T.C.
İSTANBUL
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/128 Esas
KARAR NO: 2019/227
DAVA: Kayıt Kabul
DAVA TARİHİ: 25/06/2018
KARAR TARİHİ: 15/03/2019
İstanbul 9. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2018/560 Esas 2019/82 Karar sayılı 24.01.2019 tarihli kararı ile mahkememize gönderilen dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA /
Davacı vekili verdiği dava dilekçesi ile; davacı ... Vakfının müflis ... Bankası A.Ş.nin ... nolu müşterisi olduğunu, müvekkili vakfın ... numaralı USD hesabında 1.545.319,42 $ ve ... numaralı EURO hesabında 120.097,98 € mevduatı bulunduğunu, müvekkilinin müflis ... Bankası A.Ş. nezdindeki alacağının İflas tarihi olan 16.11.2017 tarihi itibariyle Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası tarafından açıklanan ve İflas İdaresince de kayıt esnasında belirtilmiş olan USD (1 USD = 3,8657-TL) ve EURO (1 EURO = 4,5532-TL) kurları üzerinden Türk Lirasına çevrildiğini ve ... 1. İflas Müdürlüğünün ... İflas sayılı dosyasına 22.01.2018 tarihinde 1880 numara ile kaydedildiğini, buna göre; 16.11.2017 iflas tarihi itibariyle müvekkiline ait Dolar hesabında 5.973.741,28 TL ve Euro hesabında 546.830,12 TL olmak üzere toplam alacağın 6.520.571,40 TL olduğunu, Müflis ... Bankası A.Ş. İflas İdaresi tarafından 28.05.2018 tarihli sıra cetveli düzenlendiğini ve işbu sıra cetveline göre; İflas İdaresince sunulu evrak ve müflis banka kayıtlarından bahisle, toplam 6.520.571,40 TL alacağının 5.823.701,71-TL’sinin kabul edildiğini, 696.869,69 TL’sinin reddedildiğini bildirerek; ... 1. İflas Müdürlüğü’nün ... İflas sayılı dosyasından reddedilen 696.869,69 TL alacağın tamamının İİK 235. maddesi hükmü gereğince Kayıt ve Kabulüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP /
Davalı vekili Mahkememize verdiği cevap dilekçesi ile; davacının müflis bankadan 6.520.571,40 TL alacaklı olduğu gerekçesiyle ... 1. İflas Müdürlüğünün ... iflas sayılı dosyasına 1880 kayıt numarasıyla alacak kayıt talebinde bulunduğunu, mezkur hükümler dikkate alınarak yapılan incelemelerde davacı hesaplarında 1.545.319,42 USD (Bu miktarın müflis bankanın faaliyet izninin kaldırıldığı 22.07.2016 tarihi TCMB USD alış kuru (3.0573) üzerinden TL' ye çevrilerek uygulanması ile ) 4.724.505,06 TL, 120.097,98 EURO (Bu miktarın müflis bankanın faaliyet izninin kaldırıldığı 22.07.2016 tarihi TCMB EURO alış kuru (3.3704) üzerinden TL' ye çevrilerek uygulanması ile) 404.778,23 TL, dolayısıyla toplam (4.724.505,06 TL + 404.778,23 TL) 5.129.283,29 TL alacağının bulunduğunun tespit edildiğini, bu tutarlar üzerine müflis bankanın faaliyet izninin kaldırıldığı 22.07.2016 tarihinden iflasın açıklandığı 16.11.2017 tarihine kadar olan yasal faiz işletildiğini, faiz ile birlikte toplam 5.823.701,71 TL alacağın sıra cetveline kaydedildiğini, yapılan işlemde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığını bildirerek; davanın İİK 235.maddesi gereğince hak düşürücü süre içerisinden açılmamış ise davanın öncelikle usulden reddine,dava süresi içinde açılmış ise izah edilen nedenlerle davanın esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE /
Dava, İİK. 235. maddeye dayalı olarak açılan kayıt kabul davasıdır.
Davacı taraf, müflis ... Bankası A.Ş'den alacaklı olduğunu iddia etmektedir. Bu alacağa kavuşmak amacıyla iflas tasfiyesinin yürütüldüğü dosyaya başvurmuştur. İflas idaresince davacının toplam 6.520.571,40 TL alacağının 5.823.701,71-TL’sinin kabul edildiğini, 696.869,69 TL’sinin reddedildiği, reddedilen alacağın masaya kaydı için huzurdaki bu davanın açıldığı anlaşılmıştır.
