T.C.
İSTANBUL
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/134 Esas
KARAR NO: 2021/225
DAVA: İstirdat (Ticari Satıma Konu Malın İadesi)
DAVA TARİHİ: 13/03/2019
KARAR TARİHİ: 26/03/2021
Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satıma Konu Malın İadesi) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirket ile davalı şirket arasında Einansal Kurumlar Birliğinde ... tarihli ... tescil numaralı ... sözleşme numaralı Finansal Kiralama Sözleşmesinin akdedildiğini, davalıya ödemede temerrüde düştüğü (Finansal kira borçlan nedeniyle ... 16. Noterliğinden ... tarihli ... yevmiye numaralı ihtarnamesi keşide edilerek borçların 60 gün içinde ödenmesi aksi takdirde sözleşmenin feshedileceğinin ihtar edildiğini, ihtarnamenin davalıya 22.12.2018 tarihinde tebliğ edildiğini, verilen kanuni süre içinde ihtarnamede belirtilen borçlann ödenmediğinden sözleşmenin feshedildiğini, ... 6. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... D. İş sayılı dosyası ile ihtiyati tedbir karan verildiğini, açıklanan nedenlerle; davalının zilyetliğine son verilmesine, Finansal Kiralama Sözleşmesine konu malın aynen iadesine, ihtiyati tedbir kararının karar kesinleşinceye kadar devamına, mahkeme masrafları ve vekalet ücretinin davalıya yükletiImcsine karar verilmesini talep etmiştir.
SAVUNMA/
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; “...Dava dilekçesi ve delil listesinin HMK emredici hükümleri gereğince usulüne uygun olmadığım, müvekkili şirket ile davacı şirket arasında dava konusu borcu doğuracak nitelikte ticari ilişki ve akdi bakımdan bir ilişki bulunmadığını, finansal kiralama ile ilgili olarak davacının ikame ettiği ... 6. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... D.İş sayılı dosya ile ilgili yasal süre içerisinde itiraz edildiğini, dava konusu borcun müvekkili tarafından ödendiğini ve finansal kiralama ilişkisinin bitirildiğini, davacının dava dilekçesinde belirttiği menkul malların müvekkili şirkete teslim edilmediğini, bu menkullerle alakalı bir finansal kiralama sözleşmesi akdedilmediğini, davacı tarafça dava harcının düşük ödendiğim, ihtarnamenin müvekkiline usulüne uygun tebliğ edilmediğini, açıklanan nedenlerle; davanın reddine, yargılama masrafı ve vekalet ücretinin davacı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE/
Dava, Finansal Kiralama Kanununun ilgili maddesi hükümlerine dayalı olarak açılan finansal kiralama konusu malların davalı kiracıdan alınarak, davacı kiralayana verilmesi istemine ilişkindir.
Taraflar arasındaki finansal kiralama sözleşmesi, ihtarnameler, ödeme planları, tebliğ belgeleri sunulmuştur.
Taraflar arasında yapılan finansal kiralama sözleşmesi gereğince davalıya sözleşmeye konu mallar kiralanmıştır.
Finansal Kiralama konusu mallar, 6361 sayılı yasanın 23. maddesi gereğince, kiralayan şirketin mülkiyetindedir. Anılan yasanın 24. maddesi uyarınca da kiracı, sözleşme süresinde Finansal Kiralama konusu malın zilyedi olup, 6361 sayılı yasanın 30. maddesine göre sözleşme süresini dolması ve diğer sebeplerle, 31. maddesi hükmüne göre de; sözleşmenin ihlali hallerinde fesih durumunda aynı yasanın 32 ve 33 maddeleri gereğince kiracı Finansal Kiralama konusu mal yahut malları kiralayana derhal geri vermekle yükümlüdür.
Davacı ... konusu malları kiracıya teslim ederek yükümlülüklerini yerine getirmiş, 6361 sayılı yasa ve bu yasaya uygun olarak taraflar arasında yapılan Finansal Kiralama Sözleşmesi gereğince davalının kira bedellerini ve diğer giderleri ödememesi nedeni ile ... 16.Noterliği'nin ... tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarname ile davalıya borçlarını ödemesi için 60 günlük süre verilmiş, bu süre içerisinde ödeme yapılmadığı takdirde kiralanan malın 3 gün içinde iadesi talep edilmiş, davalıya verilen sürede kira bedellerini ödemediği gibi kiralanan mallarında teslim edilmediği anlaşılmıştır. Yasa ve sözleşme gereği sözleşme fesh olmuştur.
