T.C.
İSTANBUL
1.ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/222 Esas
KARAR NO: 2021/319 Karar
DAVA : İtirazın İptali
DAVA TARİHİ : 10/10/2016
KARAR TARİHİ : 21/04/2021
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA/
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalının müvekkili şirketten almış olduğu malzemelerin satışını yapmakta olduğunu, 2013 yılı içerisinde başlayan bu ticari ilişki içerisinde toplam 1,932.000,46 TL miktarlı ticaret yapıldığını ve davalı tarafından 1.842,545,88 TL'nin farklı tarihler de ödendiğini, ancak bakiye 89.454,58 TL'nin ödenmediğini, bu borcun ödenmemesi üzerine davalı aleyhine ... 5. İcra Müdürlüğu’nün ... Esas sayılı dosyası ile icra takibi yapıldığı ve borçlu tarafından icra dosyasına talep edilen alacağın 78.620,84.TL'lik kısmına itiraz edildiğini, itiraz edilmeyen 10.833,74TL'lik kısmının ferileriyle birlikte icra dosyasına ödendiğini, ödeme emrinin tebliği üzerine borçlunun 24/09/2016 tarihli 78.620,84 TL miktarlı temel faturayı e-fatura olarak müvekkiline gönderdiğini, bu faturanın incelenmesinde borçlunun müşterisi ...'ın borçluya 09/02/2016'da keşide etmiş olduğu fatura dayanak gösterilmesi suretiyle yansıtma faturası keşide etmiş olduğunun görüldüğünü, borçlunun hukuki olarak keşide etme hakkı bulunmayan bir faturayı göndermesi üzerine ihtarname ile faturanın iade edildiğini, müvekkilinin davalı şirketten 78.620,84 TL alacağı bulunduğunu belirterek fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydı ile icra takibine vaki kısmi itirazın iptali ve takibin devamına, %20 den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA/
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; taraflar arasında ticari ilişkisinin mevcut olduğunu kabul ettiklerini ve taraflar arasındaki ticari ilişkiye ilişkin hesap ekstresi ile faturaları ekte sunduklarını, bu kapsamda müvekkili davalı tarafından üçüncü kişi ...'a satılan malzemelerin, 25/12/2015 tarihli sipariş formu ve faturalardan anlaşılacağı üzere 18/12/2014 - 21/01/2015 tarihleri arası davacı şirketten satın alındığını ve üçüncü kişiye teslim edildiğini ancak üçüncü kişiye satılıp teslim edilen malların ayıplı çıktığını, ayıbın davacı ... tarafından üretilen yürüme platformundaki nalların kırılması olarak tespit edildiğini, bu ayıbın davacı tarafından kabul edilerek tutanak altına alındığını ve aynı tutanakta ayıplı malların iade alınacağı ve iade edilen malzeme kadar yenisinin üretilip teslim edileceği hususunun kabul edildiğini bu şeklide ayıplı çıkan malların sökülüp yenilerinin kurulması işlerinin üçüncü kişi alıcı ...san tarafından fazladan olarak 22.743,75 USD işçilik maliyeti getirdiğini ve bu maliyetin bu firma tarafından kendilerine fatura edilmesi nedeniyle kendilerinin de yansıma faturası ile davacı şirkete fatura ederek ödenmesinin talep edildiğini, ancak herhangi bir ödeme yapılmadığını ve davacının cari hesaptan kaynaklanan bakiye alacağını tahsil amacıyla ... 5. İcra Müdürlüğü'nün ...Esas sayılı dosyası üzerinden icra takibi başlattığını ancak kendilerinin ayıplı ürünün sökülüp takılması nedeniyle oluşan 22.743,75 USD alacakları olduğunu bu nedenle takas ve mahsup haklarını kullanmak suretiyle takibe konu 10.833,74 TL miktar dışında kalan borca itiraz ettiklerini, tüm bu sebeplerden haksız olan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE/
Dava, İİK 67. maddesinde düzenlenen itirazın iptali davasıdır.
