T.C.
İSTANBUL
1.ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/586 Esas
KARAR NO: 2019/860 Karar
DAVA: İtirazın İptali
DAVA TARİHİ: 23/09/2014
KARAR TARİHİ: 30/10/2019
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA/
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile davalı arasında ... adres düzeltme ve posta kodu, yığın işlem bilgisayar programı konusunda 09/09/2009 tarihli lisans sözleşmesi imzalandığını, ödenmeyen miktarlar müvekkili şirketin 20/08/2013 tarih ve seri A sıra ... nolu ve 34.520,30 TL faturayı tanzim ettiğini, davalının geçen yasal süreye rağmen ödeme yapmadığını, alacaklarının tahsili amacıyla ... 25. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlattıklarını, davalının itirazı üzerined tasibin durdurulduğunu, davalının itirazının haksız olduğnu, bu nedenle itirazın iptali ile takibin devamına, davalının %40 icra inkar tazminatına mahkum edilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA/
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacınnı sözü edilen fatura dışında alacağı bulunduğunu iddia ettiğini, ancak bu yönde bir delil ya da gerekçe sunmadığını, iddiasını HMK gereğince somutlaştıramaması durumunda mahkemenin davayı usulden reddetmesi gerektiğini, davalı, davacı ve dava dışı ... San, A.Ş. arasında üç taraflı bir ilişki bulunduğunu, müvekkili ile ... arasındaki sözleşmenin ... tarafından haksız olarak feshedilmesi nedeniyle müvekkilinin alacaklarını tahsil edemediğini ve ticari ilişki kapsamında yürütülen işleri kendisinin finanse ettiğini, davacının 20.08.2013 tarihli faturayı tanzim ederek müvekkiline gönderdiğini, müvekkilinin üçlü ilişki kapsamında söz konusu faturayı ... numaralı ihtarname ile davacıya iade ettiğini, davalının söz konusu ihtarnamede üç taraflı ilişki kapsamında ... tarafından ödeme yapılması durumunda davacı ile mevcut ilişkisi kapsamında alacak ve borç bakiyelerinin kapatılacağının bildirildiğini,icra inkar tazminatının % 20 olması gerektiğini, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE/
Dava, İİK 67. maddesinde düzenlenen itirazın iptali davasıdır.
Dava dosyasına celp edilen ... 25. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde; davacı alacaklının, davalı/borçlu aleyhine 07/11/2013 tarihinde ilamsız yolla faturaya dayalı olarak, 22.000,00 USD asıl alacağın tahsilini talep etttiği, ödeme emrinin borçluya tebliği üzerine davalı/ borçlunun süresinde olarak borca, faize ve tüm ferilerine itiraz etmesi neticesinde icra müdürlüğünce takibin durdurulmasına karar verildiği ve süresinde olarak işbu itirazın iptali davasının açılmış olduğu görülmüştür.
İhtilaf, davacı alacaklının davalıdan takip sebebi itibariyle alacaklı olup olmadığı, alacaklı ise miktarının tespiti konularından kaynaklanmakta olup ispat yükü davacıda bulunmaktadır. Ancak alacak miktarının tespiti için takip dayanağı fatura ve taraf defterlerinin incelenmesi hukuk dışında özel ve teknik bilgiyi gerektiren haller olduğundan 6100 sayılı HMK m.266 gereği mahkemenin tarafların talebi yahut kendiliğinden vereceği karar ile bu hususların bilirkişiye tespit ettirilmesi mümkündür.
Mahkememizin 08/06/2016 tarih, 2014/991 Esas ve 2016/455 Karar sayılı kararı ile; "Tüm dosya kapsamı dikkate alınarak;Her nekadar davalı taraf icra dosyasına yaptığı itiraz ile borçlu olmadığını iddia etmiş; Mahkememize hitaben verdiği cevap dilekçesi ile özetle davalı, davacı ve dava dışı ... San, A.Ş. arasında üç taraflı bir ilişki bulunduğunu, müvekkili ile ... arasındaki sözleşmenin ... tarafından haksız olarak feshedilmesi nedeniyle müvekkilinin alacaklarını tahsil edemediğini ve ticari ilişki kapsamında yürütülen işleri kendisinin finanse ettiğini, davacının 20.08.2013 tarihli faturayı tanzim ederek müvekkiline gönderdiğini, müvekkilinin üçlü ilişki kapsamında söz konusu faturayı ... numaralı ihtarname ile davacıya iade ettiğini, davalının söz konusu ihtarnamede üç taraflı ilişki kapsamında ... tarafından ödeme yapılması durumunda davacı ile mevcut ilişkisi kapsamında alacak ve borç bakiyelerinin kapatılacağının bildirildiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiş ise de; Dosya kapsamına ibraz edilen deliller ve düzenlenen bilirkişi raporu ile davacı ile davalı arasında 09/09/2009 Tarihli ... Mail Adres Düzeltme Lisans Sözleşmesi nden doğan ticari ilişki bulunduğu,davacı tarafın icra takibine talebinin 6102 Sayılı Kanunun 21.md kapsamında değerlendirilen faturadan kaynaklı alacağın tahsiline yönelik olduğu, davacı tarafın alacağının tahsili için başlattığı icra takibine davalı tarafın borcunun bulunmadığına yönelik itirazı ile takibin durduğu, davacı tarafın davasının İ.İ.K.' nun 67.md de ifadesini bulan İtirazın İptali Davası olduğu ve hak düşürücü süre içinde davanın açıldığı görülmüştür.