Dosya kapsamında Muhasebe-Finans Uzmanı Bilirkişi ... tarafından düzenlenen 06/11/2020 tarihli bilirkişi raporunda özetle; Davacı ...Ş ile davalı ...Tic. A.Ş. arasında; Finansal Kurumlar Birliği nezdinde ... tarih ... tescil numarası ile tescilli ...tarihli ... sözleşme numaralı Finansal Kiralama Sözleşmesi akdedildiğini, Kiralamanın konusunu; “ 1 adet 2017 model ... OTOMATİK JENERATÖR SET KABİNLİ ” oluşturduğunu, Kiralamaya konu malın davalıya teslimine ilişkin olarak, satıcı... A.Ş. tarafından düzenlenen ... tarih ... no.lu Sevk İrsaliyesi üzerinde davalı şirket kaşe ve imzasının mevcut olduğu görülmüş olup, buna göre davacının teslim edimini yerine getirdiği anlaşıldığını, Mevcut sözleşmenin 12.maddesine göre; Kiracı ödeme planında belirtilen vadelerden herhangi birine uymadığı takdirde temerrüde düşeceği kabul edilmiş olduğunu, Yine sözleşmenin 46. maddesi Delil Sözleşmesi niteliğinde olup, “ Kiralayan ile Kiracı ve Kefiller, bu sözleşmeden doğan her türlü uyuşmazlıklarda, icra, iflas ve yargı yollarında Kiralayanın belge ve kayıtlarının, mikrofilm, mikrofiş, bilgisayar ve elektronik ortam haberleşme kayıtlarının teyit edilmiş olsun olmasın, geçerli delil teşkil edeceğini HMK 193.maddesi hükmü uyarınca şimdiden kabul ve ikrar edilmektedirler.” şeklinde olduğunu, davacı şirket tarafından keşide edilen ... 16. Noterliğinin ...tarih ... yevmiye numaralı İhtarnamesinde, davalı şirkete toplam 51.465,46-TL Kira borcu ile 3.742,18 TL Temerrüt Faizi borcu olduğu bildirilmiş ve davalıya toplam borçların ödenmesi için 60 günlük süre verilerek, bu süre zarfında borcun ödenmemesi durumunda sözleşmenin feshedileceği ve yasal sürenin sonundan itibaren 3 gün içerisinde finansal kiralamaya konu malları teslim etmeleri gerektiği ihtar edildiğini, söz konusu ihtarnamenin tebliğ şerhine göre; davalı şirkete “Gösterilen adreste daimi çalışanı ... imzasına tebliğ edildi.” açıklamasıyla 22.12.2018 tarihinde tebliğ edilmiş olduğu anlaşılmakta olup, 60 günlük yasal süre 20.02.2019 tarihinde dolduğunu, davacı şirketin incelemeye ibraz ettiği ticari defter kayıtlarının tetkikinde; İhtarname tarihi olan 30.11.2018 tarihi itibarıyla davalı şirket; Kira hesabının temerrüt faizi hariç 51.465,46-TL borç bakiyesi verdiği, İhtarnamede verilen kanuni süre içerisinde davalı tarafından 03.12.2018 tarihinde 17.200,00-TL kısmi ödeme yapılmış olduğu, kanuni sürenin sonu olan 20.02.2019 tarihi itibarıyla davalıya ait Kira hesabının halen 86.231,66-TL borç bakiyesi verdiği tespit edilmiş olduğu, buna göre davacı şirket kendi ticari defterlerinde davalıdan, İhtarname tarihi itibariyle temerrüt faizi hariç; Kira hesabından 51.465,46 TL Alacaklı durumda olup, ihtarnamede verilen kanuni süre sonunda halen Kira hesabından 86.231,66 TL Alacaklı durumda olduğundan, davacı sözleşmeye konu malları davalıya teslim ederek sözleşmede üzerine düşen edimini yerine getirmiş, davalı ise ödeme planında gösterilen kira bedellerini ödememekle edimini yerine getirmemiş olduğunun tespiti ile davacı tarafından ... 