Mahkememizin 07/02/2018 tarih 2016/967 Esas ve 2018/88 Karar sayılı kararı ile; "Tüm dosya kapsamı dikkate alınarak; Her nekadar davacı taraf davalı taraf ile aralarında Mal alım satımından ticari ilişki bulunduğunu, davalı tarafın kendinden temin ederek dava dışı ...A.Ş. Verdiği malların ayıplı çıkması nedeni ile yenisinin değiştirilerek verildiğini, bu konuda tutanak tanzim ettiklerini, malların yeniden üretip teslim edildiği konusunda taraflar arasında bir ihtilaf bulunmadığını, davalı tarafın ayıplı iskelenin kurulup sökülmesinden doğacak işçilik maliyetinin olacağını bilecek durumda olduğunu, taraflar arasında imzalanan tutanakta işçilik masrafının açıkça yazılmadığını, tarafların karşılıklı fedakarlık ölçüsünde artı masraflara katılmak zorunda kaldığını bu nedenle bu faturadan dolayı sorumluluklarının bulunmadığını, davalı taraftan cari hesaptan kaynaklanan bedelin tahsilinin gerektiğini, alacağının tahsili için davalı aleyhine ... 5.İcra Dairesinin ... E. sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalı borçlunun icra takibine haksız şekilde itiraz ettiğini belirterek icra takibine yapmış olduğu itirazın iptali ile takibin devamına, davalı aleyhine %20 den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiş, Bilirkişi tarafından yapılan inceleme neticesinde davacı tarafın davalıdan icra takibinde belirtilen miktarda alacaklı olduğu yönünde mütalaada bulunulmuş ise de; Dosya kapsamına ibraz edilen deliller ve Tarafların beyanları ile belirlendiği üzere; Tarafların arasında ki hukuki ihtilafın sözleşmesel dayanağının Mal Alım satımından doğan ticari ilişki olduğu görülmüştür. Davalı taraf davacı taraftan aldığı malzemeleri dava dışı ...A.Ş. ye satımını yapmıştır. Dava dışı ... A.Ş. Teslim edilen satıma konu yürüme platformlarının ayıplı olduğu, Davacı tarafın ayıplı malları teslim alarak yenisini teslim ettiği hususunda taraflar arasında ihtilaf bulunmamaktadır.
Tarafların arasında ki ihtilaf konusu ; Dava dışı ...A.Ş. Tarafından ayıplı mallar dolayısıyla davalı taraf adına tanzim ettiği işçilik bedeline ilişkin faturanın davacı ile davalı arasında ki cari hesap ilişkisinde mahsup edilip edilemeyeceği hususuna ilişkindir. Davacı taraf; Hernekadar davalı taraf ile aralarında tanzim edilen tutanak ile sadece ayıplı ürünün değiştirilmesinin kararlaştırıldığını, bunun dışında oluşan zararın karşılanmasından sorumluklarının bulunmadığını iddia etmiş ise de; Satıma konu ürünlerin ayıplı olduğu ve ayıptan dolayı sorumluluğunun davacı tarafta olduğu hususu tartışmasız olmakla birlikte davacı tarafın ayıplı ifası nedeniyle dava dışı ...A.Ş. nin ekstra işçilik maliyeti ödemek zorunda kalarak bu bedeli davalı taraftan talep ettiği, bu bedelin davacı tarafın ayıplı ifasından kaynaklandığı, ayıplı ifadan doğan zararları da davacı tarafın ödeme sorumluluğunun bulunduğu hususu sabit bulunmakla davacı tarafın davasının Reddine karar verilmiş,davacı tarafça icra takibinin kötüniyetle yapıldığına ilişkin delil elde edilemediğinden davalı tarafın kötüniyet tazminat talebi reddedilerek aşağıda ki şekilde hüküm tesis edilmiştir." şeklindeki gerekçe ile itirazın iptali davasının ve icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilmiştir.