Taraflarca ibraz edilen ve talep edilen delillerin toplanılmasını müteakiben Bilgisayar Mühendisi ve Mali Müşavir Bilirkişi Vasıtası ile yapılan inceleme ile; taraflarca ibraz eilen defterlerin 6102 Sayılı Kanunun 64.md/3f kapsamında usulüne uygun tutulduğu,6100 Sayılı Kanunun 222.md uyarınca tarafların lehine delil olma niteliğinin bulunduğu, davacı tarafın Ticari defterlerine göre davacının takip talebinde belirtilen miktarda alacaklı görüldüğü, davalı tarafın ticari defterlerine ise takibe konu faturanın kaydedilmediğinin tespit edildiği görülmüştür.
Her nekadar davalı taraf dava dışı ... firmasının aralarında ki sözleşmeyi iptal etmesi nedeniyle davalı ile birlikte ... bünyesinde yürüttükleri projenin sonlanmış olduğunu bu nedenle ödeme yapmamasının haklı gerekçeye dayandığını iddia etmiş, Bilirkişiler davacı tarafça kesilen son faturanın sadece ürün bedeli olmadığını gelecek 12 aylık periyotta söz konusu proje kapsamında hizmet yükümlülüğünü de kapsadığını mütalaa etmişler ise de; davacı tarafın Sözleşme uyarınca yazılımın uyarlamasını yaptığı, çalışır vaziyette teslim ettiği hizmetin verildiği sürece davalı ile birlikte talep olduğunda destek verdiği, taraflar arasında ki 09/09/2009 Tarihli ... Adres Düzeltme Lisans Sözleşmesinin 7.md açıkça satış bedelinden bahsedildiği ve hizmete ilişkin bedelin yer almadığı, sözleşme uyarınca ürün tesliminin yapılmış olduğu bu haliyle davacı tarafın sözleşme uyarınca bedelin tümünü talep etme hakkı doğduğu hususu mahkememizce sabit olduğu hususu göz önünde bulundurularak davacı tarafın davasının kabulü yönünde hüküm tesis edilmiş,davalı tarafın icra dosyasına yapmış olduğu itirazın haksız ve davacı tarafın alacağını geç almasına sebep olacak nitelikte bulunduğu anlaşılmakla davalı taraftan icra inkar tazminatının alınarak davacı tarafa verilmesi yönünde aşağıda ki şekilde karar tesis edilmiştir. " şeklindeki gerekçe ile davacı tarafın davasının kabulü ile, davalı tarafın ... 25. İcra Dairesinin ... sayılı icra dosyasına yapmış olduğu itirazın 17.700.Euro asıl alacak açısından iptaline, takip tarihinden itibaren fiili ödeme gününe kadar euro ile açılmış bulunan 1 yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranından faiz yürütülmesine karar verilmiştir.
Davalı tarafın bu karar aleyhine temyiz kanun yoluna başvurması neticesinde Yargıtay 15. HD'nin 29/03/2018 tarih, 2016/6099 Esas ve 2018/1233 Karar sayılı ile; "Taraflar arasında götürü bedel eser sözleşmesi ilişkisi kurulmuş olup iş bedeli hesaplanırken yapılan işin tüm işe göre fiziki oranı bulunarak buna göre yüklenicinin hakettiği iş bedeli hesaplanmalı kanıtlanan ödemeler mahsup edilerek davacı yüklenicinin alacağı saptanıp bu miktar üzerinden itirazın iptâline karar verilmelidir.
Mahkemece bu husus gözetilmeden faturanın davacı defterinde kayıtlı olması ve iş bedeline hak kazanacağının kabul edilmesi doğru olmamıştır. Mahkemece yapılacak iş; az yukarda açıklandığı üzere bilgisayar mühendisinden ek rapor alınmak suretiyle yapılan işin tüm işe göre fiziki oranı bulunarak fiziki oran sözleşme bedeline uygulanmalı ve hakedilen iş bedeli saptanmalı, yapılan ödemenin mahsubu ile hüküm kurulmalıdır. Bu nedenle kararın bozulması uygun bulunmuştur. " şeklindeki gerekçe ile bozulmasına karar verilmiştir.
Mahkememizin 2018/586 Esas sayılı dosyası üzerinden kayıt gören davada 12/09/2018 tarihli ara kararı ile usul ve esas bakımından yasaya uygun olan bozma ilamına uyulmasına karar verilerek bozma ilamı doğrultusunda bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiştir.
