTK'nın 732. maddesi kapsamıyla zenginleşmediğini ispat yükü altındadır.
Kambiyo vasfını yitirmiş çek ve bonolardan dolayı borçlu olan kişi temel ilişkiden kaynaklanan def'i ve itirazları ciro yoluyla bu belgeleri temlik alan kişilere karşı alacağın temliki hükmünde olmak kaydıyla ileri sürme hakkına sahiptir. Bu kapsamda, davalı borçlu ... ve ... Ltd. Şti'ye karşı olan itiraz ve def'ileri takibe dayanak çekteki son ciranta olan davacıya karşı da ileri sürme hakkına sahiptir.
Bu kapsamda dava dosyasına celp edilen ... 28. İcra Müdürlüğü'nün ... sayılı takip dosyasının incelenmesinde davalının, alacaklı sıfatıyla üçüncü kişi borçlu ... ve ... Ltd. Şti aleyhine kambiyo senetlerine özgü yolla 26/01/2017 tarihinde başlatılan ve halen devam etmekte olan icra takibi nedeniyle takip tarihi itibariyle 75.000,00 TL asıl alacak ve 237,33 TL işlemiş faiz, 7.500,00 TL çek tazminatı ve 225,00 TL komisyon alacağı olmak üzere 82.962,23 TL alacaklı bulunduğu ve bu alacağın avans faizi niteliğinde yıllık %10,50 oranında faiz işlemeye devam ettiği, davacı ... Bankası AŞ.'nin ... 18. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyası üzerinden takip başlattığı 30/10/2017 tarihine kadar davalının alacaklı olduğu ... 28. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyasına konu 75.000,00 TL asıl alacağa (75.000,00 X %10,5 X 274 gün = 5.993,75 TL) 5.993,75 TL faiz işlediği tespit edilmiştir.
Keza, dava dosyasına celp edilen ... 32. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde, davalının, alacaklı sıfatıyla üçüncü kişi borçlu ... aleyhine kambiyo senetlerine özgü yolla 14/12/2016 tarihinde başlatılan ve halen devam etmekte olan icra takibi nedeniyle takip tarihi itibariyle 440.000,00 TL asıl alacak ve 1.772,05 TL işlemiş faiz, 44.000,00 TL çek tazminatı ve 1.320,00 TL komisyon alacağı olmak üzere 487.092,05 TL alacaklı bulunduğu ve bu alacağın avans faizi niteliğinde yıllık %10,50 oranında faiz işlemeye devam ettiği, davacı ... Bankası AŞ.'nin ... 18. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyası üzerinden takip başlattığı 30/10/2017 tarihine kadar davalının alacaklı olduğu ... 32. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyasına konu 440.000,00 TL asıl alacağa (440.000,00 X %10,5 X 316 gün = 40.553,33 TL) 40.553,33 TL faiz işlediği tespit edilmiştir. tespit edilmiştir.
Davalının davacı ile takas ve mahsubu mümkün bir alacağının olup olmadığı amacıyla bilirkişiler ... ve bankacı ...'dan alınan 16/10/2018 tarihli bilirkişi raporu ile;
Davacının ... 18. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takibi 20/04/2015 tarihli ve 75.000,00 TL miktarlı ... A.Ş. Tarafından keşide edilen lehtarı ... Ltd. Şti olan, ikinci cirantası ... olan ve ciro yoluyla davacı bankaya 20/10/2016 tarihinde teslim edilen çeke dayalı olarak takip yapıldığı,
Davalının ... 28. İcra müdürlüğünün ... Esas sayılı takibi 15/05/2017 tarihli ve 75.000,00 TL miktarlı, ... Ltd. Şti. tarafından keşide edilen lehtarı ... (davalı ... yetkilisi) olan, ikinci cirantası ... A.Ş. olan ve 15/01/2017 tarihinde muhattap bankaya ibraz edilen çeke dayanılarak davalı ... A.Ş. Tarafından takip yapıldığı,
Davalının ... 32. İcra müdürlüğünün ... Esas sayılı takibi 30/11/2016 tarihli ve 440.000,00 TL miktarlı, ... tarafından keşide edilen, lehtarı ... (davalı ... yetkilisi) olan, ikinci cirantası ... A.Ş. olan ve 30/11/2016 tarihinde muhattap bankaya ibraz edilen çeke dayanılarak davalı ... A.Ş. tarafından takip başlatıldığı,
Tespit edilmiş ve takas ve mahsup hususu ise mahkemenin takdirine bırakılmıştır.
Davalı ... A.Ş.'nin ... 18. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyasına konu ve 30/10/2017 tarihinde takibe konu edilen 75.000,00 TL borcunu, bu çeki davacı alacaklı bankaya veren ...'ten olan ve 26/01/2017 tarihinde ... 32. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyasına konu edilen ve ...'ten olan 440.000,00 TL alacağının 75.000,00 TL'si ile takas ve mahsup hakkı olduğundan bu hakkın kullanılması ile davalı olarak nezdinde herhangi bir zenginleşmenin meydana gelmediği anlaşıldığından ve her iki borç ve alacak bire bir birbirini karşıladığından takas ve mahsup talebinin kabulü ile davacı tarafın ... 18. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyasına konu borcun ile davalının ... 32. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyasına konu alacak ile takas ve mahsubu ile davanın reddine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Takas ve mahsup talebinin KABULÜ ile davacı tarafın ... 18. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyasına konu borcun ile davalının ... 32. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyasına konu alacak ile takas ve mahsubu ile davanın REDDİNE,
Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince alınması gereken 35,90 TL maktu karar harcının, peşin yatırılan 1.280,82 TL harçtan mahsubu ile bakiye 1.244,92 TL harcın kararın kesinleşmesi ve talep halinde davacıya iadesine,
Davalı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 8.600,00 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
Taraflarca yatırılan bakiye gider avansının kararın kesinleşmesi halinde yatırana iadesine,
Taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi'nde İSTİNAF yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 05/12/2018
Katip ...
e-imza
Hakim ...
e-imza
Harç/Masraf Dökümü
Peşin Harç: 1.280,82 TL
Karar Harcı: 35,90 TL
Bakiye Harç: 1.244,92 TL
Davacı Gider Avansı
Yatırılan Avans : 1.795,00 TL
Davalı Gider Avansı
Yatırılan Avans : 0,00 TL
Yargılama Gideri Detayları
Bilirkişi Ücreti : 1.600,00 TL
Posta Giderleri : 184,00 TL