T.C.
İSTANBUL
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/402 Esas
KARAR NO: 2020/478
DAVA: Zayi Belgesi Verilmesi
DAVA TARİHİ: 26/06/2019
KARAR TARİHİ: 23/10/2020
Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ...’da mukim ... A.Ş. ile 01.07.2014 tarihli Müşteri Hizmetleri Sözleşmesi imzaladıklarını, sözleşme gereğince davacı şirkete ait belgelerin arşivleme, depolama, belgeleme ve diğer ilgili hizmetleri depolarında verdiklerini, ... A.Ş. tarafından 12.06.2019 tarihinde gönderilen elektronik postada, şirketin ...’de kurulu arşiv depolama merkezinde sebebi bilinmeyen bir nedenle yangın çıktığı, yangında arşiv depolama hizmeti alan 293 adet müşterinin kayıtları, defterleri ve belgelerinin kullanılamayacak derecede hasar aldığı, yangın olan depoda davacıya ait 23 adet arşiv kutusu bulunduğu, bu kutuların hepsinin yangın nedeniyle tamamen yandığının İtfaiye raporundan anlaşılması nedeniyle kendilerine 01.06.2015 – 31.07.2015 tarihleri arasındaki tüm alış ve harcama belgelerinin yanması nedeniyle tüm bu belgeler için Zayi Belgesi verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE/
Dava, ticari belgelerin zayi olduğuna ilişkin zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir.
YMM/Bağımsız Denetçi Bilirkişi Doç. Dr. ... tarafından mahkememize sunulan 10.062020 tarihli bilirkişi raporu ile özetle;
...’da kurulu bulunan ... A.Ş. ile davacı ...Ş. arasında 01.07.2014 tarihli Müşteri Hizmetleri Sözleşmesi imzalandığı, işbu sözleşmeye göre davacı ...Ş.’ye ait belgelerin arşivleme, depolama, belgeleme ve diğer ilgili hizmetler ... A.Ş.’nin depolarında verileceğinin kararlaştırıldığı, bu kapsamda; davacı ...Ş.’ye ait 23 adet kutuda depolanmak üzere ... A.Ş.’nin ... adresine teslim edildiği, ... Büyükşehir Belediyesi İtfaiye Müdürlüğü’nün ... tarihli raporuna göre ... A.Ş.’nin ... adresindeki Arşivleme Binasında çıkan yangın sonucu tüm malzemelerin tamamen yanmış olduğu açıklanmış olduğu, ... İlçe Emniyet Müdürlüğü’nün Olay Yeri İnceleme Raporunda da bu bilgilerin doğrulandığı, Şirket yetkililerince de tespit edilen bu hususlar yine yangın tarihindeki basın yayın kuruluşlarının haberleri ile de doğrulandığı, Bu durumda; 11 Haziran 2019 tarihinde başlayan ve 15 Haziran 2019 tarihine kadar devam eden yangın nedeniyle ... A.Ş.’nin arşivleme ve depolama hizmeti verdiği ... adresindeki binası içerisindeki tüm malzemelerin tamamının yanmış olduğunun kabulü gerekeceğinden, 23 adet kutu içerisinde bulunan davacı ...Ş.’ye ait belgelerin de yanarak zayi olduğu sonucuna varıldığının tespit olduğuna yönelik tespit yapılmıştır.
Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren 15 gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Aslında kaybettiği defterlerin ve belgelerin aleyhine sonuçlara sebebiyet vermemesi için tacir belgeyi talep etmeye mecburdur. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir (TTK m. 82/7). Davacı yan süresi içerisinde başvuruda bulunup yanarak zayi olan 01.06.2015 – 31.07.2015 tarihleri arasındaki tüm alış ve harcama belgelerinin yanması nedeniyle tüm bu belgeler için zayi belgesini talep etmiştir.
Yapılan incelemede aşağıdaki tabloda yer alan 23 adet kutu içerisindeki davacı kuruma ait içeriği aşağıdaki tabloda yer alan zayi belgesi gerektirir 86 adet belgenin yanarak zayi oldukları ve belgelerin asıllarının yeniden temin edilebilmelerinin söz konusu olmadığı tespit edilmiştir.
Sıra
Satıcı
Unvanı
Yevmiye Mad.No
Fatura
Tarihi
Fatura
Numarası
Fatura
Tutarı
1
...
...
01.06.2015
...
300
2
...Tic.A.Ş.
...
01.06.2015
...
1434,51
3
...