Bu kapsamda ... Üniversitesi Bilgisayar Müh. Böl. Öğr. Gör. Bilirkişi Dr. ...'tan alınan 28/02/2019 tarihli bilirkişi raporu ile; taraflar arasında ... Yazılımı lisansının kurulması, uyarlanması ve 53 ay süreli bakım hizmeti sunulması konusunda anlaşmaya varıldığı, dosya kapsamıyla kurulumun ve uyarlamanın sağlandığı, sözleşmenin devamı boyunca bakım hizmetinin de sunulduğu, sadece 12 aylık bakım hizmetinin sunulmadığı, sözleşme kül halinde değerlendirildiğinde bakım maliyetinin proje bedelinin %10'u veya %20'sine tekabül ettiği, %10 oranı esas alındığında tamamlanma oranının %93, %20 kabul edildiğinde tamamlanma oranının %89.5 olduğu tespit edilmiştir.
Teknik bilirkişi tarafından tespit edilen tamamlanma oranları doğrultusunda davalı tarafın borcunun tespit edilmesi gerektiğinden bu kez bilirkişiler Dr. ... ile yeminli mali müşavir bilirkişi ...'ten alınan 07/08/2019 tarihli bilirkişi raporu ile; bozmadan sonra alınan kök rapordaki görüşler tekrar edildikten sonra heyetçe bakım maliyeti projenin %10'una tekabül ettiğinin tespit edildiği, bu kapsamda davacının projeden kaynaklanan edim yükümünün %94.83'ünü tamamlamış olduğu, hizmet verilmeyen süreye denk gelen 5.948,28 USD fatura bedeli olan 17.700,00 USD'den mahsup edildiğinde bakiye alacağın 11.751,72 USD olduğu tespit edilmiştir.
Her iki bilirkişiden alınan son rapor ile bilirkişi ... tarafından heyet görüşü dışında davacı tarafın ticari defterleri esas alınarak 17.700,00 USD (34.520,31 TL) alacak olduğu tespit edilmiş ise de bozma ilamı itibariyle bozmaya konu edilmemiş hususların taraflar bakımından kazanılmış hak teşkil edeceği nedeniyle bilirkişi heyetinin yukarıdaki bentte bozma ilamı doğrultusunda oluşmuş kanaatine itibar edilerek davanın kısmen kabulü ile, davalının ... 25. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyasına konu itirazının 11.751,72 USD bakımından iptali ile takibin takip talepnamesindeki şartlarla devamına, fazlaya ilişkin kısmın reddine, İİK m.67/2 kapsamında 4.700,00 TL tazminatın davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar vermek gerekmiştir.
Kısa kararda her ne kadar dosya numarası "... Esas sayılı" olarak yazılmış ise de doğru dosya numarasının "... Esas sayılı" dosya olduğu anlaşıldığından 6100 sayılı HMK m.304/1 gereği dosya numarasının "..." olarak düzeltilmesine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Davanın KISMEN KABULÜ İLE,
Davalının ... 25. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyasına konu itirazının 11.751,72 USD bakımından iptali ile takibin takip talepnamesindeki şartlarla DEVAMINA,
Fazlaya ilişkin kısmın REDDİNE,
İİK m.67/2 kapsamında 4.700,00 TL tazminatın davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 1.644,85 TL nispi karar harcının peşin yatırılan 531,45 TL harçtan mahsubu ile noksan kalan 1.113,40 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
Davacı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 2.859,51 TL nispi vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
Davalı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince red edilen miktar üzerinden hesaplanan 2.725,00 TL maktu vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
Davacı tarafından yapılan toplam 2.836,40 TL yargılama giderinden davanın kabul red miktar ve oranı göz önüne alınarak hesaplanan 1.511,11 TL yargılama gideri ile 531,45 TL peşin harç ve 24,30 TL başvuru harcı toplamı 2.066,86 TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
Davalı tarafından yapılan 289,00 TL yargılama giderinden davanın kabul red miktar ve oranı göz önüne alınarak hesaplanan 134,62 TL yargılama giderinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine, bakiye kısmın davalı üzerinde bırakılmasına,
Taraflarca yatırılan bakiye gider avansının kararın kesinleşmesi halinde yatırana iadesine,
Taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi'nde İSTİNAF yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 0/10/2019
Katip ...
e-imza
Hakim ...
e-imza
Harç/ Masraf Dökümü
Peşin Harç: 531,45 TL
Karar Harcı: 1.644,85 TL
Noksan Harç: 1.113,40 TL
Davacı Gider Avansı
Yatırılan Avans : 3.180,00 TL
Davalı Gider Avansı
Yatırılan Avans : 289,00 TL
Yargılama Gideri Detayları
Bilirkişi Ücreti : 2.800,00 TL
Posta Giderleri : 325,40 TL