16. Noterliğinden gönderilen ... tarihli ... yevmiye numaralı İhtarname ile verilen 60 günlük ödeme süresi sonunda davalı tarafından kira borçları ödenmemiş olduğu, sözleşmenin feshedilmiş olduğu, 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu ve taraflar arasında akdedilmiş bulunan sözleşmeye göre; davalı kiraladığı malın zilyedi durumunda olduğu, Malın mülkiyeti ise davacıya ait bulunduğu, Finansal Kiralama Sözleşmesi’nin 13. maddesi; Kiracı kiralama dönemi boyunca kiralama bedellerinin kira ödeme dönemlerinde herhangi birisinin ödenmemesi halinde kiracının temerrüdünün doğması ve 6361 sayılı Kanun gereğince kiracıya tanınacak sürede ödeme yapılmaması halindeki fesih hak ve yetkisi saklı kalmak kaydıyla Kiracının bir yıl içinde kiralama bedellerinden üçünü veya üst üste iki kira bedelini zamanında ödememesi nedeniyle ihtara muhatap olması halinde önce yada sonra ödeme yapmış olsa dahi Kiralayan ayrıca başkaca bir süre vermeksizin işbu sözleşmeyi derhal fesih etmek ve Sözleşmenin feshi ile ilgili hükümlerini uygulamak hakkına sahip olduğu, 6361 sayılı Kanunun 31. Maddesi: “Kiralayan, finansal kiralama bedelini ödemede temerrüde düşen kiracıya verdiği otuz günlük süre içinde de ödenmemesi halinde, sözleşmeyi feshedebilir. Ancak, sözleşmede, süre sonunda mülkiyetin kiracıya geçeceği kararlaştırılmış ise, bu süre altmış günden az olamaz. Bir yıl içinde sözleşmede yer alan kira bedellerinden üçüncü veya üst üste ikisini zamanında ödememesi nedeniyle ihtara muhatap olan kiracılarla yapılan sözleşmeler kiralayan tarafından feshedilebilir.” şeklinde olduğu, 6361 sayılı Kanunun 33. Maddesi: “Sözleşmenin kiralayan tarafından feshi ile 30 uncu maddenin ikinci fıkrası uyarınca kiracı tarafından feshi hâllerinde, kiracı malı iade ile yükümlüdür.” hükmü gereğince; davalının kira bedellerini ödememesi ile temerrüdün oluşması ve sözleşmenin feshedilmiş olması nedeniyle, davacı şirketin kiralamaya konu menkul malın iadesi talebinde bulunabileceğinin anlaşıldığı, Finansal Kiralama Sözleşmesinin 39. Maddesi: “…Kiralayanın Sözleşmede yer alan fesih haklarından bir yada birkaçına dayanarak Sözleşmeyi fesih etmesi halinde Kiralanan 3 gün zarfında tüm masraflar Kiracıya ait olmak üzere Kiracı tarafından Kiralayana iade ve teslim edilecektir…” şeklinde olduğunu, davalı kira bedellerinden herhangi birisini süresinde ödemediği takdirde mütemerrit duruma düşmekte, dolayısıyla davacının kiralama konusu malları aynen iade alma hakkı doğmakta olduğu, öncelikle keşide edilecek ihtarnamede verilecek 60 günlük ödeme süresi ile gerçekleşmekte olduğu gözetilerek (6361 sayılı Kanun Md.31) Davacının keşide ettiği ihtarname ile bu süreyi vermiş olmasına karşın, davalının verilen bu süre zarfında mevcut borçlarını kapatmamış olması sebebiyle, davacının kiralama konusu olan ekipmanı aynen iade alma şartlarının oluştuğu kanaatine varıldığının tespit edilmiştir.
... 6. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... D. İş ... K. 04.03.2019 tarihli Kararı ile; finansal kiralama sözleşmesine konu malın davalıdan alınarak yediemin olarak davacıya teslimi suretiyle ihtiyati tedbir konulmasına karar verildiği, davacı şirket tarafından davanın 80.000,00-TL üzerinden açıldığı, dosyaya sunulan Makine Değerleme Raporunda; dava konusu finansal kiralama sözleşmesine konu menkul malın piyasa değerinin KDV hariç 235.000,00 TL olarak belirlenmiş olduğu görüldüğünü, bu nedenle davacı tarafça 14/08/2017 tarihli 399.756,49-TL davaya konu mal satış faturası üzerinden eksik harcın ikmal edildiği görüldü.