...
01.06.2015
...
649
4
... Tic. A.Ş.
...
01.06.2015
...
74115,76
5
...
...
01.06.2015
20150581910
483,02
6
... Ltd.
...
01.06.2015
...
6605,52
...
...
01.06.2015
...
526,18
... A.Ş.
...
01.06.2015
...
396,48
... A.Ş.
...
01.06.2015
...
396,48
10
Beyoğlu 31.Noterliği
2325
01.06.2015
776057
300,15
11
... 31.Noterliği
...
03.06.2015
...
335,22
12
... Ltd.Şti.
...
03.06.2015
...
7014,57
13
... Tic. A.Ş.
...
03.06.2015
...
784,5
14
Armes İletişim
...
04.06.2015
...
...
15
...Tic.Ltd.Şti.
...
04.06.2015
...
618,07
16
...Tic.Ltd.Şti.
...
08.06.2015
...
2633,85
17
....Ltd.Şti.
..
09.06.2015
...
141,6
18
... Danış.Ltd.Şti.
...
10.06.2015
...
70,8
19
... 31.Noterliği
...
10.06.2015
...
77,82
20
... 31.Noterliği
...
10.06.2015
...
170,72
21
...Tic.Ltd.Şti.
...
10.06.2015
...
1935,2
22
... Tic. A.Ş.
...
10.06.2015
...
...
23
...Tic.Ltd.Şti.
...
12.06.2015
...
890,33
24
...
...
12.06.2015
...
53,1
25
...
...
13.06.2015
...
650,04
26
... A.Ş.
...
17.06.2015
...
1880,38
27
...
...
18.06.2015
...
118
28
...Ltd.Şti.
...
19.06.2015
...
...
29
...Tic.Ltd.Şti.
...
22.06.2015
...
304,08
30
...Tic.A.Ş.
...
23.06.2015
...
5182,83
31
... 31.Noterliği
...
24.06.2015
...
299,5
32
... Tic.A.Ş.
...
24.06.2015
...
...
33
...Tic.Ltd.Şti.
...
25.06.2015
...
126,58
34
...
...
26.06.2015
...
236
35
... Ltd.Şti
...
26.06.2015
...
2950
36
... A.Ş.
...
27.06.2015
...
590
37
... 31.Noterliği
...
30.06.2015
...
47,67
38
...Ltd.Şti.
...
30.06.2015
...
327,75
39
... Yat.A.Ş
...
30.06.2015
...
3013,68
40
...Yat.A.Ş
...
30.06.2015
...
15072,26
41
... A.Ş.
...
30.06.2015
...
200,06
42
...
...
30.06.2015
...
5376,39
43
... A.Ş.
...
30.06.2015
....
5443,56
44
...
...
01.07.2015
...
265,5
45
...
...
01.07.2015
...
812,5
46
...Tic. A.Ş.
...
01.07.2015
...
76240,32
47
...Tic.Ltd.Şti.
...
01.07.2015
...
745,88
48
...
...
01.07.2015
...
259,6
49
....
...
01.07.2015
...
492,21
50
... Ltd.
...
01.07.2015
...
6795
51
... Llc
...
01.07.2015
...
3103,13
52
...Tic. A.Ş.
...
01.07.2015
...
7969,51
53
...
...
02.07.2015
...
649
54
...Tic. A.Ş.
...
02.07.2015
...
795,45
55
...Tic.Ltd.Şti.
...
03.07.2015
...
39250,5
56
... Tic. A.Ş.
...
07.07.2015
...
339,75
57
...Tic.Ltd.Şti.
...
08.07.2015
335011
1026,6
58
...Tic.Ltd.Şti.
...
08.07.2015
...
3006,25
59
...
...
08.07.2015
..
...
60
1.Levent Plaza Bina Yönetimi
2906
08.07.2015
1591
2152,5
61
...
...
09.07.2015
...
300
62
...Tic.Ltd.Şti.
...
10.07.2015
...
118
63
...Hiz.A.Ş
...
12.07.2015
...
...
64
...Tic.Ltd.Şti.
...
13.07.2015
...
513,3
65
...
...
13.07.2015
...
22770,34
66
...
..
13.07.2015
22519780
53,1
67
...
...
13.07.2015
...
330,4
68
... 31.Noterliği
...
14.07.2015
...
116,24
69
...Tic.Ltd.Şti.
...
14.07.2015
...
350
70
... Tic.Ltd.Şti.
...
15.07.2015
...