Davacı tarafın bu karar aleyhine istinaf kanun yoluna başvurması neticesinde İstanbul BAM 14. Hukuk Dairesi'nin 14/03/2019 tarih 2018/1085 Esas ve 2019/380 Karar sayılı kararı ile; "Somut olayda, taraflar arasında alım satıma dayalı ticari ilişkinin bulunduğu, davacının davalıdan cari hesaptan dolayı alacaklı olduğu ihtilafsız olup, uyuşmazlık davalı tarafından davacıya düzenlenen 24.09.2016 tarihli “... Yansıtma Faturası” içerikli 78.620,84 TL bedelli faturadan kaynaklanmaktadır.
Davalının davacıdan tedarik edip dava dışı ...AŞ’ne sattığı emtianın ayıplı çıkması üzerine, tarafların biraraya gelerek 25.06.2016 tarihli tutanağı düzenledikleri, dosya kapsamında fiziki olarak rastlanılmayan ve fakat Uyap kayıtlarında yapılan araştırmada görülen sözkonusu 25.06.2016 tarihli “Tutanak” başlıklı belgede, “... tarafından üretilen yürüme platformlarındaki nalların kırılması" konulu toplantıda, ... fabrika sahasında daha önceden ... tarafından üretilmiş olan tüm yürüme platformları tespit edilecek ve ... iade edilecektir. ... tarafından verilecek üretim listesine göre günlük min 1500 adet yürüme platformunun üretimine ... İskete tarafından derhal başlanacaktır. Konuyla ilgili olarak şantiyelerden gelecek ... tarafından üretilmiş olan malzemeler ... iade edilecektir. .. bu iade edilen malzeme sayısı kadar yeni üretim yapıp ...'e teslim edecektir.”denilmiştir.
Bu durumda, davacının ayıplı emtiayı iade alarak yenisi ile değiştirme taahhüdü altına girdiği ve edimini ifa ettiği taraflar arasında uyuşmazlık konusu değildir. Davalı tarafça, dava dışı ... şirketi tarafından ayıplı emtianın sökülmesi nedeniyle doğan masrafın kendilerine fatura edildiğini, sonradan bu faturanın davacıya yansıtıldığını savunmuştur. Somut olayda, ispat yükü davalı tarafta olup, ayıplı malın yenisi ile değiştirilmesi nedeniyle doğan söküm ve işçilik masraflarını ve bu masraflardan davacının sorumlu olduğunu usulüne uygun delillerle kanıtlamakla yükümlüdür.
Davalı, 24.09.2016 tarihli “... Yansıtma Faturası” içerikli 78.620,84 TL bedelli faturaya dayanak olarak dava dışı ... AŞ tarafından davalıya düzenlenen 09.02.2016 tarihli “Ekipman Bedeli” açıklamalı 78.620,84 TL bedelli faturayı göstermiş ve dayanağı olarak dava dilekçesinin ekinde dava dışı ...AŞ tarafından düzenlenen belgeleri dosyaya sunmuştur.
İlk derece mahkemesince, uyuşmazlığa konu fatura ve dayanaklarının incelenerek ayıplı mala ilişkin olup olmadığı ve ayıplı çıkan emtianın kurulması ve sökülmesi işlem masrafının kadri maruf olup olmadığı hususlarında herhangi bir inceleme yapılmadan bu yöndeki deliller tartışılmadan eksik inceleme ile karar verildiği görülmüştür.
HMK 353/1.a.6. maddesi uyarınca, mahkemece, tarafların davanın esasıyla ilgili olarak gösterdikleri delillerin hiç biri toplanmadan veya gösterilen deliller hiç değerlendirilmeden karar verilmiş olması halinde, istinaf mahkemesinin, ilk derece mahkemesi kararını kaldırarak, davanın yeniden görülmesi için ilk derece mahkemesine göndermesi gerekmektedir.