... Bankası A.Ş'nin BDDK'nın ve Fon Kurulunun 29/05/2015 tarihli kararları doğrultusunda fona devredildiği, 22/07/2016 tarihli BDDK kararı ile, 5411 sayılı yasanın 107. maddesi uyarınca faaliyet izninin kaldırıldığı ve bu kararın 23/07/2016 tarihli Resmi Gazetede yayınlandığı, daha sonra Fon Kurulunun 22/12/2016 tarihli kararıyla 5411 Sayılı Yasanın 106/3 maddesi uyarınca bankanın doğrudan iflasının mahkemeden talep edilmesine karar verildiği ve Mahkememizin 2017/41 Esasında kayıtlı olan dosya üzerinden 16/11/2017 tarihli 2017/942 K. sayılı kararla ... Bankası A.Ş'nin iflasına kadar verildiği anlaşılmıştır.
5411 sayılı yasa hükümleri çerçevesinde iflasına karar verilen bankanın iflas tasfiyesinin ... tarafından gerçekleştirilmesi gerekmektedir.
5411 sayılı yasanın 106/5. maddesinde ''Fon bu kanunun uygulanması ile sınırlı olmak üzere 2004 sayılı icra iflas kanununun 166 ıncı, 218 inci ,219 uncu, 223 üncü, 234 üncü, 236 ıncı, 249 uncu, 251 inci, 254 üncü maddelerindeki yetki ve görevler hariç olmak üzere iflas dairesi, alacaklılar toplantısı iflas idaresi görev ve yetkilerine sahip olarak bankayı tasfiye eder.'' şeklinde düzenleme bulunmaktadır. Bunun dışında bankacılık yasası uyarınca iflasına karar verilen bankaların, iflas ve tasfiyesine ilişkin usul ve esasları düzenleyen yönetmelik bulunmaktadır. Faaliyet İzni Kaldırılan Bankalardaki Sigortalı Mevduat ve Sigortalı Katılım Fonunun Ödenmesi İle Bu Bankaların İflas ve Tasfiyesine İlişkin Usul ve Esaslar Hakkındaki Yönetmeliğin 4. bölümünün, ''iflas yoluyla tasfiye'' başlığını taşıdığı ve 13. maddesinde, fonun iflas talebinin düzenlendiği, yönetmeliğin 14. maddesinde ise, 5411 sayılı yasasın 106/5 maddesindeki düzenlemeye paralel bir düzenleme yapıldığı görülmektedir. Anılan yönetmeliğin 14/1 maddesinde '' 5411 sayılı kanunun 106. maddesi ile fona verilen 09/06/1932 tarihli 2004 sayılı icra iflas kanunun 166'ıncı, 218'inci, 219'uncu, 223'üncü, 234'üncü, 236'ıncı, 249'uncu, 251'inci ve 254'üncü maddeleri dışında kalan iflas dairesi, alacaklılar toplantısı ve iflas idaresi görev ve yetkileri, Fon adına Tasfiye Daire Başkanlığınca yerine getirilir. Tasfiye Daire Başkanlığının iflas idare memurlarının seçilmesinden sonraki görev ve yetkisi, iflas dairesi ve alacaklılar toplantısı yetki ve göreviyle sınırlıdır.
2) Fon Kurulu, Fonun alacaklılar toplantısı yetkisi kapsamında Tasfiye Daire Başkanlığının önerisi ile iflas idare memurlarının kısmen veya tamamen görevden almaya ve bunların yerine seçilecek adayları belirlemeye yetkilidir.'' denilmiştir.
Aynı yönetmeliğin 16/1 maddesinde ''Banka hakkında iflas kararı verilmesi halinde, ilgili mahkemenin iflas kararını bildirmesini takiben Fon, 5411 sayılı yasanın 106. maddesi uyarınca 2004 sayılı kanun hükümleri gereğince işlem yapmak ve koordinasyonu sağlamak amacıyla tasfiye işlemlerine başlandığı hususunu İflas Müdürlüğüne bildirir. İflas Müdürlüğünden bu kapsamda yapılacak işlemler hakkında bilgi verilmesini talep eder.