424,8
71
...Hiz.A.Ş
...
19.07.2015
...
42016,97
72
....Ltd.Şti.
...
20.07.2015
...
...
73
... A.Ş.
...
24.07.2015
...
200,6
74
...Tic.Ltd.Şti.
...
25.07.2015
...
2826,1
75
... Hiz.A.Ş
...
27.07.2015
...
101272,7
76
... 31.Noterliği
...
28.07.2015
...
195,03
77
... A.Ş.
...
28.07.2015
...
590
78
...Tic.A.Ş.
...
30.07.2015
...
613,72
79
... A.Ş.
...
30.07.2015
...
590
80
...i A.Ş.
...
30.07.2015
...
6059,8
81
1.... Yönetimi
...
30.07.2015
...
5845,77
82
... Ltd.Şti.
...
31.07.2015
...
5831,08
83
... Yat.A.Ş
...
31.07.2015
...
15567,13
84
...Ltd.Şti.
...
31.07.2015
...
335,42
85
... A.Ş.
...
31.07.2015
...
200,06
86
... A.Ş.
...
31.07.2015
...
159,3
01.06.2015 – 31.07.2015 tarihleri arasındaki tüm alış ve harcama belgeleri arasındaki bir kısmının e-fatura, e-arşiv belgeleri olduğu ve yine bir kısmının asıl belge olmaması veya yerine konulacak bir belge olması nedeniyle zayi belgesi kapsamında olmadığı tespit edilmiş olup bu tür belgelerin hiç birisi yukarıdaki tabloya dahil edilmemiş olup bunlar yönünden TTK 82. kapsamında zayi belgesi verilebilecek nitelikte olmadıkları tespit edilmiştir.
Tüm dosya kapsamından; Davacının, zayi olan belgelerinin esas içeriği hakkında bilgi verdiği belgelerin ...' de bulunan kayıt depolama tesislerinin bir tanesinde çıkan yangın nedeniyle ziyaa uğradığı, dosya içerisinde mevcut ... Belediyesi İtfaiye Daire Başkanlığı'nın cevabi yazısı ve sunulan delillerin yeterli olduğu, 10/06/2020 tarihli bilirkişi raporunun da hüküm kurmaya elverişli olduğu anlaşıldığından, meydana gelen yangın nedeniyle 23 adet kutu içindeki toplam 86 adet belge ve kaydın yanarak zayi olduğu, ve TTK 82 anlamında zayi belgesi verilebilecek nitelikte olduğu orjinal suretlerine veya diğer suretlerine ulaşılabilir nitelikte olmadığı dolayısıyla TTK 82. kapsamında zayi belgesi verilebilecek nitelikte olduklarından yukarıdaki tabloda yazılı olan 86 adet belge ve kaydın zayi olduğunun tespitine ve bu konuda davacı şirkete zayi belgesinin verilmesine dair davanın kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda belirtildiği üzere;
1-)Davanın KABULÜNE,
2-)Davacı şirketin saklamakla yükümlü olduğu 10/06/2020 tarihli bilirkişi raporunda tablo halinde yazılı olan ve yukarıdaki tabloda yer alan 86 adet belge ve kayıtların zayi olduğunun tespitine ve bu konuda davacı şirkete ZAYİ BELGESİNİN VERİLMESİNE,
3-)Dosya kapsamında 10/06/2020 tarihli bilirkişi Doç. Dr. ... tarafından hazırlanan raporunun hükmün eki ve ayrılmaz parçası sayılmasına,
4-)Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince alınması gereken 54,40 TL maktu karar harcının peşin yatırılan 44,40 TL harçtan mahsubu ile noksan kalan 10,00 TL harcın davacıdan alınarak hazineye irad kaydına,
5-)Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
6-)Davacı tarafından yatırılan bakiye gider avansının kararın kesinleşmesi üzerine davacıya iadesine,
dair, Davacı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine istinaf dilekçesi sunulmak suretiyle, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi İlgili Hukuk Dairesince incelenmesi için tarafların istinaf kanun yoluna başvuru hakkı açık olmak üzere üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı.
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır
Harç / Masraf Dökümü
Peşin Harç : 44,40 TL
Karar Harcı : 54,40 TL
Noksan Harç : 10,00 TL
Davacı Gider Avansı
Yatırılan Avans : 2.141,00 TL
Yargılama Gideri Detayları
Bilirkişi Ücreti : 2.000,00 TL
Posta Giderleri : 73,20 TL