Açıklanan bu gerekçelerle, HMK 353/1.a.6.maddesi uyarınca, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılmasına dair aşağıdaki karar verilmiştir." şeklindeki gerekçe ile mahkememiz kararının kaldırılmasına karar verilmiştir.
İstinaf akabinde dava dosyası mahkememizin 2019/222 Esas sayılı dosyası üzerinden kayıt görmüş ve istinaf kararı doğrultusunda bilirkişi raporu alınmasına karar verilmiştir.
Bu kapsamda bağımsız denetçi SMM Prof. Dr. ... ve inşaat yüksek mühendisi Prof. Dr. ...'dan alınan 18/03/2020 tarihli bilirkişi raporu ile; dosya kapsamıyla ayıpsız olduğu tarafların kabulünde olan malların ekstra söküm işçilik bedelinin 22.743,75 USD (78.620,84 TL) olduğu, bu zararın üçüncü kişi alıcı ... Tic. AŞ tarafından davalı ...Tic. A.Ş'ye faturalandığı ve davalının da 24/09/2016 tarih ve ... nolu yansıtma fatura ile davacıya fatura ettiği tespit edilmiştir.
Kök raporda tespit edilen söküm bedelinin ayıplı malların sökümünden kaynaklandığı tespit edilmiş olmakla birlikte yansıtma faturaya konu bedelin söküm işlerinin yapıldığı tarihteki rayiç bedeller uyumlu olup olmadığı hususu yeterince açık olmadığından aynı bilirkişilerden alınan 07/02/2021 tarihli bilirkişi ek raporu ile; yansıma faturaya konu ve davalının davacıdan karşı alacağını ihtiva eden alacak miktarının ayıplı malların sökümünden kaynaklandığı bilirkişi heyetince montaj - demontaj işlerinin yapıldığı 27/01/2016 - 04/02/2016 tarihleri arası rayiç işçilik giderleri nazara alınmak suretiyle yapılan tespitte toplam işçilik bedelinin 22.743,75 USD + %18 KDV (78.620,84 TL) olduğu tespit edilmiştir.
Tüm dosya kapsamı, mahkememizce daha önce verilen karar ile istinaf mahkemesinin kararı ve karar sonrasında alınmış olan kök ve ek rapor hep birlikte değerlendirildiğinde davalının davacı satıcı tarafından kendisine satılan ve kendisinin de üçüncü kişiye satmış olduğu ürünlerin ayıplı çıkması sonucu davacı tarafından iade alınan malların söküm işçilik bedeli kadar cari hesaptan kaynaklanan takibe konu borca takas ve mahsup hakkını kullanmak suretiyle itiraz ettiği ve bilirkişi raporları ile saptandığı üzere itiraz ettiği miktar kadar davacının davalıya borcu bulunduğu, takas ve mahsup def'i kullanılmak suretiyle takibe konu borcun 78.620,84 TL kadar sona erdirildiği anlaşıldığından davanın reddine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Davanın REDDİNE,
Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince alınması gereken 59,30 TL maktu karar harcının, peşin yatırılan 895,38 TL harçtan mahsubu ile bakiye 836,08 TL harcın kararın kesinleşmesi halinde davacıya iadesine,
Davalı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 11.020,71 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
Davalı tarafından yapılan 1.700,00 TL yargılama giderinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
Taraflarca yatırılan bakiye gider avansının kararın kesinleşmesi halinde yatırana iadesine,
Taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi'nde İSTİNAF yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 21/04/2021
Katip ...
e-imza
Hakim ...
e-imza
Harç/ Masraf Dökümü
Peşin Harç: 895,38 TL
Karar Harcı: 59,30 TL
Bakiye Harç: 836,08 TL
Davacı Gider Avansı
Yatırılan Avans : 845,00 TL
Davalı Gider Avansı
Yatırılan Avans : 1.800,00 TL
Yargılama Gideri Detayları
Bilirkişi Ücreti : 2.200,00 TL
Posta Giderleri : 272,50 TL