2) Bankanın iflas tasfiyesinin başladığı 2004 sayılı kanun uyarınca iflas müdürlüğü tarafından yapılacak ilandan ayrık olarak Tasfiye Daire Başkanlığı tarafından ulusal çapta yayın yapan, en yüksek tirajlı beş gazetenin ikisinde ilan edilir. İlanda, iflas tasfiye işlemlerinin başladığı ve tasfiyenin 5411 sayılı kanun ve 2004 sayılı kanun hükümleri uyarınca fon tarafından yapılacağı hususları da yer alır.'' şeklinde düzenleme bulunmaktadır. Ayrıca yönetmeliğin 19. maddesinde tasfiye şeklinin belirlenmesi, 20. maddede, iflas idaresinin seçimi ve alacaklılar toplantısı, 21. maddede iflas idaresinin görevleri belirtilmiştir.
5411 Sayılı Yasanın 106/5. ve Yönetmeliğin 14/1. maddesinde Fonun, icra iflas kanunun 166, 218, 219, 223, 234, 236, 249, 251 ve 254. maddelerindeki yetki ve görevler hariç olmak üzere iflas idaresi görev ve yetkilerine haiz olarak bankayı tasfiye edeceğinin belirtildiği görülmektedir. İİK. 166. maddesinin iflas kararının tebliği ve ilanı, 218. maddesinin basit tasfiye, 219. maddesinin ise adi tasfiyenin şekli ve ilanına ilişkin bulunduğu, İİK. 223. maddesinde iflas idaresi ve iflas dairesinin görevlerinin ve ne şekilde karar alacağının düzenlendiği, 234. maddesinin sıra cetvelinin iflas dairesine verileceği ve sıra cetvelinin ilanına ilişkin olduğu, 236. maddesinin geç kalan müracaatları düzenlendiği, 249. maddesinin pay cetvelinin iflas dairesine bırakılması yönündeki düzenlemeyi içerdiği, 251. maddesinin aciz vesikasının, 254. maddesinde ise iflasın kapanmasının düzenlendiği görülmektedir. Buna göre, Fon tarafından atanan iflas idaresinin bu maddelerde belirtilen işlemleri bizzat yapmayacağı anılan işlemlerin gerçekleştirilmesini iflas dairesinden isteyeceği ve somut olayda olduğu gibi anılan maddedeki tüm işlemlerin ... 1. İflas Müdürlüğü tarafından yerine getirileceği anlaşılmaktadır. Bu durumunda neticeye bir etkisinin olmadığı zira alacaklılar toplantısı dahil tüm işlemlerin Fon adına iflas idaresi tarafından yapılacağı açıktır.
Mahkememizin ... E. sayılı dosyasında 16/11/2017 tarihinde 5411 sayılı yasanın 106. maddesi uyarınca ... Bankası A.Ş'nin iflasına karar verilmiş ve iflas tasfiyesinin yürütüleceği Fona bildirimde bulunulmuştur.
... Fon Kurulunun 17/11/2017 tarihli 2017/289 sayılı kararı ile, ''5411 sayılı yasanın 106. maddesi ile bankaların iflas ve tasfiyesine ilişkin yönetmeliğin 20. maddesi gereğince iflas tasfiyesinin yürütülmesi bakımından iflas idare memuru adaylarının isimlerinin yazılarak isimlerinin belirlendiği, İİK. 218. maddesi uyarınca bankanın iflas tasfiyesinin adi şekilde yapılmasına ve gerekli koordinasyonun sağlanmasıyla ilgili Hukuk İşleri Daire Başkanlığının yetkili kılınmasına, birinci alacaklılar toplantısı yerine kaim olmak üzere karar verildiğinin'' belirtildiği görülmüştür. Bu kapsamda, fon tarafından belirlenen iflas idare memuru adayları ... 1. İflas Müdürlüğüne gönderilmiş ve anılan İflas Müdürlüğü tarafından ... 15. İcra Hukuk Hakimliğine sunulmuş, anılan mahkemece 2017/7-6 D.İş sayılı 24/11/2017 tarihli kararla gösterilen adaylardan ..., ... ve ...'nu iflas idare memuru olarak seçilmelerine karar verilmiştir. Daha sonra iflas idare memuru ...'nun görevi kabul etmemesi nedeniyle ... 8. İcra Hukuk Mahkemesinin 2018/5 D.İş sayılı 27/03/2018 tarihli kararıyla istifa eden iflas idare memuru yerine yine Fon tarafından bildirilen Av. ...'ün iflas idare memuru olarak tayin edildiği anlaşılmıştır.