Tüm dosya kapsamından Davacı ...Ş ile davalı ... Tic. A.Ş. arasında; Finansal Kurumlar Birliği nezdinde ... tarih ... tescil numarası ile tescilli ... tarihli ... sözleşme numaralı Finansal Kiralama Sözleşmesinin akdedildiği, Kiralamanın konusunu; “ 1 adet 2017 model ... OTOMATİK JENERATÖR SET KABİNLİ ” oluşturduğu, Davacı ... Şirketinin ticari defter kayıtlarında, Davalı şirketin ihtarname tarihi itibariyle temerrüt faizi hariç; 51.465,46 TL Kira borcu olduğu, ihtarnamede verilen kanuni süre içerisinde davalı tarafından 03.12.2018 tarihinde 17.200,00 TL kısmi ödeme yapılmış olduğu, ihtarnamede verilen kanuni süre sonu itibarıyla davalının halen 86.231,66 TL Kira borcu olduğu, Buna göre davacı şirketin, Finansal Kiralama Sözleşmesinin 13.maddesi ve 6361 sayılı Finansal Kiralama Kanunu’nun 31.maddesi gereği davalının temerrüdü nedeniyle, sözleşmeyi feshetme hakkının bulunduğu, taraflar arasındaki sözleşmenin feshedilmiş olması nedeniyle, sözleşmenin 39. maddesi ve 6361 sayılı Finansal Kiralama Kanunu’nun 33. maddesi gereğince, finansal kiralama konusu malın davalı tarafından davacı şirkete aynen iade ve teslimi koşullarının oluştuğu anlaşılmış olmakla ; Mahkememizce toplanan deliller birlikte değerlendirildiğinde, davalı kiracının, Finansal Kiralama bedelini ödemediği gibi, istenebilir olmadığını, Medeni Kanunun 6 ve HMK'nun 200 ve izleyen maddeleri hükümleri uyarınca yasal delillerle kanıtlayamadığı, davalının kiralananı elinde bulundurmasını gerektirir hukuki bir dayanağın kalmadığı anlaşıldığından davanın kabulüne, taraflar arasında imzalanan finansal kiralama sözleşmesine konu ve davalıya teslim edilen 1 adet 2017 model ... seri numaralıı ... Motor seri nolu, ... Arternatör seri nolu ...OTOMATİK JEN SET KABİNLİ malın davalıdan aynen alınarak davacı ... şirketine teslimine, aynen ifada fiili imkansızlık olması halinde İİK 24. maddesinin resen nazara alınmasına karar verilmesi gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-)Davanın kabulü ile, dava konusu olan taraflar arasında akdedilen sözleşmeye konu 1 adet 2017 model ... seri numaralıı ... Motor seri nolu, ... Arternatör seri nolu ... OTOMATİK JEN SET KABİNLİ malın davalıdan aynen alınarak davacıya verilmesine,
1 adet 2017 model ... seri numaralıı ... Motor seri nolu, ... Arternatör seri nolu ... OTOMATİK JEN SET KABİNLİ malın davalıdan aynen alınarak davacıya verilmesine,
2-)Aynen ifada fiili imkansızlık olması halinde İİK. 24. Maddesinin icra müdürlüğünce re'sen nazara alınmasına,
3-)... 6.ATM'nin ... D.İş verilen ihtiyati tedbir kararının ilam kesinleşinceye kadar devamına,
4-)Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesaplanan 16.052,85 TL nispi karar harcından peşin yatırılan 1.366,20 TL harç ile 5.461,00 TL tamamlama harcının mahsubu ile noksan kalan 9.225,65-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
5-)Davacı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 24.900,00-TL nispi vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
6-)Davacı tarafından yapılan toplam 2.094,00 TL yargılama gideri ile peşin yatırılan 1.366,20 TL peşin harç, 5.461,00 TL tamamlama harcı, 44,40 TL başvuru harcı ve 6,40 TL vekalet harcı toplamı 8.972,00 TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
7-)Davacı tarafından yatırılan bakiye gider avansının kararın kesinleşmesi halinde davacıya iadesine,
dair, Davacı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde mahkememize sunulacak dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 29/03/2021
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır
Harç / Masraf Dökümü
Peşin Harç : 1.366,20 TL
Karar Harcı : 16.052,85 TL
Tamamlama Harcı : 5.461,00 TL
Noksan Harç : 9.225,65 TL
Davacı Gider Avansı
Yatırılan Avans : 2.430,00 TL
Davalı Gider Avansı
Yatırılan Avans : 0,00 TL
Yargılama Gideri Detayları
Bilirkişi Ücreti : 1.900,00 TL
Posta Giderleri : 194,00 TL