Müflis ... Bankası A.Ş'nin iflas tasfiyesinin 5411 sayılı yasanın 106/5 ve buna dayalı olarak çıkarılan yönetmelik çerçevesinde Fon tarafından yürütüldüğü açıktır. Fonun İflas idaresi görev ve yetkilerini haiz olarak iflas tasfiyesini yürüttüğü anlaşıldığına göre bu sıfatla fon tarafından atanan iflas idare memurları tarafından düzenlenen sıra cetvelinin de ...'nin bankacılık kanunu uyarınca tek yanlı olarak aldığı idari nitelikte bir işlem olduğu kabul edilmelidir. Her ne kadar bankacılık yasasında ve tasfiyeye ilişkin yönetmelikte, icra iflas kanununda iflas idaresinin haiz olduğu yetkilerin Fona ait olduğu anlaşılsa da , icra iflas kanunundan kaynaklanan yetkilerin fon tarafından kullanılmasının neticeye bir etkisinin olamayacağı, iflas idare memurlarının tamamının Fon tarafından önerilen adaylar arasından seçildiği, dolayısıyla iflas idaresinin Fon adına tasfiyeyi yürüttüğü görülmektedir. Fon, tüzel kişiliği haiz bir kamu kurumu olup, icra iflas kanunundaki bir kısım hükümlere göre ve esasında bankacılık yasası ve iflas eden bankaların tasfiyesine ilişkin yönetmelik çerçevesinde oluşturduğu sıra cetvelinin idari işlem niteliğinde bulunduğu sonucuna varılmalıdır. İflas tasfiyesi fon tarafından yürütüldüğünden davalı müflis bankanın iflas idaresinin esasında fon adına hareket ettiği ve gerçek hasmın Fon olduğu kabul edilmelidir. Buna göre davacının alacak kaydı için masaya başvurduğu ve bu alacağın Fon tarafından atanan iflas idare memurlarınca alınan kararla kısmen reddedildiği anlaşılmakla, idari nitelikte bulunan bu karara karşı davacının iddia ettiği şekilde müflis bankadan alacaklı olup olmadığı ve reddedilen miktar kadar alacağının sıra cetvelinde yer alıp almayacağı konusunda inceleme yapılarak karar verilmesi görevinin idari yargı görev alanında bulunduğu kanaatine varılmıştır.
Nitekim Yargıtay 23. Hukuk Dairesinin 2014/7272 E. , 2015/3936 K. sayılı 26/052015 tarihli, 2015/7876 E. 2016/650 K. 10/02/2016 tarihli ve 2015/4757 E. 2016/1217 K. 29/02/2016 tarihli kararları da bu doğrultudadır.
HMK 114. maddesinde, dava şartları sayılmış ve mahkemenin görevli olması hususu da dava şartı olduğu ifade edilmiştir. HMK 115. maddesinde dava şartlarının, yargılamanın her aşamasında mahkemece resen gözetilmesi gerektiği açıklanmıştır. Anılan düzenlemeler çerçevesinde işbu davaya bakma görevinin adli yargıya ait olmayıp idari yargının görev alanında bulunduğu anlaşılmakla davanın dava şartı - görev yönünden usulden reddine karar verilmesi gerekmiş, aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Davanın görev - yargı yolu - dava şartı yokluğundan REDDİNE,
Davacı harçtan muaf olmakla harç alınmasına yer olmadığına,
Davalı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 2.725,00 TL maktu vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
Taraflarca yatırılan bakiye gider avansının kararın kesinleşmesi halinde yatırana iadesine,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 10 günlük süre içerisinde Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olmak üzere oybirliği ile karar verildi. 15/03/2019
Başkan ...
e-imza
Üye ...
e-imza
Üye ...
e-imza
Yazı İşleri Müdürü
e-imza